Kategorie

Obowiązki pracownika

Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Przepisy prawa pracy nie zawierają zamkniętego katalogu powinności pracowniczych. Zakres obowiązków pracowników określają obok przepisów prawa pracy także postanowienia umowy o pracę oraz – jeżeli chodzi o ich konkretny kształt – zwyczaj zakładowy (wyrok SN z 23 października 2003 r.). Bardzo dużą rolę w tym zakresie odgrywa również orzecznictwo Sądu Najwyższego i poglądy doktryny prawa pracy.
Pracodawca może zobowiązać pracownika do pełnienia dyżuru tzn. do pozostawania poza normalnymi godzinami pracy w gotowości do wykonywania pracy wynikającej z umowy o pracę w zakładzie pracy lub w innym miejscu wyznaczonym przez pracodawcę (art. 1515 k.p.).
Nierzadko od momentu podjęcia przez pracodawcę decyzji o zatrudnieniu konkretnej osoby do chwili faktycznego rozpoczęcia przez nią świadczenia pracy mija kilka, a nawet kilkanaście tygodni. Jaka forma określenia warunków współpracy z nowym pracownikiem jest najdogodniejsza dla pracodawcy? Jak zagwarantować pracownikowi komfort, tak aby bez żalu i stresu odchodził z dotychczasowego miejsca pracy?
Za zgłoszenie prawidłowych danych do ZUS dotyczących podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu przez członków rodzin pracowników zawsze odpowiada płatnik składek. Dziecko zgłoszone do ubezpieczeń przez pracownika powinno zostać wyrejestrowane od dnia następującego po dniu, w którym ukończył studia wyższe.

Oporna nauka

Zdarza się, że pracownicy nie zawsze chcą uczestniczyć w organizowanych dla nich szkoleniach. Nawet jeśli zapiszą się na jakiś trening, w ostatniej chwili potrafią zmienić zdanie i nie zjawić się na zajęciach. Czasem wynika to z tego, że uważają szkolenie za stratę czasu. Z czego mogą wynikać takie zachowania i postawy? Co zrobić, by je zmienić?
Pracodawca może polecić pracownikowi pełnienie dyżuru w domu poza normalnymi godzinami pracy. Jednak w takiej sytuacji czas dyżuru nie może naruszać przepisów dotyczących odpoczynku dobowego oraz tygodniowego.
Kto jest odpowiedzialny za ewakuację pracowników w przypadku pożaru w zakładzie pracy i czy pracodawca ma obowiązek przeprowadzać ćwiczenia ewakuacyjne? Jeżeli tak, to ile razy w roku?
Ludzie czy zadania? Razem czy samodzielnie? Co jest skuteczniejsze? Czy Twoje przekonania na ten temat mają wpływ na Twoją sprawność w pracy? Jak organizować swoje życie zawodowe, żeby było satysfakcjonujące? To, czy ważniejsze są dla Ciebie relacje, czy cel, warunkuje nie tylko Twój styl pracy, lecz także efektywność działań, jakie podejmujesz w konkretnej sytuacji. Sprawdź, czy jesteś zorientowany na działanie, czy na ludzi i zobacz, jakie są Twoje atuty.
Pracownik, który na żądanie pracodawcy nie stawia się do pracy w czasie urlopu, naraża się np. na ryzyko rozwiązania stosunku pracy z powodu naruszenia obowiązków pracowniczych.
Ustaliliśmy w formie zarządzenia prezesa naszej spółki, że pracownicy będą mieli wolne 8 czerwca 2012 r. W zamian przyjdą do pracy w sobotę 23 czerwca br. Praca odbywa się u nas od poniedziałku do piątku, ale regulamin pracy pozwala dokonać zmiany rozkładu w wyjątkowych sytuacjach. W firmie obowiązuje 1-miesięczny okres rozliczeniowy. Jeden z pracowników naszej firmy skorzystał z wolnego 8 czerwca br., a następnie rozwiązaliśmy z nim umowę za porozumieniem stron 14 czerwca br. Jak w takim przypadku rozliczyć jego czas pracy i jak potraktować wolne 8 czerwca br.?
