REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Do kiedy wykorzystać urlop na żądanie?

Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Marek Rotkiewicz
Prawnik specjalizujący się w prawie pracy. Autor i współautor około 60 książek z tego zakresu, w tym kilku komentarzy oraz autor ponad 4000 artykułów. Wykładowca na licznych szkoleniach (przeprowadzonych ponad 6000 godzin szkoleniowych).
Do kiedy wykorzystać urlop na żądanie?
Do kiedy wykorzystać urlop na żądanie?
ShutterStock

REKLAMA

REKLAMA

Pracownikowi, który ma zaległe dni wypoczynku z poprzedniego roku, należy ich udzielić do końca września. Czy niewykorzystany urlop na żądanie również należy wykorzystać do 30 września?

Niewykorzystany urlop na żądanie traci swój szczególny charakter, ale pewne odmienności pozostają

Autopromocja

Pracownikowi, który ma zaległe dni wypoczynku z poprzedniego roku, należy ich udzielić do końca września. Nie dotyczy to jednak wolnego na życzenie. Na jego wybranie jest czas do końca roku.

W każdym roku pracownikowi przysługuje prawo domagania się udzielenia mu we wskazanym przez niego terminie czterech dni urlopu z rocznej puli, czyli z 20 lub 26 dni w zależności od tego, czy pracownik jest zatrudniony krócej niż 10 lat, czy też co najmniej taki czas – wraz z zaliczanymi do niego okresami nauki. Z jednej strony urlopu tego udziela się tak jak zwykłego urlopu, czyli na dni pracy i w wymiarze godzinowym odpowiadającym wymiarowi pracy w tych dniach. Z drugiej jednak strony przepisy mówią o maksymalnie czterech dniach. [przykład 1]

Urlop na żądanie nie podlega kumulacji w kolejnych latach. Jeśli pracownik nie skorzysta z możliwości domagania się wolnego na żądanie, niewykorzystane dni tego urlopu z końcem roku utracą swój szczególny charakter i staną się dniami zaległego urlopu. Tym samym ich udzielenie nie odbywa się już w terminie wskazanym jednostronnie przez zatrudnionego. W kolejnym roku pracownik nabywa natomiast nowe cztery dni urlopu na żądanie.

Polecamy produkt:  Kodeks pracy 2016 z komentarzem (książka)

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Zaległy wypoczynek

Urlop, który nie został w danym roku wykorzystany, powinien być udzielony do końca września kolejnego roku. Zasada ta nie dotyczy jednak niewykorzystanego urlopu na żądanie. Ten może być wykorzystany do końca grudnia kolejnego roku. [przykład 2]

Różnice w terminie wykorzystania zaległego urlopu na żądanie i zwykłego powinny znaleźć odzwierciedlenie w karcie ewidencji czasu pracy (karcie urlopowej). Należy zawsze wyraźnie rozróżnić w niej te dwa rodzaje zaległych urlopów. [przykład 3]

Co w planach urlopowych

Co do zasady urlopy wypoczynkowe powinny być udzielane zgodnie z planem urlopów. Jeżeli z tworzenia planów zrezygnowano, termin urlopu pracodawca ustala po porozumieniu z pracownikiem.

Plan urlopów powinien obejmować zarówno urlop należny dla danego roku, jak i urlopy zaległe. Nie należy w nim jednak uwzględniać urlopu udzielanego na żądanie pracownika – plan obejmuje wymiar urlopu przysługujący pracownikowi z racji stażu pracy, pomniejszony o cztery dni, które pracownik może wykorzystać bez konieczności składania wcześniejszego wniosku. To wyłączenie dotyczy jednak jedynie urlopu na żądanie dla aktualnego roku. Ten pozostały z roku poprzedniego podlega uwzględnieniu w planie tak jak zwykły urlop zaległy. [przykład 4]

Przedawnienie

Bieg 3-letniego terminu przedawnienia roszczenia pracownika o urlop wypoczynkowy rozpoczyna się ostatniego dnia okresu, do którego powinien być on udzielony, czyli 30 września roku kalendarzowego następującego po roku, za który urlop był należny. Tak wynika chociażby z wyroku Sądu Najwyższego z 11 kwietnia 2001 r., sygn. akt I PKN 367/00, OSNP 2003/2/38.

