REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Dyrektywa work-life balance już działa, mimo braku implementacji

Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Co to jest dyrektywa work-life balance? Gdzie już działa?
Co to jest dyrektywa work-life balance? Gdzie już działa?
shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Dyrektywa work-life balance niewdrożona, ale już działa - informuje DGP. W jakich sektorach?

Dyrektywa work-life balance, pomimo braku jej implementacji, działa już w urzędach i instytucjach publicznych. Urzędnicy, nauczyciele czy personel szpitali mogą się domagać szerszej ochrony związanej z rodzicielstwem.

REKLAMA

Autopromocja

Spóźniona implementacja dyrektywy work-life balance

Dyrektywa 2019/1158 w sprawie równowagi między życiem zawodowym a prywatnym rodziców i opiekunów, potocznie zwana dyrektywą work-life balance, powinna zostać wdrożona do polskich przepisów do 2 sierpnia 2022 r. Z ustaleń DGP wynika, że implementacja może nastąpić dopiero w II kw. przyszłego roku. Choć resort rodziny zapowiadał przedstawienie najnowszego projektu zmian w kodeksie pracy jeszcze w październiku, ciągle nie został on przygotowany. Na przeszkodzie stoją niekończące się konsultacje wewnętrzne dotyczące treści tych zmian. Być może rząd chce też w ten sposób opóźnić wejście w życie przepisów przewidujących kosztowne nowe uprawnienia rodziców, które mogą się odbić na finansach państwa.

Zgodnie z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości UE (np. wyrok z 4 grudnia 1974 r., Van Duyn) każda dyrektywa ma po upływie terminu jej implementacji bezpośrednie zastosowanie w sferze publicznej, czyli wszędzie tam, gdzie pracodawcą jest państwo. W ten sposób setki tysięcy pracowników zatrudnionych w urzędach, ministerstwach i innych instytucjach publicznych, ale także szeroko rozumianej sferze budżetowej – skarbówce, oświacie, ochronie zdrowia, kulturze – mogą się domagać przestrzegania przewidzianych w dyrektywie nowych uprawnień.

– Warunkiem bezpośredniego stosowania dyrektywy jest przede wszystkim to, żeby jej przepisy były dostatecznie precyzyjne czy jasne, tj. nakazywały państwu wprowadzenie danego rozwiązania – np. praca w nadgodzinach tylko za zgodą rodzica ośmioletniego lub młodszego dziecka – zauważa Marcin Wojewódka, ekspert pracodawców RP, partner w kancelarii Wojewódka i Wspólnicy. Jak jednak dodaje, z roszczeniami mogą występować pracownicy pracodawców państwowych, którzy mogą powołać się bezpośrednio na dyrektywę i pozwać swojego pracodawcę. Dyrektywa, która nie została wdrożona, nie wiąże natomiast pracodawców prywatnych. Tu pracownikom pozostaje dochodzenie odszkodowania od państwa polskiego. Żeby tego skutecznie dokonać, powinni udowodnić, że po pierwsze, dyrektywa przyznała im konkretne uprawnienia, a po drugie, że ponieśli szkodę z powodu jej niewykonania przez państwo polskie.

Co zawiera dyrektywa work-life balance?

REKLAMA

– W przypadku najdalej idącego nowego uprawnienia, czyli dwóch miesięcy urlopu rodzicielskiego, które może wykorzystać wyłącznie drugi rodzic, najczęściej ojciec dziecka, trudno mówić o szkodzie wynikającej z niewdrożenia dyrektywy, a w konsekwencji trudno konstruować roszczenia, których można by dochodzić sądownie. Już teraz każde z rodziców może korzystać z części urlopu rodzicielskiego i nic nie stoi na przeszkodzie, aby korzystali z niego ojcowie – komentuje Agnieszka Fedor, partner w SK&S.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Jej zdaniem inaczej może być w przypadku pozostałych uprawnień przewidzianych w dyrektywie, a których nie ma obecnie w polskich przepisach, takich jak prawo do pięciu dni urlopu opiekuńczego czy dwóch dni urlopu ze względu na działanie siły wyższej.

– Trudno jednak oczekiwać, aby pracownicy sfery publicznej pozywali swoich pracodawców lub parlament, który nie wdrożył nowych przepisów, o prawo do pięciu dni wolnego na opiekę nad bliskimi – dodaje mec. Fedor. Inaczej może być jednak np. w przypadku zwolnienia pracownika z powodu korzystania przez niego z uprawnień rodzicielskich, bo dyrektywa przewiduje zakaz prowadzenia przygotowań do takiego zwolnienia, który w praktyce może być bardzo szeroko rozumiany.

