Zmiany w umowach na czas określony w 2016 r. – jak stosować przepisy przejściowe

22 lutego 2016 r. wejdzie w życie nowelizacja Kodeksu pracy zmieniająca zasady zawierania i rozwiązywania umów o pracę na czas określony. Przepisy przejściowe określają, że umowy, w których nie dopuszczono możliwości wypowiedzenia, zawarte przed 22 lutego 2016 r. i trwające w tym dniu, będą podlegały obecnym regulacjom. Nowe przepisy będą miały zastosowanie do umów zawartych na ponad 6 miesięcy lub w których przewidziano wypowiedzenie. Ponadto do umów terminowych, trwających w dniu wejścia w życie nowelizacji, będą stosowane nowe przepisy, ograniczające okres zatrudnienia do 33 miesięcy i do 3 umów na czas określony.

Nowelizacja Kodeksu pracy, która wejdzie w życie od 22 lutego 2016 r., uzależni okres wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas określony od okresu zatrudnienia u danego pracodawcy. Okres wypowiedzenia wyniesie:

● 2 tygodnie, jeżeli pracownik był zatrudniony krócej niż 6 miesięcy,
● 1 miesiąc, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 6 miesięcy,
● 3 miesiące, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 3 lata

(art. 36 § 1 ustawy – Kodeks pracy po nowelizacji).

Rekomendowany produkt: Umowy terminowe – jak zawierać i wypowiadać (książka)

Nastąpi zatem zrównanie długości okresów wypowiedzenia, niezależnie od tego czy wypowiadana jest umowa o pracę na czas określony, czy też na czas nieokreślony. Jest to radykalna zmiana, bowiem obecnie wypowiedzenie umowy zawartej na czas określony zależne jest od łącznego spełnienia 2 przesłanek:

● umowa powinna być zawarta na okres dłuższy niż 6 miesięcy,
● strony powinny przewidzieć w umowie możliwość jej wcześniejszego wypowiedzenia.

Gdy klauzula o wypowiedzeniu jest częścią umowy

Część zawieranych na podstawie dotychczasowych przepisów umów na czas określony posiada klauzulę umożliwiającą ich wypowiedzenie. Wątpliwości mogą dotyczyć okresów wypowiedzenia tych umów, w przypadku gdy umowa taka trwa 22 lutego 2016 r.

Przy wypowiadaniu trwających w dniu wejścia w życie omawianej nowelizacji umów o pracę na czas określony zawartych na okres dłuższy niż 6 miesięcy, w których przewidziano możliwość wypowiedzenia, zastosowanie będą miały nowe okresy wypowiedzenia. Oznacza to, że w zależności od stażu pracy u pracodawcy stosowane będą okresy wypowiedzenia: 2-tygodniowe, 1-miesięczne oraz 3-miesięczne.

Ustalenie okresów zatrudnienia

Przy ustalaniu długości okresu wypowiedzenia umów, których wypowiedzenie następuje, począwszy od dnia wejścia nowelizacji w życie, nie uwzględnia się okresów zatrudnienia u danego pracodawcy, przypadających przed 22 lutego 2016 r.

1 kwietnia 2015 r. strony zawarły umowę na czas określony. Umowa została wypowiedziana przez pracodawcę 22 lutego 2016 r. W takim przypadku do ustalenia długości okresu wypowiedzenia nie będzie się brało pod uwagę okresu od 1 kwietnia 2015 r. do 21 lutego 2016 r. Oznacza to, że umowa ulegnie rozwiązaniu z upływem 2-tygodniowego okresu wypowiedzenia, bowiem okres zatrudnienia u pracodawcy, liczony od 22 lutego 2016 r., będzie krótszy niż 6 miesięcy.

Rekomendowany produkt: Kodeks pracy 2016 z komentarzem + poradnik w prezencie

Brak klauzuli o wypowiedzeniu

W przypadku gdy strony zawarły umowę o pracę na czas określony:

● do 6 miesięcy lub
● umowę dłuższą, w której nie przewidziano możliwości rozwiązania z zachowaniem 2-tygodniowego okresu wypowiedzenia

– trwających w dniu wejścia w życie nowelizacji, w zakresie dopuszczalności ich wypowiedzenia będzie się stosować obecne przepisy.

