Kategorie

Odpowiedzialność, prawa i obowiązki

24 sie 2021
20 wrz 2021
Zakres dat:
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail

Odpowiedzialność porządkowa pracowników

Pracodawca może nałożyć na pracownika karę za naruszenie obowiązków pracowniczych. Karę uważa się za niebyłą, a odpis zawiadomienia o ukaraniu usuwa z akt osobowych pracownika po roku nienagannej pracy.

Obowiązki pracodawcy związane ze śmiercią pracownika

W razie śmierci pracownika pracodawca ma obowiązek wypłacić zaległe świadczenia i odprawę pośmiertną rodzinie zmarłego pracownika.

Świadczenia dla kształcących się nauczycieli

Nauczyciel skierowany do dalszej nauki może liczyć na przywileje w pracy. Jednak brak postępów w nauce może spowodować poważne konsekwencje, m.in. utratę płatnego urlopu na czas pobierania nauki.

Odpowiedzialność pracodawcy za wyrządzoną szkodę

Prowadzenie przez pracodawcę działalności na zasadzie ryzyka nie ogranicza się tylko do ryzyka gospodarczego. Obejmuje ono również ryzyko osobowe wiążące się z ponoszeniem odpowiedzialności za działania pracownika.

Odpowiedzialność pracownika za szkodę wyrządzoną pracodawcy

Z powodu niewykonania lub nienależytego wykonania swoich obowiązków pracownik może ponieść odpowiedzialność pracowniczą.

Odszkodowanie za porzucenie pracy

Mój pracownik porzucił pracę. Jego rodzina poinformowała mnie, że wyjechał do pracy za granicę. Firma poniosła z tego tytułu stratę. Czy mogę żądać od pracownika odszkodowania za utracone korzyści, skoro on porzucił pracę?

„Komórka” służbowa w rękach pracownika

Służbowy telefon komórkowy jest jednym z najczęstszych świadczeń pozapłacowych. Pracodawca powinien jednak określić reguły używania takiego sprzętu przez pracownika. Powinny one być zawarte w odrębnej umowie.

Odpowiedzialność karna pracodawcy (cz. 2)

Płatnik składek na ubezpieczenia społeczne, który nie zgłasza do ZUS wymaganych danych albo zgłasza dane nieprawdziwe, mające wpływ na wysokość świadczeń z ubezpieczenia - popełnia przestępstwo karne.

Przedawnienie roszczeń w prawie pracy

Istotą przedawnienia jest niemożność dochodzenia roszczeń po upływie określonego przez prawo czasu.

Zmiany w prawie pracy (cz. 2)

W 2009 r. pracodawcy muszą liczyć się z zaostrzeniem przepisów dotyczących dyskryminacji oraz z nowymi obowiązkami bhp.

Wyrok SN z dnia 20 kwietnia 2006 r., sygn. I UK 260/05

Umowa „o dofinansowanie dokształcania zawodowego” zawarta na pod­stawie § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej oraz Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 12 października 1993 r. w sprawie zasad i wa­runków podnoszenia kwalifikacji zawodowych i wykształcenia ogólnego dorosłych (Dz.U. Nr 103, poz. 472 ze zm.) jest czynnością prawną uzupełniającą treść stosunku pracy wówczas, gdy nałożenie na pracownika obowiązku pod­noszenia kwalifikacji zawodowych wynika z jej postanowień.  

Wyrok SN z dnia 15 marca 2007 r., sygn. I PK 252/06

Pracownik dokonujący w imieniu pracodawcy czynności prawa pracy, pozostających w normalnym związku z jego działalnością, nie powinien ponosić ryzyka podejmowania takich decyzji (art. 117 § 2 k.p.), chyba że były one oczywiście sprzeczne z przepisami prawa.  

Wyrok SN z dnia 18 kwietnia 2007 r., sygn. I PK 361/06

Umowa o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy nie może być uznana za nieważną z tej przyczyny, że w ocenie pracownika nie miał on dostępu do szczególnie ważnych informacji (art. 1012 § 1 k.p.).

