Kategorie

Zwolnienie przedsiębiorcy z opłacania składki zdrowotnej

Joana Stolarska
Zwolnienie przedsiębiorcy z opłacania składki zdrowotnej
Fotolia
Osoba prowadząca działalność gospodarczą ma obowiązek opłacania z tego tytułu składki na ubezpieczenie zdrowotne. W niektórych sytuacjach może jednak skorzystać ze zwolnienia w jej opłacaniu.

Tego rodzaju ulga została przewidziana dla osób z prawem do renty i emerytury, których świadczenie jest stosunkowo niskie i które z własnej działalności uzyskują niewielkie dochody. Ze zwolnienia może również skorzystać przedsiębiorca niepełnosprawny.

Obowiązek opłacania składki zdrowotnej dotyczy zasadniczo każdego przedsiębiorcy. Nawet jeśli ze względu np. na zbieg tytułów do ubezpieczeń osoba prowadząca działalność pozarolniczą jest zwolniona ze składek na ubezpieczenia społeczne (nie podlega tym ubezpieczeniom), to składka zdrowotna musi zostać opłacona w pełnej miesięcznej wysokości za każdy okres rozliczeniowy. W przypadku gdy ubezpieczony uzyskuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, składka na ubezpieczenie zdrowotne jest opłacana z każdego z tytułów odrębnie (art. 82 ust. 1 ustawy zdrowotnej).

Rekomendowany produkt: Ustawa zasiłkowa 2016 z komentarzem (PDF)

Kamil D. jest zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy, za wynagrodzeniem w kwocie 2780 zł brutto. Od 11 stycznia 2016 r. prowadzi również działalność gospodarczą (na podstawie wpisu do CEIDG). Ze względu na posiadanie obowiązkowego tytułu do ubezpieczeń społecznych i zdrowotnego (stosunek pracy) oraz uzyskiwanie z niego podstawy wymiaru składek w kwocie nie mniejszej niż minimalne wynagrodzenie za pracę Kamil D. nie ma obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne z tytułu własnej działalności. Jako przedsiębiorca obowiązkowo musi jednak opłacać składkę zdrowotną. Za styczeń 2016 r. Kamil D. powinien opłacić składkę zdrowotną w pełnej wysokości (mimo że ubezpieczeniu nie podlegał przez cały miesiąc). Sładka zdrowotna jest bowiem składką miesięczną i niepodzielną.

Składki za przedsiębiorcę na emeryturze lub rencie

Osoba z ustalonym prawem do emerytury, prowadząca działalność gospodarczą, podlega obowiązkowo wyłącznie ubezpieczeniu zdrowotnemu. Inaczej będzie z osobami, które prowadzą działalność gospodarczą i jednocześnie mają ustalony tytuł do renty. W takiej sytuacji o obowiązku opłacania składek z tytułu działalności będzie decydować rodzaj renty, do której przedsiębiorca ma prawo. Jeżeli jest to renta z tytułu niezdolności do pracy – z działalności musi on opłacać składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne aż do czasu ustalenia prawa do emerytury. Jeżeli pobiera rentę inną niż z tytułu niezdolności do pracy, np. rentę rodzinną – z własnej działalności obowiązkowo opłaca tylko składkę zdrowotną.

Za „osoby mające ustalone prawo do renty” nie uznaje się osób, które:

● pobierają rentę na podstawie przepisów prawa cywilnego (np. rentę wyrównawczą),

● pobierają rentę socjalną przyznawaną na podstawie ustawy o rencie socjalnej (Dz.U. z 2013 r., poz. 982 ze zm.).

Polecamy serwis: Opłacanie składek

Przykład

Andrzej N. od 1 lutego 2016 r. prowadzi działalność gospodarczą jako wspólnik spółki cywilnej. Ponadto ma ustalone prawo do renty.

Wariant I

Andrzej N. ma ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy. W tej sytuacji z własnej działalności będzie zobowiązany opłacać składki emerytalną, rentową, wypadkową i składkę zdrowotną – dopóki nie zostanie mu ustalone prawo do emerytury. Może przystąpić do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego.