Nie można rozwiązać bez wypowiedzenia z winy pracownika umowy o pracę z powodu odmowy wykonania prac rodzajowo innych niż ustalone w umowie o pracę. Co do zasady, takich poleceń pracodawca nie powinien w ogóle wydawać (wyrok Sądu Najwyższego z 12 kwietnia 2012 r., II PK 216/11).
W kodeksie pracy wykroczenia zostały podzielone na 3 grupy. Pierwsza grupa jest związana z zatrudnieniem pracownika oraz przebiegiem jego zatrudnienia, druga sankcjonuje odpowiedzialność za naruszanie najbardziej podstawowych praw związanych ze stosunkiem pracy, tj. prawa do wynagrodzenia, odpoczynku i realizacji wyroków sądowych. Trzecia reguluje wykroczenia dotyczące naruszeń szeroko rozumianych przepisów z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy.
Obecnie firmy coraz częściej i chętniej realizują wielokierunkową politykę personalną. Istotnym elementem takiej polityki, prowadzonej przez nowoczesne działy HR, jest efektywne dotarcie do kadry zarządzającej i pracowników, aby zaproponować obydwu stronom aktywny udział w wybranych procesach z tego obszaru. Kluczową barierą w prowadzeniu takich działań jest często brak drożnych kanałów komunikacji oraz konieczność obsługi dużej ilości informacji.
Pracodawca może żądać badania stanu trzeźwości pracownika. Badanie przeprowadza upoważniony organ powołany do ochrony porządku publicznego, np. policja.
Pracownik może żądać odszkodowania z tytułu szkody, jaką poniósł w związku z niewydaniem przez pracodawcę zaświadczenia. Takie roszczenie jest jednak dopuszczalne jedynie wtedy, gdy pracodawca ma obowiązek wydania tego rodzaju zaświadczenia.
Dla osoby wykonującej pracę najemną w Polsce i pracę sezonową w innym państwie członkowskim UE właściwe jest polskie ustawodawstwo z zakresu zabezpieczenia społecznego. W tym celu osoba taka powinna uzyskać z ZUS zaświadczenie A1.
W trudnych czasach, przed podjęciem decyzji o zatrudnieniu nowej osoby, firmy powinny dokonać gruntownej analizy, jakich kandydatów poszukują i która forma nawiązania z nimi współpracy będzie najkorzystniejsza. Z pewnością warte rozważenia jest zatrudnienie młodych ludzi, tym bardziej że zatrudnienie takich osób jest dla przedsiębiorców z reguły korzystne.
W trakcie kontroli Państwowej Inspekcji Pracy stwierdzono nieprawidłowości polegające m.in. na braku szkoleń z zakresu bhp oraz nieprawidłowych osłonach części ruchomych maszyn na terenie zakładu pracy. Pracownik służby bhp został wskazany przez pracodawcę jako winny wykroczeń z powyższego zakresu. Kontrolujący stwierdził, że powyższa odpowiedzialność ciąży na pracodawcy, a nie na pracowniku służby bhp, którego obowiązki nie mają wpływu na odpowiedzialność pracodawcy za stan bezpieczeństwa i higieny pracy. Kto ponosi odpowiedzialność za wykroczenia – pracownik czy pracodawca?
Zatrudniamy pracownika na stanowisku telemarketera w podstawowym systemie czasu pracy od poniedziałku do piątku. 8 czerwca br. pracownik powinien rozpocząć pracę o godzinie 8 rano – dojeżdża do pracy autobusem z miejscowości położonej 60 km od miejsca pracy. Z powodu odbywających się w mieście mistrzostw EURO 2012 i utrudnionego dojazdu do naszej firmy pracownik spóźnił się do pracy ponad 2 godziny. Do tej pory był punktualny i sumienny. Czy taką nieobecność należy uznać za usprawiedliwioną? Czy za czas spóźnienia przysługuje mu wynagrodzenie, mimo że nie wykonywał pracy? Czy pracownik powinien odpracować spóźnienie? Czy możemy zażądać, aby pracownik na czas EURO wynajął mieszkanie w mieście świadczenia pracy?
