Kategorie

Aneks do umowy o pracę na okres próbny po zmianach

Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Aneks do umowy o pracę na okres próbny po zmianach/Fot. Fotolia
Aneks do umowy o pracę na okres próbny po zmianach/Fot. Fotolia
Fotolia
W wyniku nowelizacji Kodeksu pracy, od 22 stycznia 2016 r. obowiązują nowe zasady zawierania umów terminowych, w tym umów na okres próbny. Pojawiły się wątpliwości, czy aneksowanie umowy na okres próbny dotyczące okresu jej trwania jest zawarciem nowej umowy.

Nie każdy aneks oznacza zawarcie kolejnej umowy o pracę.

Dotyczy to tylko tych, które wydłużają czas trwania umowy terminowej. To wpływa na ustawowe limity

Nie każda zmiana umowy o pracę na czas określony w trakcie jej trwania – dokonana poprzez zawarcie porozumienia zmieniającego, popularnie zwanego aneksem – ma wpływ na stosowanie limitów ustawowych 33 miesięcy lub 3 umów zatrudnienia terminowego. Wpływ na nie ma wyłącznie zawarcie aneksu dotyczącego okresu trwania umowy, czyli jej przedłużenie jeszcze w czasie jej trwania.

Zmiana terminu

Zarówno w obecnym, jak i poprzednim stanie prawnym obowiązywały limity dla umów na czas określony. Do 21 lutego 2016 r. Kodeks pracy przewidywał, że zawarcie trzeciej takiej umowy było równoznaczne w skutkach z zawarciem kontraktu bezterminowego (przy czym umowy te musiały być zawarte na następujące po sobie okresy, a przerwa między rozwiązaniem poprzedniej a nawiązaniem kolejnej nie przekraczać jednego miesiąca).

Polecamy produkt: Kodeks pracy 2016 z komentarzem (książka)

Od 22 lutego 2016 r. obowiązuje limit trzech umów terminowych (dopiero zawarcie czwartej takiej umowy skutkuje jej przekształceniem w umowę na czas nieokreślony). Co istotne, zarówno w poprzednio obowiązujących przepisach, jak i obecnych, ustawodawca przewiduje wyraźnie, że przedłużenie umowy na czas określony w trakcie jej trwania będzie traktowane jako zawarcie nowej umowy. Taki zapis pozwala na eliminowanie prób obchodzenia przepisu limitującego liczbę umów na czas określony właśnie poprzez ich wydłużanie, dokonywane zanim dana umowa wygaśnie z upływem terminu, na jaki została zawarta. W przypadku wygaśnięcia umowy strony zainteresowane kontynuowaniem zatrudnienia byłyby bowiem zobligowane do zawarcia kolejnej umowy.

Inne warunki

Natomiast oczywiste jest, że jeśli w trakcie już trwającej umowy o pracę strony uzgodnią zmianę innych warunków zatrudnienia, np. w zakresie podwyżki wynagrodzenia czy zmiany stanowiska pracy, to nie spowoduje to negatywnych konsekwencji w kontekście limitów przewidzianych dla umów na czas określony. Taki skutek wynika wprost z brzmienia art. 251 par. 2 kodeksu pracy (ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy, t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1502 ze zm., dalej: k.p.), który dotyczy wyłącznie aneksów do umów terminowych regulujących okres trwania takiej umowy.

Na okres próbny

Przepisy nie przewidują jednak analogicznej regulacji w odniesieniu do umów na okres próbny. Przepisu art. 251 par. 2 k.p. nie można również zastosować wprost ani w sposób analogiczny do takich umów, ponieważ nie są one umowami na czas określony (wyrok Sądu Najwyższego z 26 sierpnia 1999 r., sygn. akt I PKN 215/99), a cele tych dwóch rodzajów umów nie są jednakowe (wyrok SN z 7 lutego 2001 r., sygn. akt I PKN 229/00). Maksymalny czas trwania umowy na okres próbny wynosi 3 miesiące, co oznacza, że do tego pułapu można zawrzeć umowę na okres próbny o dowolnej długości (liczonej w dniach, tygodniach lub miesiącach). Aneksowanie umowy (zawarcie porozumienia zmieniającego w trakcie jej obowiązywania) dotyczące okresu jej trwania nie jest jednak zawarciem nowej umowy, a jedynie zmianą dotychczasowej (w odniesieniu do tego rodzaju umów nie ma bowiem regulacji podobnej do art. 251 par. 2 k.p., który dotyczy kontraktów terminowych).

