REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Wynagrodzenie za czas przerwy na karmienie i zwolnienia od pracy 2016

Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Barbara Kania
prawnik w Kancelarii Adwokackiej Berger Legal, Bielsko-Biała
Wynagrodzenie za czas przerw na karmienie i zwolnienia od pracy 2016/fot. Fotolia
Wynagrodzenie za czas przerw na karmienie i zwolnienia od pracy 2016/fot. Fotolia

REKLAMA

REKLAMA

W wyniku nowelizacji Kodeksu pracy (tj. 22 lutego 2016 r.), doprecyzowano sposób ustalania wynagrodzenia za czas niewykonywania pracy przez kobiety w ciąży i karmiących dziecko piersią. Jak obliczyć wynagrodzenie za przerwy na karmienie oraz wynagrodzenie pracownicy karmiącej zwolnionej ze świadczenia pracy?

Od 22 lutego 2016 r. zmienił się sposób ustalania wynagrodzenia w okresie, w którym matki maleństw są zwolnione z obowiązku świadczenia pracy. Stare reguły dotyczą nadal płac za przerwy na karmienie

REKLAMA

Autopromocja

Pracownicy karmiącej dziecko piersią przysługują dodatkowe uprawnienia wynikające z przepisów kodeksu pracy (dalej: k.p.). Jednym z przywilejów jest możliwość skorzystania z przerw w pracy, które uzależnione są od dobowego wymiaru czasu pracy oraz liczby dzieci.

Uzasadnione przywileje

Zgodnie z art. 187 k.p. pracownica karmiąca dziecko piersią ma prawo do dwóch półgodzinnych przerw wliczanych do czasu pracy. Jeżeli pracownica karmi więcej niż jedno dziecko, przysługują jej dwie przerwy, po 45 minut każda. Jeśli natomiast czas pracy pracownicy nie przekracza 6 godzin, ma ona prawo do tylko jednej przerwy. Pracownicy zatrudnionej na czas krótszy niż 4 godziny dziennie przerwa w ogóle zaś nie przysługuje.

Polecamy produkt: Zasiłki, urlopy, zwolnienia – nowe prawa rodziców (książka)

Dodatkowo art. 179 k.p. przewiduje ochronę kobiet pracujących w okresie karmienia piersią. Wskazuje on, że pracodawca nie może zatrudniać kobiet karmiących piersią przy wzbronionych im pracach wymienionych w rozporządzeniu Rady Ministrów z 10 września 1996 r. w sprawie wykazu prac szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet (Dz.U. nr 114, poz. 545 ze zm.). W takim wypadku pracodawca ma obowiązek przenieść pracownicę na inne stanowisko lub – jeżeli jest to niemożliwe – zwolnić ją na czas niezbędny z obowiązku świadczenia pracy.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Co więcej, pracodawca zatrudniający pracownicę karmiącą dziecko piersią przy pozostałych pracach uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet, wymienionych we wskazanym powyżej rozporządzeniu, obowiązany jest dostosować warunki pracy do wymagań określonych w tych przepisach lub tak ograniczyć czas pracy, aby wyeliminować zagrożenia dla zdrowia lub bezpieczeństwa pracownicy. Jeżeli dostosowanie warunków pracy na dotychczasowym stanowisku lub skrócenie czasu pracy jest niemożliwe lub niecelowe, pracodawca jest obowiązany przenieść pracownicę do innych zajęć, a w razie braku takiej możliwości – zwolnić ją na czas niezbędny od pracy.

Zasady obliczania

W świetle powyższego powstaje pytanie, według jakich zasad oblicza się wynagrodzenie kobiety karmiącej piersią za czas, w którym praca nie jest świadczona?

Odpowiedź na nie znajdziemy w przepisach rozporządzenia ministra pracy i polityki socjalnej z 29 maja 1996 r. w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy (...), dalej także jako: rozporządzenie wynagrodzeniowe.

