Kategorie

Kiedy przysługuje ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy?

Donata Hermann-Marciniak
Specjalistka z zakresu Prawa Pracy. Absolwentka Studiów Podyplomowych Kadry i Płace na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego.
Kiedy przysługuje ekwiwalent za niewykorzystany urlop?
Fotolia
Ekwiwalent pieniężny wypłacany jest każdemu pracownikowi za niewykorzystany przez niego urlop wypoczynkowy jeśli nastąpi rozwiązanie lub wygaśnięcie stosunku pracy. Ekwiwalent pieniężny powinien zostać wypłacony pracownikowi w ostatnim dniu pracy. Czy pracodawca musi wypłacić ekwiwalent pieniężny w każdej sytuacji rozwiązania umowy o pracę?

Urlop wypoczynkowy jest jednym z przywilejów przysługujących pracownikom na mocy przepisów Kodeksu pracy. Ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy wypłacany jest tylko i wyłącznie w sytuacji rozwiązania lub wygaśnięcia umowy o pracę, jeśli pracownik z różnych względów nie wykorzystał urlopu wypoczynkowego w trakcie zatrudnienia.

Zasady udzielania urlopu wypoczynkowego

Urlop wypoczynkowy przysługuje pracownikom w ilości 20 lub 26 dni w roku kalendarzowym, w zależności od tzw. stażu urlopowego pod warunkiem, że przepracują u danego pracodawcy cały rok.

Jeśli pracownik zatrudniony jest na podstawie umowy terminowej lub jeśli z różnych powodów umowa o pracę zostaje rozwiązana (lub wygasa) przed upływem pełnego roku kalendarzowego, urlop wypoczynkowy zostaje naliczony proporcjonalnie do ilości miesięcy przepracowanych w danym roku kalendarzowym.

Umowa o pracę została zawarta na okres od 28.04.2015 do 27.09.2015. Pracownik posiada co najmniej 10-letni tzw. staż urlopowy, w związku z czym przysługuje mu 26 dni urlopu wypoczynkowego w skali roku. W związku z tym, że pracownik został zatrudniony tylko na okres od kwietnia do września, urlop wypoczynkowy zostanie naliczony proporcjonalnie do okresu wskazanego w umowie o pracę: (26 dni urlopu wypoczynkowego w roku kalendarzowym: 12 miesięcy ) x 6 miesięcy (okres od kwietnia do września) = 12,99999 zawsze należy dokonywać zaokrąglenia w górę, z korzyścią dla pracownika. Pracownikowi będzie przysługiwał u pracodawcy, u którego przepracował okres od kwietnia do września, 13 dni urlopu wypoczynkowego.

Rekomendowany produkt: Zmiany w prawie pracy + kodeks pracy gratis

Urlop wypoczynkowy, co do zasady powinien zostać udzielony pracownikowi w roku kalendarzowym, w którym pracownik nabył do niego prawo, jednak pracownicy nie zawsze mają taką możliwość. Kodeks pracy wskazuje przyczyny, których wystąpienie umożliwia przesunięcie terminu urlopu wypoczynkowego i wśród nich znajduje się: czasowa niezdolność do pracy, urlop macierzyński, ćwiczenia wojskowe, odosobnienie w związku z chorobą zakaźną lub inne wystąpienie innych, szczególnych przyczyn uzasadniających przesunięcie wyznaczonego terminu urlopu wypoczynkowego.

Pracownik, który nie ma możliwości wykorzystania urlopu wypoczynkowego, gromadzi go i zwiększa jego ilość z chwilą nadejścia nowego roku kalendarzowego.

Czy niewykorzystany urlop wypoczynkowy przepada z chwilą odejścia z pracy?

Rozwiązanie umowy o pracę

W sytuacji, w której pracownik nie wykorzystał przysługującego mu urlopu wypoczynkowego w naturze, czyli poprzez faktyczne skorzystanie z dni wolnych od pracy, a nastąpiło rozwiązanie umowy o pracę, pracodawca jest zobowiązany wypłacić pracownikowi zadośćuczynienie w postaci ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy.

Wypłata ekwiwalentu pieniężnego jest niezależna od przyczyny rozwiązania umowy o pracę.

Rozwiązanie umowy o pracę może nastąpić wskutek zgodnego oświadczenia woli czyli na mocy porozumienia stron, w drodze złożonego oświadczenia woli o wypowiedzeniu umowy przez jedną ze stron stosunku pracy lub bez wypowiedzenia w trybie natychmiastowym. W każdej sytuacji rozwiązania umowy o pracę, pracownikowi przysługuje prawo do ekwiwalentu pieniężnego, pod warunkiem, że nie wykorzystał całego przysługującego mu urlopu wypoczynkowego.

Wygaśnięcie

Umowa o pracę może również wygasnąć. Wygaśnięcie umowy o pracę rodzi obowiązek wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany przez pracownika urlop wypoczynkowy.

