Ochrona przed zwolnieniem po obniżeniu wieku emerytalnego - przykłady, okres przejściowy

Jakie zasady ochrony przedemerytalnej będą obowiązywać od 1 października 2017 r.

Pracownicy, którzy 1 października 2017 r. podlegają ochronie przedemerytalnej, będą jej podlegać do osiągnięcia podwyższonego wieku emerytalnego obowiązującego do 30 września 2017 r. Natomiast pracownicy, którzy osiągną wiek emerytalny wynoszący 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn w okresie od 1 października 2017 r. do 30 września 2021 r., będą podlegać ochronie przedemerytalnej od 1 października 2017 r. do 30 września 2021 r. Takie zasady ochrony przedemerytalnej będą obowiązywały w okresie przejściowym od 1 października 2017 r.   

Od 1 października 2017 r. został obniżony wiek emerytalny. Wynosi on wynosił 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn. Dotychczas wiek emerytalny dla mężczyzn i kobiet jest systematycznie wydłużany i miał wynieść docelowo 67 lat zarówno dla kobiet, jak i dla mężczyzn. Zmiana wieku emerytalnego wpłynie również na zmianę ochrony przedemerytalnej pracowników.

Polecamy książkę: Nowe emerytury. Obowiązki pracodawcy po zmianach od 1 października 2017 r.

Okres przejściowy w ochronie przedemerytalnej

Zasadniczo ochrona przedemerytalna przypada 4 lata przed osiągnięciem wieku emerytalnego, zatem po zmianach przepisów od 1 października 2017 r. będzie obejmować:

● kobiety w wieku 56-60 lat,

● mężczyzn w wieku 61-65 lat.

Obniżenie wieku emerytalnego spowodowało konieczność wprowadzenia zmiany zasad ochrony przedemerytalnej na okres przejściowy, który będzie trwał kilka lat. Od powyższej, ogólnej zasady dotyczącej ochrony przedemerytalnej wprowadzono zatem dwa wyjątki.

Pracownicy podlegający ochronie przedemerytalnej 1 października 2017 r.

Zakaz wypowiadania umowy o pracę ma obowiązywać od 1 października 2017 r. do osiągnięcia wieku emerytalnego wynikającego z przepisów ustawy emerytalnej w dotychczasowym brzmieniu (czyli podwyższonego) w stosunku do:

• pracowników, którzy w dniu wejścia w życie ustawy zmieniającej będą korzystać z ochrony przedemerytalnej,
• osób, które byłyby objęte taką ochroną, gdyby w tym dniu pozostawały w stosunku pracy.

W związku z taką regulacją ochrona przedemerytalna będzie przysługiwała nawet po uzyskaniu prawa do emerytury.

Pracownica urodziła się 31 lipca 1956 r. Zgodnie z przepisami emerytalnymi obowiązującymi do 30 września 2017 r. jej wiek emerytalny wynosi 61 lat i 3 miesiące. Osiągnęłaby go 31 października 2017 r. Jej ochrona przedemerytalna rozpoczęła się 31 lipca 2012 r. na podstawie dotychczasowych przepisów - 4 lata i 3 miesiące przed osiągnięciem podwyższonego wieku emerytalnego. Ponieważ 1 października 2017 r. pracownica będzie miała ukończone 60 lat, nabędzie z tym dniem prawo do emerytury zgodnie z nowymi przepisami. Natomiast jej ochrona przedemerytalna będzie trwała do 30 października 2017 r., jeżeli pracownica nadal będzie wykonywała pracę, czyli do osiągnięcia dotychczasowego (podwyższonego) wieku emerytalnego.

Pracownik urodził się 1 stycznia 1952 r. Zgodnie z przepisami emerytalnymi obowiązującymi do 30 września 2017 r. jego wiek emerytalny wynosi 66 lat i 5 miesięcy. Osiągnąłby go 1 czerwca 2018 r. Jego ochrona przedemerytalna rozpoczęła się 1 czerwca 2014 r. na podstawie dotychczasowych przepisów - 4 lata przed osiągnięciem podwyższonego wieku emerytalnego. Ponieważ 1 października 2017 r. pracownik będzie miał ukończone 65 lat, nabędzie z tym dniem prawo do emerytury zgodnie z nowymi przepisami. Natomiast jego ochrona przedemerytalna będzie trwała do 31 maja 2018 r., jeżeli pracownik nadal będzie wykonywał pracę, czyli do osiągnięcia dotychczasowego (podwyższonego) wieku emerytalnego.

Pracownicy niepodlegający ochronie przedemerytalnej 1 października 2017 r.

Pracownicy, którzy 1 października 2017 r. nie będą pod ochroną przedemerytalną, ale osiągną wiek emerytalny wynoszący 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn w okresie od 1 października 2017 r. do 30 września 2021 r., będą podlegać ochronie od 1 października 2017 r. do 30 września 2021 r. Będzie ona przysługiwać także wtedy, gdy upływ tego okresu (1 października 2017 r. - 30 września 2021 r.) przypadnie po osiągnięciu 60 lat przez kobiety i 65 lat przez mężczyzn.

Osoby, które w dniu wejścia w życie nowelizacji emerytalnej nie będą pracownikami, ale osiągną wiek emerytalny wynoszący 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn przed upływem 4 lat od dnia jego wejścia w życie, uzyskają 4-letnią ochronę przedemerytalną w okresie od 1 października 2017 r. do 30 września 2021 r. To uprawnienie zapewnia także ochronę przedemerytalną, gdy upływ okresu ochronnego przypadnie po osiągnięciu wieku 60 lat przez kobiety i 65 lat przez mężczyzn.

Pracownik urodził się 1 lipca 1955 r. Jego obecny wiek emerytalny to 67 lat. Osiągnie go 1 lipca 2022 r. Pracownik byłby więc chroniony od 1 lipca 2018 r. do 30 czerwca 2022 r. Natomiast obniżony wiek emerytalny 65 lat osiągnie 1 lipca 2020 r., tj. przed upływem 4 lat liczonych od 1 października 2017 r. Oznacza to, że począwszy od 1 października 2017 r. pracownik ten będzie objęty ochroną przedemerytalną w okresie od 1 października 2017 r. do 30 września 2021 r.

Pracownica urodziła się 1 czerwca 1960 r. Jej obecny wiek emerytalny to 62 lata i 6 miesięcy. Osiągnęłaby go 1 grudnia 2022 r. Zatem pracownica ta byłaby chroniona w okresie od 1 grudnia 2018 r. do 30 listopada 2022 r. Jednak od 1 października 2017 r. jej wiek emerytalny to 60 lat. Osiągnie go 1 czerwca 2020 r., tj. przed upływem 4 lat liczonych od 1 października 2017 r. Zatem od 1 października 2017 r. pracownica ta będzie chroniona w okresie od 1 października 2017 r. do 30 września 2021 r.

Podstawa prawna:

• art. 1, art. 28-29 ustawy z 16 listopada 2016 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw - Dz.U. z 2017 r. poz. 38, ost. zm. Dz.U. z 2017 r. poz. 1452
• art. 1 pkt 5, art. 18 ustawy z 11 maja 2012 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw - Dz.U. z 2012 r. poz. 637; ost.zm. Dz.U. z 2017 r. poz. 38
• art. 39 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - j.t. Dz.U. z 2016 r. poz. 1666; ost.zm. Dz.U. z 2017 r. poz. 962