Kategorie

Czy można zawrzeć dwie umowy o pracę z tym samym pracownikiem

Przepisy prawa pracy nie regulują kwestii dopuszczalności zawarcia przez pracodawcę z tym samym pracownikiem dwóch lub więcej umów o pracę. Nie oznacza to jednak, że takiej możliwości nie ma. Zawarcie z tym samym pracownikiem dwóch lub więcej umów o pracę jest dopuszczalne, ale pod pewnymi warunkami.

Przede wszystkim należy wskazać, co podkreśla także Sąd Najwyższy w swoim orzecznictwie, że zasadą powinno być pozostawanie z danym pracownikiem w jednym stosunku pracy, natomiast pozostawanie z jednym pracodawcą w kilku stosunkach pracy jest wyjątkiem. Przykładowo, w wyroku z 14 lutego 2002 r. (I PKN 876/00, OSNP 2004/4/60) Sąd Najwyższy orzekł, że „w razie wykonywania na rzecz pracodawcy kilku rodzajów pracy należy domniemywać, że strony łączy jeden stosunek pracy”. Podobnie orzekł Sąd Najwyższy w wyroku z 13 marca 1997 r. (I PKN 43/97, OSNP 1997/24/494), w którym stwierdził, że „zasadą jest pozostawanie stron w jednym stosunku pracy, choćby nawet przedmiotem pracowniczego zobowiązania był rodzaj pracy szeroko określony nazwą kilku zawodów lub specjalności czy funkcji”. Z kolei w uchwale z 12 kwietnia 1994 r. (I PZP 13/94, OSNP 1994/3/39) Sąd Najwyższy orzekł, że „umowa zlecenia zawarta przez zakład pracy z sanitariuszem zatrudnionym w pełnym wymiarze czasu pracy, przewidująca wykonywanie przez niego po godzinach pracy – za ustalonym w niej wynagrodzeniem – pracy tego samego rodzaju, co określony w umowie o pracę, stanowi umowę uzupełniającą umowę o pracę”.

Określenie rodzaju i stanowiska pracy w umowie o pracę >>

WAŻNE!

Zawarcie przez pracownika drugiej umowy o pracę z tym samym pracodawcą jest wyjątkiem od zasady pozostawania z jednym pracodawcą w jednym stosunku pracy.

Dwie umowy z jednym pracownikiem

Pracodawca, który chce zawrzeć z pracownikiem dwie lub więcej umów o pracę, musi wiedzieć, że nie jest możliwe zawarcie z jednym pracownikiem drugiej umowy o pracę, w której będzie określony taki sam rodzaj pracy, jak w pierwszej, podstawowej umowie. Oznacza to, że praca wykonywana na podstawie kolejnej umowy o pracę musi różnić się rodzajowo od pracy wykonywanej na podstawie podstawowej umowy o pracę. Podkreślał to także Sąd Najwyższy, który w cytowanym już wyżej wyroku z 13 marca 1997 r. (I PKN 43/97, OSNP 1997/24/494) orzekł, że „z tym samym pracodawcą, w zakresie wykonywania pracy tego samego rodzaju pracownik może pozostawać tylko w jednym stosunku pracy”. W uzasadnieniu tego wyroku sąd podkreślił, że „założenia, które leżą u podstaw konstrukcji stosunku pracy oraz potrzeba ochrony interesów pracownika, polegającej na ustaleniu limitów i ograniczeń w przedłużaniu dobowego, tygodniowego i rocznego czasu pracy, prowadzą do wniosku, że z tym samym pracodawcą, w zakresie wykonywania pracy tego samego rodzaju, pracownik może pozostawać tylko w jednym stosunku pracy (może go z nim łączyć tylko jedna umowa)”. Sąd Najwyższy stwierdził, że „przepisy ustalające maksymalne normy czasu pracy oraz określające warunki dopuszczalności świadczenia pracy w godzinach nadliczbowych mają charakter bezwzględnie obowiązujący w tym znaczeniu, że nie mogą być one przekraczane, nawet jeżeli pracownik w danym przypadku się na to godzi, czy uważa, że leży to w jego interesie. Za dopuszczalne można uznać jedynie zaostrzenie ograniczeń wynikających z obowiązującego prawa, np. przez skracanie czasu pracy (przy zachowaniu wynagrodzenia w niezmienionej wysokości) czy ustanowienie dodatkowych ograniczeń w zakresie dopuszczalności stosowania pracy w godzinach nadliczbowych”.

WAŻNE!