Wyrok SN z dnia 5 marca 2007 r., sygn. I PK 228/06

1. Pracodawca może poinformować pracownika o jego obowiązkach w zakresie przestrzegania w zakładzie pracy zasad współżycia społecznego (art. 100 § 2 pkt 6 k.p.) przez zapoznanie go na piśmie z obowiązującymi zasadami etyki. Odmowa podpisania przez pracownika takiego pisma nie stanowi naru­szenia obowiązku pracowniczego. 2. Pracodawca może zobowiązać pracownika do udzielenia informacji dotyczących pracy w zakresie niesprzecznym z umową o pracę oraz prawem (niebędącym dyskryminacją i nienaruszającym dóbr osobistych). Odmowa wy­konania takiego polecenia stanowi naruszenie podstawowego obowiązku pra­cowniczego (art. 100 § 1 w związku z art. 100 § 2 pkt 4 k.p.). 3. Pracodawca może określić zasady zachowania tajemnicy informacji dotyczących przedsiębiorstwa. Jeżeli nie narusza to istotnych elementów treści stosunku pracy, to nie jest konieczne wypowiedzenie zmieniające a od­mowa przestrzegania tych zasad może być zakwalifikowana jako ciężkie naru­szenie podstawowego obowiązku pracowniczego w rozumieniu art. 52 § 1 pkt 1 k.p.  

Wyrok SN z dnia 17 stycznia 2007 r., sygn. I PK 176/06

Długotrwałość nękania lub zastraszania pracownika w rozumieniu art. 943 § 2 k.p. musi być rozpatrywana w sposób zindywidualizowany i uwzględniać okoliczności konkretnego przypadku. Nie jest zatem możliwe sztywne wskazanie minimalnego okresu niezbędnego do zaistnienia mobbingu. Z art. 943 § 2 i 3 k.p., wynika jednak, że dla oceny długotrwałości istotny jest moment wystąpienia wskazanych w tych przepisach skutków nękania lub zastraszania pracownika oraz uporczywość i stopień nasilenia tego rodzaju działań.  

Wyrok SN z dnia 7 lutego 2007 r., sygn. I PK 221/06

W zakładzie pracy, w którym nie ma obowiązku wprowadzenia regula­minu pracy, ustalenie elementów organizacji i porządku pracy, w tym sposobu potwierdzania obecności w pracy, następuje w drodze poleceń pracodawcy.  

Wyrok SN z dnia 7 grudnia 2006 r., sygn. I PK 123/06

1. W stosunku do pracownika pełniącego funkcję organu zarządzającego (art. 31 k.p.) czynności z zakresu prawa pracy za pracodawcę może dokonywać organ założycielski, właścicielski lub nadzorujący taką jednostkę organizacyjną. 2. Dozwolona i konstruktywna krytyka przez dyrektora zakładu pracy działań podejmowanych przez właściciela danej jednostki organizacyjnej nie tylko nie narusza, ale świadczy o dbałości o dobro pracodawcy. 3. Zmierzające do zdyskredytowania oraz godzące w dobra osobiste pracownika (art. 111 k.p.) odwetowe działania pracodawcy, podjęte w reakcji na dozwoloną i konstruktywną krytykę przez dyrektora zakładu pracy niekorzystnych decyzji organu założycielskiego lub właściciela, mogą być kwalifikowane jako ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków wobec pracownika, uprawniające go do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracodawcy (art. 55 § 11 k.p.).

Odszkodowanie dla pracownika

Pracownik rozwiązał umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracodawcy, podając jako przyczynę nieopłacanie składek na ubezpieczenia społeczne przez pracodawcę. Rzeczywiście na skutek przejściowych trudności finansowych pracodawca nie opłacał za pracowników przez kilka miesięcy składek. Po złożeniu przez pracownika oświadczenia o rozwiązaniu umowy składki te zostały zapłacone wraz z odsetkami. Pracownik więc nie poniósł z tego tytułu żadnej szkody. Czy pracownik może żądać przed sądem zasądzenia mu odszkodowania za rozwiązanie umowy o pracę z winy pracodawcy i jakie ma szanse?