Przed nowelizacją przepisów tego rozporządzenia, która weszła w życie 22 lutego 2016 r., ustawodawca nie różnicował powyższych przypadków w zakresie wynagradzania. Kobietom korzystającym z przerwy w pracy na karmienie oraz kobietom zwolnionym z obowiązku świadczenia pracy przysługiwało za ten okres wynagrodzenie wyliczane na takich samych zasadach.

Zobacz serwis: Urlopy pracownicze

REKLAMA

Zmiany w tym zakresie wprowadziło rozporządzenie ministra pracy i polityki społecznej z 10 listopada 2015 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy (...), Dz.U. poz. 2000. W ich wyniku we wskazanych wyżej przypadkach aktualnie obowiązują odmienne zasady obliczania wynagrodzenia.

Jeśli chodzi o wynagrodzenie za przerwy w pracy na karmienie piersią udzielane w trybie art. 187 par. 1 k.p., reguły jego wyliczania nie uległy wskutek nowelizacji modyfikacjom. Ze wskazanego przepisu kodeksowego wynika wprost, że przerwy w pracy na karmienie są wliczane do czasu pracy. Natomiast zgodnie z par. 5 ust. 1 rozporządzenia wynagrodzeniowego, przy ustalaniu wynagrodzenia za czas zwolnienia od pracy oraz za czas niewykonywania pracy, gdy przepisy przewidują zachowanie przez pracownika prawa do wynagrodzenia, stosuje się zasady obowiązujące przy ustalaniu wynagrodzenia za urlop, z tym że składniki wynagrodzenia ustalane w wysokości przeciętnej oblicza się z miesiąca, w którym przypadło zwolnienie od pracy lub okres niewykonywania pracy. [przykład 1]

Odmienne traktowanie

Rozporządzenie wynagrodzeniowe odmiennie natomiast reguluje sposób naliczania wynagrodzenia w przypadku pracownicy karmiącej dziecko piersią, która została zwolniona przez pracodawcę z obowiązku świadczenia pracy w związku z brakiem możliwości przeniesienia jej z pracy wzbronionej – do innej (art. 176 k.p. i art. 179 k.p.). Do wspomnianego wyżej par. 5 rozporządzenia wskutek nowelizacji dodano bowiem ust. 2 pkt 2, który wskazuje, że przy ustalaniu wynagrodzenia za okres „zwolnienia pracownicy w ciąży lub karmiącej dziecko piersią z obowiązku świadczenia pracy” stosuje się zasady obowiązujące przy ustalaniu wynagrodzenia za urlop. Tym samym stosuje się tu wprost przepisy rozporządzenia ministra pracy i polityki socjalnej z 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop (Dz.U. nr 2, poz. 14 ze zm., dalej: rozporządzenie urlopowe), ponieważ brak jest zastrzeżenia, które zawarte jest w par. 5 ust. 1 rozporządzenia wynagrodzeniowego. [przykład 2]

Reasumując, należy przyjąć, że w przypadku pracownicy, o której mowa w art. 187 k.p., wynagrodzenie za czas przerw na karmienie obliczamy tak jak wynagrodzenie za urlop, z tym że składniki wynagrodzenia ustalane w wysokości przeciętnej oblicza się z miesiąca, w którym przypadły przerwy w pracy związane z karmieniem dziecka piersią. Natomiast w przypadku pracownicy karmiącej, która korzysta ze zwolnienia w trybie art. 179 k.p., przy wyliczaniu wynagrodzenia stosujemy bez żadnych wyjątków zasady dotyczące ustalania wynagrodzenia za urlop przewidziane w przepisach rozporządzenia urlopowego. ©?

!Przy ustalaniu wynagrodzenia za okres zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy pracownicy karmiącej dziecko piersią stosuje się zasady obowiązujące przy ustalaniu wynagrodzenia za urlop – bez żadnych wyjątków czy odmienności dotyczących np. obliczania zmiennych składników wynagrodzenia (ustalanych w wysokości przeciętnej).

