Składki ZUS, Obowiązki pracodawcy

Praca w wysokich temperaturach jest szczególnie uciążliwa, a nawet może zagrażać zdrowiu i życiu pracowników. Czy pracodawca musi zapewnić klimatyzację? Przy jakich temperaturach dostarcza wodę i napoje? Poznaj aktualnie obowiązujące przepisy BHP.

Zmiany w zatrudnianiu cudzoziemców, które weszły w życie w grudniu, istotnie wpływają na funkcjonowanie firm w 2026 r. Będą wyższe opłaty administracyjne i nowe obowiązki. Artykuł zawiera wszystko, co powinni wiedzieć pracodawcy zatrudniający pracowników zza granicy.

Zmiana przepisów o mobbingu i dyskryminacji - 19 czerwca Sejm uchwalił ustawę nowelizującą Kodeks pracy. Zmiany mają sprawić, że wszyscy pracownicy będą czuli się bezpiecznie w swoim miejscu pracy. Ustawa została przekazana do dalszych prac w Senacie.

W 2026 r. minimalne wynagrodzenie za pracę wynosi 4806 zł. Od płacy minimalnej zależy wysokość innych składników wynagrodzenia oraz świadczeń i należności pracowniczych. Jakie to są świadczenia i w jakiej wysokości?

Nowe przepisy dotyczące jawności wynagrodzeń, które muszą wejść w życie to także grzywna od 2 tys. zł do 60 tys. zł dla pracodawców za brak działań przy zbyt dużej rozbieżności wynagrodzeń za tę samą pracę lub pracę o jednakowej wartości.

Reforma Państwowej Inspekcji Pracy, która zacznie obowiązywać od 8 lipca 2026 r., jest jedną z najbardziej znaczących zmian w obszarze nadzoru nad legalnością zatrudnienia w ostatnich latach. Choć projekt wzbudzał istotne kontrowersje i był czasowo wstrzymany, ostatecznie ustawodawca zdecydował się na wzmocnienie realnych kompetencji PIP – szczególnie w kontekście umów cywilnoprawnych i współpracy B2B.

Część przepisów dotyczących jawności wynagrodzeń weszło w życie pod koniec 2025 r. Jednym z nowych obowiązków pracodawców jest podanie proponowanego wynagrodzenia kandydatowi do pracy przed nawiązaniem stosunku pracy. Czy rzeczywiście trzeba to zrobić już w ofercie pracy? Oto fakty i mity na temat nowych przepisów prawa pracy.

Tysiące Polaków nie wiedzą, że na ich kontach w ZUS leżą nadpłacone składki. Odzyskanie tych pieniędzy wymaga złożenia jednego wniosku – ale jest na to ściśle określony czas. Po jego upływie nadpłata przepada bezpowrotnie, a ZUS przeznacza ją na wypłatę bieżących świadczeń. Sprawdź, ile masz czasu i co musisz zrobić.

Zaległe składki ZUS dla nieaktywnych firm. RPO interweniuje, MRPiPS wyjaśnia przepisy. Uszczegóławiając, chodzi o problem żądania opłacenia zaległych składek od przedsiębiorców faktycznie niewykonujących działalności, a niezgłaszających wykreślenia firmy z CEIDG, Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich podjęło interwencję a resort pracy odpowiedział.

Od tego roku obowiązują przepisy, dzięki którym osoby, które pracują na statkach morskich mogą samodzielnie opłacać składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Aby uzyskać prawo do świadczeń, marynarze powinni zgłosić się do ZUS. Z nowych regulacji może skorzystać blisko 18 tys. osób.

Czy pamiętasz, że ZUS daje możliwość skorzystania raz w roku z wakacji składkowych? Wniosek trzeba złożyć w miesiącu poprzedzającym ten, w którym chcesz skorzystać z wakacji. To oznacza, że w tym roku można składać wnioski jeszcze tylko w listopadzie – na grudzień 2025. W grudniu nie będzie już można skorzystać z tej możliwości za ten rok, bo złożony wniosek będzie dotyczył już stycznia 2026.

Przeciwdziałanie patologiom rynku pracy, walka z wyzyskiem i realne zabezpieczenie praw cudzoziemców to główne cele nowych przepisów, które już obowiązują. Państwowa Inspekcja Pracy oraz Straż Graniczna otrzymały szersze uprawnienia kontrolne, w tym możliwość nakładania kar, mandatów i kierowania wniosków o ukaranie do sądu. W ograniczaniu nielegalnego zatrudnienia mają pomóc również nowe zasady dla agencji pracy m.in. 2-letni okres karencji dotyczący świadczenia usług na rzecz zatrudniania cudzoziemców. O czym jeszcze muszą wiedzieć pracodawcy, którzy w szczególnie gorącym okresie przedświątecznym szukają rąk do pracy „na już”?

