Pracodawca, Staż pracy

Niepewna sytuacja geopolityczna, powrót inflacji i związana z nią utrata realnej wartości zarobków zmieniają podejście pracowników do potrzeby zmiany firmy, w której pracują. Mniej osób aktywnie rozgląda się za nowym pracodawcą. Zmieniła się też główna przyczyna skłaniająca pracownika do takiej zmiany – nie jest nią odmowa podwyżki wynagrodzenia.

Wszystko o urlopach wypoczynkowych przed szczytem wakacyjnym 2026 r. - prawo pracy w pigułce. Każdy pracownik i pracodawca powinien znać te pytania, odpowiedzi. Warto przyswoić te przepisy na konkretnych przykładach.

Nowe przepisy, które wydłużają urlop wypoczynkowy weszły w życie w firmach prywatnych dnia 1 maja 2026 roku. Istotnie zmieniają zasady ustalania stażu pracy. Do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia pracownicze, czyli także długość urlopu wypoczynkowego, będą wliczane nie tylko lata przepracowane na podstawie umowy o pracę, ale również okresy wykonywania pracy na umowach zlecenia oraz prowadzenia działalności gospodarczej.

Otrzymanie wypowiedzenia z pracy to potężny stres. Wielu pracowników w przypływie emocji uważa, że jeśli nie podpisze dokumentu, zwolnienie będzie nieważne. Czy odmowa przyjęcia pisma od pracodawcy rzeczywiście może uratować etat? Wyjaśniamy, jak przepisy prawa pracy regulują tę kwestię i jakie błędy najczęściej popełniają zatrudnieni.

Przez ostatnie lata polski rynek pracy wypracował dość wygodną równowagę. Prawo zakazywało zawierania umów cywilnoprawnych tam, gdzie w rzeczywistości istniał stosunek pracy — ale egzekwowanie tego zakazu wymagało procesu sądowego. Postępowanie ciągnęło się latami, a ryzyko dla pracodawcy było stosunkowo niewielkie. To się zmieniło. Od 8 lipca 2026 r. inspektor Państwowej Inspekcji Pracy może samodzielnie — bez wyroku sądu — wydać decyzję administracyjną stwierdzającą, że łącząca strony umowa jest w rzeczywistości stosunkiem pracy. Poniższy artykuł wyjaśnia, jak ocenić ryzyko prawne i biznesowe oraz jak się przygotować na ewentualną kontrolę ze strony PIP.

Pracodawca, który w 2026 r. zatrudni emeryta zarejestrowanego w urzędzie pracy, może otrzymać nawet 2403 zł miesięcznej dopłaty do jego wynagrodzenia. Program obejmuje również osoby po 70. roku życia i pozwala ograniczyć koszty zatrudnienia o ponad 14 tys. zł rocznie. Dopłata nie trafia jednak do firmy co miesiąc, a w części przypadków urząd pracy może zażądać zwrotu otrzymanych środków.

Już w piątek 1 maja 2026 r. nowe przepisy o stażu pracy zaczynają obowiązywać w sektorze prywatnym. Od stycznia 2026 r. ZUS wydaje zaświadczenia o dłuższym stażu pracy pracownikom zatrudnionym w sektorze publicznym. Najnowsza regulacja pozwala na zaliczanie okresu pracy na umowach cywilnoprawnych czy prowadzenia działalności gospodarczej do stażu pracy, od którego zależą liczne uprawnienia pracownicze, np. dłuższy urlop wypoczynkowy. Jak złożyć wniosek o zaświadczenie z ZUS?

1 stycznia 2026 roku weszła w życie ważna nowelizacja Kodeksu pracy, która wprowadziła nowe zasady naliczania stażu pracy. Zarówno pracownicy jak i pracodawcy mają wiele wątpliwości odnośnie nabywania prawa do nagrody jubileuszowej. Czy dłuższy staż pracownika uprawnia go do żądania przeliczenia nagrody? Sprawdzamy!

Przepisy umożliwiające wliczanie do staży pracy innych okresów niż zatrudnienie na podstawie umowy o pracę obowiązują od początku roku. ZUS jest zasypywany wnioskami o zaświadczenia potwierdzające okresy ubezpieczenia wliczane do stażu pracy. Zakład Ubezpieczeń Społecznych uruchomił usługę pozwalającą zweryfikować autentyczność takich zaświadczeń. Jak skorzystać z usługi?

Wliczanie do stażu pracy niektórych okresów zatrudnienia na podstawie innej niż umowa o pracę ma poważny wpływ na uprawnienia do nagrody jubileuszowej. Prawo do tego świadczenia pracownik nabywa w dniu upływu okresu uprawniającego do nagrody jubileuszowej albo w dniu wejścia w życie przepisów wprowadzających takie nagrody. Jak wygląda sytuacja w razie zbiegu prawa do kilku nagród jubileuszowych?

Zgodnie z nowymi przepisami o stażu pracy pracownicy występują do ZUS o zaświadczenie o dłuższym stażu pracy. Dzięki temu mogą otrzymać nowe lub wyższe uprawnienia pracownicze (np. dodatki za staż pracy). Jak pracodawca może zweryfikować elektroniczne zaświadczenie?

W firmach, często brakuje odpowiedniego zarządzania rekrutacją i zasobami ludzkimi, a także wiedzy o korzyściach finansowych. Z tego powodu nie wszystkie działy HR wiedzą o potencjalnych korzyściach, wynikających z zatrudniania osób z niepełnosprawnościami.