 

Potrzebne zachęty i wsparcie

Eksperci zwracają jednak uwagę na inny aspekt dyrektywy, dotyczący wysokości świadczenia przysługującego drugiemu rodzicowi w czasie opieki nad dzieckiem. Z projektu przygotowanego przez resort rodziny wynika bowiem, że w czasie dodatkowego urlopu rodzicielskiego będzie wypłacane 70 proc. wynagrodzenia pracownika.

– Warto zwrócić uwagę, że projekt ustawy wdrażającej dyrektywę nie zachęca dostatecznie drugiego rodzica do korzystania z tego uprawnienia i może się okazać, że nadal dzielenie urlopów rodzicielskich będzie wykorzystywane w niewielkim stopniu – mówi mec. Fedor.

– Moim zdaniem projekt implementacji dyrektywy powinien też zawierać więcej rozwiązań, wynikających choćby z preambuły do tych unijnych przepisów – zauważa prof. Renata Babińska-Górecka z Uniwersytetu Wrocławskiego, of counsel w kancelarii Rycak, kancelaria prawa pracy i HR. Wskazuje, że celem dyrektywy jest zwiększenie równowagi między życiem zawodowym a prywatnym, co w praktyce oznacza większe zaangażowanie kobiet w życie zawodowe, a mężczyzn w życie prywatne. – W tym kontekście dyrektywa mówi o rozwoju usług publicznych, które powinny odciążać kobiety w świadczeniu nieodpłatnej pracy przy opiece nad dziećmi i innymi członkami rodziny. W tym zakresie w projekcie implementującym dyrektywę nie widać żadnych rozwiązań, a powinny się takie znaleźć – ocenia.

Także pracodawcy spoza sfery publicznej są zainteresowani sprawnym wdrożeniem dyrektywy, przewidującej także dla nich nowe obowiązki. – Korzystanie z nowych zwolnień, urlopów czy rozpatrywanie wniosków o elastyczną pracę będzie wymagało odpowiedniego oprzyrządowania – zauważa Robert Lisicki, dyrektor departamentu pracy w Konfederacji Lewiatan. Jak dodaje, korzystając z uprawnień rodzicielskich, pracownicy będą mogli składać wnioski w postaci papierowej i elektronicznej, a w myśl planowanych regulacji pracodawca będzie miał obowiązek odpowiedzieć na wniosek o elastyczną organizację pracy w ciągu siedmiu dni, a w razie odmowy uwzględnienia takiej propozycji zmian będzie musiał ją uzasadnić. – Spóźnienie może skończyć się nałożeniem kary, więc wszyscy przedsiębiorcy muszą się przygotować do sprawnego wdrożenia tych przepisów – podkreśla. ©℗

 

 

Nowe uprawnienia wynikające z dyrektywy work-life balance

Od 2 sierpnia 2022 r. do polskiego prawa pracy powinny być zaimplementowane nowe unijne rozwiązana dotyczące uprawnień rodzicielskich i elastycznej organizacji pracy. Przewidują one, że:

■ drugi rodzic ma prawo do dwóch miesięcy urlopu rodzicielskiego, które nie podlegają przeniesieniu; niewykorzystane wolne przepadnie;

■ pracownicy mają prawo do urlopu opiekuńczego w wymiarze pięciu dni roboczych w roku;

■ każdy pracownik ma prawo do czasu wolnego od pracy z powodu działania siły wyższej w pilnych sprawach rodzinnych spowodowanych chorobą lub wypadkiem, jeżeli niezbędna jest natychmiastowa obecność pracownika;

■ pracownicy posiadający dzieci do co najmniej ośmiu lat oraz opiekunowie takich dzieci mają prawo do występowania z wnioskiem o elastyczną organizację pracy w celu sprawowania opieki. Pracodawcy muszą przedstawić uzasadnienie odmowy udzielenia zgody na taki wniosek lub odroczenia takiej organizacji pracy;

■ jest zakaz zwalniania oraz wszelkich przygotowań do zwolnienia pracowników z powodu wystąpienia przez nich z wnioskiem o urlop ojcowski, rodzicielski i opiekuńczy lub skorzystania z takiego urlopu, lub z powodu skorzystania przez nich z prawa do wystąpienia z wnioskiem o elastyczną organizację pracy. ©℗

Mateusz Rzemek

 

 

Autopromocja

REKLAMA

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Minimalne wynagrodzenie za pracę wzrośnie o 58 zł, a minimalna stawka godzinowa zwiększy się o 0,40 zł

Od 1 lipca 2024 r. minimalne wynagrodzenie za pracę zwiększy się do 4300 zł. Minimalna stawka godzinowa dla umów cywilnoprawnych wzrośnie do 28,10 zł.