Zgodnie z przepisami Kodeksu pracy, wygaśnięciem jest sytuacja, w której:

- pracownik zmarł,

- pracodawca zmarł,

- pracownik jest nieobecny w pracy co najmniej 3 miesiące z powodu tymczasowego aresztowania.

W przypadku śmierci pracownika, wszelkie prawa majątkowe, w tym prawo do wypłaty ekwiwalentu pieniężnego przechodzi na małżonka oraz inne osoby spełniające warunki wymagane do uzyskania renty rodzinnej w myśl przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Brak wypłaty ekwiwalentu

Pracodawca nie zawsze jest zobowiązany do wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy.

Dzieje się tak w momencie przedłużenia pracownikowi umowy pracę, poprzez zawarcie bezpośrednio po zakończonej umowie o pracę, kolejnej umowy o pracę.

Jeśli strony zawartego stosunku pracy postanowią o wykorzystaniu urlopu w czasie pozostawiania pracownika w stosunku pracy na podstawie kolejnej umowy o pracę zawartej z tym samym pracodawcą, to nie ma konieczności wypłaty ekwiwalentu pieniężnego.

Pracownicy często decydują się na takie rozwiązanie, ponieważ zależy im na zachowaniu dni urlopu wypoczynkowego.

Nie ma możliwości jednoczesnego zachowania prawa do dni urlopu wypoczynkowego i otrzymania wypłaty ekwiwalentu pieniężnego.

Jeśli strony nie postanowią o wykorzystaniu urlopu w trakcie przedłużonego stosunku pracy, pracownikowi będzie przysługiwała wypłata ekwiwalentu pieniężnego, w zamian za dni urlopu wypoczynkowego otrzyma wynagrodzenie.

Oczywiście zawarcie kolejnej umowy o pracę, pozwala pracownikowi nabyć prawo do kolejnych dni urlopu wypoczynkowego, pod warunkiem, że nie wykorzystał całego limitu dni urlopu wypoczynkowego w danym roku kalendarzowym.

Ustawodawca nie sprecyzował jaką formę ma mieć owo postanowienie.

Wystarczającym wydaje się złożenie przez pracownika prośby o nie dokonywanie wypłaty ekwiwalentu pieniężnego i zobowiązanie do wykorzystania urlopu wypoczynkowego w naturze, w trakcie trwania nowo zawartej umowy o pracę oraz zaakceptowanie wniosku przez pracodawcę.

Współczynnik urlopowy

Współczynnik urlopowy jest pojęciem funkcjonującym na podstawie przepisów Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop.

Współczynnik ten zostaje ustalany odrębnie dla każdego roku kalendarzowego i używany jest w celu obliczenia ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień urlopu wypoczynkowego.

W przypadku osób zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu pracy, współczynnik też podlega proporcjonalnemu zmniejszeniu.

Współczynnik urlopowy w 2015 roku wynosi 21. W przypadku osoby zatrudnionej na 1/2 etatu współczynnik urlopowy uwzględnianiu przy obliczaniu ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień urlopu wypoczynkowego wynosi: 10,5 (21 x 0,5).

Podstawa prawna:

- Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz.U.2014.1502 j.t.),

- Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop. (Dz.U.1997.2.14).

Zadaj pytanie na FORUM

Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Kadry

    Składka zdrowotna 2021 – działalność gospodarcza

    Składka zdrowotna w 2021 r. a działalność gospodarcza - ile wynosi wysokość składki zdrowotnej? Jak Nowy Ład wpłynie na wysokość składki zdrowotnej?

    Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron - wzór

    Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron - pobierz wzór druku. Jak rozwiązać umowę zgodnie z art. 30 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy? W jakiej formie dokonać porozumienia?

    Czy można zwolnić pracownika z powodu braku szczepienia?

    Zwolnienie niezaszczepionego pracownika - czy prawo pracy pozwala na rozwiązanie umowy z pracownikiem, który nie zaszczepił się przeciwko COVID-19?

    Kiedy pracownik ponosi odpowiedzialność materialną?

    Odpowiedzialność materialna pracownika - pracownik ponosi odpowiedzialność na zasadach ogólnych i za mienie powierzone w ramach dodatkowej umowy.

    Składki KRUS III kwartał 2021

    Składki KRUS w III kwartale 2021 r. - ile wynoszą rolnicze składki wypadkowe, chorobowe i macierzyńskie?

    Wyższe podwyżki dla służby zdrowia od 1 lipca 2021 r.

    Wyższe podwyżki dla służby zdrowia od 1 lipca 2021 r. - takie rozwiązanie proponuje Senat. Sprawdź, ile wzrośnie wynagrodzenie lekarzy, pielęgniarek, położnych i innych pracowników medycznych.

    Ile osób w Polsce pracuje zdalnie? [GUS]

    Praca zdalna - ile osób w Polsce pracuje zdalnie? Gdzie najwięcej osób pracuje z domu?

