PPK - jak naliczać wpłaty?

Naliczanie wpłat do PPK i ustalanie przychodu z tego tytułu

PROBLEM:

Umowę o zarządzanie PPK i umowę o prowadzenie PPK podpisaliśmy w grudniu 2020 r. Wynagrodzenia w naszej firmie wypłacamy 5 dnia następnego miesiąca (pracownicy) i 15 dnia następnego miesiąca (zleceniobiorcy), więc w tych terminach dokonamy pierwszych obliczeń z tytułu wpłat na PPK. Oprócz wynagrodzeń nasi pracownicy i zleceniobiorcy otrzymują świadczenie w naturze w postaci abonamentu medycznego, który finansujemy w całości. Czy od tego świadczenia również powinniśmy naliczyć wpłatę na PPK? Kiedy u pracowników i zleceniobiorców powstanie przychód z tytułu wpłaty na PPK, które finansujemy jako podmiot zatrudniający?

Podstawa wymiaru wpłat na PPK

RADA:

Podstawę wymiaru wpłat na PPK stanowi wynagrodzenie, przez które należy rozumieć podstawę wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe uczestnika PPK. Zatem oprócz wynagrodzenia wyrażonego w postaci pieniężnej wynagrodzeniem jest też świadczenie w naturze w postaci abonamentu medycznego, który finansują Państwo zatrudnianym osobom. Nie jest ono w tym przypadku zwolnione ze składek na ww. ubezpieczenia. Zatem od wartości abonamentu należy naliczyć wpłatę na PPK. Przychód z tytułu wpłaty na PPK dokonanej przez Państwa za uczestników PPK powstanie dla nich w miesiącu przekazania wpłat na rachunek instytucji finansowej, z którą została podpisana umowa o zarządzanie PPK.

Wynagrodzenie do naliczania wpłat na PPK

UZASADNIENIE

Definicja wynagrodzenia do celów naliczania wpłat na PPK. Przez wynagrodzenie stanowiące podstawę wymiaru wpłat na PPK należy rozumieć podstawę wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe uczestnika PPK. Podstawa naliczenia wpłat na PPK nie jest ograniczona do tzw. 30-krotności przeciętnego prognozowanego wynagrodzenia miesięcznego w danym roku. Obowiązuje tu jednak inne ograniczenie. Maksymalny limit wpłat i dopłat możliwych do dokonania na wszystkie rachunki PPK uczestnika PPK wynosi w danym roku kalendarzowym równowartość w złotych kwoty 50 000 dolarów amerykańskich, według średniego kursu dolara amerykańskiego ogłaszanego przez NBP na ostatni dzień roboczy poprzedzający 31 grudnia roku poprzedzającego dany rok kalendarzowy. Po przekroczeniu tego limitu dalsze wpłaty i dopłaty na rachunek PPK uczestnika PPK nie są dokonywane.

Podstawy wymiaru wpłat na PPK nie stanowi podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe osób:

• przebywających na urlopie wychowawczym oraz
• pobierających zasiłek macierzyński lub zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego.

Definicja wynagrodzenia zawarta w ustawie o PPK nie jest ograniczona tylko do świadczeń pieniężnych. Jest szeroko rozumianą podstawą wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe. Natomiast podstawę tę stanowi przychód w rozumieniu przepisów o pdof osiągany z tytułu zatrudnienia (m.in. ze stosunku pracy czy umowy zlecenia), z wyjątkiem:

• wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy wskutek choroby lub odosobnienia w związku z chorobą zakaźną oraz zasiłków,
• świadczeń zwolnionych ze składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe wymienionych w § 2 rozporządzenia składkowego, tj. m.in. ekwiwalentów pieniężnych za użyte przy wykonywaniu pracy narzędzia, materiały lub sprzęt, będące własnością pracownika, odpraw pieniężnych przysługujących w związku z przejściem na emeryturę lub rentę.

Abonament medyczny

Oznacza to, że świadczenie w postaci abonamentu medycznego, który w całości finansuje podmiot zatrudniający, podlega pełnemu oskładkowaniu w zakresie zarówno obowiązkowego (w przypadku pracowników i zleceniobiorców), jak i dobrowolnego (w przypadku niektórych zleceniobiorców) ubezpieczenia emerytalnego i ubezpieczeń rentowych. Wpłat na PPK należy jednak dokonać od podstawy obowiązkowych ww. ubezpieczeń. Uczestnikami PPK nie mogą być bowiem osoby, które podlegają ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym na zasadzie dobrowolności. W grupie świadczeń w naturze, od których będą naliczane wpłaty na PPK, są też m.in. wartość ryczałtowa wykorzystywanego do celów prywatnych samochodu służbowego czy ryczałt za pranie odzieży ochronnej.