Przyczynienie się pracodawcy do powstania lub zwiększenia szkody spowodowanej przez podwładnego może ograniczyć zakres jego odpowiedzialności materialnej. Warunkiem jest udowodnienie przez pracownika tych okoliczności.
Podpisaliśmy umowę o świadczenie usług z zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej z lekarzem medycyny pracy, który wykonuje te usługi wyłącznie przez 2 dni w tygodniu w godzinach 8.00–16.00. Zatrudniamy pracowników w 3-zmianowym równoważnym systemie czasu pracy z możliwością wydłużenia dobowego wymiaru czasu pracy do 12 godzin. W związku z tym nie zawsze mamy możliwość skierowania pracowników na okresowe lub kontrolne badania lekarskie w dni, które zgodnie z obowiązującym pracownika harmonogramem są dla niego dniami roboczymi. Dodatkowo część naszych pracowników świadczy pracę wyłącznie w porze nocnej. Czy w takim przypadku pracownicy mogą wykonywać badania lekarskie w dni dla nich wolne od pracy? Czy w sytuacji gdy pracownik wykonuje badania w dni, które nie są dla niego dniami pracy, należy mu te dni zaliczyć do czasu pracy i wypłacić za ten czas wynagrodzenie?
W celu uniknięcia obniżenia należnego zasiłku chory pracownik powinien dostarczyć pracodawcy zaświadczenie ZUS ZLA w ciągu 7 dni od daty jego otrzymania. Może to zrobić osobiście, za pośrednictwem poczty albo przekazać je przez inną osobę.
Prawo do tworzenia notatek służbowych na temat pracowników nie wynika wprost z obowiązujących przepisów prawa. Kodeks pracy oraz jedno z rozporządzeń wykonawczych do niego przewidują jedynie obowiązek prowadzenia dokumentacji w sprawach związanych ze stosunkiem pracy oraz akt osobowych pracowników, nie precyzując jednak, co należy rozumieć przez pojęcie „dokumentacja w sprawach związanych ze stosunkiem pracy”.
Rozwiązania przyjęte przez poszczególne państwa członkowskie różnią się między sobą, ponieważ z przepisów unijnych wynika pewien zakres swobody w uregulowaniu kwestii wymiaru czasu pracy.
Rozwiązania przyjęte przez poszczególne państwa członkowskie różnią się między sobą, ponieważ z przepisów unijnych wynika pewien zakres swobody w uregulowaniu kwestii wymiaru czasu pracy.
Obowiązek świadczenia pracy w godzinach nadliczbowych nie jest bezwzględny. W określonych sytuacjach pracownik może, bez narażania się na sankcje ze strony pracodawcy, odmówić wypełnienia żądania pracy w godzinach nadliczbowych.
Pracownik nie może odmówić świadczenia pracy w godzinach nadliczbowych nawet w sytuacji, gdy praca spowoduje przekroczenie limitów minimalnego dobowego odpoczynku. Odmowa może zostać zakwalifikowana jako naruszenie obowiązków pracowniczych.
Pracodawca może wypowiedzieć pracownikowi umowę o pracę, gdyby okazało się, że jednak nie posiada on – jak podawał – kwalifikacji zawodowych, wymaganych na danym stanowisku pracy. W przypadku zawinionej przez pracownika utraty uprawnień umowa o pracę może zostać rozwiązana w trybie dyscyplinarnym.
Przez nawiązanie stosunku pracy pracownik godzi się na wykonywanie pracy pod kierownictwem pracodawcy i podporządkowanie jego poleceniom. Pracownik może jednak odmówić wykonania polecenia, które nie dotyczy umówionej pracy i jest sprzeczne z prawem lub umową o pracę. 
Przez nawiązanie stosunku pracy pracownik godzi się na wykonywanie pracy pod kierownictwem pracodawcy i podporządkowanie jego poleceniom. Skutkiem naruszenia tych obowiązków może być zwolnienie dyscyplinarne.