Obowiązki wobec ZUS przedsiębiorstwa przejmującego inną firmę

Prowadzę jednoosobową działalność gospodarczą. Od 20 października br. połączę się z inną firmą i przejmę wszystkich zatrudnionych w niej pracowników. Na skutek połączenia powstanie spółka jawna pod nową nazwą. Jakie mam obowiązki wobec ZUS? W jaki sposób powiadomić ZUS o tym, że powstanie nowy płatnik?

Jak w umowie zlecenia można określić miejsce pracy

Moja firma wykonuje prace tam, gdzie uzyskam zlecenia, czyli praktycznie w różnych miejscowościach na terenie całej Polski. Poza pracownikami zatrudniam kilka osób na podstawie umów zlecenia. W jaki sposób sformułować treść umów zlecenia, aby z jednej strony nie zawierały regulacji zbliżających je do umów o pracę, a z drugiej zobowiązywały do wykonywania pracy w różnych miejscach? Czy za każdym razem trzeba będzie zmieniać treść umów? Zasadniczo zleceniobiorcy wykonują pracę w jednym, stałym miejscu (baza przeładunkowa firmy) i zależałoby mi na tym, by było to umieszczone w treści umów.

Właściwość sądu pracy

Siedziba naszej spółki mieści się w Krakowie. Pracownik wykonywał pracę w Częstochowie. Jaki sąd pracy właściwy do wystąpienia o sprostowanie świadectwa musimy wskazać pracownikowi w świadectwie pracy?

Opodatkowanie pakietów medycznych

Objęcie danego pracownika potencjalną możliwością skorzystania z usługi medycznej w ramach opłaconego przez pracodawcę abonamentu nie uzasadnia opodatkowania tego świadczenia.

Powierzenie wykonywania innej pracy

Pracodawca, chcąc zmienić pracownikowi warunki umowy o pracę, musi zastosować wypowiedzenie zmieniające. Należy również pamiętać, że w określonych warunkach pracodawca może przenieść pracownika do innej pracy, bez wypowiedzenia zmieniającego.

Tajemnica wynagrodzenia

Pracodawca, ujawniając wysokość zarobków pracownika, może narazić się na odpowiedzialność z tytułu naruszenia dóbr osobistych.

Kontrola PIP u przedsiębiorcy

Dokumentem upoważniającym inspektora do przeprowadzenia kontroli może być legitymacja służbowa. O swojej obecności na terenie kontrolowanego zakładu pracy inspektor nie musi informować pracodawcy.

Wina pracownika

Winę nieumyślną można przypisać pracownikowi, który powinien zdawać sobie sprawę z tego, że jego zachowanie doprowadzi do wadliwego wykonania pracy, a mimo to bezpodstawnie przypuszcza, że tego uniknie.

Zwrot kosztów kształcenia przez pracownika

Obowiązek zwrotu kosztów kształcenia poniesionych przez pracodawcę zależy w dużej mierze od tego, czy dokształcanie odbywało się na podstawie skierowania pracodawcy czy bez skierowania.

Czy do nagrody jubileuszowej wliczamy okres pracy u danego pracodawcy zakończony dyscyplinarnym zwolnieniem

Jesteśmy zakładem pracy z sektora budżetowego. Wypłacamy nagrody jubileuszowe stosując do ich przyznawania przepisy zarządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 1989 r. Jeden z pracowników dostarczył świadectwo pracy, z którego wynika, że został zwolniony dyscyplinarnie. Świadectwo pracy dokumentuje jednak dość długi okres zatrudnienia, w ramach którego, jak twierdzi pracownik, najpierw był zatrudniony na okres próbny, następnie na podstawie dwóch umów na czas określony i dopiero na podstawie umowy bezterminowej. To ta ostatnia umowa zakończyła się zwolnieniem dyscyplinarnym z pracy. W związku z tym mamy pytanie, czy stosunek pracy zakończony dyscyplinarnym zwolnieniem pracownika nie podlega wliczeniu do stażu uprawniającego do nagrody jubileuszowej? Czy dotyczy to wyłącznie ostatniej umowy o pracę (w ten sposób zakończonej) i w tym przypadku nie dotyczy okresu próbnego i umów na czas określony?