Jeżeli gromadziłeś składki w ZUS, szczególnie w tym samym czasie w zbiegu, to jest z więcej niż jednego tytułu (np. stosunek pracy i działalność gospodarcza), jest bardzo prawdopodobne, że na Twoim indywidualnym koncie w ZUS istnieje nadpłata, którą możesz odzyskać. Musisz jednak pilnować właściwego terminu na złożenie wniosku o zwrot nadpłaconych składek, bowiem w razie jego przekroczenia, składki bezpowrotnie przepadną z Twojej historii ubezpieczenia i zostaną wykorzystane przez ZUS na wypłatę bieżących świadczeń.

Pod koniec sierpnia 2025 r. rząd przyjął projekt ustawy budżetowej na 2026 rok. Jednym z elementów dokumentu jest ustalenie prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia. W przyszłym roku stawka ta wzrośnie o 747 zł, czyli do 9420 zł. Ta kwota ma ogromne znaczenie dla branży transportowej, bo to właśnie od niej naliczane są najczęściej składki ZUS kierowców w transporcie międzynarodowym.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych udzielił kompleksowych wyjaśnień odnośnie trybu i zasad płacenia składek na ubezpieczenia społeczne do Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, zwolnionych ze służby żołnierzy zawodowych i funkcjonariuszy innych służb mundurowych (np. policjantów, strażników granicznych, strażaków PSP).

Co z maksymalną temperaturą w miejscu pracy? Jak zostanie uregulowana w nowych przepisach rozporządzenia? Wejdzie w życie w 2025 czy 2026 roku? Jakie nowe obowiązki czekają pracodawców w związku z nowymi przepisami bhp?

Polska zajmuje trzecie miejsce w Unii Europejskiej pod względem liczby osób samozatrudnionych, po Grecji i Włochach – wynika z raportu Polskiej Sieci Ekonomii dla ZUS. Przeciętny samozatrudniony w Polsce płaci składki poniżej minimalnego wynagrodzenia. Zgromadzone środki mogą nie wystarczyć do obliczenia emerytury minimalnej.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych przypomina, że w związku ze wzrostem minimalnego wynagrodzenia oraz prognozowanym przeciętnym miesięcznym wynagrodzeniem w 2025 roku zwiększyły się składki na ubezpieczenia społeczne. Ile wynoszą?

Każdy pracodawca musi poznać nowe obowiązki w zakresie równości wynagrodzeń w świetle Dyrektywy UE 2023/970. Kiedy nowe przepisy wejdą w życie? Oto 8 najważniejszych postanowień wynikających z dyrektywy o równości i jawności wynagrodzeń.

Ważne zmiany w Kodeksie pracy wejdą w życie w 2025 roku. Pracodawcy zostaną obciążeni nowymi obowiązkami. Umowy cywilnoprawne będą wliczane do stażu pracy. Przepisy o układach zbiorowych pracy znajdą się w osobnej ustawie. Wzrośnie wiele świadczeń przysługujących pracownikom. Zmiany w prawie pracy obejmują szeroki zakres zagadnień - od praw pracowniczych po mechanizmy wsparcia dla przedsiębiorców zatrudniających osoby niepełnosprawne i starsze.

Z dniem śmierci pracownika stosunek pracy wygasa. Pracodawca powinien rozliczyć się z praw majątkowych ze stosunku pracy zmarłego oraz wypłacić odprawę pośmiertną. Jest to świadczenie pieniężne należne rodzinie zmarłego pracownika, które nie wchodzi do praw majątkowych ze stosunku pracy.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych przypomina, że przedsiębiorcy poszkodowani w powodzi mogą liczyć na ulgi w spłacie składek do ZUS. Chodzi m.in. o odroczenie terminu płatności składek. Sprawdź, co należy zrobić, by otrzymać ulgę. Gdzie złożyć wniosek?

Studenci często pracują na podstawie umów cywilnoprawnych – zlecenia i o dzieło. Zdarza się też, że podpisują umowy o pracę. Warto wiedzieć, jakie składki trzeba opłacać od takich umów.

Z pewnością jednym z najtrudniejszych wyzwań dla pracodawców jest pozyskanie wyspecjalizowanej kadry pracowniczej na obecnie występującym tzw. rynku pracownika. Firmy zastanawiają się jak zachęcić specjalistów do aplikowania, nie inwestując w to dużego nakładu finansowego. Jednym z atrakcyjnych benefitów pracowniczych może zatem okazać się dofinansowanie do posiłku.  Kiedy pracodawca jest obowiązany do zapewniania posiłków regeneracyjnych, a kiedy może dobrowolnie taki zaoferować? 

Zatrudnienie freelancera - omawiamy kwestie prawne i księgowe. Współpraca z freelancerami jest coraz popularniejszym modelem biznesowym, który oferuje elastyczność, dostęp do niezależnych specjalistów z całego świata i możliwość skalowania działań bez konieczności zatrudniania stałych pracowników. Aby jednak taki model outsourcingu był efektywny i zgodny z prawem, niezbędne jest zrozumienie i właściwe zarządzanie kwestiami prawnymi i księgowymi.