Chcemy skierować pracownika na wyspecjalizowany kurs, którego koszt wynosi kilkanaście tysięcy złotych. Zobowiązaliśmy się pokryć koszt tego kursu, a także zwolnić pracownika z pracy z zachowaniem prawa do wynagrodzenia w okresie, w którym będzie uczestniczył w zajęciach. Chcemy zobowiązać pracownika do zwrotu wszystkich poniesionych przez nas wydatków na kurs niezależnie od tego, kiedy pracownik rozwiązałby umowę lub kiedy my rozwiązalibyśmy umowę z pracownikiem z jego winy bez wypowiedzenia. Pracownik wyraża zgodę na taki warunek. Czy nasze postępowanie będzie prawidłowe?
Regulamin pracy powinni sporządzić pracodawcy zatrudniający co najmniej 20 pracowników. Tworząc go pracodawca jest jednak ograniczony postanowieniami powszechnie obowiązujących przepisów (ustaw, rozporządzeń), z którymi nie może być on sprzeczny i mniej od nich korzystny. Opracowując regulamin pracy pracodawcy popełniają często błędy, których konsekwencje mogą być dla nich dotkliwe.
Ubezpieczenia z tytułu zlecenia są dobrowolne przez cały okres zatrudnienia na podstawie umowy o pracę, jeżeli podstawa wymiaru składek ze stosunku pracy, w przeliczeniu na okres miesiąca, wynosi co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę.
Pracodawca musi udzielić urlopu w wymiarze, na jaki zgodził się, podpisując wniosek urlopowy pracownika. W przypadku udzielenia urlopu w zbyt wysokim wymiarze pracodawca nie może żądać odpracowania nienależnych pracownikowi dni urlopu.
Dla młodych pokoleń oczywiste jest, że zawodu nie zdobywa się raz na całe życie, a zmiana zarówno miejsc, jak i stanowisk pracy wpisana jest w ich przyszłą karierę. Rozwój, uczenie się nie jest już procesem, który przypisuje się tylko do wieku młodzieńczego – trwa nieustająco przez całe życie. Angażowanie pracowników w proces własnego rozwoju i ciągłe pobudzanie ich motywacji do nauki jest działaniem kluczowym dla organizacji. Na co zwracać uwagę, realizując działania szkoleniowe w grupie pracowników 50+.
Zawarcie przez pracodawcę umowy cywilnoprawnej nie jest dopuszczalne, jeżeli wykonywana praca spełnia warunki właściwe dla stosunku pracy. W takim przypadku należy bezwzględnie zawrzeć z pracownikiem umowę o pracę.
Jeden z naszych pracowników miał lekki udar, jednak szybko wrócił do pracy. Na zwolnieniu lekarskim przebywał tylko 3 tygodnie. Po udarze pracownik ma niedowład ręki, a pracuje przy komputerze. Nie ma podstaw, żeby skierować go na badania kontrolne, ponieważ był niezdolny do pracy krócej niż miesiąc. Pracownik ma natomiast problemy z wykonywaniem pracy. Co możemy zrobić w takiej sytuacji? Czy możemy skierować pracownika na badania okresowe, jeżeli posiada on ciągle ważne badania lekarskie?
W przypadku gdy pracownik dostarczy zaświadczenie lekarskie o czasowej niezdolności do pracy po upływie 7 dni od dnia jego otrzymania, zasiłek chorobowy ulega obniżeniu o 25% za okres od 8. dnia orzeczonej niezdolności do pracy do dnia dostarczenia tego zaświadczenia.
Zaświadczenie lekarskie o czasowej niezdolności do pracy ubezpieczony jest zobowiązany dostarczyć odpowiednio płatnikowi zasiłku albo płatnikowi składek w ciągu 7 dni od daty jego otrzymania. Niedotrzymanie tego terminu może, co do zasady, spowodować obniżenie zasiłku należnego pracownikowi.
Plan urlopów musi tworzyć pracodawca, u którego działają zakładowe organizacje związkowe, chyba że zgodzą się one na nietworzenie takiego dokumentu. Jednak nawet wtedy warto go wprowadzić, ponieważ pomaga zaplanować pracę i zastępstwa.