Pracodawca może zawrzeć z własnym pracownikiem dodatkową umowę o pracę, jeżeli będzie ona dotyczyła pracy innego rodzaju niż dotychczasowa, a jej wykonywanie nie będzie kolidowało z podstawowym zatrudnieniem pracownika.


Nie jest zatem możliwe, aby pracodawca zawarł z pracownikiem kilka umów na tym samym stanowisku pracy przy wykonywaniu pracy tego samego rodzaju. W konsekwencji, jeżeli druga umowa (umowa o pracę lub umowa cywilnoprawna) dotyczy tego samego rodzaju obowiązków pracownika co umowa podstawowa, oznacza to, że pracodawcę i pracownika łączy jedna umowa o pracę.

PRZYKŁAD

Pracodawca zawarł z pracownikiem dwie umowy o pracę: jedną na stanowisku montera instalacji elektrycznych, drugą na stanowisku konserwatora instalacji elektrycznych. Zawarcie takich dwóch umów z jednym pracownikiem nie jest prawnie dopuszczalne, ponieważ obejmują one pracę tego samego rodzaju. Mimo zawarcia dwóch odrębnych umów o pracę, pracownik będzie traktowany, jakby był zatrudniony na podstawie jednej umowy o pracę.

Uwaga na przepisy o czasie pracy

Zawarcie z pracownikiem dwóch umów o pracę, które przekraczałyby jeden etat, jeśli praca z obu tych umów byłaby pracą tego samego rodzaju, może zostać uznane za zamiar obejścia przez pracodawcę przepisów o czasie pracy. Ponadto, jeśli pracownik wykonywałby pracę tego samego rodzaju przekraczającą łącznie pełny etat, oznaczałoby to konieczność rekompensaty mu tej pracy czasem wolnym lub dodatkiem za pracę w godzinach nadliczbowych.

Czy umowy o pracę z brakami formalnymi są ważne >>

PRZYKŁAD

Reklama

Pracownik jest zatrudniony jako dozorca w pełnym wymiarze czasu pracy. Pracodawca chce zawrzeć z pracownikiem drugą umowę o pracę na 1/4 etatu na stanowisku ślusarza. Pracownika, który jest zatrudniony u jednego pracodawcy na podstawie dwóch umów o pracę, obowiązuje odrębny wymiar czasu pracy. Pracownik na stanowisku dozorcy pracuje po 8 godzin dziennie od poniedziałku do piątku. Dodatkowo ma pracować po 2 godziny dziennie od poniedziałku do piątku jako ślusarz. W konsekwencji oznacza to, że pracownik będzie pracował na podstawie dwóch umów o pracę po 10 godzin na dobę i 50 godzin w tygodniu. Takie zatrudnienie jest dopuszczalne. Pracownik pracuje na dwóch różnych pod względem rodzajowym stanowiskach, dlatego nie wykonuje pracy w godzinach nadliczbowych.

Nie dojdzie natomiast do naruszenia przepisów o czasie pracy, gdy pracodawca zatrudnia pracownika na podstawie dwóch umów o pracę i wykonuje on pracę tego samego rodzaju, a łączny wymiar czasu pracy na podstawie tych umów nie przekracza jednego etatu.

Obowiązki pracodawcy zatrudniającego pracownika na dwie lub więcej umów o pracę

Pracodawca zatrudniający pracownika na podstawie dwóch umów o pracę ma wiele obowiązków z tym związanych. Musi skierować takiego pracownika dwa razy na badania lekarskie oraz na szkolenia bhp w ramach każdej z tych umów. Jeżeli bowiem pracownik wykonuje pracę różnego rodzaju, warunki pracy na obu stanowiskach powinny być odmienne. Pracodawca nie może dopuścić do pracy pracownika bez aktualnego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku (art. 229 § 4 Kodeksu pracy). Do pracy nie może również zostać dopuszczony pracownik, który nie przeszedł szkolenia bhp (art. 2373 § 1 Kodeksu pracy).

Rozliczenie wynagrodzenia z dwóch umów o pracę >>

Reklama

Pracodawca zawierając drugą umowę z pracownikiem musi mu przekazać na piśmie informację m.in. o obowiązującej go dobowej i tygodniowej normie czasu pracy, terminie i czasie wypłaty wynagrodzenia, prawie do urlopu wypoczynkowego i jego wymiarze, długości okresu wypowiedzenia umowy o pracę (art. 29 § 3 Kodeksu pracy).