PRZYKŁAD 1

Wynagrodzenie za przerwy na karmienie

Pracownica, zatrudniona na pełen etat, ma wynagrodzenie w stałej miesięcznej stawce 3900 zł oraz zmienną miesięczną premię, w wysokości od 5 do 20 proc. płacy zasadniczej za okres przepracowany. W kwietniu wykorzystała łącznie 21 godzin zwolnienia od pracy z tytułu przerw na karmienie jednego dziecka piersią (po 1 godzinie dziennie przy 21 dniówkach w kwietniu). Premia za kwiecień za czas przepracowany wyniosła 511,78 zł.

Krok 1. Liczymy stawkę za jedną godzinę pracy

511,78 zł : 147 godz. (nominał 168 godz. dla kwietnia – 21 godz. przerw) = 3,48 zł

Krok 2. Liczymy wynagrodzenie za czas przerw

3,48 zł x 21 godz. = 73,08 zł

Krok 3. Ustalamy wynagrodzenie za kwiecień

3900 zł + 73,08 zł + 511,78 zł = 4484,86 zł

Oprócz wynagrodzenia za czas przerw na karmienie pracownicy przysługuje również pełna miesięczna stawka wynagrodzenia zasadniczego 3900 zł. Składniki w stałej stawce miesięcznej nie wymagają bowiem przeliczania, tak jak przy urlopie wypoczynkowym. Wypłaca się je w wysokości należnej w miesiącu skorzystania z przerw. Natomiast składniki zmienne przysługujące za okresy nie dłuższe niż miesiąc, tj. w tym przypadku zmienną premię regulaminową, przyjmuje się z bieżącego miesiąca, w którym były przerwy, bez konieczności cofania się do 3 miesięcy poprzedzających.

Lista płac na kwiecień

Elementy

Kwota

Sposób wyliczenia

Przychód

4484,86 zł

3900 zł + 73,08 zł + 511,78 zł

Składki na ubezpieczenia społeczne

614,87 zł

– podstawa wymiaru – 4484,86 zł

– składka emerytalna – 4484,86 zł x 9,76 proc. = 437,72 zł

– składka rentowa – 4484,86 zł x 1,5 proc. = 67,27 zł

– składka chorobowa – 4484,86 zł x 2,45 proc. = 109,88 zł

– łączna kwota składek – 614,87 zł

Składka na ubezpieczenie zdrowotne

– do zapłaty do ZUS

– odliczana od podatku

348,30 zł

299,92 zł

– podstawa wymiaru – 3869,99 zł [4484,86 zł – 614,87 zł (składki na ubezpieczenia społeczne)]

3869,99 zł x 9 proc. = 348,30 zł

3869,99 zł x 7,75 proc. = 299,92 zł

Zaliczka na podatek dochodowy

330 zł

Przychód do opodatkowania – 4484,86 zł

– podstawa opodatkowania po zaokrągleniu - 3759 zł

[4484,86 zł (przychód) – 111,25 zł (koszty uzyskania przychodu) – 614,87 zł (składki ZUS)]

zaliczka do US – 330 zł

(3759 zł x 18 proc.) – 46,33 zł = 630,29 zł (zaliczka na podatek) – 299,92 zł (składka zdrowotna) = 330,37 zł

Kwota do wypłaty

3191,69 zł

4484,86 zł – (614,87 zł + 348,30 zł + 330 zł)

©? Oprac. Izabela Nowacka, ekspert od wynagrodzeń

Polecamy produkt: Jak zaoszczędzić na składkach ZUS (PDF)

