REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

6 sytuacji, kiedy cudzoziemiec nie musi posiadać zezwolenia na pracę

Wojciech Napora
Zielona Linia
Centrum Informacyjno-Konsultacyjne Służb Zatrudnienia
zezwolenie na pracę dla cudzoziemca kiedy nie musi mieć zezwolenia
Kiedy cudzoziemiec nie musi mieć zezwolenia na pracę? Kilka sytuacji, przepisy prawne
Shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Osoba z kraju trzeciego, która chce podjąć zatrudnienie w Polsce powinna posiadać legalny tytuł pobytowy oraz zezwolenie na pracę. Jest kilka sytuacji, kiedy cudzoziemiec nie musi mieć zezwolenia na pracę w Polsce, aby było legalne. Przepisy prawne wyliczają 6 punktów.

rozwiń >

Nie zawsze cudzoziemiec musi mieć zezwolenie na pracę w Polsce

Co do zasady cudzoziemiec z kraju trzeciego, aby mógł legalnie wykonywać pracę w Polsce powinien mieć legalny tytuł pobytowy (umożliwiający mu pojęcie pracy) oraz zezwolenie na pracę. Są jednak okoliczności, opisane m.in. w ustawie o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium RP, które zwalniają cudzoziemca z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę. Jakie? Odpowiadamy.

REKLAMA

REKLAMA

Ustawa o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium RP zawiera przepisy określające m.in., którzy cudzoziemcy mają swobodny dostęp do polskiego rynku pracy, jakie dokumenty pobytowe umożliwiają obcokrajowcom podjęcie pracy w RP oraz jakie okoliczności zwalniają cudzoziemca z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę. I właśnie tym okolicznościom chcielibyśmy się przyjrzeć w niniejszym artykule. Wymienia je artykuł 3 ustęp 5 ww. ustawy. Czytamy w nim:

„Cudzoziemiec, który jest uprawniony do pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie, o której mowa w ust. 3, lub w ramach ruchu bezwizowego, może wykonywać pracę bez zezwolenia na pracę lub oświadczenia o powierzeniu pracy cudzoziemcowi, jeżeli:

1) posiada ważną Kartę Polaka lub

2) jest absolwentem szkoły ponadpodstawowej, o której mowa w art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2024 r. poz. 737, 854, 1562, 1635 i 1933), oraz posiada uzyskane w Rzeczypospolitej Polskiej dokumenty potwierdzające posiadanie kwalifikacji zawodowych, lub

3) jest absolwentem studiów, o którym mowa w art. 77 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2024 r. poz. 1571, 1871 i 1897), który ukończył studia w uczelni mającej siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, lub

4) posiada stopień naukowy doktora nadany przez podmiot doktoryzujący działający w systemie polskiego szkolnictwa wyższego i nauki, lub

5) jest doktorantem w szkole doktorskiej prowadzonej przez podmiot mający siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, lub

6) umowy międzynarodowe, przepisy ustawy, przepisy wydane na podstawie ust. 7 lub przepisy innych ustaw dopuszczają wykonywanie pracy bez konieczności posiadania zezwolenia na pracę.”

Dokument pobytowy cudzoziemca

Zanim ustalimy, czy cudzoziemiec jest zwolniony z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę na podstawie powyższego przepisu, należy sprawdzić, czy posiada dokument pobytowy, który umożliwia mu podjęcie pracy. Wymienia je artykuł 3 ustęp 3 ustawy o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium RP. Chodzi tu m.in. o wybrane wizy, stempel wojewody (potwierdzający złożenie wniosku o pobyt czasowy / stały / rezydenta długoterminowego UE bez braków formalnych), zezwolenie na pobyt czasowy (oprócz zezwolenia na pobyt czasowy ze względu na okoliczności wymagające krótkotrwałego pobytu cudzoziemca na terytorium RP), dokument pobytowy wydany przez inne państwo obszaru Schengen, pobyt w ramach ruchu bezwizowego.

Jeżeli uda się ustalić, że cudzoziemiec ma tytuł pobytowy, który umożliwia mu podjęcie pracy, można przystąpić do sprawdzenia okoliczności opisanych wyżej. Jeżeli obcokrajowiec spełnia któryś z warunków, powierzenie mu pracy nie wymaga uzyskiwania zezwolenia na pracę lub oświadczenia o powierzeniu pracy. Przyjrzyjmy się im bliżej.

REKLAMA

Polecamy: Zatrudnianie cudzoziemców 2025. Nowe zasady i procedury

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Cudzoziemiec posiada Kartę Polaka

Pierwszą z opisanych okoliczności jest ważna Karta Polaka. To dokument potwierdzający przynależność do Narodu Polskiego. Karta Polaka nie oznacza posiadania obywatelstwa polskiego ani nie jest dokumentem uprawniającym do przekraczania granicy lub osiedlania się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Jest jednak dokumentem, który wraz z ważnym tytułem pobytowym (umożliwiającym podjęcie pracy), uprawnia do podjęcia pracy bez zezwolenia na pracę czy oświadczenia o powierzeniu pracy.