Przyjmując zatem, iż ustawodawca świadomie nie ograniczył możliwości przedłużania umów na okres próbny, trzeba przyjąć, że firmy mogą aneksować takie umowy tak długo, jak nie przekroczą 3-miesięcznego limitu. Jeśli zapomną o przedłużeniu krótszego okresu próbnego w trakcie trwającej umowy, nie będą jednak mogły zawrzeć kolejnej umowy na okres próbny na tym samym stanowisku, nawet jeśli nie wyczerpały jeszcze 3-miesięcznego limitu. Obecnie regułą jest bowiem zawarcie umowy na okres próbny tylko raz w odniesieniu do danego rodzaju pracy, a przepisy przewidują wyraźnie przypadki, w jakich może dojść do ponownego jej zawarcia w takiej sytuacji. W przypadku zamiaru powierzenia tego samego rodzaju pracy muszą upłynąć co najmniej 3 lata od rozwiązania poprzedniej umowy (obojętnie jakiego rodzaju, a więc również umowy na czas określony czy czas nieokreślony), aby pracodawca mógł ponownie legalnie zaproponować pracownikowi okres próby. [ramka]

Skutki w orzecznictwie

Warto też przypomnieć, że przed 22 lutego 2016 r. możliwość ponownego zawierania umowy na okres próbny została rozstrzygnięta w orzecznictwie Sądu Najwyższego. W przypadku pracy tego samego rodzaju ponowne zawarcie umowy na okres próbny nie było możliwe. SN dopuścił bowiem taką możliwość wyłącznie w przypadku zmiany rodzaju oferowanej pracy (wyrok z 4 września 2013 r., sygn. akt II PK 358/12).

Należy również zauważyć, że w odróżnieniu od umów na czas określony Kodeks pracy nie reguluje konsekwencji zawarcia umowy na okres próbny z przekroczeniem maksymalnego 3-miesięcznego limitu. W przypadku umów na czas określony przekroczenie limitów powoduje uznanie danego zatrudnienia za zatrudnienie w oparciu o umowę na czas nieokreślony.

Ponownie nie ma podstaw, aby przepis ten rozciągać również na wydłużone ponad limit okresy próby. Sąd Najwyższy przyjął jednak, że w takim przypadku postanowienie dotyczące czasu trwania umowy należy – jako sprzeczne z przepisem ustawy – uznać za nieważne. W uchwale z 26 czerwca 1975 r. (sygn. akt I PZP 14/75) SN uznał, że w takim przypadku okres próby upływałby po 3-miesięcznym terminie określonym w kodeksie pracy. W późniejszych wyrokach SN doprecyzował, że skutkiem umieszczenia w umowie takiego nieważnego postanowienia będzie ustalenie, że umowa została zawarta na czas nieokreślony, chyba że zgodnym zamiarem stron było zawarcie terminowej umowy o pracę (wyrok SN z 26 sierpnia 1999 r., sygn. akt I PKN 215/99). ©?

Stanowisko Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z 11 lutego 2016 r. w sprawie umów o pracę na okres próbny

Pytanie DGP: W odniesieniu do możliwości zawierania następujących po sobie umów o pracę na okres próbny, art. 25 par. 3 k.p. posługuje się określeniem „ponowne zawarcie” – czy oznacza to, że umowę na okres próbny można zawrzeć ponownie tylko jeden raz, a więc maksymalnie mogą być zawarte tylko dwie takie umowy ? Czy też można zawrzeć z pracownikiem trzy następujące po sobie umowy na okres próbny, jeśli pracodawca będzie zmieniał rodzaj pracy za każdym razem?