    Płaca minimalna - średnie wynagrodzenie w powiecie

    Płaca minimalna będzie zależała od powiatu? Proponuje się, aby wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę wynosiła tyle, ile średnie wynagrodzenie w powiecie.

    Świadczenie rehabilitacyjne - ile wynosi w 2021 r.?

    Świadczenie rehabilitacyjne - ile wynosi w III kwartale 2021 r.? Znamy nowy wskaźnik waloryzacji podstawy wymiaru zasiłku chorobowego.

    Powrót do pracy stacjonarnej czy praca zdalna?

    Powrót do pracy stacjonarnej - czy Polacy chcą wracać do biur? Czy praca zdalna zostanie? Jakie wyzwania stoją przed pracodawcami i pracownikami?

    12 czerwca - Dzień Sprzeciwu Wobec Pracy Dzieci

    Dzień Sprzeciwu Wobec Pracy Dzieci przypada na 12 czerwca. Pandemia COVID-19 wpłynęła negatywnie na to zjawisko.

    Umowa o zabezpieczeniu społecznym z Turcją już funkcjonuje

    Umowa o zabezpieczeniu społecznym z Turcją funkcjonuje od 1 czerwca 2021 r. Jakie kwestie reguluje?

    Odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy - wszystko, co musisz wiedzieć

    Jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy - komu i kiedy przysługuje? Kto je wypłaca? Jak odwołać się od decyzji ZUS?

    PPK: stan oszczędności można sprawdzać na bieżąco

    PPK - stan oszczędności na swoim rachunku w PPK można sprawdzać na bieżąco. Jak to zrobić?

    Nowy Ład – kalkulator wynagrodzeń 2022

    Nowy Ład - kalkulator wynagrodzeń w 2022 r. pozwala obliczyć wysokość wynagrodzeń dla umów o pracę. Jak Nowy Ład wpływa na wysokość płacy minimalnej w 2022 r.? Wyższa kwota wolna od podatku powoduje brak podatku przy minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Ile wyniesie najniższa krajowa?

    Minimalne wynagrodzenie pielęgniarek i położnych od lipca 2021 r.

    Minimalne wynagrodzenie pielęgniarek i położnych od lipca 2021 r. - to rozwiązanie dla wszystkich medyków. Co ze wzrostem wynagrodzeń do 2027 r.?

    Przedłużenie kadencji organów związków zawodowych

    Przedłużenie kadencji organów statutowych związków zawodowych, organizacji przedsiębiorców i społecznych inspektorów pracy przewiduje projekt nowelizacji ustawy covidowej.

    Bezrobocie w maju 2021 r. najniższe w UE

    Bezrobocie w maju 2021 r. - ile wyniosła szacowana stopa bezrobocia rejestrowanego? Czy Polska ma najniższe bezrobocie w UE?

    Doradca podatkowy - zarobki 2021

    Doradca podatkowy - jakie są zarobki w 2021 r.? Gdzie zarabia się najlepiej? Jak zrobić szybką karierę w podatkach? Oto kilka wskazówek.

    Zatrudnienie programisty - rekrutować seniora czy juniora?

    Zatrudnienie programisty może stać się prawdziwym wyzwaniem. Polskie firmy muszą konkurować o najlepszych specjalistów z pracodawcami z Zachodu. Jak w takiej sytuacji zatrudnić dobrego programistę?

    4 cechy, jakie powinien posiadać dobry program do obsługi PPK

    Obsługa PPK może być albo koszmarem działu kadr, albo procesem, o którym, jak o oddychaniu, po prostu się nie myśli. Wszystko zależy od tego, jakie oprogramowanie (i czy w ogóle) wspomaga dział personalny w realizacji zadań związanych z obsługą PPK. Jaki zatem powinien być program, który pozwoli na sprawną realizację PPK bez nadmiernego obciążania pracowników?

    PPK w firmie - jak wdrożyć?

    PPK w firmie - jak wdrożyć Pracownicze Plany Kapitałowe dla swoich pracowników? Co powinien zawierać program do obsługi PPK? Kto może oszczędzać w PPK?

    Regionalizacja płacy minimalnej - rekomendacje

    Regionalizacja płacy minimalnej i powiązanie jej z obiektywnym parametrem ekonomicznym to rekomendacje raportu, którego partnerem jest Biuro Rzecznika MŚP.

    Czerwiec 2021 - godziny pracy, dni wolne

    Czerwiec 2021 - godziny pracy i dni wolne czyli jaki jest wymiar czasu pracy. Kalendarz czerwca w 2021 r. zawiera 1 święto wolne od pracy.

    Niedziela handlowa - czerwiec 2021

    Niedziela handlowa - czerwiec 2021 r. ma 4 niedziele. Czy 13 czerwca, 20 czerwca lub 27 czerwca jest niedziela handlowa? Kalendarz niedziel handlowych.