PRZYKŁAD 2

Wynagrodzenie pracownicy karmiącej zwolnionej ze świadczenia pracy

Jedna z pracownic zatrudniona w zakładach chemicznych okazała zaświadczenie lekarskie o stanie ciąży i jednocześnie orzeczenie lekarza, że nie powinna pracować na tym stanowisku ze względu na przeciwwskazania zdrowotne. Pracodawca nie ma możliwości zapewnienia jej innej pracy i powinien ją zwolnić ze świadczenia pracy. Pracownica otrzymuje wynagrodzenie godzinowe 11,50 zł oraz dodatek za warunki pracy 200 zł, premię zmienną miesięczną od 100 do 500 zł i niekiedy dodatki za pracę w nocy. Ciężarna pracownica została zwolniona z obowiązku świadczenia pracy od 1 kwietnia 2016 r. Wynagrodzenie za kwiecień, za 168 godzin, zostanie obliczone dla niej z wynagrodzeń wypłaconych w okresie od stycznia do marca 2016 r. Zastosowanie mają tu bowiem ogólne zasady dotyczące obliczania wynagrodzenia za urlop, co oznacza, że należy przyjąć zmienne składniki wypłacone za okres 3 miesięcy poprzedzających miesiąc zwolnienia od pracy. Premie za ten okres wyniosły łącznie 950 zł, a dodatki za pracę w nocy wypłacone w styczniu i lutym – łącznie 57,20 zł. W rzeczonym okresie pracownica przepracowała razem 496 godzin.

Krok 1. Sumujemy wypłacone zmienne składniki wynagrodzenia

950 zł + 57,20 zł = 1007,20 zł

Krok 2. Ustalamy wynagrodzenie za jedną godzinę pracy

1007,20 zł : 496 zł = 2,03 zł + 11,50 zł = 13,53 zł

Krok 3. Liczymy wynagrodzenie za miesiąc zwolnienia od pracy, tj. za kwiecień

13,53 zł x 168 godzin = 2273,04 zł

Za kwiecień pracownicy przysługuje łącznie 2473,04 zł, w tym stały miesięczny dodatek 200 zł (2273,04 zł + 200 zł).

Zobacz serwis: Urlop rodzicielski

Lista płac na kwiecień

Elementy

Kwota

Sposób wyliczenia

Przychód

2473,04 zł

2273,04 zł + 200 zł

Składki na ubezpieczenia społeczne

339,06 zł

– podstawa wymiaru – 2473,04 zł

– składka emerytalna – 2473,04 zł x 9,76 proc. = 241,37 zł

– składka rentowa – 2473,04 zł x 1,5 proc. = 37,10 zł

– składka chorobowa – 2473,04 zł x 2,45 proc. = 60,59 zł

– łączna kwota składek – 339,06 zł

Składka na ubezpieczenie zdrowotne

– do zapłaty do ZUS

– odliczana od podatku

192,06 zł

165,38 zł

– podstawa wymiaru – 2133,98 zł [2473,04 zł – 339,06 zł (składki na ubezpieczenia społeczne)]

2133,98 zł x 9 proc. = 192,06 zł

2133,98 zł x 7,75 proc. = 165,38 zł

Zaliczka na podatek dochodowy

152 zł

Przychód do opodatkowania – 2473,04 zł

– podstawa opodatkowania po zaokrągleniu – 2023 zł

[2473,04 zł (przychód) – 111,25 zł (koszty uzyskania przychodu) – 339,06 zł (składki ZUS)]

– zaliczka do US – 152 zł

(2023 zł x 18 proc.) – 46,33 zł = 317,81 zł (zaliczka na podatek) – 165,38 zł (składka zdrowotna) = 152,43 zł

Kwota do wypłaty

1789,92 zł

2473,04 zł – (339,06 zł + 192,06 zł + 152 zł)

©? Oprac. Izabela Nowacka, ekspert od wynagrodzeń

Podstawa prawna

Art. 176, art. 179, art. 187 par. 1 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1502 ze zm.).

Par. 5 rozporządzenia ministra pracy i polityki socjalnej z 29 maja 1996 r. w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy oraz wynagrodzenia stanowiącego podstawę obliczania odszkodowań, odpraw, dodatków wyrównawczych do wynagrodzenia oraz innych należności przewidzianych w kodeksie pracy (Dz.U. nr 62, poz. 289 ze zm.).

Dołącz do grona ekspertów Infor.pl!

Autopromocja

REKLAMA

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Projekt ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Jakie są założenia tej ustawy? Co z minimalnym wynagrodzeniem w 2025 r.?

