Emerytura, Uprawnienia pracownika

W maju 2026 r. można spodziewać się ważnych informacji z ZUS o waloryzacji świadczeń emerytalno-rentowych. Jeśli świadczeniobiorca ma wątpliwości związane z wysokością emerytury lub renty po waloryzacji albo przyznaniem prawa do 13. emerytury, odpowiedzi powinien uzyskać w liście ZUS lub na eZUS.

Rosnąca liczba emerytów dorabiających do świadczeń obnaża słabości systemu - czytamy w „Rz". Dla jednych seniorów to sposób na dodatkowy dochód, dla innych - okazja do życia towarzyskiego i aktywności. Eksperci ostrzegają jednak, że dorabianie do emerytury nie zawsze rozwiązuje problem niskich świadczeń w dłuższej perspektywie.

Zniżki na przejazdy, tańsze leki czy zwolnienie z abonamentu RTV to tylko część przywilejów dostępnych po okazaniu legitymacji emeryta-rencisty. W 2026 roku dokument ten nadal daje dostęp do wielu ulg i zniżek, a od lipca planowane są zmiany w jego wyglądzie i zabezpieczeniach.

Emerytura to zwykle najważniejsze, co trzyma pracowników przy etacie. Jak bez umowy o pracę można zadbać finansowo o przyszłość? Oto 5 sposobów.

Dwa projekty dotyczące emerytur stażowych leżą w Sejmie od dwóch lat. NSZZ Solidarność nie odpuści tego tematu. Kiedy emerytury stażowe wejdą w życie? Zadaliśmy pytanie MRPiPS o stan prac nad projektami. Oto najnowsze informacje w 2026 r.

Osoby po 50. roku życia przejdą na emeryturę, ale później niż w wieku emerytalnym. Dlaczego? Mówią, że nie stać ich na taki luksus. Średnia emerytura w Polsce wynosi 3544,37 zł. Pół miliona emerytów musi wyżyć za minimalne świadczenie w wysokości 1878,91 zł. Co więcej, wiele osób ma przelewy niższe niż ta kwota.

Osoby w wieku przedemerytalnym starają się oszczędzać dodatkowe pieniądze na czas emerytury. Odkładana kwota zależy od zarobków. Sprawdź, gdzie osoby 50+ trzymają swoje oszczędności.

Na ile lat przed emeryturą pracownika rozpoczyna się ochrona przedemerytalna? Jak liczyć okres ochrony? Czy to prawda, że nie można zwolnić pracownika, jeżeli niewiele brakuje mu do osiągnięcia wieku emerytalnego? Chodzi o wypowiedzenie umowy o pracę.

Co daje dłuższy staż pracy zgodnie z nowymi przepisami obowiązującymi od 1 stycznia 2026 r.? Zmieniają się zasady obliczania stażu pracy pracowników. Od jego długości zależą ważne uprawnienia pracownicze. Wiele osób wraz z nowym rokiem skorzysta na zmianach w prawie pracy - otrzymają dłuższe urlopy, nagrody, wyższe odprawy, dłuższe okresy wypowiedzenia, dodatki stażowe i nagrody jubileuszowe. Problem w tym, że w budżetówce nie ma na to pieniędzy.

KRUS wypłaca emerytury i renty w gotówce do ręki aż jednej trzeciej uprawnionych, tymczasem listonosz kosztuje aż 30 mln zł co roku. KRUS przekonuje seniorów do założenia konta w banku i wypłacie emerytury i renty w formie przelewu. Dlaczego warto to zrobić?

Coraz mniej Polaków sprawdza wysokość przyszłej emerytury. Dlaczego? Uzasadnieniem jest mniejsza obawa o środki finansowe na późniejsze lata. Z roku na rok rośnie liczba Polaków oszczędzających na emeryturę. W jaki sposób odkładamy pieniądze na starość?

Już od dawna w polskim systemie ubezpieczeń społecznych obowiązuje ważna zasada: emerytura może zostać przyznana automatycznie, bez składania wniosku. Reguluje to art. 24a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (FUS). Oto najważniejsze informacje w pigułce.

Wiek emerytalny w Polsce w 2026 roku się nie zmienia. Kobiety przechodzą na emeryturę w wieku 60 lat, a mężczyźni w wieku 65 lat. Czy trwają prace nad podniesieniem wieku emerytalnego kobiet do 65 lat i tym samym zrównaniem go z wiekiem emerytalnym mężczyzn? To wciąż temat wielu dyskusji.

Grudzień to ważny miesiąc, raportów, informacji z ZUS, KRUS czy GUS jak i kontroli. Warto już teraz zapoznać się nowym komunikatem, aby przed zbliżającymi się świętami Bożego Narodzenia nie być rozczarowanym. Chodzi o zmiany dla seniorów od 1 grudnia 2025 r., ale tylko na 3 miesiące. Co dalej z emeryturami i rentami i nowymi progami? Od początku grudnia ZUS wprowadzi nowe kwoty progów, które obowiązują przez trzy miesiące — do końca lutego. Choć operacja ma charakter techniczny, w praktyce dla części emerytów i rencistów może oznaczać niższe, a nawet wstrzymane wypłaty już od najbliższego przelewu. Najłatwiej o pomyłkę w okresie grudzień–luty, gdy systemy ZUS i fiskusa "zderzają" dane o przychodach, weryfikując zgodność i wykrywając nawet niewielkie nadwyżki. Oto, jak zrozumieć nowe limity i uniknąć pułapek.

