Umowa o pracę, Uprawnienia pracownika

Już za 2 miesiące pracodawcy będą mieli dodatkowe obowiązki. Jakie wymagania reguluje nowelizacja Kodeksu pracy, która wejdzie w życie w listopadzie 2026 r.? Czy prawna ochrona przed mobbingiem obejmuje tylko zatrudnionych na umowie o pracę?

Pozytywnym skutkiem reformy PIP z 8 lipca 2026 r. jest fakt samodzielnego zmieniania umów przez pracodawców w obawie przed kontrolą PIP. Z ponad 100 kontroli wydano 121 pisemnych poleceń potwierdzenia zatrudnienia etatowego. Natomiast odnotowano aż 201 przypadków, w których firmy samodzielnie zmieniły umowy na etatowe jeszcze zanim organy zakończyły szczegółowe ustalenia kontrolne.

Wiele osób zastanawia się, czy może pracować na podstawie dwóch umów o pracę. O ile, prostą wydaje się odpowiedź na pytanie o dwie umowy na pół etatu, o tyle wątpliwości mogą powstawać przy umowach w wyższym wymiarze czasu pracy. Czy dwie umowy o pracę na pełny etat są możliwe?

Umowa na opiekę nad dziećmi z niepełnosprawnościami podczas przewozu do placówek oświatowych w okresie roku szkolnego - czy musi być umowa o pracę, czy może być zlecenie? W interpretacji indywidualnej nr 6 z dnia 5 sierpnia 2026 r. rozstrzyga Główny Inspektor Pracy.

Jestem w 3 miesiącu ciąży. Z końcem września 2026 r. upływa termin, na jaki podpisałam umowę z moim pracodawcą. Czy pracodawca musi przedłużyć umowę? Jakie prawa mi przysługują?

PGG zalicza pracownikom okresy pracy zgodnie z nowymi przepisami o stażu pracy nie tylko do ogólnego stażu pracy, ale także do uprawnień pracowniczych uzależnionych od stażu, jak: nagroda jubileuszowa, karta górnika czy odprawa emerytalna. Wiele osób zyska więcej uprawnień lub wyższe kwoty.

Reforma Państwowej Inspekcji Pracy, która zacznie obowiązywać od 8 lipca 2026 r., jest jedną z najbardziej znaczących zmian w obszarze nadzoru nad legalnością zatrudnienia w ostatnich latach. Choć projekt wzbudzał istotne kontrowersje i był czasowo wstrzymany, ostatecznie ustawodawca zdecydował się na wzmocnienie realnych kompetencji PIP – szczególnie w kontekście umów cywilnoprawnych i współpracy B2B.

Wielu zastanawia się czy zgodne z prawem jest zawarcie umowy o pracę celem osiągnięcia świadczeń z ubezpieczenia społecznego? Czy narusza to zasady współżycia społecznego i jest nadużyciem prawa podmiotowego? Rzeczywiście sprawa może wydawać się kontrowersyjna, ale judykatura wypowiada się dość jasno. Generalnie, ustalenie zbyt wysokiego wynagrodzenia za pracę może być, w konkretnych okolicznościach, uznane za nieważne. W tym kontekście mówi się o nadmiernym uprzywilejowaniu płacowym pracownika. Ale co w takim razie z zasadą swobody umów? Temat jest niezwykle wielowątkowy.

Szefowa MRPiPS Agnieszka Dziemianowicz-Bąk powiedziała, że jest gotowa odpowiedzieć prezydentowi Karolowi Nawrockiemu na wszystkie pytania dotyczące reformy PIP. Podkreśliła, że ze względu na terminy KPO, projekt powinien zostać podpisany przez prezydenta jak najszybciej.

Co daje dłuższy staż pracy zgodnie z nowymi przepisami obowiązującymi od 1 stycznia 2026 r.? Zmieniają się zasady obliczania stażu pracy pracowników. Od jego długości zależą ważne uprawnienia pracownicze. Wiele osób wraz z nowym rokiem skorzysta na zmianach w prawie pracy - otrzymają dłuższe urlopy, nagrody, wyższe odprawy, dłuższe okresy wypowiedzenia, dodatki stażowe i nagrody jubileuszowe. Problem w tym, że w budżetówce nie ma na to pieniędzy.

24 lutego 2026 roku Rada Ministrów przyjęła projekt nowelizacji ustawy o systemie e-Umów. Projekt przewiduje rozszerzenie dostępności systemu na wszystkich pracodawców, szerszy katalog umów, ułatwienia dla firm zatrudniających cudzoziemców, a także dodanie obsługi umów zawartych poza systemem.

Od 7 stycznia 2026 r. pracodawcy mogą zawierać niektóre umowy związane z pracą elektronicznie: umowa o pracę, uaktywniająca, o świadczenie usług i zlecenie. Powstał specjalny system MRPiPS. Jakie daje możliwości podmiotom zatrudniającym?

Współcześnie pracownicy bardzo często pracują zdalnie. Niekiedy łączy ich z pracodawcą znaczna odległość. W takich sytuacjach firmy proponują podpisanie umowy o pracę w formie elektronicznej. Jak można to zrobić zgodnie z przepisami prawa pracy? Czy kwalifikowany podpis elektroniczny to profil zaufany?