Czy zmiana wysokości minimalnego wynagrodzenia w umowie o pracę jest konieczna? Od 1 lipca 2024 roku kwota wzrośnie z 4242 zł brutto do 4300 zł brutto

Wkrótce zmieni się wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę. Od 1 lipca 2024 r. będzie ono wynosić 4300 zł. Czy w związku z tym należy zmienić umowę o pracę z pracownikami wynagradzanymi płacą minimalną?

2417,14 zł świadczenia urlopowego w 2024 r. dla pracownika zatrudnionego na pełen etat. Jak wystąpić?

Według ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych świadczenie urlopowe w może być wypłacane przez pracodawców nietworzących ZFŚS i zatrudniających poniżej 50 pracowników. W 2024 r. świadczenie urlopowe wynosi 2417,14 zł dla pracownika zatrudnionego na pełen etat w normalnych warunkach pracy.

Pilne! Minimalne wynagrodzenie za pracę w 2025 r. – wzrost o ponad 7 proc. Znamy kwotę!

Rada Ministrów przedstawiła propozycję wysokości minimalnego wynagrodzenia w 2025 r. Zwiększy się minimalna stawka godzinowa.

REKLAMA

Zasiłek chorobowy już nie 80%. L4 w 100% płatne? Jak dla kobiet w ciąży i po wypadkach? Jak przy urlopie wypoczynkowym?

Dużo pytań o nowe zasady wypłaty zasiłku chorobowego. Obietnicą wyborczą rządu było płacenie za „chorobowe” przez ZUS od pierwszego dnia choroby. Odciążyłoby to finanse pracodawców (zwłaszcza mniejszych). Pojawiła się jednak nowa propozycja – płatność zasiłku chorobowego w wysokości wyższej niż obecne 80%.

Młodzi nauczyciele nie mają odpowiednika dodatku stażowego do pensji 1183 zł brutto. 20 000 z nich odeszło z zawodu. Kto w ich miejsce?

Taki dodatek otrzymują nauczyciele z 20-letnim stażem. W 2023 r. szturmem można określić powrót do pracy w szkołach 34 000 nauczycieli (51–60 lat) i 25 000 (61 lat i więcej). W tym samym czasie z zawodu nauczyciela wycofało się 20 000 młodych nauczycieli (prawdopodobnie dotyczy to głównie większych miast). Jednym z powodów jest to, że dyplomowany nauczyciel w średnim wieku ma 20% dodatek do pensji za wysługę lat (stażowy). Odpowiednika tego dodatku (z innego tytułu) w tej wysokości nie ma młody nauczyciel.

Rewolucyjne zmiany w emeryturach ZUS: komu wypłacą raz na kwartał, komu w ogóle bo będzie znów potrzebny staż, by nabyć prawo do świadczenia

Wiadomo, że w ministerstwie rodziny trwają analizy, które mają rozwiązać problem emerytur groszowych. Prawo do świadczenia dla każdego kto zapłacił choć jedną składkę na ubezpieczenie emerytalne sprawia, że niektóre emerytury ZUS wypłaca w wysokości kilku groszy. Dlaczego skoro ustawa gwarantuje najniższą emeryturę, która obecnie wynosi 1 780,96 zł?

Wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy 2024 r.

Pracownik korzystający z urlopu wypoczynkowego nie może być z tego powodu poszkodowany finansowo. Dlatego zasadą jest, że za czas urlopu pracownikowi przysługuje wynagrodzenie, jakie by otrzymał, gdyby w tym czasie pracował. Do prawidłowego obliczenia wynagrodzenia za czas urlopu niezbędne jest ustalenie podstawy wymiaru takiego wynagrodzenia.

REKLAMA

Nowe zasady umów o pracę na okres próbny. Czy poprawiły sytuację pracowników? Ocena eksperta po roku doświadczeń

Dnia 26 kwietnia 2023 r. znaczącemu przemodelowaniu uległy przepisy o umowach na okres próbny, niektóre zasady wykreślono a wiele nowych dodano. Założeniem przy tym była poprawa sytuacji pracowników na okresie próbnym. Czy się to udało? Oceniamy po roku stosowania.

4300 od lipca renty socjalnej? Niekoniecznie! Komisja Polityki Społecznej i Rodziny przedstawiła swoją wersję. Wyrównanie i dodatek a nie zrównanie z minimalną

To kpina, narzekają obywatele. Miało być 4300 od lipca renty socjalnej, tj. wyrównanie do minimalnej ale się na to nie zanosi. Komisja Polityki Społecznej i Rodziny przedstawiła swoją wersję. Proponują wyrównanie i dodatek a nie zrównanie renty socjalnej z minimalną.

REKLAMA