W dniu 1 stycznia 2026 r. wejdzie w życie ustawa, dzięki której Zakład Ubezpieczeń Społecznych automatycznie, bez konieczności składania wniosku. Ale uwaga: nie warto teraz składać wniosku do ZUS! Jeśli wniosek w sprawie przeliczenia wysokości emerytury ustalonej od czerwca w latach 2009–2019 (bądź renty rodzinnej) zostanie zgłoszony przed 1 stycznia 2026 r. i na ten dzień postępowanie w sprawie rozpatrzenia tego wniosku będzie w toku lub sprawa o ustalenie prawa do tych świadczeń lub ich wysokości będzie trwać przed sądem, ZUS zawiesi postępowanie w sprawie ustalenia wysokości emerytury lub renty rodzinnej przewidziane w nowej ustawie. ZUS wróci do niego, gdy ostatecznie zakończy się to wcześniejsze postępowanie. Klient nie musi składać żadnych wniosków.

Zasadą jest, że osoby w wieku przedemerytalnym są chronione przed zwolnieniem z pracy. Dokładnie chodzi o ostatnie 4 lata przed osiągnięciem wieku emerytalnego, jeśli okres zatrudnienia pozwala na przejście na emeryturę. Jest jednak kilka sytuacji, kiedy pracodawca może rozwiązać umowę z pracownikiem w wieku ochronnym.

Najniższa emerytura przewidziana w każdym roku przepisami prawa nie przysługuje wszystkim emerytom. Nie każdy, kto przekroczy wiek emerytalny, uzyska 1878,91 zł emerytury. Dlaczego?

W marcu 2025 roku aż 80 proc. emerytów i rencistów otrzymywało świadczenia ZUS przelewem na konto bankowe. Choć coraz więcej osób rezygnuje z gotówki, część seniorów nadal wybiera wizytę listonosza – z powodów praktycznych i społecznych.

Od 1 stycznia 2026 r. mają wejść w życie istotne zmiany w Kodeksie pracy, które wpłyną na sposób naliczania stażu pracy. Projektowana nowelizacja przewiduje, że do stażu pracy będą wliczane nie tylko okresy zatrudnienia na podstawie umowy o pracę, ale także inne formy aktywności zawodowej, takie jak umowy zlecenia, prowadzenie działalności gospodarczej czy służba w niektórych formacjach mundurowych. Zmiany te mają na celu zwiększenie uprawnień pracowniczych, w tym prawa do dłuższego urlopu wypoczynkowego, wyższych odpraw czy dodatków stażowych.

Od stażu pracy – zarówno zakładowego, jak i ogólnego – zależne są uprawnie pracownicze. Obecnie do stażu pracy wlicza się okresy zatrudnienia na podstawie umowy o pracę. Takie rozwiązanie krzywdzi pracowników, którzy oprócz zatrudnienia na umowę o pracę prowadzili np. działalność gospodarczą czy świadczyli pracę jako zleceniobiorcy. Projektowana nowelizacja Kodeksu pracy ma zmienić zasady obliczania stażu pracy.

ZUS udostępnia kalkulator emerytalny, z pomocą którego można obliczyć prognozowaną wysokość emerytury. Narzędzie umożliwia przeprowadzenie obliczenia w wersji uproszczonej lub zaawansowanej. Bez względu na zastosowaną wersję kalkulatora prognozowana kwota emerytury nie może być podstawą do jakichkolwiek roszczeń.

Nowa tablica średniego dalszego trwania życia kobiet i mężczyzn wskazuje, że Polacy żyją coraz dłużej. Czy warto składać wnioski o ponowne przeliczenie już otrzymywanej emerytury?

Większość emerytów otrzymało już podwyżkę świadczeń emerytalnych. ZUS podaje jeszcze 2 terminy wypłaty wyższych emerytur w marcu 2025 roku. Jeden z nich jest już jutro - w piątek 20 marca.

Zbliża się termin wypłaty trzynastej emerytury przez ZUS. Po waloryzacji emerytur znana jest już dokładna kwota dodatkowego świadczenia, które otrzymają seniorzy. Ustalono również konkretne terminy wypłat. Oto szczegóły.

Dużo się ostatnio pisze o marcowej waloryzacji. Podwyższeniu uległy m.in. takie świadczenia jak: emerytura, renta z tytułu niezdolności do pracy, renta rodzinna, dodatek pielęgnacyjny czy dodatek do renty rodzinnej dla sieroty zupełnej. Ale to nie wszystko! Do końca lutego 2026 r. będzie też przysługiwał stały miesięczny dodatek, bez potrącenia podatkowego w kwocie 312 zł. Co więcej ten dodatek jest dziedziczony, więc do świadczenia mają prawo wdowy i wdowcy. Oczywiście nie chodzi o rentę wdowią.