Wariant II

Andrzej N. pobiera rentę rodzinną po zmarłej żonie. W tej sytuacji z tytułu własnej działalności ma obowiązek opłacania tylko składki zdrowotnej.

Wariant III

Andrzej N. pobiera rentę socjalną. Do celów ustalenia zakresu obowiązku ubezpieczeniowego Andrzej N. w ogóle nie jest traktowany jak rencista. Oznacza to dla niego obowiązek opłacania składek w pełnym ustawowym zakresie (zob. wariant I).

Zwolnienie dla emeryta lub rencisty

Niezależnie od tego, czy przedsiębiorca z prawem do renty/emerytury opłaca składki w pełnym zakresie, czy odprowadza tylko składkę zdrowotną, w niektórych okolicznościach jest zwolniony z obowiązku opłacania składki zdrowotnej.

Kiedy emeryt/rencista jest zwolniony z opłacania składki zdrowotnej

infoRgrafika

W poradniku „Zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu oraz ustalania podstawy wymiaru składek osób prowadzących pozarolniczą działalność i osób z nimi współpracujących” ZUS wyjaśnia, że:

W przypadku spełnienia któregoś z wymienionych wyżej warunków osoba mająca ustalone prawo do emerytury lub renty podlega ubezpieczeniu zdrowotnemu, jest natomiast zwolniona z opłacania składek na to ubezpieczenie. Oznacza to, że osoba taka jest zobowiązana do dokonania zgłoszenia do ubezpieczenia, jak również ma obowiązek składać co miesiąc dokumenty rozliczeniowe, w których wykazuje podstawę wymiaru składki w wysokości wynikającej z przepisów ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (art. 81 ust. 2) oraz składkę w wysokości „zero”.

Polecamy: Rodzina 500+ (PDF)

Przykład

Karolina F. pobiera emeryturę w kwocie 1619 zł. Ponadto prowadzi działalność gospodarczą opodatkowaną według skali podatkowej, z tytułu której uzyskuje miesięcznie przychody w wysokości 420 zł. W tej sytuacji jest ona zwolniona z obowiązku opłacania składki zdrowotnej, ponieważ spełnia warunki zwolnienia, tj.:

● pobiera emeryturę w wysokości nieprzekraczającej w miesiącu kwoty minimalnego wynagrodzenia (1619 zł < 1850 zł) oraz

● uzyskuje z prowadzonej działalności gospodarczej przychód w wysokości nieprzekraczającej miesięcznie 50% kwoty najniższej emerytury (420 zł < 440,23 zł).

Z tytułu prowadzonej działalności podlega zgłoszeniu w ZUS na formularzu ZUS ZZA. Ma też obowiązek przesyłać za siebie raporty imienne ZUS RZA z podstawą wymiaru składki zdrowotnej w wysokości 3210,60 zł (w 2016 r.), lecz zerową kwotą składki.

Zwolnienie dla niepełnosprawnego przedsiębiorcy

Zwolnienie z obowiązku opłacania składki na ubezpieczenie zdrowotne dotyczy też niepełnosprawnego przedsiębiorcy.

Kiedy niepełnosprawny przedsiębiorca jest zwolniony z opłacania składki zdrowotnej

infoRgrafika

Przykład

Alicja B. posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Ze względu na spełnienie warunków do uzyskania zwolnienia, tj.:

● posiadanie orzeczenia o niepełnosprawności oraz

● prowadzenie działalności opodatkowanej w formie karty podatkowej,

Alicja B. jest zwolniona z obowiązku opłacania składki na ubezpieczenie zdrowotne.

Obniżenie składki do kwoty zaliczki na podatek

Warto przypomnieć, że niektórzy niepełnosprawni przedsiębiorcy mogą skorzystać także z innej ulgi w zakresie obowiązku opłacania składki zdrowotnej. W przypadku gdy:

● osoba zaliczona do umiarkowanego lub znacznego stopnia niepełnosprawności prowadzi działalność pozarolniczą oraz

● działalność ta stanowi dla niej jedyne źródło przychodu,

składkę na ubezpieczenie zdrowotne opłaca w wysokości nieprzekraczającej kwoty należnej zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych (art. 82 ust. 10 ustawy zdrowotnej).