Pierwsze wpłaty na PPK

Przekazanie pierwszych wpłat do PPK na rachunek instytucji finansowej. Zgodnie z wyjaśnieniami dostępnymi na mojeppk.pl pierwszych wpłat do PPK (przekazanie na rachunek instytucji finansowej) należy dokonać w terminie od 1 do 15 dnia miesiąca następującego po miesiącu zawarcia umowy o prowadzenie PPK z uczestnikami planu kapitałowego. Wpłat naliczonych i pobranych od kolejnego wynagrodzenia uczestnika PPK można dokonać na rachunek instytucji finansowej wcześniej, nawet w tym samym dniu, w którym nastąpiła wypłata wynagrodzenia stanowiącego podstawę naliczenia wpłat na PPK.

Spółka z o.o. zawarła umowy o zarządzanie PPK z uczestnikami PPK (pracownikami) w połowie grudnia 2020 r.

Wariant I

Wynagrodzenia pracownicy otrzymują w następnym miesiącu za dany miesiąc. Pracodawca nalicza i pobiera wpłaty na PPK z wynagrodzenia za grudzień 2020 r. wypłaconego w styczniu 2021 r. i w tym miesiącu może je też odprowadzić na rachunek instytucji finansowej.

Wariant II

Wynagrodzenia pracownicy otrzymują w tym samym miesiącu. Pracodawca nalicza i pobiera wpłaty na PPK od wynagrodzenia za grudzień 2020 r., ale powinien przekazać je na rachunek instytucji finansowej w okresie od 1 do 15 stycznia 2021 r.

Przychód z tytułu wpłat na PPK

Przychód z tytułu wpłat do PPK finansowanych przez podmiot zatrudniający. Wpłata dokonana za uczestnika PPK przez podmiot zatrudniający stanowi opodatkowany przychód uczestnika PPK w miesiącu dokonania wpłaty na PPK. Przychodem podatkowym jest zarówno wpłata podstawowa, jak i dodatkowa. Wpłaty te nie podlegają jednak oskładkowaniu.

---

Podstawę obliczenia podatku stanowi dochód (przychód pomniejszony o koszty uzyskania przychodów), po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne, w części finansowanej przez pracownika. Odliczenie to nie dotyczy składek, których podstawę wymiaru stanowi dochód:

• zwolniony z podatku na podstawie ustawy podatkowej oraz
• od którego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Obliczony podatek dochodowy płatnik podatku obniża o 7,75% składki na ubezpieczenie zdrowotne. Obniżenie nie dotyczy składek, których podstawę wymiaru stanowi dochód (przychód) zwolniony z podatku na podstawie ustawy o pdof, oraz składek, których podstawę wymiaru stanowi dochód, od którego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Przychód z tytułu wpłaty do PPK należy doliczyć do pozostałych przychodów uczestnika PPK i od łącznej kwoty naliczyć podatek. Podatek podlega wpłacie do właściwego urzędu skarbowego w ogólnym terminie zapłaty tego zobowiązania, tj. do 20 dnia następnego miesiąca po miesiącu pobrania podatku.

Lista płac - przykład

Pracodawca zawarł umowy o zarządzanie PPK z uczestnikami PPK w grudniu 2020 r. Nalicza tylko wpłaty podstawowe (2% - pracownik, 1,5% - pracodawca). Wynagrodzenia wypłacane są w tym samym miesiącu. Pracodawca w terminie wypłaty wynagrodzenia za grudzień 2020 r. naliczył i pobrał wpłatę na PPK należną od pracowników, natomiast wpłatę, którą powinien sfinansować z własnych środków, doliczy do przychodu tych osób w miesiącu przekazania wpłaty na rachunek instytucji finansowej, tj. w styczniu 2021 r. Załóżmy, że wynagrodzenie jednego z pracowników-uczestników PPK za grudzień 2020 r. i styczeń 2021 r. wynosi 4000 zł (płaca zasadnicza i dodatek za zwiększenie obowiązków), a oprócz tego pracodawca finansuje pracownikowi abonament medyczny w wysokości 130 zł miesięcznie. Rozliczenie pierwszej wpłaty na PPK na listach płac za grudzień 2020 r. i styczeń 2021 r. powinno być następujące:

