Kategorie

Przedwstępna umowa o pracę - roszczenia

Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Paweł Ziółkowski
Prawnik, publicysta, trener, wykładowca na studiach podyplomowych organizowanych przez Akademię Leona Koźmińskiego w Warszawie, Górnośląską Wyższą Szkołę Handlową w Katowicach oraz Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu. Współpracownik Kancelarii Maksyma z siedzibą w Warszawie. Właściciel biura doradztwa gospodarczego. Autor ponad 8000 publikacji zamieszczonych w prasie fachowej i portalach elektronicznych.
Przedwstępna umowa o pracę - roszczenia/fot.Fotolia
Fotolia
Jeżeli strona zobowiązana do zawarcia umowy przyrzeczonej uchyla się od jej zawarcia, druga strona może żądać naprawienia szkody, którą poniosła przez to, że liczyła na zawarcie umowy przyrzeczonej. Przepisy Kodeksu pracy nie zawierają regulacji stosowania przedwstępnej umowy o pracę. W tym zakresie prawo pracy odsyła bezpośrednio do kodeksu cywilnego.

Doświadczony fachowiec ma często trzymiesięczny okres wypowiedzenia, który w praktyce trwa od trzech do czterech miesięcy. Zanim ten czas upłynie, wiele może się jeszcze zmienić

Jeżeli pracodawca i pracownik godzą się na czekanie z rozpoczęciem współpracy, pojawia się problem, jak to rozwiązać od strony dokumentacyjnej. Pomocą może być umowa przedwstępna.

Jeżeli strony chcą zawrzeć umowę o pracę, której wykonywanie będzie odroczone w czasie, mają kilka możliwości. Mogą od razu zawrzeć umowę o pracę, ale jeżeli nie dojdzie do faktycznego zatrudnienia, pojawią się problemy chociażby z koniecznością rejestrowania i wyrejestrowania z ZUS.

Redakcja poleca produkt: Zmiany w prawie pracy + kodeks pracy gratis

Reklama

Znacznie ciekawszą alternatywą wydaje się skorzystanie z umowy przedwstępnej. Co prawda w przepisach kodeksu pracy brak jest regulacji dotyczącej możliwości zawierania umów tego typu, ale prawo pracy wyrosło z prawa cywilnego i wciąż odsyła do niego w sprawach nieuregulowanych (art. 300 kodeksu pracy). Innymi słowy do umowy o pracę można zastosować bezpośrednio przepisy kodeksu cywilnego dotyczące umowy przedwstępnej.

Zgodnie z regulacją cywilistyczną strony, które chcą się zobowiązać do zawarcia oznaczonej umowy (np. umowy o pracę), powinny określić istotne postanowienia umowy przyrzeczonej. Umowa określająca takie postanowienia to właśnie umowa przedwstępna.

Na czym to polega

W praktyce oznacza to, że przedwstępna umowa o pracę powinna określać strony umowy, rodzaj umowy, datę jej zawarcia oraz warunki pracy i płacy, w szczególności:

1) rodzaj pracy,

2) miejsce wykonywania pracy,

3) wynagrodzenie za pracę odpowiadające rodzajowi pracy ze wskazaniem składników wynagrodzenia,

4) wymiar czasu pracy,

5) termin rozpoczęcia pracy.

Reklama

Jeżeli termin, w ciągu którego ma być zawarta umowa przyrzeczona, nie został oznaczony, powinna być ona zawarta w odpowiednim terminie wyznaczonym przez stronę uprawnioną do żądania zawarcia umowy przyrzeczonej. Jeżeli obie strony są uprawnione do żądania zawarcia umowy przyrzeczonej i każda z nich wyznaczyła inny termin, strony wiąże termin wyznaczony przez stronę, która wcześniej złożyła stosowne oświadczenie. Jeżeli w ciągu roku od dnia zawarcia umowy przedwstępnej nie został wyznaczony termin do zawarcia umowy przyrzeczonej, nie można żądać jej zawarcia.

W przypadku przedwstępnej umowy o pracę terminy zawarcia umowy przyrzeczonej są relatywnie krótkie i obejmują zazwyczaj okres wypowiedzenia dotychczasowej umowy o pracę w innym zakładzie pracy.

Dołącz do nas na Facebooku!

Możliwe konsekwencje

Jeżeli umowa przedwstępna zostanie zrealizowana, tzn. dojdzie do zawarcia przyrzeczonej umowy o pracę, sprawę można uznać za zamkniętą. Inaczej będzie, gdy któraś ze stron będzie próbowała uniknąć zawarcia umowy przyrzeczonej. Strony stosunku pracy nie mają równych praw w tym zakresie. Generalnie, jeżeli strona zobowiązana do zawarcia umowy przyrzeczonej uchyla się od jej zawarcia, druga strona może żądać naprawienia szkody, którą poniosła przez to, że liczyła na zawarcie umowy przyrzeczonej.