Od 22 lutego 2016 r. nadal nie będzie można wypowiedzieć umowy na czas określony, trwającej w tym dniu, jeśli nie zawiera klauzuli dopuszczającej jej wypowiedzenie.

Strony tych umów nie będą mogły powoływać się na nowe rozwiązania przewidujące zniesienie ograniczeń w zakresie dopuszczalności swobodnego rozwiązywania umów terminowych. W praktyce brak klauzuli umożliwiającej wypowiedzenie umowy terminowej sprawi, że z formalnego punktu widzenia umowa taka nie będzie mogła być wypowiedziana – będzie trwała przez okres, na który została zawarta.

Umowy wypowiedziane przed 22 lutego 2016 r.

Do umów o pracę na czas określony, trwających 22 lutego 2016 r., które przed tym dniem zostały wypowiedziane, będą stosowane obecne przepisy.

19 lutego 2016 r. pracodawca wypowiedział umowę zawartą na czas określony od 1 marca 2015 r. do 30 września 2016 r. z zastosowaniem 2-tygodniowego okresu wypowiedzenia (w umowie była zawarta klauzula dopuszczająca taką możliwość). Pracodawca postąpił prawidłowo. Umowa została wypowiedziana przed 22 lutego 2016 r. (data wejścia w życie nowych przepisów), więc należało zastosować 2-tygodniowy okres wypowiedzenia, a nie okres wynikający ze stażu pracy u pracodawcy.

Ograniczenie długości zatrudnienia na umowę na czas określony

Obecnie obowiązujące przepisy Kodeksu pracy dopuszczają zawarcie 2 kolejnych umów o pracę na czas określony – bez wskazania dopuszczalnego czasu ich trwania. Kolejna trzecia umowa między tymi samymi stronami stosunku pracy powinna już stanowić umowę na czas nieokreślony. Zgodnie z nowymi zasadami, okres zatrudnienia na podstawie umowy o pracę na czas określony, jak również łączny okres zatrudnienia na podstawie umów o pracę na czas określony zawieranych między tymi samymi stronami stosunku pracy, nie będzie mógł przekroczyć 33 miesięcy. Przepis wprowadza również dopuszczalny limit w zakresie liczby umów na czas określony. Te same strony będą mogły zawrzeć 3 takie umowy.

Do umów o pracę zawartych na czas określony, trwających w dniu wejścia w życie zmian, będą miały zastosowanie nowe przepisy, ograniczające okres zatrudnienia do 33 miesięcy i do 3 umów na czas określony. Do 33-miesięcznego okresu zatrudnienia będzie zaliczany okres zatrudnienia na podstawie umowy o pracę na czas określony, który przypada od dnia wejścia w życie nowych przepisów.

Do 33-miesięcznego okresu zatrudnienia wliczane będzie zatrudnienie na podstawie terminowej umowy o pracę przypadające od 22 lutego 2016 r.

Trwająca w dniu wejścia w życie nowelizacji umowa o pracę na czas określony będzie uważana za pierwszą z trzech dopuszczalnych umów albo za umowę drugą – jeżeli została zawarta jako druga umowa. Należy jednak pamiętać, że powyższe zasady nie będą miały zastosowania do umów o pracę zawartych na czas określony przed 22 lutego 2016 r., jeżeli:

● rozwiązanie takiej umowy przypada po upływie 33 miesięcy od tego dnia i
● stosunek pracy pracownika podlega szczególnej ochronie przed wypowiedzeniem lub rozwiązaniem umowy o pracę w okresie od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy do dnia upływu okresu 33 miesięcy od dnia wejścia w życie nowelizacji.

W takim przypadku umowa rozwiązuje się z upływem okresu, na jaki została zawarta.

Należy także zwrócić uwagę, że umowa o pracę na czas określony zawarta od dnia wejścia w życie nowelizacji, jednak w okresie 1 miesiąca od dnia rozwiązania poprzedniej drugiej umowy na czas określony, jeżeli okres ten rozpoczął bieg przed 22 lutego 2016 r. lub w tym dniu, będzie uważana za umowę o pracę zawartą na czas nieokreślony.

Zadaj pytanie na FORUM

Przeczytaj pozostałą część artykułu na -> Serwisie Prawo-Pracowniczym