Ze wskazanej ulgi mogą skorzystać niepełnosprawni przedsiębiorcy prowadzący działalność gospodarczą opodatkowaną na zasadach ogólnych. Nie ma ona natomiast zastosowania do niepełnosprawnych przedsiębiorców opłacających podatek dochodowy w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych lub w formie karty podatkowej.

Podstawa prawna:

● art. 6 ust. 1 pkt 5, art. 9 ust. 4c–5 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych – j.t. Dz.U. z 2015 r., poz. 121; ost.zm. Dz.U. z 2016 r., poz. 34

● art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c, art. 79 ust. 2, art. 82 ust. 1, ust. 8–10 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych – j.t. Dz.U. z 2015 r., poz. 581; ost.zm. Dz.U. z 2016 r., poz. 65

● § 1 ust. 1 pkt 3 i pkt 13, załączniki nr 3 i 13 do rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 23 października 2009 r. w sprawie określenia wzorów zgłoszeń do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, imiennych raportów miesięcznych i imiennych raportów miesięcznych korygujących, zgłoszeń płatnika, deklaracji rozliczeniowych i deklaracji rozliczeniowych korygujących, zgłoszeń danych o pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze oraz innych dokumentów – j.t. Dz.U. z 2014 r., poz. 1844; ost.zm. Dz.U. z 2015 r., poz. 1996.

Zadaj pytanie na FORUM!

Źródło: Monitor Prawa Pracy i Ubezpieczeń
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Stawka godzinowa 2022 – netto, zlecenie

    Stawka godzinowa 2022 i umowa zlecenie – kwota netto i brutto? Ile wynosi minimalne wynagrodzenie na umowach cywilnoprawnych, a ile na umowie o pracę?

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl - nowa ustawa

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl to ułatwienie dla mikroprzedsiębiorcy, rolnika i osoby fizycznej. Za pomocą systemu będzie można zawrzeć umowę o pracę i zlecenia. Automatycznie dokona zgłoszenia do ZUS i KAS, wyliczy wynagrodzenie, składki, podatki i rozliczy urlopy.

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia 2022 a inne świadczenia

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia w 2022 r. wpłynie na wysokość innych świadczeń, np. odprawy, odszkodowania, wynagrodzenia za czas gotowości do pracy i przestój, dodatek za pracę w nocy. Ile wyniosą?

    Praca w upały - zalecenia GIP

    Praca w upały - GIP wydał zalecenia dla pracodawców w związku z wysokimi temperaturami. Jakie obowiązki bhp mają pracodawcy względem pracowników?

    Staż z urzędu pracy 2021 - wynagrodzenie, urlop, L4, ciąża

    Staż z urzędu pracy odbywa osoba bezrobotna. Jakie wynagrodzenie za staż należy się w 2021 r.? Czy stażysta ma prawo do L4 i urlopu? Co w przypadku ciąży?

    Umowa o pomocy przy zbiorach - KRUS 2021

    Umowa o pomocy przy zbiorach w 2021 r. - rolnicy ubezpieczeni w KRUS mogą podpisywać umowy cywilnoprawne na pomoc przy zbiorach. Jaka jest stawka godzinowa?

    Strategia Demograficzna 2040 - zmiany w Kodeksie pracy

    Strategia Demograficzna 2040 przewiduje duże zmiany w Kodeksie pracy. Rodzice będą chronieni przed zwolnieniem i zapewnia się im elastyczną pracę.

    Urlop rodzicielski - rewolucyjne zmiany w 2022 r.

    Urlop rodzicielski - do 2 sierpnia 2022 r. wejdą w życie rewolucyjne zmiany w urlopach rodzicielskich dla ojców. Co się zmieni?