LISTA PŁAC		za grudzień 2020 r. (zł)	za styczeń 2021 r. (zł)
1. Autopromocja Zatrudnianie cudzoziemców. Procedury i rozliczenia Sprawdź	Wynagrodzenie zasadnicze	3700,00	3700,00
2.	Dodatek za zwiększenie obowiązków	300,00	300,00
3.	Abonament medyczny	130,00	130,00
4.	Wpłata na PPK (1,5% - pracodawca)	0,00	61,95
5.	Podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalno-rentowe (poz.1 + poz. 2 + poz. 3)	4130,00	4130,00
6.	Podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia chorobowe i wypadkowe poz.1 + poz. 2 + poz. 3)	4130,00	4130,00
7.	Składka na ubezpieczenie emerytalne - pracownik - poz. 5 x 9,76%	403,09	403,09
8.	Składka na ubezpieczenia rentowe - pracownik - poz. 5 x 1,5%	61,95	61,95
9.	Składka na ubezpieczenie chorobowe - pracownik - poz. 6 x 2,45%	101,19	101,19
10.	Razem składki finansowane przez pracownika (13,71%) - do przekazania do ZUS (poz. 7 + poz. 8 + poz. 9)	566,23	566,23
11.	Składki ZUS podlegające odliczeniu od dochodu (poz. 7 + poz. 8 + poz. 9)	566,23	566,23
12.	Przychód (poz. 1 + poz. 2 + poz. 3 + poz. 4)	4130,00	4191,95
13.	Koszty uzyskania przychodu (podstawowe)	250,00	250,00
14.	Ulga podatkowa	43,76	43,76
15.	Podstawa opodatkowania (poz. 1 + poz. 2 + poz. 3 + poz. 4 - poz. 10 - poz. 13)	3314,00	3376,00
16.	Podstawa wymiaru składki zdrowotnej - do przekazania do ZUS (poz. 5 - poz. 10)	3563,77	3563,77
17.	Podstawa wymiaru składki zdrowotnej - do odliczenia od podatku (poz. 5 - poz. 10)	3563,77	3563,77
18.	Podatek dochodowy (poz. 15 x 17% - poz. 14)	519,62	530,16
19.	Składka zdrowotna - do odliczenia od podatku (poz. 17 x 7,75%)	276,19	276,19
20.	Składka zdrowotna - do przekazania do ZUS (poz. 16 x 9%)	320,74	320,74
21.	Podatek do US (poz. 18 - poz. 19)	221,00	232,00
22.	Wpłata na PPK - pracownik (poz. 5 x 2%)	82,60	82,60
23.	Do wypłaty (poz. 1 + poz. 2 + poz. 3 - poz. 10 - poz. 20 - poz. 22)	2787,43	2776,43
24.	Składka na ubezpieczenie emerytalne - pracodawca - 9,76%	403,09	403,09
25.	Składka na ubezpieczenia rentowe - pracodawca - 6,5%	268,45	268,45
26.	Składka na ubezpieczenie wypadkowe - pracodawca - 1,02%*	42,13	42,13
27.	Fundusz Pracy - 2,45%	101,19	101,19
28.	FGŚP - 0,10%	4,13	4,13
29.	Razem składki finansowane przez pracodawcę (19,83%)	818,99	818,99

* Przykładowa wysokość składki

Podstawa prawna:

• art. 2 ust. 1 pkt 40, art. 25a, art. 26-28 ustawy z 4 października 2018 r. o pracowniczych planach kapitałowych - j.t. Dz.U. z 2020 r. poz. 1342

• art. 4 pkt 9, art. 6 ust. 1, art. 21 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - j.t. Dz.U. z 2020 r. poz. 266; ost.zm. Dz.U. z 2020 r. poz. 1291

• § 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 18 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe - j.t. Dz.U. z 2017 r. poz. 1949

Czytaj także: "PPK dla podmiotów zatrudniających - odpowiedzi na 12 pytań z praktyki" - na www.inforlex.pl/ewydania.