Wraz z rozwojem technologii, rozwijają się też stosunki społeczno-gospodarcze. Cyfryzacja i tokenizacja dotarła i do stosunku pracy. Już wcale nie takie oczywiste jest to, że dodatkowe świadczenia pracownicze mogą mieć formę tylko pieniężną, benefitów czy deputatów. We współczesnych realiach prym mogą wieść tokeny. I tutaj z odpowiedzią na wiele prawno-pracowniczych wątpliwości przychodzi nam wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie, III AUa 1247/24 - bardzo świeży i aktualny bo z 19 lutego 2025 r. Już da się słyszeć głosy, że to będzie przełom dla pracowników i pracodawców, tokeny w zamian za podwyżkę - to jest novum. Zaprezentowana przez sąd wykładnia daje ugruntowanie dla programów motywacyjnych dla pracowników opartych na technologii blockchain.

Czy urlop wychowawczy liczy się do stażu pracy, od którego uzależnione są uprawnienia pracownicze? Czy okres ten będzie liczony w ZUS do emerytury? Czy to jest okres składkowy?

Od 1 stycznia 2026 r. staż pracy liczony jest na nowych zasadach. Tymczasem od długości stażu pracy zależą ważne uprawnienia pracownicze. Wielu pracowników sektora publicznego już od początku 2026 r. skorzysta na zmianach w prawie pracy - otrzymają dłuższe urlopy, nagrody, wyższe odprawy i dłuższe okresy wypowiedzenia. Pozostali pracownicy dłużej poczekają na wejście w życie nowych przepisów.

Na mocy nowelizacji Kodeksu pracy z 2023 r. do zestawu uprawnień przysługujących pracującym rodzicom dodano nowe rozwiązanie. To już 2 lata odkąd istnieje regulacja, ale wciąż są rodzice, będący pracownikami, którzy nie są świadomi swoich podstawowych praw w miejscu, związanych z rodzicielstwem. Co ciekawe, w gruncie rzeczy regulacja nie odnosi się tylko do rodziców, ponieważ chodzi o pracownika opiekującego się dzieckiem.

To jedno z częściej pojawiających się pytań zarówno wśród pracowników, jak i pracodawców – szczególnie w kontekście zakończenia współpracy i kwestii rozliczeń. Często wątpliwości dotyczą tego, czy czas trwania wypowiedzenia umowy o pracę – niezależnie od jego długości – należy uwzględniać w ogólnym stażu pracy pracownika.

Czy to prawda, że pracownik 50+ mniej kosztuje pracodawcę? Za pracownika po 50. roku życia pracodawca płaci chorobowe przez 14 dni. W przypadku młodszych pracowników wynagrodzenie chorobowe wypłacane jest do 33 dnia niezdolności do pracy. Dopiero od 34. dnia wypłatę przejmuje ZUS. Przy starszych pracownikach Zakład zaczyna płacić już od 15. dnia choroby.

Co daje dłuższy staż pracy zgodnie z nowymi przepisami obowiązującymi od 1 stycznia 2026 r.? Zmieniają się zasady obliczania stażu pracy pracowników. Od jego długości zależą ważne uprawnienia pracownicze. Wiele osób wraz z nowym rokiem skorzysta na zmianach w prawie pracy - otrzymają dłuższe urlopy, nagrody, wyższe odprawy, dłuższe okresy wypowiedzenia, dodatki stażowe i nagrody jubileuszowe. Problem w tym, że w budżetówce nie ma na to pieniędzy.

Uproszczenie definicji mobbingu, większa ochrona przed działaniami niepożądanymi w miejscu pracy, ale też przed fałszywymi oskarżeniami, a do tego wyższe rekompensaty dla osób, które doświadczyły mobbingu – to główne założenia projektu ustawy, który powstał w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. W dniu 17 lutego 2026 roku Rada Ministrów przyjęła projekt.

Warto mieć na uwadze, że w 2026 roku pracownik ma prawo wnioskować o zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy w sytuacjach związanych z działaniem siły wyższej. Pojęcie to jest w doktrynie oraz judykaturze rozumiane stosunkowo szeroko, co oznacza, że może obejmować wiele różnych okoliczności. Na tej podstawie przysługuje Ci możliwość wykorzystania do 2 dni lub 16 godzin wolnego – wystarczy, że złożysz odpowiedni wniosek, a pracodawca jest zobowiązany go uwzględnić.

Zmiany Kodeksu pracy weszły w życie. Oznacza to od 2026 r. dodatkowe obowiązki dla pracodawców. Co zmienia się w Kodeksie pracy? O czym muszą wiedzieć także pracownicy? Między innymi o tym, że pracodawca nie zapyta o wynagrodzenie kandydata do pracy. Zakazują mu tego nowe przepisy.

ZUS wydał już ponad pół miliona zaświadczeń o ubezpieczeniu dla celów doliczenia okresów do stażu pracy. Dłuższy staż pracy przekłada się na uprawnienia pracownicze – np. dłuższy urlop wypoczynkowy, dłuższy okres wypowiedzenia czy wcześniejsze prawo do nagrody jubileuszowej.

Wprowadzając zmiany w zakresie obliczania pracowniczego stażu pracy ustawodawca chciał wyrównać zakres uprawnień pracowników etatowych i zleceniobiorców oraz innych osób zarobkujących w różnych formach. Niespodziewanie jednak szala się przechyliła i to etatowcy znaleźli się w gorszej sytuacji.

Od początku roku okresy prowadzenia jednoosobowej działalności gospodarczej i wykonywania pracy na podstawie umów-zleceń wliczane są do stażu pracy. Zakład Ubezpieczeń Społecznych przekazał PAP, że do ZUS wpłynęło już ponad 196 tys. wniosków o wydanie zaświadczenia, potwierdzającego te okresy.