Czy można dokonać wypowiedzenia zmieniającego kierownikowi tylko z powodu złych wyników jego wydziału

Przyczyną wypowiedzenia zmieniającego złożonego kierownikowi jednostki (komórki) organizacyjnej mogą być złe wyniki ekonomiczne kierowanej przez niego jednostki (komórki) nawet wówczas, gdy kierownik dokłada należytej staranności w sprawowaniu swojej funkcji. Tylko wyjątkowe okoliczności mogą dać prymat interesu kierownika w postaci zachowania stanowiska (wyrok Sądu Najwyższego z 10 marca 2008 r., III PK 80/07).

Czy pracownikowi przysługuje zwolnienie od pracy na ślub kościelny, jeżeli wcześniej zawarł ślub cywilny

Pracownik kilka lat temu zawarł ślub cywilny. Obecnie ma zamiar zawrzeć ślub kościelny, ponieważ zmarł pierwszy mąż jego żony i jest to prawnie dozwolone. Czy w takiej sytuacji przysługują mu ponownie 2 dni zwolnienia od pracy na ślub?

Czy udział pracownika w szkoleniu zorganizowanym w dniu wolnym od pracy może mieć charakter obowiązkowy

Chcemy zorganizować szkolenie dla pracowników w dniu wolnym od pracy, tj. w sobotę. Jeden z pracowników zapowiedział, że nie będzie uczestniczyć w tym szkoleniu, bo jest to dzień wolny od pracy, a szkolenia powinny być organizowane w godzinach pracy. Czy ma rację? Czy udział pracownika w szkoleniu organizowanym w sobotę może mieć charakter obowiązkowy? Czy odmowa pracownika udziału w szkoleniach organizowanych w dni wolne od pracy może być podstawą wypowiedzenia umowy o pracę?

Czy pracodawca ma obowiązek informować pracowników o przyjętych kryteriach oceny ich pracy

Jako szef niewielkiej firmy chcę wprowadzić system ocen pracy pracowników. Czy muszę o tym zawiadomić zatrudnionych pracowników? Czy pracownicy muszą być systematycznie informowani o tych ocenach, czy mogę zachować je do swojej wiadomości?

Czy pracownikowi można wymierzyć karę porządkową za niską liczbę pozyskanych klientów

Jeden z pracowników działu marketingu w wyznaczonym przez przełożonego okresie pozyskał dla naszej firmy o połowę mniej klientów niż inni pracownicy zatrudnieni na takich samych warunkach. Wykazał przy tym duży brak inicjatywy w pozyskiwaniu klientów. Czy możemy wobec niego zastosować karę upomnienia?

Na jakich zasadach pracodawca może kontrolować pracowników

Pracodawcy coraz częściej decydują się kontrolować swoich pracowników. Zagadnienia dotyczące zakresu tej kontroli nie zostały uregulowane wprost w przepisach prawa pracy. Dlatego kontrolując pracowników pracodawcy powinni uważać, aby nie naruszać przy tym ich prywatności.

Przeniesienie pracowników do pracy u innego pracodawcy

Ze względu na okresowe wahania zbytu naszych produktów, w pewnych okresach roku dysponujemy nadmiarem pracowników, ale nie chcemy ich zwalniać. Czy możemy przenosić naszych pracowników, zatrudnionych w dziale produkcji, na pewien czas do innej firmy, z którą stale współpracujemy? Przeniesienie to odbywałoby się w trybie art. 42 § 4 Kodeksu pracy, czyli bez zmiany umowy o pracę i maksymalnie na 3 miesiące w roku kalendarzowym.

Umowa o zakazie konkurencji

Coraz częściej pracodawcy starają się zabezpieczyć przed działaniami nieuczciwej konkurencji podpisując z pracownikami umowy zobowiązujące do niepodejmowania działań konkurencyjnych wobec działalności prowadzonej przez pracodawcę. Skutki zawarcia takiej umowy w czasie trwania stosunku pracy różnią się od tych, jakie wywołuje zawarcie umowy o zakazie konkurencji obowiązującej po ustaniu zatrudnienia.

