Zmiany prawa, Dyskryminacja

Kończysz pracę i masz niewykorzystany urlop? Od 2026 r. przepisy Kodeksu pracy precyzyjnie określają termin jego wypłaty. W jednych przypadkach pieniądze trafią na konto razem z ostatnią pensją, w innych trzeba będzie poczekać nawet do 10 dni. Od czego to zależy i kiedy pracodawca musi zapłacić?

Zmiany w ZFŚS weszły w życie 27 stycznia 2026 r. Czego dotyczą nowe przepisy o Zakładowym Funduszu Świadczeń Socjalnych? Chodzi o reprezentację pracowników.

Mają takie same dyplomy, doświadczenie i efektywność, a jednak na starcie oczekują mniej. Choć sytuacja zawodowa Polek w ostatnich latach się poprawia – nadal zmagają się z luką płacową, stanowią mniejszość na stanowiskach zarządczych. Czy to wina systemu, efekt wychowania czy jeszcze czegoś innego? Prawo już od 1952 r. gwarantuje Polkom równą płacę za taką samą pracę. Jak jest w rzeczywistości?

W Polsce funkcjonuje nierówny wiek emerytalny dla kobiet i mężczyzn. Kobiety mogą przejść na emeryturę w wieku 60 lat, a mężczyźni w wieku 65 lat. Czy to nie jest dyskryminacja? Czy ustalony wiek emerytalny Polek i Polaków narusza zasadę równości wyrażoną w Konstytucji RP?

Od 1 stycznia 2026 r. wchodzą w życie zmiany w ustawie o rehabilitacji zawodowej i zatrudnianiu niepełnosprawnych. Dotyczą funkcjonowania zakładów aktywności zawodowej (ZAZ) oraz zakładów pracy chronionej (ZPChr). Między innymi zmienia się limit wskaźnika zatrudnienia w ZAZ osób z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności z 35% na 55% ogółu zatrudnionych.

W przełomowym wyroku z 11 września 2025 roku, w sprawie Bervidi (C-38/24), Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) otworzył nowy rozdział w zakresie ochrony praw pracowniczych w Unii Europejskiej, w tym w Polsce. Sprawa włoska przyczyni się do poprawy sytuacji tysięcy, jak nie setek tysięcy pracowników będących opiekunami osób z niepełnosprawnościami. Orzeczenie dotyczy kwestii dotąd niedookreślonej: czy osobie, która opiekuje się dzieckiem z niepełnosprawnością, przysługuje ta sama ochrona przed dyskryminacją, jak osobom bezpośrednio dotkniętym niepełnosprawnością? Okazuje się, że tak, zatem ta rewolucyjna zmiana perspektywy może wpłynąć na kształt prawa pracy w całej Unii Europejskiej, a także w Polsce. Co zatem daje wyrok?

Jak wynika z najnowszego raportu firmy Staffly o równości, inkluzywności, uznaniu i sprawiedliwości w polskich organizacjach, mimo licznych deklaracji o polityce równych szans, codzienna praktyka odbiega od ideałów. Okazuje się, że ponad połowa polskich pracowników doświadcza dyskryminacji ze względu na wiek lub płeć, co trzeci czuje się niedoceniony, a miejsce zamieszkania wciąż jest przeszkodą na drodze do kariery.

Zmiany dla pracodawców i bezrobotnych obowiązują od 1 czerwca 2025 r. Dotyczą działalności urzędów pracy i wprowadza je ustawa o rynku pracy i służbach zatrudnienia. Jest to zupełnie nowy akt prawny, który zamienia obowiązującą dotychczas (przez ponad 20 lat) ustawę o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Co się zmienia? Jest wiele nowości, które zadowolą osoby korzystające z usług urzędów pracy, m.in. w zasiłku dla bezrobotnych, stypendium stażowym i bonie na zasiedlenie. Oto najważniejsze z nich.

W dniu 5 maja przypada: Dzień Walki z Dyskryminacją Osób Niepełnosprawnych, a w Polsce to także Dzień Godności Osoby z Niepełnosprawnością Intelektualną. Trzeba zwrócić uwagę na sytuację tych osób, szczególnie w kontekście społecznym, zawodowym ale i ekonomicznym. Przecież już zgodnie z Konstytucją RP: Wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. Nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny”. Musimy zatem wiedzieć, że uznając i popierając godność i prawa osób z niepełnosprawnościami, uznajemy własną godność i prawa.

Uprzedzenia najbardziej szkodzą kobietom na rynku pracy - wynika z badania HAYS. To najbardziej niebezpieczna forma dyskryminacji. Uprzedzenia są nieoczywiste, trudniejsze do wykrycia i wyeliminowania z procesów decyzyjnych.

Podstawową zasadą wynikającą z KP jest zasada równości w zatrudnieniu i niedyskryminacji. Okazuje się, że w pewnych zawodach i przepisach jest więc jawna dyskryminacja ze względu na wiek. W związku z tym będzie zmiana ustawy co do konkretnego zawodu i dostosowanie do dyrektywy Rady 2000/78/WE z 27.11.2000 r. ustanawiającej ogólne warunki ramowe równego traktowania w zakresie zatrudnienia i pracy.