Cudzoziemiec jest absolwentem

Kolejne dwie okoliczności dotyczą absolwentów. Pierwsza z nich wymienia tych, którzy ukończyli szkoły ponadpodstawowe, druga studia. Jeżeli chodzi o szkoły ponadpodstawowe ustawa Prawo oświatowe wymienia:

  1. czteroletnie liceum ogólnokształcące,
  2. pięcioletnie technikum,
  3. trzyletnią branżową szkołę I stopnia,
  4. trzyletnią szkołę specjalną przysposabiającą do pracy,
  5. dwuletnią branżową szkołę II stopnia,
  6. szkołę policealną dla osób posiadających wykształcenie średnie lub wykształcenie średnie branżowe, o okresie nauczania nie dłuższym niż 2,5 roku.

Warto jednak dodać, że w ustawie o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium RP czytamy, że oprócz ukończenia takiej szkoły, cudzoziemiec powinien też mieć potwierdzone posiadanie kwalifikacji zawodowych. Zatem ukończenie liceum ogólnokształcącego, chociaż jest to szkoła ponadpodstawowa, nie daje prawa do wykonywania pracy bez zezwolenia na pracę czy oświadczenia o powierzeniu pracy.

Jeżeli chodzi o absolwentów studiów ukończonych w uczelni mającej siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, prawo do pracy bez zezwolenia na pracę czy oświadczenia daje zarówno ukończenie studiów wyższych pierwszego i drugiego stopnia oraz studiów jednolitych magisterskich stacjonarnych (dziennych), jak i niestacjonarnych (zaocznych).

W ustawie Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (art. 77 ust. 1) czytamy, że:

1. Absolwent studiów otrzymuje dyplom ukończenia studiów na określonym kierunku i profilu potwierdzający wykształcenie wyższe oraz tytuł zawodowy:

1) licencjata, inżyniera albo równorzędny potwierdzający wykształcenie wyższe na tym samym poziomie – w przypadku studiów pierwszego stopnia;

2) magistra, magistra inżyniera albo równorzędny potwierdzający wykształcenie wyższe na tym samym poziomie – w przypadku studiów drugiego stopnia i jednolitych studiów magisterskich.

Cudzoziemiec jest doktorantem

Ustawa o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium RP daje możliwość pracy bez zezwolenia na pracę czy oświadczenia o powierzeniu pracy cudzoziemcom, którzy są legalnie w Polsce (mają tytuł pobytowy, który umożliwia im podjęcie pracy) i posiadają stopień naukowy doktora nadany przez podmiot doktoryzujący działający w systemie polskiego szkolnictwa wyższego i nauki lub są doktorantami w szkole doktorskiej prowadzonej przez podmiot mający siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Rozporządzenie pozwalające na pracę bez zezwolenia

Ostatnia okoliczność zwalniająca cudzoziemców z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę czy oświadczenia o powierzeniu pracy wymieniona w ustawie dotyczy przepisów zawartych w innych aktach prawnych, m.in. w rozporządzeniu. W ustawie o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium RP (art. 3 ust. 7) czytamy, że minister właściwy do spraw pracy określi, w drodze rozporządzenia, szczególne przypadki, w których cudzoziemiec uprawniony do pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej może wykonywać pracę bez zezwolenia na pracę lub oświadczenia o powierzeniu pracy cudzoziemcowi, biorąc pod uwagę programy szkoleniowe lub doradcze realizowane w ramach działań Unii Europejskiej lub inne międzynarodowe programy pomocowe, polską politykę zagraniczną, specyfikę wykonywanego zawodu, charakter pracy, okres pracy, wymogi dotyczące podmiotu powierzającego pracę cudzoziemcowi, a także szczególny status będący podstawą udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Zanim jednak to rozporządzenie się pojawi, obowiązuje dotychczasowe rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 kwietnia 2015 r. w sprawie przypadków, w których powierzenie wykonywania pracy cudzoziemcowi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest dopuszczalne bez konieczności uzyskania zezwolenia na pracę.

Na mocy przepisów przejściowych zachowuje ono moc do dnia wejścia w życie nowych przepisów wykonawczych, nie dłużej jednak niż przez 6 miesięcy od dnia wejścia w życie nowej ustawy, czyli od 1 czerwca 2025 r.

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Uprawnienia rodzicielskie - QUIZ
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne

REKLAMA

Kadry
Czy ignorowanie pracownika podczas spotkań, przerywanie mu i uciszanie może stanowić mobbing?