Skierowanie pracownika do innej pracy w razie przestoju

Prowadzę zakład krawiecki. W związku z awarią maszyny (produkcji japońskiej) przesunąłem jedną z pracownic na podstawie polecenia służbowego do wykonywania pracy w prasowalni. Naprawa maszyny przedłuża się, gdyż czekamy na sprowadzenie części zamiennej z Japonii. Wiem, że w razie uzasadnionych potrzeb firmy mogę powierzać pracownikom inną odpowiednią do ich kwalifikacji pracę na okres maksymalnie 3 miesięcy w roku. Czy w związku z przestojem mogę pracownicy powierzyć inną pracę na okres dłuższy niż 3 miesiące w jednym roku, bez zmian w umowie o pracę? Zaznaczam, że wynagradzam ją tak samo jak przy pracy w zakładzie krawieckim.

Czy pracownik musi zostać poinformowany o zainstalowaniu w aucie służbowym GPS

Handlowiec, któremu dajemy do dyspozycji służbowy samochód, będzie miał w nim zainstalowany GPS. Czy musimy poinformować pracownika o tym, że w jego samochodzie służbowym jest zainstalowane to urządzenie?

Urlop wychowawczy a likwidacja zakładu pracy

Nasza firma jest w likwidacji. Czy pracownicy, która przebywa na urlopie wychowawczym i która nie podejmie już pracy w naszej firmie (umowa zostanie rozwiązana w czasie urlopu wychowawczego), okres tego urlopu trzeba wliczyć do okresu, od którego zależy wysokość odprawy z tytułu zwolnień grupowych?

Dodatkowe odwołanie od kary porządkowej

Nasz oddział jako jeden z kilku podlega organizacyjnie pod centralę. Działający w naszym oddziale związek zawodowy wystąpił z wnioskiem, aby do regulaminu pracy wprowadzić zmianę. Na jej podstawie pracownik będzie mógł odwołać się do szefa centrali od decyzji dyrektora w przypadku odrzucenia przez niego sprzeciwu od nałożonej kary porządkowej. Czy wprowadzenie takiej zmiany do regulaminu pracy jest dopuszczalne?

Kiedy w zatrudnieniu występuje dyskryminacja pośrednia

Nie jest dyskryminacją pośrednią odmowa przyznania nagrody jubileuszowej pracownikowi, który nie ma świadectwa pracy, jeżeli taki zapis wynika z regulaminu wynagradzania zakładu pracy. Aby można było mówić o dyskryminacji pośredniej, dysproporcje w traktowaniu pracowników powinny występować w przypadku wszystkich lub znacznej części pracowników, charakteryzujących się daną cechą (wyrok Sądu Najwyższego z 4 czerwca 2008 r., II PK 292/07).

Podróż służbowa firmowym samochodem

Wysyłamy pracownika w krajową podróż służbową. Wskazaliśmy mu, że ma w nią pojechać samochodem służbowym. Pracownik sam nas poinformował, że posiada prawo jazdy kategorii B, a więc ma uprawnienia do jazdy takim samochodem. Pracownik jednak odmówił wyjazdu służbowym samochodem, tłumacząc, że nie prowadził auta już kilka lat i obawia się samodzielnie jechać w tak daleką podróż. Czy możemy jednak nakazać pracownikowi wyjazd w podróż służbową naszym samochodem?

Pracownik skierowany do pracy do państwa spoza UE

Wysyłamy pracownika do pracy w Kaliningradzie (organizacja filii firmy) na podstawie czasowego przeniesienia (aneksem do umowy o pracę zmieniliśmy mu miejsce wykonywania pracy przez 1 rok). Czy w związku z obowiązkiem uzupełnienia jego informacji, dotyczącej warunków zatrudnienia (na mocy art. 291 Kodeksu pracy), o wskazanie świadczeń obejmujących zwrot kosztów przejazdu oraz zapewnienie zakwaterowania mamy obowiązek zapewnić mu zakwaterowanie oraz zwrot kosztów przejazdów do kraju, czy przyznanie tych świadczeń zależy od naszej dobrej woli?