Rząd pracuje nad projektem nowej ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Nowa ustawa wdraża dyrektywę dotyczącą minimalnych wynagrodzeń w Unii Europejskiej. Kiedy minimalne wynagrodzenie zostanie ustalone według nowych przepisów?

Zaległy urlop do 30 września 2024

Zbliża się ważny termin, którego pracownicy i pracodawcy nie powinni przegapić. Z dniem 30 września 2024 r. przedawnią się niewykorzystane urlopy, które przysługiwały za rok 2020 r. a które powinny być udzielone najpóźniej do 30 września 2021 r. 

Mężczyźni do 55 roku życia i kobiety do 50 roku życia muszą zdecydować do końca lipca 2024 r. - ZUS czy OFE?

Mężczyźni do 55 roku życia i kobiety do 50 roku muszą zdecydować do końca lipca 2024 r. - gdzie będzie trafiać składka emerytalna? Na subkonto w ZUS czy do OFE? Kolejne okno transferowe będzie otwarte dopiero w 2028 roku.

Skrócone lekcje w roku szkolnym 2024/25. We wrześniu zmienić się mają kolejne przepisy

Kiedy słupek rtęci rośnie, a temperatury w Polsce są z roku na rok coraz wyższe, wydajność pracowników może spadać ale i wydajność uczniów podczas lekcji również może być niższa. Planowane są więc zmiany w edukacji. Mają być skrócone lekcje w roku szkolnym 2024/25, ponieważ we wrześniu mają zmienić się kolejne przepisy w zakresie pracy i nauki w upały.

REKLAMA

Zmiany w aplikacji mZUS. Ułatwienia dla lekarzy

Nowa wersja aplikacji mZUS dla Lekarza pozwala lekarzom zaktualizować miejsca pracy i specjalizacji. Aplikacja jest przeznaczona dla lekarzy, którzy mają upoważnienie do wystawiania zwolnień lekarskich, oraz dla asystentów medycznych upoważnionych przez lekarzy do wystawiania zwolnień w ich imieniu.

Wyższe świadczenia z pomocy społecznej. Zwiększą się kryteria dochodowe uprawniające do świadczeń [nowe rozporządzenie, kiedy wejdzie w życie, jakie kwoty]

Zwiększą się kryteria dochodowe uprawniające do świadczeń z pomocy społecznej. Dzięki tym zmianom będzie można uzyskać wyższe świadczenia pieniężne, w szczególności w ramach zasiłku stałego, okresowego i celowego. Takie będą skutki wejścia w życie rozporządzenia w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej.

Podwyżki dla pracowników samorządowych. Czy nowe stawki wynagrodzenia zasadniczego przysługują także za lipiec?

1 sierpnia 2024 r. wejdzie w życie nowelizacja rozporządzenia w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych. Zmiany mają celu uaktualnienie minimalnego poziomu wynagrodzenia zasadniczego pracowników zatrudnionych na podstawie umowy o pracę. Czy nowe stawki przysługują także za lipiec 2024 r.?

Ważność orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności zostanie wydłużona. Będą nowe przepisy

19 lipca 2024 r. do Sejmu wpłynął projekt nowelizacji ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Dzięki nowym przepisom zostanie wydłużona ważność orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności niemal 400 tys. osób.

REKLAMA

Dostosowanie stanowisk pracy wyposażonych w monitory ekranowe - sprawdź, czy Twoje jest odpowiednie

Przepisy bhp wymagają odpowiednio przygotowanych i dostosowanych stanowisk pracy wyposażonych w monitory ekranowe. Sprawdź, czy Twoje stanowisko pracy jest zgodne z przepisami!

Czy pracownik na zwolnieniu lekarskim może wyjechać na urlop

Podczas zwolnienia lekarskiego pracownikowi nie wolno wykonywać żadnej pracy zarobkowej. Ponadto nie może wykorzystywać zwolnienia w sposób niezgodny z jego celem. Czy to oznacza, że podczas choroby pracownik powinien zostać w domu i nie wolno mu wyjechać na urlop?

REKLAMA