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - PIP

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - co na to PIP? Czy to zgodne z Kodeksem pracy?

    Sygnalista - nowe przepisy od grudnia 2021 r.

    Sygnalista - nowe przepisy implementujące dyrektywę unijną mają wejść w życie w grudniu 2021 r. Kto to sygnalista? Jaki będzie system zgłaszania nieprawidłowości w zakładzie pracy?

    Pracownicy fizyczni w czasie pandemii [RAPORT]

    Pracownicy fizyczni - jak wpłynęła na nich pandemia COVID-19? Zapoznaj się z wynikami raportu "Kariera okiem fachowca".

    Ilu Polaków pracuje po 60. roku życia?

    Praca po 60. roku życia - ilu Polaków nadal pracuje po ukończeniu 60 lat?

    Minimalne wynagrodzenie w 2022 r. netto

    Minimalne wynagrodzenie w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Ustawa dezubekizacyjna - Trybunał Konstytucyjny

    Ustawa dezubekizacyjna - Trybunał Konstytucyjny orzekł, że obniżenie renty inwalidzkiej byłym funkcjonariuszom służb bezpieczeństwa PRL jest zgodne z konstytucją.

    Minimalna płaca w 2022 r. - 3000 zł brutto

    Minimalna płaca w 2022 r. - 3000 zł brutto to propozycja rządu. Minimalna stawka godzinowa wyniesie 19,50 zł brutto.

    Waloryzacja środków na kontach i subkontach ZUS 2021

    Waloryzacja środków zgromadzonych na kontach i subkontach w ZUS odbywa się corocznie w czerwcu. W 2021 r. wyniosła 5,41%. O ile zwiększył się stan kont przyszłych emerytów?

    System kadrowo-płacowy - od czego zależy cena?

    System kadrowo-płacowy a cena - od czego zależy, ile kosztuje?

    Konkurs "HR OF CHANGE" – 18 czerwca poznamy zwycięzców!

    Konkurs "HR OF CHANGE" - już 18 czerwca ogłoszeni zostaną zwycięzcy! Kto otrzyma nagrodę w kategoriach: szkolenia i rozwój, zarządzanie zmianą, HR Business Partnering?

    Niepełny etat a praca ponadwymiarowa - jak wynagradzać?

    Niepełny etat a praca ponadwymiarowa - jak wynagradzać pracownika zatrudnionego na część etatu za pracę w godzinach ponadwymiarowych?

    Dodatek wyrównawczy do wynagrodzenia - jak obliczyć?

    Dodatek wyrównawczy do wynagrodzenia - jakie są zasady jego przyznawania? Jak obliczyć wysokość dodatku wyrównawczego?

    Transfer oszczędności PPK - pracodawca może pomóc

    Transfer oszczędności PPK - pracodawca może pomóc pracownikowi (uczestnikowi PPK) w przeniesieniu oszczędności między rachunkami PPK. Ustawa o PPK określa dwie takie sytuacje.

    Zatrudnienie Brytyjczyka po brexicie

    Zatrudnienie Brytyjczyka po brexicie - jak brexit wpłynął na zatrudnienie pracownika z Wielkiej Brytanii w Polsce? Co z dokumentami? Jakich formalności trzeba dokonać?

    Nadanie statusu płatnika składek - wyrok TK (K 15/16)

    Wyrok Trybunału Konstytucyjnego o sygn. akt K 15/16 - czy TK uznał wniosek o nadanie statusu płatnika składek pracodawcy, którego pracownik wykonuje na jego rzecz pracę w ramach umowy cywilnoprawnej zawartej z osobą trzecią?

    Zadaniowy czas pracy a praca zdalna

    Zadaniowy czas pracy a praca zdalna - jak wprowadzić? Jak ewidencjonować i kontrolować czas pracy zdalnej w systemie zadaniowym?

    Dlaczego pracodawcy płacą Ukraińcom więcej niż Polakom?

    Pracodawcy chcą płacić Ukraińcom więcej niż Polakom? Dlaczego?