W razie np. ciążących na pracowniku zobowiązaniach alimentacyjnych, jego wynagrodzenie będzie liczone osobno i osobno chronione przed potrąceniami. W takiej sytuacji z każdej umowy o pracę oddzielnie powinien być liczony ekwiwalent za niewykorzystany urlop i odprawy, a pracownik zatrudniony na podstawie kolejnej umowy o pracę oddzielnie nabywa prawo do urlopu wypoczynkowego, macierzyńskiego czy do zasiłku za czas niezdolności do pracy na skutek choroby.


PRZYKŁAD

Pracownikowi przysługuje prawo do urlopu wypoczynkowego w wymiarze 20 dni w roku kalendarzowym. Pracodawca zamierza zatrudnić pracownika na 3/4 etatu na jednym stanowisku pracy oraz na 1/4 etatu na innym stanowisku pracy, w ramach dwóch umów o pracę. Po zmianie sposobu zatrudnienia i zawarciu dwóch odrębnych umów pracownik będzie miał prawo do urlopu wypoczynkowego z obu umów o pracę. Z umowy na 3/4 etatu będzie mu przysługiwał urlop w wymiarze 15 dni (3/4 z 20 dni), a z drugiej umowy w wymiarze 5 dni (1/4 z 20 dni).

Pracodawca może natomiast założyć takiemu pracownikowi jedną teczkę akt pracowniczych. Akta osobowe są bowiem zakładane dla pracownika, a nie dla każdego stosunku pracy, jaki jest zawierany z danym pracownikiem. Zatem obie umowy o pracę zawarte z tym samym pracownikiem mogą być przechowywane w części B tych samych akt osobowych, w której umieszcza się dokumenty związane z nawiązaniem stosunku pracy oraz przebiegiem zatrudnienia.

Dwie umowy na dwa stanowiska czy jedna z wyszczególnieniem stanowisk

Pracodawca, który chce zatrudnić pracownika przy dwóch różnych rodzajach prac, powinien rozważyć, czy korzystniej dla niego będzie zawrzeć z takim pracownikiem dwie odrębne umowy o pracę czy lepiej zawrzeć jedną umowę o pracę i określić w niej dwa stanowiska pracy, np. kierowca – mechanik.

W przypadku zawarcia z pracownikiem dwóch odrębnych umów o pracę pracodawca ma więcej obowiązków niż w przypadku zawarcia jednej umowy o pracę na dwa stanowiska. Jednak ma też sporo korzyści. Jest to podyktowane tym, że w razie braku zapotrzebowania na pracę na jednym stanowisku można rozwiązać z pracownikiem umowę o pracę na tym jednym stanowisku, a nie trzeba rozwiązywać drugiej umowy o pracę, w ramach której pracownik wykonuje pracę na drugim stanowisku. Odrębnie podlega także naliczeniu okres wypowiedzenia w przypadku każdej z umów zawartych z jednym pracownikiem.

Rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron >>

W praktyce problemem może być zamiar zatrudnienia przez pracodawcę pracownika na dwóch stanowiskach, na których obowiązują różne przepisy o czasie pracy, np. na stanowiskach dozorcy i kierowcy. Kierowców obowiązują bowiem odrębne przepisy o czasie pracy. Rozwiązaniem w takiej sytuacji jest zawarcie z takim pracownikiem dwóch odrębnych umów o pracę na oba stanowiska: dozorcy i kierowcy, w których będą uregulowane te kwestie.

Mniej korzystne dla pracodawcy jest zawarcie z pracownikiem jednej umowy o pracę, w ramach której są zapisane dwa lub więcej rodzajów prac do wykonania przez pracownika na dwóch lub więcej stanowiskach, jeżeli prace te będą przekraczały pełny etat. Pracodawca może zawrzeć jedną umowę na dwa stanowiska pracy, ale tylko w ramach jednego etatu. Oznacza to, że pracownik może wtedy np. wykonywać przez 4 godziny dziennie pracę na jednym stanowisku pracy, a przez kolejne 4 godziny pracę na drugim stanowisku pracy. Jeżeli zatem praca na dwóch różnych stanowiskach ma przekraczać pełny etat, to trzeba podpisać z pracownikiem dwie odrębne umowy o pracę.

WAŻNE!

Jeśli pracodawca chce zatrudnić pracownika na dwóch różnych stanowiskach i jego praca ma przekraczać łącznie pełny etat, to powinien podpisać z takim pracownikiem dwie odrębne umowy o pracę na wykonywanie dwóch rodzajów prac.

Podstawa prawna:

  • art. 29, art. 129 § 1, art. 229 § 4, art. 2373 § 1 Kodeksu pracy.
Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Czy pracodawca widzi kod choroby na L4?