Zasady tej nie można jednak odnosić do pozostałego z poprzedniego roku urlopu na żądanie. W związku z tym, że zaległego urlopu na żądanie udzielamy do końca kolejnego roku kalendarzowego, należy przyjąć, iż okres przedawnienia prawa do tej części urlopu rozpoczyna się z końcem tego kolejnego roku. [przykład 5] ©?

PRZYKŁAD 1

Dwa dni, czyli 24 godziny

Pracownik ma zaplanowane na wtorek i środę po 12 godzin pracy. W tych dwóch dniach korzysta z urlopu na żądanie. Z rocznej puli godzinowej urlopu schodzą mu zatem 24 godziny, z czterech dni urlopu na żądanie wykorzystuje jednak dwa dni.

PRZYKŁAD 2

Udzielanie zaległości

Pracownik jest zatrudniony w podstawowym systemie czasu pracy. Był uprawniony w 2015 r. do 26 dni urlopu, ale wykorzystał łącznie 20 dni wypoczynku. W tej liczbie był zaledwie jeden dzień urlopu na żądanie.

Pozostałe sześć dni urlopu z 2015 r. powinno być udzielone w 2016 r.:

● trzy dni – do końca września,

● trzy dni (dni urlopu na żądanie pozostałe z 2015 r.) – do końca grudnia. ©?

PRZYKŁAD 3

Zamiana dni na godziny

Pracownik zatrudniony w systemie równoważnym pracuje najczęściej na 12-godzinnych zmianach. Ma prawo do 20 dni urlopu rocznie (czyli 160 godzin). W 2015 r. korzystał z wolnego podczas swoich 12 dni pracy. Nie składał wniosków o urlopy na żądanie.

Pracownik wykorzystał 144 godziny urlopu, a więc pozostało mu do spożytkowania jeszcze 16 godzin. W związku z tym, że nie korzystał z urlopu na żądanie, teoretycznie pozostały mu cztery dni tego urlopu, w praktyce jednak nie tyle cztery dni, co właśnie 16 godzin. Mogą one zostać wykorzystane do końca grudnia, według zasad dotyczących udzielania urlopu, czyli co do zasady należy ich udzielać w wymiarze równym wymiarowi pracy w danym dniu. Natomiast udzielenie urlopu na część dnia pracy możliwe jest jedynie wówczas, gdy pracownikowi pozostało do wykorzystania mniej godzin urlopu, niż wynosi wymiar pracy w danym dniu.

PRZYKŁAD 4

Planowanie w firmie

Pracownik ma prawo do 26 dni urlopu rocznie. Z 2015 r. pozostały mu niewykorzystane cztery dni urlopu, w tym dwa dni urlopu na żądanie. W planie na 2016 r. powinny być określone terminy wykorzystania:

● 22 z należnych mu 26 dni urlopu rocznie (pomija się cztery dni urlopu na żądanie dla 2016 r.),

● 2 dni urlopu z 2015 r. (z wykorzystaniem do końca września 2016 r.),

● 2 dni urlopu na żądanie z 2015 r. (z wykorzystaniem do końca 2016 r.).

PRZYKŁAD 5

Do kiedy można zgłaszać roszczenia

Pracownikowi pozostało z 2015 r. 10 dni urlopu, w tym cztery dni urlopu na żądanie. W przypadku gdyby w obecnym roku i latach kolejnych nie wykorzystał tego wypoczynku, przedawnienie roszczeń nastąpiłoby:

● w odniesieniu do sześciu dni – z końcem września 2019 r.,

● w odniesieniu do czterech dni – z końcem grudnia 2019 r. ©?

Podstawa prawna:

Art. 152, art. 154–155, art. 1672 i art. 168 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1502 ze zm.).

Dołącz do grona ekspertów Infor.pl!

Autopromocja

REKLAMA

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Uprawnienia rodzicielskie
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
    nie ma takiej możliwości
    3
    6
    9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
    Następne
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Zmiana umowy o zarządzanie PPK a uzgodnienie ze stroną społeczną

    Nie zawsze zmiana umowy o zarządzanie PPK powinna być uzgodniona ze stroną społeczną. Kiedy można od tego odstąpić? Poznaj wyjątki.

    Umowy pracowników będą rejestrowane. A co z prawem do prywatności i ochroną danych?