W dniu 17 stycznia 2025 r. resort pracy wydał interesujący komunikat dotyczący bezpośrednio pracy i warunków zatrudnienia w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.

Zapowiadają się naprawdę poważne zmiany w prawie pracy w 2025 r. Zmiany związane z minimalnym wynagrodzeniem są już pewne. Pozostałe są w trakcie prac legislacyjnych, ale jest spore prawdopodobieństwo, że wejdą w życie w przyszłym roku. Jakie to zmiany?

Pracodawcy muszą liczyć się z odpowiedzialnością karną za niezatrudnienie kandydata do pracy z powodów wymienionych w art. 123 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Grzywna za dyskryminację przy nawiązywaniu stosunku pracy wynosi minimum 3000 zł. Na podstawie Kodeksu pracy osoba niezatrudniona może również dochodzić odszkodowania. W jakiej wysokości?

Presja płacowa, zmiany społeczne czy niestabilna polityka migracyjna to tylko część przeszkód, z którymi mierzą się obecnie i w najbliższym czasie mierzyć się będą polscy pracodawcy. Są one złożone i wymagają strategii oraz rozwiązań dostosowanych do aktualnej rzeczywistości.

Współczesne miejsce pracy staje przed wyzwaniem budowania otoczenia, które jest wolne od wszelkich form dyskryminacji. Dążenie do równości i inkluzji nie tylko promuje etyczne standardy, ale także sprzyja efektywności organizacji. 

Równość płci w miejscu pracy to temat, który stał się jednym z kluczowych aspektów współczesnego społeczeństwa. Walka o równość i sprawiedliwość stała się jednym z głównych nurtów dyskusji na temat praw człowieka, a miejsce pracy stanowi centralną arenę tej walki. Pomimo ogromnych postępów w dziedzinie praw kobiet, nadal istnieją wyraźne nierówności płciowe, które wymagają uwagi, analizy i działań naprawczych. 

3000 zł kary grzywny za niezatrudnienie kandydata na pracownika. Pracodawcy mają się czego obawiać, bo do inspekcji pracy ciągle trafiają przypadki dyskryminacji przy nawiązywaniu stosunku pracy i rozmowach rekrutacyjnych. Czy posypią się kary?

W mentalności pracodawców funkcjonują stereotypy dotyczące osób z niepełnosprawnościami, osób starszych, czy cudzoziemców – wskazał rzecznik praw obywatelskich Marcin Wiącek podczas debaty eksperckiej poprzedzającej III Kongres ESG. RPO uwagę, że osoby te mają często trudności ze znalezieniem pracy, mimo wyższego wykształcenia.

Ageizm to forma dyskryminacji lub uprzedzenia oparta na wieku, która polega na traktowaniu osób lub grup ludzi inaczej ze względu na ich wiek. Jest to podobne do innych form dyskryminacji, takich jak rasizm czy seksizm, ale skupia się na wieku jako czynnikiem różnicującym. 

Początek 2023 r. stał pod znakiem uchwalania i wprowadzania w życie wielu nowych przepisów prawa pracy. O najważniejszych zmianach w Kodeksie pracy rozmawialiśmy z Przemysławem Workiem, rzecznikiem Okręgowego Inspektoratu Pracy w Warszawie, starszym inspektorem pracy. W drugiej części naszej rozmowy poruszyliśmy m.in. tematy dotyczące pracy zdalnej, kontroli trzeźwości i zatrudniania obywateli Ukrainy.

Praca zdalna wykonywana przez niektórych pracowników firmy może prowadzić do podziałów wśród personelu, różnego traktowania pracowników stacjonarnych i zdalnych, a nawet dyskryminacji. Ustawodawca przewidział takie niebezpieczeństwa i wprowadził przepisy, które mają do nich nie dopuścić.

Polka na rynku pracy. Aż 71,13 proc. kobiet zmieniłoby pracę, gdyby dowiedziało się o niesprawiedliwej luce płacowej w ich firmie – wynika z raportu ADP „People at Work 2022: A Global Workforce View”. W Polsce od ponad 100 lat obowiązują prawa kobiet, jednak wciąż wiele aspektów na rynku pracy wymaga poprawy. W Międzynarodowy Dzień Praw Kobiet wyniki raportu ADP wskazują najważniejsze kierunki zmian.

Rzecznik Praw Obywatelskich wystosował pismo do jeszcze ówczesnego Ministra Obrony Narodowej Mariusza Błaszczaka w sprawie wyjaśnienia kwestii zapewniania stroju służbowego dla żołnierzy i żołnierek. W sprawie wciąż cisza.

Kolejne zmiany w prawie pracy w 2023 r.! Oprócz uprawnień rodzicielskich, zwolnień od pracy z powodu siły wyższej, zmian w umowach na czas określony i na okres próbny – będą wprowadzone zmiany w zakresie dyskryminacji. Pracownicy zyskają dodatkową ochronę w zatrudnieniu – jaką i czy pracodawcy mają się czego obawiać?