Pracodawca, chcąc zastąpić nieobecnego pracownika, może zatrudnić nową osobę na podstawie umowy na zastępstwo. W takiej umowie może on określić inne warunki zatrudnienia niż te zawarte w umowie o pracę pracownika zastępowanego, np. zmienić warunki wynagradzania.
Jeden z naszych byłych pracowników złożył wniosek o wypłatę zapomogi z zfśs. Oświadczył nam, że jest emerytem i jako były pracownik ma prawo do świadczeń z funduszu. Czy możemy przyznać mu zapomogę z zfśs, jeśli nie był emerytem w dniu rozwiązania umowy o pracę z naszą firmą?
Jeśli nie ma możliwości skompletowania grupy szkoleniowej w celu odbycia szkolenia okresowego w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy, można zastosować tzw. samokształcenie.
Kierowniczka działu księgowości naszej firmy zleciła pracownicy swojego działu wykonanie części pilnej pracy za inną pracownicę, która wzięła 3 dni urlopu na żądanie. Pracownica poprosiła o wydanie tego polecenia na piśmie i odmówiła wykonania ustnego polecenia. Czy kierowniczka powinna na piśmie zlecić swojej podwładnej wykonanie innej pracy?
Pracodawca może polecić pracownikowi wykonywanie pracy w godzinach nadliczbowych, gdy wynika to ze szczególnych potrzeb. Jednak taka praca powinna mieć charakter incydentalny, a liczba przepracowanych nadgodzin mieścić się w limicie określonym w Kodeksie pracy.
Najczęściej, gdy zajdzie potrzeba aktualizacji lub udoskonalenia kompetencji pracowników, postępowanie jest z góry do przewidzenia. Można je podsumować hasłem „wyślijmy ich na jakieś szkolenie”. Gotowość do inwestowania w rozwój personelu jest godna pochwały. Warto więc zastanowić się, jak można inaczej zaadresować potrzeby rozwojowe pracowników z korzyścią dla nich (bardziej wartościowy i interesujący proces uczenia się) oraz korzyściami dla organizacji (większy zwrot z inwestycji w pracownika, wyższa efektywność kosztowa). Korzystnym wyborem są w tym przypadku programy rozwojowe typu blended.
Firmy, które zastanawiają się nad wprowadzeniem kodeksów etyki, stają przed dylematem nie tylko organizacyjnym, lecz wręcz moralnym. Czy firma ma prawo określać etyczne wzory zachowań? Czy wprowadzając zasady etyczne, nie łamie granic prywatności swoich pracowników. Dlatego kluczowe jest udzielenie odpowiedzi na pytanie o cel wprowadzania kodeksu etycznego.
Prowadzimy sklep, w którym zatrudniamy kilku pracowników. W Nowy Rok chcemy przeprowadzić w sklepie inwentaryzację, żebyśmy mogli prowadzić sprzedaż 2 stycznia. W 2012 r. święto 1 stycznia przypada w niedzielę. Czy w związku z obowiązującym zakazem pracy w placówkach handlowych w święta, dzień ten należy traktować jak niedzielę czy jak święto? Jeżeli ten dzień potraktujemy jak dzień świąteczny, a pracownicy w tym dniu będą tylko uczestniczyć w inwentaryzacji i sklep będzie zamknięty, to czy dojdzie do naruszenia zakazu pracy w handlu w święta? Jak rozwiązać ten problem?
Jednym z uprawnień pracowniczych jest wolność zrzeszania się w związkach zawodowych. Niektóre podmioty są w tej wolności ograniczone, np. funkcjonariusze ABW, którzy nie mogą tworzyć związków zawodowych.
Nasza pracownica 11 sierpnia 2011 r. przyjęła na wychowanie roczne dziecko oraz wystąpiła do sądu o jego przysposobienie. Wyrok w tej sprawie został wydany 16 listopada 2011 r. Pracownica nie wystąpiła jeszcze z wnioskiem o urlop na warunkach urlopu macierzyńskiego. Czy powinna to zrobić zaraz po przysposobieniu, czy może wystąpić o urlop w późniejszym terminie?