Strony mogą w umowie przedwstępnej odmiennie określić zakres odszkodowania. Jednak gdy umowa przedwstępna czyni zadość wymaganiom, od których zależy ważność umowy przyrzeczonej, w szczególności wymaganiom co do formy (w przypadku stosunku pracy wystarczy forma pisemna), strona uprawniona może dochodzić zawarcia umowy przyrzeczonej.

Roszczenia z umowy przedwstępnej przedawniają się z upływem roku od dnia, w którym umowa przyrzeczona miała być zawarta (także w przypadku przedwstępnej umowy o pracę). Jeżeli sąd oddali żądanie zawarcia umowy przyrzeczonej, roszczenia z umowy przedwstępnej przedawniają się z upływem roku od dnia, w którym orzeczenie stało się prawomocne.

Jeżeli z pomysłu zatrudnienia będzie chciał się wycofać pracodawca, pracownik (kandydat) będzie mógł w pełni skorzystać z powyższych rozwiązań. Będzie zatem mógł się domagać zawarcia umowy o pracę lub żądać odszkodowania. Jeżeli podpisanie umowy przedwstępnej było powodem rozwiązania przez niego dotychczasowego stosunku pracy – może się domagać np. 3-krotności wynagrodzenia. Podobnie jeżeli pracownik (kandydat) wykaże, że zakładając pewność zatrudnienia, zrezygnował z innych ofert, również będzie mógł dochodzić odszkodowania.

Sytuacja okaże się trudniejsza, gdy wycofa się pracownik. W Polsce nie ma przymusu pracy, wobec czego pracodawca nie może zmusić pracownika (kandydata) do zatrudnienia się u niego. Zresztą nawet gdyby sąd zobowiązał pracownika do stawienia się w pracy, ten mógłby ją w dowolnym momencie porzucić.

Chcąc się zabezpieczyć, pracodawcy czasem przewidują w takim przypadku karę umowną. Problem jednak w tym, że dopuszczalność takiego zapisu jest mocno wątpliwa. Zapis jest niewątpliwie niekorzystny dla pracownika, a więc istnieje duże ryzyko, że sąd takiego odszkodowania nie zasądzi. Jednak nawet w przypadku uzyskania korzystnego wyroku ściągalność takiego odszkodowania jest niewielka.

Pracodawca może natomiast dochodzić zwrotu ustalonych w umowie przedwstępnej kosztów poniesionych w związku z planowanym zatrudnieniem, np. zwrotu kosztów szkoleń branżowych.

Zadaj pytanie na FORUM!

Co jest ważne przy zawieraniu kontraktu

● Umowy przedwstępnej nie należy mylić z listem intencyjnym czy ustaleniami poczynionymi w procesie rekrutacji. W razie sporu sprawę będzie musiał rozstrzygnąć sąd.

● Najprostszym sposobem zawarcia przedwstępnej umowy o pracę jest przygotowanie umowy ostatecznej i uczynienie z niej załącznika. W takim przypadku umowa przedwstępna może się składać z jednego zdania: „Do dnia... strony zobowiązują się do zawarcia umowy o pracę według załączonego wzoru”. Oczywiście poza kwestiami formalnymi, takimi jak oznaczenia stron i ich podpisy, data i miejsce zawarcia.

● Pracownik (kandydat) ma znacznie większe możliwości dochodzenia roszczeń w przypadku niewywiązania się pracodawcy z obowiązku zawarcia umowy przyrzeczonej niż pracodawca w sytuacji odwrotnej.

Podstawa prawna

Art. 29 i 300 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1502 ze zm.).

Art. 389 i 390 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 121 ze zm.).

Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Kadry

    Płaca minimalna w Niemczech w 2021 i 2022 r.

    Płaca minimalna w Niemczech w 2021 i 2022 r. - ile wynosi Mindestlohn? Ile wynosi netto?

    Urlop rodzinny na opiekę nad rodzicami lub wnukami

    Urlop rodzinny - 12 miesięczny urlop na opiekę nad chorymi rodzicami bądź wnukami dla babci lub dziadka to nowa propozycja urlopu. Czy będzie wprowadzony do Kodeksu pracy?

    Składka zdrowotna - Nowy Ład

    Składka zdrowotna a Nowy Ład - jaka zmiana w naliczaniu składki na ubezpieczenie zdrowotne została przewidziana od 2022 r.?

    Kodeks pracy - zmiana definicji pracownika

    Kodeks pracy - zmiana definicji pracownika przewidziana jest w projekcie ustawy o zmianie ustawy kodeksowej. Jaka miałaby być nowa definicja pracownika?

    Jedna płaca minimalna dla całego kraju to złe rozwiązanie?

    Płaca minimalna - jedna kwota dla całego kraju to złe rozwiązanie? Przedsiębiorcy proponują wprowadzenie minimalnego wynagrodzenia za pracę na poziomie 50% średniej płacy w danym regionie.