Szykuje się reforma Państwowej Inspekcji Pracy: co będzie oznaczała dla pracowników i pracodawców? Na ten moment wiadomo, że rozwiązania mają na celu zapobieganie obchodzeniu prawa i zapewnienie pracownikom realnej ochrony. Reforma ma dwa główne wymiary: organizacyjny – zmiana struktury PIP, wdrożenie narzędzi cyfrowych i standardów kontroli zdalnych; społeczny – budowanie nowego wizerunku inspekcji jako partnera pracowników, a nie instytucji represyjnej. "Główny Inspektor Pracy w rozmowie z money.pl przekonuje, że szykowana na przyszły rok reforma rządowa nie wywoła masowego przekształcania nieprawidłowo zawartych umów w etaty. – Jeżeli ktoś chce zawrzeć umowę doraźną, krótką, jest emerytem, to dlaczego go uszczęśliwiać etatem? – pyta Marcin Stanecki.".

Dla wielu osób głuchych w Polsce, język polski w formie pisanej i mówionej stanowi barierę komunikacyjną, będąc w istocie językiem obcym. Pierwszym i naturalnym sposobem porozumiewania się jest dla nich Polski Język Migowy (PJM). Ta fundamentalna różnica językowa rodzi istotne wyzwania w kontekście nawiązywania stosunku pracy, zwłaszcza na etapie zawierania umowy. Jak zatem skutecznie zawrzeć taką umowę?

Chcę zatrudnić pracownika na najniższą krajową. Jaki jest całkowity koszt zatrudnienia pracownika w 2025 roku przy umowie o pracę? Minimalna płaca wynosi 4666 zł brutto. Ile na rękę otrzyma pracownik?

Od 1 stycznia 2026 r. mają wejść w życie istotne zmiany w Kodeksie pracy, które wpłyną na sposób naliczania stażu pracy. Projektowana nowelizacja przewiduje, że do stażu pracy będą wliczane nie tylko okresy zatrudnienia na podstawie umowy o pracę, ale także inne formy aktywności zawodowej, takie jak umowy zlecenia, prowadzenie działalności gospodarczej czy służba w niektórych formacjach mundurowych. Zmiany te mają na celu zwiększenie uprawnień pracowniczych, w tym prawa do dłuższego urlopu wypoczynkowego, wyższych odpraw czy dodatków stażowych.

Ile w 2025 r. minimalne wynagrodzenie wynosi netto? Na umowie o pracę to 4666 zł brutto, a jaka jest stawka godzinowa na rękę? Jej wysokość uzależniona jest od liczby godzin pracy w miesiącu. Jak to obliczyć? Która stawka godzinowa jest wyższa - na zleceniu czy na umowie o pracę?

Wypowiedzenie przez pracodawcę umowy o pracę jest jednym ze sposobów zakończenia stosunku pracy. Jednak nie zawsze pracodawca może wręczyć pracownikowi wypowiedzenie. Nieobecność pracownika w pracy z powodu urlopu jest jedną z sytuacji, gdy jego stosunek pracy podlega szczególnej ochronie.

Z jakich uprawnień pracowniczych w 2025 roku mogą skorzystać rodzice dzieci ze specjalnymi potrzebami? Kiedy mają dłuższe urlopy? Dodatkowe prawa rodziców dzieci niepełnosprawnych (także rodzice dzieci z zespołem Aspergera czy autyzmem) wymieniają przepisy prawa pracy, co z rodzicami dzieci z zaburzeniami, które nie posiadają orzeczenia o niepełnosprawności? Jakie dobre praktyki stosują pracodawcy w stosunku do rodziców dzieci ze szczególnymi potrzebami? Jak ocenia się zmiany w świadczeniu pielęgnacyjnym? Co jeszcze należy zmienić we wsparciu dla takich rodziców?

Umowa zlecenia czy o umowa pracę? Podpowiadamy 4 istotne tezy i wytyczne Sądu Najwyższego. Te wnioski SN są naprawdę dużą podpowiedzią dla pracodawców, zleceniobiorców, pracowników i zleceniodawców, co do tego jakimi kryteriami i cechami się kierować przy prawidłowym wyborze podstawy prawnej zatrudnienia.

Nie można zastępować umów o pracę umowami zlecenia. Mimo to zdarza się, że pracodawcy zastępują umowy o pracę umowami zlecenia lub traktują je jak uzupełnienie stosunku pracy, co może być potraktowane jako próba obejścia prawa. Za takie praktyki grozi kara grzywny do 30 tys. zł.

Porzucenie pracy to sytuacja, w której pracownik bez uprzedzenia przestaje świadczyć pracę, nie informując o tym pracodawcy i nie podając przyczyny swojej nieobecności. Choć takie zachowanie może wydawać się impulsywną reakcją na trudności w miejscu pracy, konsekwencje prawne wynikające z przepisów Kodeksu pracy są poważne i mogą wpłynąć na przyszłą sytuację zawodową pracownika.

Resort pracy w ostatnich dniach oficjalnie już ogłosił, że trwają bardzo intensywne prace nad systemem elektronicznym, który w założeniu ma być ułatwieniem dla przedsiębiorców, pracowników, pracodawców. Na czym polegają te naprawdę rewolucyjne zmiany w prawie pracy i nie tylko? Warto wiedzieć, bo Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, zogłasza oficjalnie, że już w 2025 r. zmiany zaczną obowiązywać!

Dyrektora instytucji kultury nie można zatrudnić na podstawie umowy o pracę. Organizator instytucji powinien powołać dyrektora na okres od trzech do siedmiu lat.