    Umowy pracowników będą rejestrowane w CRU, a co z prawem do prywatności, co z prawem do ochrony danych osobowych, co z prawem do godności pracowników? W opozycji do tego stoją przepisy dot. prawa dostępu do informacji publicznej w zakresie sektora finansów publicznych. Ważniejsze jest dobro ogółu czy jednostki?

    Co z rentą socjalną w 2024? Czy będzie 4242 zł a od 1 lipca 4300 zł?

    Projekt ustawy o zmianie renty socjalnej ma tylko dwa artykuły a wciąż nie został uchwalony. Premier zapowiadał pilne prace, a nawet nie było jeszcze drugiego czytania. Osoby z niepełnosprawnościami i ich opiekunowie czekają na podwyżkę świadczenia. Renta socjalna - czy będzie podniesiona do kwoty minimalnego wynagrodzenia? Co to jest renta socjalna? Komu przysługuje prawo do renty socjalnej? 

    Przetwarzanie danych osobowych dotyczących zdrowia [45 tys. kary dla Kancelarii]

    45 tys. zł kary dla spółki, która docierała do osób poszkodowanych głównie w wypadkach komunikacyjnych, by nawiązać z nimi współpracę w zakresie reprezentowania ich m.in. przed towarzystwami ubezpieczeniowymi, w sprawach sądowych  w celu uzyskania na ich rzecz odszkodowań, zadośćuczynienia i rent, a także zwrotu kosztów leczenia i rehabilitacji. Informacje o potencjalnych klientach uzyskiwała na podstawie m.in. wiadomości prasowych, publikacji internetowych, w tym treści dostępnych w mediach społecznościowych, a także informacji przekazywanych lub rozpowszechnianych przez organizacje zajmujące się działalnością dobroczynną. Podczas spotkania przedstawiciel Kancelarii PIONIER odbierał ustną zgodę na przetwarzanie danych osobowych do czasu ewentualnego zawarcia umowy z tymi osobami o świadczenie usług. Sprawa trafiła do WSA, ale ten oddalił skargę Kancelarii na deczję PUODO.

    REKLAMA

    Rozwiązanie umowy o pracę: Obowiązek pracodawcy konsultacji zamiaru wypowiedzenia umowy o pracę. Wzór zawiadomienia organizacji związkowej

    Pracodawca musi zawiadomić reprezentującą pracownika organizację związkową o zamiarze wypowiedzenia mu umowy o pracę. Zawiadomienie składa się na piśmie, podając w nim przyczynę uzasadniającą rozwiązanie umowy.

    Nowelizacja kodeksu pracy: W 2025 r. pracodawcy będą prowadzili nowy rejestr prac i pracowników je wykonujących [Dyrektywa z 2022 r.]

    Nowelizacja Kodeksu pracy: zmiana artykułu 222 o ochronie pracowników przed szkodliwymi czynnikami. 

    Uprawnienia rodzicielskie: Przerwy na karmienie dziecka piersią - jak długo pracownica może korzystać z przerw na karmienie, wzór wniosku o przerwę

    Przerwy na karmienie piersią są zwolnieniem od pracy. Przerwy wliczane są do czasu pracy - pracownica zachowuje prawo do wynagrodzenia. 

    Komunikaty ZUS: Ograniczenia w dostępie do aplikacji mobilnych mZUS. Niedostępne wnioski w PUE ZUS

    ZUS informuje o ograniczeniach w dostępie do aplikacji mobilnych mZUS. W PUE ZUS będą niedostępne niektóre wnioski.

    REKLAMA

    W którym miesiącu najkorzystniej przejść na emeryturę w 2024 r.? Zbliża się ten termin

    Złożenie wniosku o emeryturę jest możliwe w razie osiągnięciu wieku emerytalnego - 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn. Przed złożeniem takiego wniosku warto jednak zastanowić się, czy to jest właściwy moment. Jest bowiem kilka czynników, które decydują o wysokości świadczenia.

    ZUS: Przekazano więcej formularzy RUD, ale zgłoszono mniej umów o dzieło

    1,2 mln formularzy RUD przekazano do ZUS i zgłoszono na nich 1,6 mln umów o dzieło - ZUS podał dane za 2023 r.

    REKLAMA