    Turcja - umowa o zabezpieczeniu społecznym

    Turcja - umowa o zabezpieczeniu społecznym funkcjonuje od 1 czerwca 2021 r. Czego dotyczy? Kto na niej skorzysta?

    Składka zdrowotna 2021 – działalność gospodarcza

    Składka zdrowotna w 2021 r. a działalność gospodarcza - ile wynosi wysokość składki zdrowotnej? Jak Nowy Ład wpłynie na wysokość składki zdrowotnej?

    Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron - wzór

    Rozwiązanie umowy za porozumieniem stron - pobierz wzór druku. Jak rozwiązać umowę zgodnie z art. 30 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy? W jakiej formie dokonać porozumienia?

    Czy można zwolnić pracownika z powodu braku szczepienia?

    Zwolnienie niezaszczepionego pracownika - czy prawo pracy pozwala na rozwiązanie umowy z pracownikiem, który nie zaszczepił się przeciwko COVID-19?

    Kiedy pracownik ponosi odpowiedzialność materialną?

    Odpowiedzialność materialna pracownika - pracownik ponosi odpowiedzialność na zasadach ogólnych i za mienie powierzone w ramach dodatkowej umowy.

    Składki KRUS III kwartał 2021

    Składki KRUS w III kwartale 2021 r. - ile wynoszą rolnicze składki wypadkowe, chorobowe i macierzyńskie?

    Wyższe podwyżki dla służby zdrowia od 1 lipca 2021 r.

    Wyższe podwyżki dla służby zdrowia od 1 lipca 2021 r. - takie rozwiązanie proponuje Senat. Sprawdź, ile wzrośnie wynagrodzenie lekarzy, pielęgniarek, położnych i innych pracowników medycznych.

    Ile osób w Polsce pracuje zdalnie? [GUS]

    Praca zdalna - ile osób w Polsce pracuje zdalnie? Gdzie najwięcej osób pracuje z domu?

    Płaca minimalna - średnie wynagrodzenie w powiecie

    Płaca minimalna będzie zależała od powiatu? Proponuje się, aby wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę wynosiła tyle, ile średnie wynagrodzenie w powiecie.

    Świadczenie rehabilitacyjne - ile wynosi w 2021 r.?

    Świadczenie rehabilitacyjne - ile wynosi w III kwartale 2021 r.? Znamy nowy wskaźnik waloryzacji podstawy wymiaru zasiłku chorobowego.

    Powrót do pracy stacjonarnej czy praca zdalna?

    Powrót do pracy stacjonarnej - czy Polacy chcą wracać do biur? Czy praca zdalna zostanie? Jakie wyzwania stoją przed pracodawcami i pracownikami?

    12 czerwca - Dzień Sprzeciwu Wobec Pracy Dzieci

    Dzień Sprzeciwu Wobec Pracy Dzieci przypada na 12 czerwca. Pandemia COVID-19 wpłynęła negatywnie na to zjawisko.

    Umowa o zabezpieczeniu społecznym z Turcją już funkcjonuje

    Umowa o zabezpieczeniu społecznym z Turcją funkcjonuje od 1 czerwca 2021 r. Jakie kwestie reguluje?

    Odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy - wszystko, co musisz wiedzieć

    Jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy - komu i kiedy przysługuje? Kto je wypłaca? Jak odwołać się od decyzji ZUS?

    PPK: stan oszczędności można sprawdzać na bieżąco

    PPK - stan oszczędności na swoim rachunku w PPK można sprawdzać na bieżąco. Jak to zrobić?

    Nowy Ład – kalkulator wynagrodzeń 2022

    Nowy Ład - kalkulator wynagrodzeń w 2022 r. pozwala obliczyć wysokość wynagrodzeń dla umów o pracę. Jak Nowy Ład wpływa na wysokość płacy minimalnej w 2022 r.? Wyższa kwota wolna od podatku powoduje brak podatku przy minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Ile wyniesie najniższa krajowa?

    Minimalne wynagrodzenie pielęgniarek i położnych od lipca 2021 r.

    Minimalne wynagrodzenie pielęgniarek i położnych od lipca 2021 r. - to rozwiązanie dla wszystkich medyków. Co ze wzrostem wynagrodzeń do 2027 r.?

    Przedłużenie kadencji organów związków zawodowych

    Przedłużenie kadencji organów statutowych związków zawodowych, organizacji przedsiębiorców i społecznych inspektorów pracy przewiduje projekt nowelizacji ustawy covidowej.

    Bezrobocie w maju 2021 r. najniższe w UE

    Bezrobocie w maju 2021 r. - ile wyniosła szacowana stopa bezrobocia rejestrowanego? Czy Polska ma najniższe bezrobocie w UE?

    Doradca podatkowy - zarobki 2021

    Doradca podatkowy - jakie są zarobki w 2021 r.? Gdzie zarabia się najlepiej? Jak zrobić szybką karierę w podatkach? Oto kilka wskazówek.