Stanowisko MRPiPS: Zgodnie z art. 25 par. 3 k.p., [...] ponowne zawarcie umowy o pracę na okres próbny z tym samym pracownikiem jest możliwe:

● jeżeli pracownik ma być zatrudniony w celu wykonywania innego rodzaju pracy;

● po upływie co najmniej 3 lat od dnia rozwiązania lub wygaśnięcia poprzedniej umowy o pracę, jeżeli pracownik ma być zatrudniony w celu wykonywania tego samego rodzaju pracy (w tym przypadku dopuszczalne jest jednokrotne ponowne zawarcie umowy na okres próbny).

Powołany przepis art. 25 par. 3 pkt 1 k.p. nie wprowadza ograniczeń co do liczby umów o pracę na okres próbny z tym samym pracownikiem pod warunkiem, że każda z tych umów dotyczy innego rodzaju pracy. ©?

Autor: Agata Mierzwa - adwokat w praktyce prawa pracy kancelarii Domański Zakrzewski Palinka

Dołącz do grona ekspertów Infor.pl!

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Przeniesienie urlopu na kolejną umowę - wzór porozumienia

    Przeniesienie urlopu wypoczynkowego na kolejną umowę o pracę może nastąpić na mocy porozumienia stron. Jak je prawidłowo sporządzić? Oto wzór porozumienia.

    Ostatnie dni na wniosek o zwolnienie z ZUS!

    Wniosek o zwolnienie z ZUS - sklepiki szkolne i piloci muzealnych wycieczek mają ostatnie dni na ubieganie się o zwolnienie z obowiązku opłacania składek ZUS.

    Podwyższona kwota wolna od potrąceń - covid

    Podwyższona kwota wolna od potrąceń została przewidziana w tarczy na czas pandemii COVID-19. Kogo dotyczy? Ile wynosi?

    Usprawiedliwienie nieobecności w pracy - szczepienie

    Usprawiedliwienie nieobecności w pracy z powodu szczepienia - kiedy jest możliwe? Czy szczepienie dziecka uzasadnia zwolnienie od pracy?

    Kobiety najwięcej ucierpiały na pandemii

    Kobiety najwięcej straciły w czasie pandemii. To one częściej były zwalniane. Spadł na nie ciężar opieki nad dziećmi i pracy jednocześnie. Jak wpłynęło to na ich zdrowie?

    Płace rosną, bo firmy walczą o pracowników

    Płace rosną wszędzie. Wszystkie kody PKD odnotowały w sierpniu 2021 r. podwyżki wynagrodzeń. Firmy walczą w ten sposób o pracowników.

    Jak można podzielić urlop ojcowski?

    Urlop ojcowski przysługuje w wymiarze 2 tygodni. Jak można go podzielić? Do kiedy należy go wykorzystać?

    Skrócenie izolacji i dopuszczenie pracownika do pracy

    Skrócenie izolacji i dopuszczenie pracownika do pracy - czy jest możliwe? Co na to prawo? Jakie świadczenia przysługują za czas izolacji?

    Składki KRUS - IV kwartał 2021 r.

    Składki KRUS w IV kwartale 2021 r. - ile wynosi miesięczna składka na ubezpieczenie wypadkowe, chorobowe i macierzyńskie?

    Dyscyplinarka za brak szkolenia BHP

    Czy brak szkolenia BHP może być podstawą dyscyplinarki? Czy można uznać to za ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracownika?

    Dzień Pracownika Służby BHP

    Dzień Pracownika Służby BHP przypada na 19 września każdego roku. Z tej okazji Minister Rodziny i Polityki Społecznej przygotowała list z podziękowaniami i życzeniami dla pracowników służb BHP.

    Dobre i złe nawyki pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna pomaga łączyć pracę z życiem prywatnym. Jakie są dobre i złe nawyki zdalnych pracowników? Oto wyniki badania przeprowadzonego w Wielkiej Brytanii, Francji i Niemczech.

    Płaca minimalna a gospodarka - podcast premiera

    Jaki wpływ na gospodarkę ma płaca minimalna? Czym skutkuje brak godziwego wynagrodzenia? Premier wystartował z autorskim podcastem.