W związku ze zmianami Kodeksu pracy, które weszły w życie 5 listopada 2026 r. powstaje wiele pytań o nową definicję mobbingu. Czy mieści się w niej ignorowanie pracownika podczas spotkań, przerywanie mu i uciszanie?

Środa 11 listopada kusi, by wziąć 2 dni L4 i mieć 5 dni wolnego. Ostrzeżenie przed tzw. mostkowaniem

W tym roku 11 listopada, a więc Święto Niepodległości Polski wypada w środę. Taka sytuacja kusi część pracowników do wzięcia 2 dni L4 w celu zapewnienia sobie 5 dni wolnego od pracy. Ekspert ostrzega więc pracodawców przed tzw. mostkowaniem.

Osoby urodzone w latach 1965–1980 mają strategiczne znaczenie dla firm. Pokolenie X jest zaangażowane i chce pracować dłużej niż wiek emerytalny

Osoby urodzone w latach 1965–1980 mają strategiczne znaczenie dla polskich firm. To pokolenie X, które jest zaangażowane i chce pracować dłużej, nawet po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego. Co jest najlepsze w starszych pracownikach?

Pracodawcy nie zwalniają, ale też nie zatrudniają. Wynagrodzenia rosną 6% rocznie czyli szybciej niż inflacja

Sytuację na polskim rynku pracy w październiku 2026 r. ocenia główny ekonomista Konfederacji Lewiatan, Mariusz Zielonka. Obecnie pracodawcy nie zwalniają, ale też nie zatrudniają. Z drugiej strony wynagrodzenia rosną 6% rocznie czyli szybciej niż inflacja.

REKLAMA

Praca dla pracowników po 50. roku życia, seniorów i emerytów: jakiego zatrudnienia szukają silversi? Warto wykorzystać potencjał starszych

Jakiej pracy szukają pracownicy po 50. roku życia, seniorzy i emeryci? Co silversi wpisują w wyszukiwarkach? To duża podpowiedź dla pracodawców. Warto wykorzystać potencjał starszych Polaków na rynku pracy.

Polakom brakuje dni wolnych od pracy. Oddaliby część zarobków za dodatkowy czas dla siebie

Z badania "Dni wolne od pracy w Polsce" wynika, że Polakom brakuje odpoczynku. Oddaliby część zarobków za dodatkowy czas dla siebie. Ile wynagrodzenia jesteśmy w stanie poświęcić na więcej urlopu?

Kontrola warunków pracy w magazynach Amazona w Niemczech i w Polsce. Jakie są konsekwencje zarządzania algorytmicznego dla praw pracowniczych?

Parlament Europejski skontrolował warunki pracy w magazynach Amazona w Niemczech i w Polsce. Ustalenia mają szczególne znaczenie dla debaty o poprawie jakości pracy w Unii Europejskiej oraz zapowiadanego przez Komisję Europejską aktu prawnego dotyczącego wysokiej jakości miejsc pracy (Quality Jobs Act). Jakie są konsekwencje zarządzania algorytmicznego dla praw pracowniczych?

Duże zmiany w formularzach ZUS po 11 latach. Jakie informacje i dokumenty są niezbędne do przyznania i wypłaty zasiłku od 24 października 2026 r.?

Pierwsze, duże zmiany w przepisach po 11 latach: od 24 października 2026 r. obowiązują nowe zasady dotyczące informacji i dokumentów, jakie są niezbędne do przyznania i wypłaty zasiłku przez ZUS. Celem jest zmniejszenie liczby pism i uproszczenie formalności.

REKLAMA

Ustawa antymobbingowa weszła w życie. Od 5 listopada prawo jest po stronie pracownika - nie zgadzaj się na nękanie w pracy

Ustawa antymobbingowa weszła w życie. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej tłumaczy, że od 5 listopada 2026 r. prawo jest po stronie pracownika. Nie można zgadzać się na nękanie w pracy.

Rośnie liczba skarg na umowy zlecenie oraz B2B. Ministerstwo podsumowało pierwsze wyniki inspekcji

Po pierwszych trzech miesiącach obowiązywania nowelizacji Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej podało pierwsze liczby, dotyczące kontroli form zatrudnienia. Do PIP wpłynęło już ponad 1300 skarg na niewłaściwe stosowanie umów cywilnoprawnych, inspektorzy wydali ponad 600 poleceń przekształcenia takich umów na umowy o pracę, a pracodawcy wykonali 535 z nich.

Zapisz się na newsletter
Kodeks pracy, urlopy, wynagrodzenia, świadczenia pracownicze. Bądź na bieżąco ze zmianami z zakresu prawa pracy. Zapisz się na nasz newsletter.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA