REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Zasady organizacji czasu pracy poprzez wprowadzenie tzw. instytucji ruchomego czasu pracy

Artur Dawid Samek
radca prawny, ekspert z zakresu prawa pracy
Zasady organizacji czasu pracy poprzez wprowadzenie tzw. instytucji ruchomego czasu pracy/ Fot. Fotolia
Zasady organizacji czasu pracy poprzez wprowadzenie tzw. instytucji ruchomego czasu pracy/ Fot. Fotolia

REKLAMA

REKLAMA

Ustawodawca wprowadził do Kodeksu pracy dwie regulacje, których naczelnym celem jest uelastycznienie organizacji czasu pracy. Jak wprowadzić ruchomy czas pracy w zakładzie pracy?

Pierwsza wynikająca z art. 1401§ 1 Kodeksu pracy wprowadza możliwość stosowania indywidualnych rozkładów czasu pracy pracowników, które w przypadku wykonywania pracy w tej samej dobie roboczej, nie powodują wykonywania pracy w godzinach nadliczbowych, o których mówi art. 151 § 1 Kodeksu pracy.  

Autopromocja

Druga regulacja wynikająca z art. 1401 § 2 Kodeksu pracy, dopuszcza możliwość wskazania  przedziału czasu ustalonego przez pracodawcę w każdym dniu pracy, w którym to, pracownik decyduje o godzinie rozpoczęcia pracy. Zakończenie pracy następuje po przepracowaniu liczby godzin wynikających z rozkładu i systemu czasu pracy, które go obowiązują. Istotą tej regulacji jest także to, iż wykonywanie pracy w tej samej dobie roboczej nie będzie kwalifikowane jako praca w godzinach nadliczbowych.

Pojęcie doby pracowniczej

Regulacje wynikające z art. 1401 Kodeksu pracy, zarówno ta dotycząca wskazania przez pracodawcę, indywidualnego rozkładu czasu pracy jak i odnosząca się do możliwości określenia przedziału czasu pracy, w jakim pracownik będzie wykonywał pracę, związane są z legalną definicją doby opisaną w art. 128 § 3 pkt. 1 Kodeksu pracy.

Polecamy produkt: Umowy terminowe – jak zawierać i wypowiadać (książka)

Zgodnie z tą definicją, dobę rozumiemy, jako 24 kolejne godziny, poczynając od godziny w której pracownik rozpoczyna pracę, zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy. Gdy więc pracownik rozpoczyna  pracę w poniedziałek o godzinie 7.00 to jego doba kończy się o godzinie 7.00 we wtorek następnego dnia.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Wykonywanie pracy w tej samej dobie, po przepracowaniu przez obowiązującego w tej dobie czasu pracy (zgodnie z rozkładem czasu pracy), np. 8 godzin, powoduje konieczność wykonywania dodatkowej poleconej przez pracodawcę pracy w ramach tej samej doby jako pracy w godzinach nadliczbowych z tytułu przekroczenia normy dobowej czasu pracy.

Wprowadzenie więc regulacji wynikających z art. 1401 Kodeksu pracy, określonych zarówno w § 1 jak i 2 nie będzie prowadziło do kwalifikowania pracy pracownika wykonującego ponownie pracę w tej samej dobie, jako pracy wykonywanej w  godzinach nadliczbowych.

Pracownik pracujący w podstawowym systemie czasu pracy w jednomiesięcznym okresie rozliczeniowym rozpoczyna wykonywanie pracy w poniedziałek o godzinie 9.00. We wtorek zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy, ma przyjść do pracy o godzinie 8.00. W tym przypadku, jeżeli pracodawca skutecznie wprowadził lub zastosował na wniosek pracownika regulację prawną opisaną w art. 1401 § 1 Kodeksu pracy, nie będzie traktował pracy w tej samej dobie roboczej pracownika, która w przedstawionym przykładzie rozpoczęła się  o 9.00 w poniedziałek i trawa do godziny 9.00 we wtorek, jako pracy w jednej godzinie nadliczbowej tj. pomiędzy godziną 8.00 we wtorek a 9.00 w tym samym dniu.

Pracownik pracuje w podstawowym systemie czasu pracy od poniedziałku do piątku po osiem godzin na dobę. Pracodawca wprowadza lub stosuje na wniosek pracownika, możliwość rozpoczęcia pracy w przedziale pomiędzy godziną 7.00 a 9.00. Pracownik decyduje, iż w poniedziałek rozpocznie pracę o godzinie o 8.00 i będzie ją w związku z tym wykonywał do godziny 16.00,  a we wtorek pracownik podejmie decyzję o rozpoczęciu pracy o  godzinie 7.00 i będzie ją wykonywał do godziny 15.00. W przedstawionej sytuacji praca pracownika pomimo, że we wtorek pracował w tej samej dobie pracowniczej tj. miedzy godziną 7.00 a 8.00, nie będzie kwalifikowana jako praca w godzinach nadliczbowych.   

Wspólną cechą obydwu regulacji opisanych wyżej, zgodnie z art. 1401 § 4 Kodeksu pracy nie mogą zostać naruszone okresy odpoczynku dobowego i tygodniowego pracownika, o których mówi art. 132 § 1 i 133 § 1 Kodeksu pracy.  

Z praktycznego punku widzenia w przypadku wprowadzenia przez pracodawcę instytucji opisanej w art. 140 1 § 2 Kodeksu pracy, jest wprowadzenie maksymalnie pięciogodzinnych przedziałów czasowych w celu zachowania zasady jedenastogodzinnego odpoczynku dobowego.

Przykładowo, gdy pracodawca ustali, iż pracownik w ramach podstawowego systemu czasu pracy będzie mógł rozpocząć pracę pomiędzy godziną 8.00 a 13.00, to w sytuacji gdy w poniedziałek przyjdzie do pracy na godzinę 13.00 i pracę będzie wykonywał przez osiem godzin do godziny 21.00 a we wtorek rozpocznie pracę o godzinie 8.00 to i tak nie dojdzie do naruszenia zasady 11 godzinnego odpoczynku dobowego, gdyby ten przedział był o godzinę dłuży pojawiłoby się ryzyko naruszenia odpoczynku dobowego.

Jak wprowadzić ruchomy czas pracy?

Ruchomy rozkład czasu pracy wprowadza się w układzie zbiorowym pracy lub w porozumieniu z zakładowymi organizacjami związkowymi. Gdy nie jest możliwe uzgodnienie treści porozumienia ze wszystkimi zakładowymi organizacjami związkowymi, pracodawca uzgadnia treść porozumienia z organizacjami związkowymi reprezentatywnymi w rozumieniu art. 24125a Kodeksu pracy.

Gdy u pracodawcy nie ma związków zawodowych to omawiany rozkład czasu pracy można wprowadzić w porozumieniu zawieranym z przedstawicielami pracowników (co najmniej dwóch), wyłonionymi w trybie przyjętym u danego pracodawcy.

Ruchomy rozkład czasu pracy może być zastosowany również na pisemny wniosek pracownika, niezależnie od tego, czy wprowadzono ten system w wyniku porozumienia ze związkami zawodowymi, czy też w przypadku ich braku, z przedstawicielami pracowników.

Wprowadzając regulacje wynikające z art. 1401§ 1 Kodeksu pracy, należy mieć na uwadze pismo z dnia 21 października 2013r. Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej w sprawie ruchomego czasu pracy (opublikowane w Rzeczpospolitej PiP 2013/9693/2). Zgodnie ze stanowiskiem Departamentu Prawa Pracy przepisy umożliwiające stosowanie ruchomego czasu pracy nie modyfikują definicji doby pracowniczej a także definicji pracy w godzinach nadliczbowych.

W związku z powyższym, jeżeli pracodawca polecił pracownikowi wykonywanie pracy przed rozpoczęciem przez pracownika pracy zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy, o którym mowa w art. 1401 § 1 Kodeksu pracy, ocena czy doszło do pracy w godzinach nadliczbowych powinna być dokonywana z uwzględnieniem definicji doby pracowniczej. Tym samym jeżeli praca ta była wykonywana w ramach tej samej doby pracowniczej, to możemy mieć do czynienia z przekroczeniem normy dobowej czasu pracy. Jeżeli praca ta zostanie polecona do wykonania w okresie czasu który nie jest już objęty dobą pracowniczą rozpoczęta poprzedniego dnia kalendarzowego, to praca ta powinna być zakwalifikowana jako praca nadliczbowa wynikająca z przekroczenia przeciętnie tygodniowej normy czasu pracy.     

Dołącz do nas na Facebooku!

Autopromocja

REKLAMA

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
QR Code
Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Jaka będzie cena truskawki w tym roku? Wysoka, bo brakuje rąk do pracy

Jaka będzie cena truskawki w tym roku? Wysoka, bo brakuje rąk do pracy. Poszukiwani są pracownicy sezonowi. Dosłownie brakuje osób, które miałyby pracować przy zbiorach truskawek. Skąd to wynika? Z tego pracownicy sezonowi się cenią a ponadto wiele pracowników ze wschodu nie przyjedzie już na polskie plantacje. 

Kawa z INFORLEX: Stanowisko pracy wyposażone w monitor ekranowy po zmianie przepisów

Zapraszamy na bezpłatne spotkanie online z cyklu kawa z INFORLEX, które odbędzie się 23 kwietnia br. Tematem spotkania będzie omówienie nowych obowiązków pracodawców w zakresie organizacji stanowisk pracy wyposażonych w monitory ekranowe.

Rada Ministrów: Będzie nowelizacja Kodeksu pracy. Funkcje seksualne i płodność pracowników pod ochroną

Rząd przyjął projekt ustawy wprowadzającej zmiany w Kodeksie pracy. Zmiany mają na celu zwiększenie ochrony zdrowia pracowników. Zostanie rozszerzony katalog substancji rakotwórczych i mutagennych.

Babciowe - od 500 zł do 1900 zł miesięcznie na dziecko. Od października będą trzy nowe świadczenia dla rodziców

Program „Aktywny rodzic” zakłada trzy rodzaje dofinansowania do opieki nad dziećmi do lat 3. Będą to świadczenia dla rodziców – aktywni rodzice w pracy, aktywnie w żłobku i aktywnie w domu. Program ma wejść w życie 1 października 2024 r.

REKLAMA

120 mln zł dla firm na poprawę BHP

120 mln zł z ZUS dla firm na poprawę BHP - kto może trzymać dofinansowanie? Ile pieniędzy z ZUS można uzyskać? Ile razy można ubiegać się o środki na poprawę warunków pracy w firmie?

Dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. Czy będzie waloryzacja?

Pracodawcy przysługuje ze środków PFRON comiesięczne dofinansowanie do wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych. Wysokość dofinansowania zależy od stopnia niepełnosprawności pracownika.

Zwolnienia grupowe wiszą w powietrzu

Zwolnienia grupowe wiszą w powietrzu. Pracownicy mogą być zwalniani w przemyśle i IT. Jakie firmy zwalniają? Jakie są przyczyny zwolnień?

ZUS: Dobra kondycja finansowa Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. To drugi taki rok od 25 lat

Stabilna sytuacja na rynku pracy przełożyła się na dobrą kondycję finansową Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Prognozy ZUS wskazują, że najbliższych latach nadal tak pozostanie.

REKLAMA

ZUS: Coraz więcej cudzoziemców pracuje w Polsce. Spadek zanotowano w jednym województwie

Polska staje się coraz bardziej atrakcyjnym miejscem do pracy dla cudzoziemców. Liczba obcokrajowców ubezpieczonych w ZUS pod koniec marca przekroczyła 1,138 mln osób. To więcej o 10,7 tys. niż w grudniu 2023 r.

Podwyższenie wieku emerytalnego. Ekspertka: To jest niezbędne. Gdzieniegdzie 70 lat w niedługiej perspektywie

Z prognoz GUS wynika, że w 2060 r. liczba ludności w Polsce wyniesie 30,9 mln. Populacja zmniejszy się w większości regionów, najbardziej w śląskim. Wyjątkiem będzie region warszawski stołeczny, gdzie zakłada się wzrost liczby ludności.

REKLAMA