    Składka zdrowotna 9% średniej płacy krajowej

    Składka zdrowotna liczona od średniej płacy krajowej to propozycja Rzecznika MŚP. Czy 9% przeciętnej płacy w gospodarce przy podatku liniowym to dobre rozwiązanie? Ile wyniosłaby w 2022 r.?

    Wzrost minimalnego wynagrodzenia - czy trzeba zmieniać umowę o pracę?

    Wzrost minimalnego wynagrodzenia - czy trzeba zmieniać umowę o pracę? Co roku rośnie kwota minimalnego wynagrodzenia za pracę (tzw. najniższej krajowej, płacy minimalnej) i minimalnej stawki godzinowej. Już dziś wiadomo, że minimalne wynagrodzenie wzrośnie w 2022 r. do 3010 zł brutto (w 2021 roku wynosi 2800 zł). Pracownicy i pracodawcy mają wątpliwości, czy z uwagi na wzrost płacy minimalnej od nowego roku trzeba zmienić postanowienia wszystkich umów o pracę, które obecnie opiewają na kwotę niższą niż 3010 zł? Czy można nie zmieniać umów a np. uzupełniać wynagrodzenie za pracę, premią do wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę? Co może zrobić pracownik, jeżeli pracodawca nie wypłaca mu minimalnego wynagrodzenia? Wyjaśnień w tym zakresie udzieliła Państwowa Inspekcja Pracy.

    Jak zapewnić bezpieczeństwo pracownikom zdalnym?

    Bezpieczeństwo pracowników zdalnych może stanowić duże wyzwanie. To w domu zdarza się najwięcej wypadków. Za co odpowiada pracodawca? Jakie są przepisy BHP?

    Potwierdzenie danych w ZUS - instrukcja

    Potwierdzenie danych w ZUS można otrzymać przez PUE ZUS. Jak samodzielnie utworzyć dokument? Oto instrukcja jak zrobić to krok po kroku.

    Potwierdzenie z PUE ZUS pobierze także świadczeniobiorca

    Elektroniczne Potwierdzenie z PUE ZUS pobierze teraz także świadczeniobiorca, np. potwierdzenie prawa do emerytury, renty, zasiłku.

    Od wypłat z PPK zazwyczaj nie pobiera się podatku Belki

    Wypłaty z PPK - uczestnik PPK może w każdym czasie skorzystać ze swoich środków. W niektórych przypadkach wiąże się to jednak z obowiązkiem zapłaty 19% zryczałtowanego podatku dochodowego (tzw. podatku Belki).

    Potrzeby pracowników - wnioski z pandemii

    Potrzeby pracowników różnią się w zależności od rodzaju pracowników: fizycznych i biurowych. Jakie wnioski można wyciągnąć z pandemii COVID-19?

    Nadgodziny średniotygodniowe Polaków - pandemia

    Nadgodziny średniotygodniowe Polaków w czasie pandemii wzrosły. Statystyczny pracownik ma w tygodniu 5,5 godziny nadgodzin.

    Narzędzia do identyfikacji talentów - 3 zalety

    Narzędzia do identyfikacji talentów pozwalają zwiększyć potencjał firmy. Jakie są 3 główne zalety tego typu narzędzi?

    Odprawa z tytułu zwolnienia z pracy w pandemii - wątpliwości

    Odprawa z tytułu zwolnienia z pracy w czasie pandemii została uregulowana przepisami ustawy covidowej. Czy nowy limit wysokości odpraw odnosi się do wszystkich świadczeń? Jakie wątpliwości budzą nowe przepisy?

    Nowe święto państwowe w Polsce od 2021 r.

    Nowe święto państwowe w Polsce od 2021 r. ustanawia Prezydent RP. Święto będzie w grudniu. Czy oznacza to kolejny dzień wolny od pracy?

    Niebieska Karta UE - będą zmiany

    Niebieska Karta UE dotyczy zatrudniania cudzoziemców spoza UE. Odbywa się na innych zasadach niż obywateli państw członkowskich UE. Europarlament przyjął przepisy ułatwiające zatrudnianie obcokrajowców.