    Kod choroby na L4 - czy pracodawca widzi numer statystyczny choroby wpisany na zwolnieniu lekarskim?

    Praca w Niemczech bez znajomości języka

    Praca w Niemczech bez znajomości języka jest możliwa. Pracodawcy w dużych niemieckich miastach zatrudniają wykwalifikowanych pracowników z zagranicy.

    Elektroniczny wniosek urlopowy a przepisy prawne

    Elektroniczny wniosek urlopowy - czy jest zgodny z przepisami prawnymi? Czy wniosek o urlop musi być składany w formie papierowej? Co na to Kodeks pracy?

    Wyłączenie winy pracownika w naruszeniu obowiązków

    Wyłączenie winy pracownika. Zgodnie z wykładnią dominującą w nauce oraz orzecznictwie prawa pracy rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika, o którym mowa w art. 52 §1 pkt 1) kp jest zasadne, jeżeli pracownik naruszy swoje podstawowe obowiązki pracownicze i można mu przypisać winę „ciężką" w postaci winy umyślnej lub rażącego niedbalstwa oraz gdy jednocześnie to naruszenie stanowi jednocześnie poważnie zagrożenie lub naruszenie interesów pracodawcy. Ponieważ Kodeks pracy nie zawiera przepisów precyzujących rozumienie winy pracownika, w poszukiwaniu odpowiedzi na pytanie jakie przesłanki i w jakich okolicznościach mogą wyłączyć winę pracowniczą, zwrócić należy się do nauki prawa pracy i orzecznictwa Sądu Najwyższego. Warto zatem przybliżyć niektóre z przesłanek mogących uzasadnić wyłączenie winy pracownika, co w rezultacie oznaczać może bezzasadność dyscyplinarnego rozwiązania umowy o pracę.

    Ile dni urlopu wypoczynkowego przy dwóch umowach o pracę?

    Ile dni urlopu wypoczynkowego przysługuje pracownikowi zatrudnionemu na dwóch umowach o pracę? Jak wyliczyć liczbę dni wolnych?

    Ubiór do pracy - opinia Polaków

    Ubiór do pracy - jak Polacy chcą ubierać się do wykonywania codziennych obowiązków służbowych?

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - umowa o dzieło 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów o dzieło - czy Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto w 2022 r.?

    PIP przeprowadzi kontrolę bez zapowiedzi

    Kontrola PIP już niedługo będzie mogła odbyć się bez zapowiedzi. Przewidziano to w nowelizacji ustawy Prawo przedsiębiorców.

    Lodołamacze 2021 - zgłoszenia do 15 sierpnia!

    Lodołamacze 2021 - zapraszamy do udziału w 16 edycji konkursu! Patronem medialnym wydarzenia jest portal Infor.pl.

    Zasiłek macierzyński - jakie zmiany?

    Zasiłek macierzyński - jakie zmiany chce wprowadzić ZUS? Czym jest okres wyczekiwania?

    Podatki i składka zdrowotna - zmiany od 1 stycznia 2022 r.

    Podatki i składka zdrowotna - jakie zmiany wprowadza Polski Ład? Co zmieni się od 1 stycznia 2022 r.?

    Planner kadrowo-płacowy na sierpień 2021 r.

    Planner kadrowo-płacowy na sierpień 2021 r. wymienia wszystkie obowiązki miesięczne. Jaki jest wymiar czasu pracy w sierpniu? Ile wynosi dodatek nocny?

    Obowiązek szczepień dla niektórych grup zawodowych?

    Obowiązek szczepień dla niektórych grup zawodowych może wejść w życie?

    Pracownicy punktów szczepień jak funkcjonariusze publiczni

    Pracownicy punktów szczepień będą traktowani jak funkcjonariusze publiczni. Co to oznacza?

    Zaświadczenie z ZUS ściągniesz z Internetu

    Zaświadczenie o wysokości emerytury lub zasiłku z ZUS można ściągnąć z Internetu. Jak stworzyć elektroniczne potwierdzenie?

    PIP - coraz częstsze kontrole i decyzje

    Kontrole PIP odbywają się coraz częściej. Gdzie jest ich najwięcej? Jakie branże są najczęściej kontrolowane?

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - zlecenie 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów zlecenie w 2022 r. - jak Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto przy zleceniu?

    IOSKU: ile masz na koncie w ZUS?

    IOSKU czyli informacja o tym, ile masz na koncie w ZUS. Jak sprawdzić? Ile wyniesie przyszła emerytura?

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?