Rozwiązanie przez pracownika umowy bez wypowiedzenia

Nasz pracownik złożył pismo rozwiązujące umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracodawcy w trybie art. 55 § 11 Kodeksu pracy powołując się na to, że nie została z nim zawarta kolejna umowa o pracę, mimo że 2 miesiące temu rozwiązała się poprzednio zawarta umowa na czas określony. Faktycznie, nie dopilnowaliśmy podpisania z pracownikiem kolejnej umowy po zakończeniu poprzedniej. Mamy jednak wątpliwość, czy z uwagi na to, że okoliczność stanowiąca podstawę rozwiązania umowy dotyczy okresu sprzed ponad 1 miesiąca, możemy nie uznać tego rozwiązania umowy o pracę? Czy mamy prawo zakwalifikować pismo pracownika jako wypowiedzenie umowy o pracę?

Jak pracodawca powinien skutecznie przeciwdziałać mobbingowi w zakładzie pracy

Wiem, że przepisy Kodeksu pracy zobowiązują pracodawcę do przeciwdziałania mobbingowi. Nie precyzują jednak, w jaki sposób pracodawca powinien dopełnić tego obowiązku. Jak powinniśmy postępować, aby spełnić ustawowe wymagania zapobiegania temu zjawisku?

Pracodawca musi zapewniać pracownikom zimne napoje w upalne dni

Pracodawca ma obowiązek zapewnienia napojów chłodzących pracownikom, jeżeli temperatura w pomieszczeniach, w których wykonują pracę, przekracza 28°C. Jeśli pracownicy pracują na powietrzu, pracodawca musi dostarczyć im napoje chłodzące, gdy temperatura powietrza przekracza 25°C.

Czy zakres kontroli ZUS zależy od wielkości firmy

Prowadzę firmę. Przy realizacji zamówień pomaga mi mój syn, którego zgłosiłem do ubezpieczeń. Sami rozliczamy się z urzędem skarbowym i ZUS. Dokumenty do ZUS przesyłamy elektronicznie. Otrzymałem zawiadomienie z ZUS o planowanej w mojej firmie kontroli. Firma mieści się na podwórku mojego domu. Czy kontroler z ZUS ma prawo sprawdzać mój dom? Czy ZUS może kontrolować moją firmę, mimo że nikogo nie zatrudniam?

Jakimi kosztami sąd może obciążyć osobę, która odwoła się od decyzji ZUS

Decyzje wydawane w indywidualnych sprawach przez ZUS mają charakter decyzji administracyjnych. Jeżeli ubezpieczony nie zgadza się z treścią decyzji, ma prawo odwołać się do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych. Opłaty sądowe w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie są wysokie. Sąd może również zwolnić z opłat osobę ubezpieczoną, która odwołała się od decyzji ZUS do sądu. Jednak w przypadku, gdy sąd uzna odwołanie od decyzji ZUS za niezasadne, może obciążyć ubezpieczonego kosztami postępowania.

Informowanie pracowników przebywających na urlopach o zmianach w regulaminie pracy

Wprowadzamy zmiany do obowiązującego u nas regulaminu pracy. Informację o dokonanych zmianach zamierzamy podać na tablicy ogłoszeń w zakładzie. W ten sposób przekazujemy pracownikom ważne informacje dotyczące funkcjonowania firmy. Jednak kilku naszych pracowników przebywa obecnie na urlopach wychowawczych, macierzyńskich i bezpłatnych. Czy tym pracownikom powinniśmy przekazać w inny sposób informacje o zmianach w regulaminie pracy? W czasie tych urlopów nie zapoznają się raczej z informacją znajdującą się na tablicy ogłoszeń.

W jaki sposób ustalić wynagrodzenie pracownicy powracającej po urlopie wychowawczym

Jesteśmy dużym zakładem krawieckim. Zatrudniona przez nas od 8 lat pracownica ostatnie 3 lata spędziła na urlopie wychowawczym. Po powrocie chcemy ją skierować do pracy na stanowisko prasowaczki, odpowiadające jej kwalifikacjom (ze względu na to, że jej dotychczasową pracę - wbijanie nap - wykonuje obecnie maszyna). Czy musimy tę pracownicę wynagradzać tak samo (nie niżej) jak przed urlopem, czy powinna mieć takie wynagrodzenie jak inne prasowaczki?