Pracownica w ciąży - uprawnienia z Kodeksu pracy

Joanna Kuzub (Zielona Linia 19524, Centrum Informacyjno-Konsultacyjne Służb Zatrudnienia)

Ochrona przed zwolnieniem

Zgodnie z przepisami Kodeksu pracy pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę z kobietą w ciąży. Jeśli umowa zawarta jest na czas określony, na czas wykonywania określonej pracy lub na okres próbny, pracodawca zobowiązany jest przedłużyć ją do dnia porodu. Przepis ten nie ma zastosowania jedynie w sytuacji, gdy wymienione umowy zawarte są na okres nieprzekraczający jednego miesiąca i uległyby rozwiązaniu przed upływem trzeciego miesiąca ciąży.

Ogłoszenie upadłości lub likwidacji firmy również nie zapewnia ochrony zatrudnienia. W takich przypadkach jednak do dnia porodu zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego (100 proc. wynagrodzenia) wypłacany jest przez ZUS.

Rekomendowany produkt: KODEKS PRACY 2015 z komentarzem (PDF)

Czas pracy

Pracownica w ciąży nie może być zatrudniana w godzinach nadliczbowych, bez względu na to, czy praca dotyczy szczególnych potrzeb pracodawcy, czy też wynikła z konieczności prowadzenia akcji ratowniczej w celu ochrony życia lub zdrowia ludzkiego, ochrony mienia lub środowiska, bądź w celu usunięcia awarii.

Ciężarne nie mogą świadczyć pracy w porze nocnej, czyli w godzinach 21.00-7.00. Jeśli pracownica dotychczas wykonywała obowiązki w tych godzinach, pracodawca powinien na okres ciąży zmienić rozkład jej czasu pracy tak, aby mogła wykonywać obowiązki poza porą nocną. Jeśli jest to niemożliwe, zobowiązany jest przenieść ją do innej pracy lub zwolnić z obowiązku świadczenia pracy z zachowaniem prawa do wynagrodzenia.

Kobieta w ciąży nie może również pracować w przerywanym czasie pracy.

Jeśli chodzi o warunki pracy, to ciężarna nie może wykonywać prac szkodliwych ani zagrażających jej zdrowiu. Dodatkowo prawo pracy dla kobiet w ciąży stwarza możliwość ograniczenia pracy przy komputerze do maksymalnie 4 godzin na dobę.

Porozmawiaj o tym na FORUM

Delegacja

Pracownicy w ciąży, zgodnie z przepisami prawa pracy, nie wolno bez jej zgody delegować poza stałe miejsce pracy. W związku z czym, w przypadku odmowy udziału w delegacji przez ciężarną, pracodawca nie może wyciągać konsekwencji.

Badania lekarskie

Pracodawca zobowiązany jest udzielić pracownicy w ciąży zwolnienia od pracy na zlecone przez lekarza badania przeprowadzane w związku z ciążą, jeżeli badania te nie mogą być przeprowadzone poza godzinami pracy. Okres zwolnienia obejmuje: czas przeprowadzenia badań, czas potrzebny na dojazd oraz inne czynności związane z badaniami. Za czas nieobecności w pracy z tego powodu pracownica zachowuje prawo do wynagrodzenia.

Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz.U. z 1998 Nr 21, poz. 94 z późn. zm.)