Umowy zlecenia 2017 - ewidencja godzin pracy zleceniobiorców (wzór)

• Obowiązek potwierdzania godzin pracy
• Sposoby ewidencjonowania godzin pracy
• Brak ustalenia w umowie sposobu ewidencji godzin pracy

Obowiązki zleceniodawcy związane z prowadzeniem ewidencji godzin od 2017 r.

Od 1 stycznia 2017 r. zaczną obowiązywać nowe przepisy gwarantujące zleceniobiorcom oraz samozatrudnionym minimalną stawkę wynagrodzenia w wysokości 13 zł za każdą godzinę pracy. W związku z tym będzie istniała konieczność ewidencjonowania liczby godzin poświęconych na wykonanie zlecenia lub świadczenie usług. Taka ewidencja będzie mogła być prowadzona w formie papierowej, elektronicznej lub dokumentowej.

Konieczność zapewnienia minimalnej stawki godzinowej będzie miała zastosowanie do osób fizycznych zatrudnionych na umowę zlecenia lub umowę o świadczenie usług:

● wykonujących działalność gospodarczą zarejestrowaną w Polsce albo w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej lub państwem Europejskiego Obszaru Gospodarczego, pod warunkiem że nie będą zatrudniać pracowników lub nie będą zawierać umów ze zleceniobiorcami,

● niewykonujących działalności gospodarczej.

Polecamy produkt: Kodeks pracy 2017 Praktyczny komentarz z przykładami

Obowiązek potwierdzania godzin pracy

W odniesieniu do osób fizycznych przyjmujących zlecenie lub świadczących usługi, które będą objęte nowymi przepisami dotyczącymi płacy minimalnej, bez względu na sposób wynagradzania, niezbędne będzie określenie w umowie zasad ustalania i potwierdzania liczby godzin wykonania zlecenia lub świadczenia usług (art. 8b ust. 1 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę po nowelizacji). Będzie to miało na celu umożliwienie sprawdzenia, czy minimalna stawka godzinowa jest zapewniona.

W sytuacji gdy strony w zawartej umowie zlecenia zdecydują się na odpłatność w stałej stawce ryczałtowej, bez potwierdzenia liczby godzin świadczonej usługi, nie będzie możliwości sprawdzenia, czy ustalona odgórnie kwota wynagrodzenia w przeliczeniu na liczbę godzin zapewni przyjmującemu zlecenie lub świadczącemu usługi minimalną stawkę godzinową.

Na okres 3 tygodni została zawarta umowa o świadczenie usług, które będą wykonywane w miejscu wskazanym przez zlecającego. Strony ustaliły, że za jej wykonanie zostanie wypłacone wynagrodzenie w wysokości 500 zł. Przy tak wskazanej wysokości wynagrodzenia niemożliwe będzie ustalenie, czy została zachowana minimalna stawka godzinowa. Potwierdzona liczba godzin świadczonej usługi pozwoli na ustalenie wysokości stawki godzinowej.

Sposoby ewidencjonowania godzin pracy

Kwestie sposobu potwierdzania liczby godzin wykonania zlecenia lub świadczenia usług, co do zasady, powinny być ustalone w umowie zawartej przez strony. Przepisy nie wprowadzają przy tym żadnych konkretnych wytycznych co do sposobu ich potwierdzania, dając stronom pełną swobodę. Najbezpieczniejszym rozwiązaniem dla zleceniodawcy będzie uzyskiwanie takich potwierdzeń liczby przepracowanych godzin w formie papierowej.

Przykładowy zapis umowy zlecenia dotyczący potwierdzania godzin pracy zleceniobiorcy

(...) § 6

Ewidencja godzin pracy zleceniobiorcy będzie prowadzona poprzez podpisywanie listy obecności, w której będzie wskazana liczba godzin pracy w poszczególnych dniach. (...)

Jeżeli zlecenie bądź usługi będą świadczone cyklicznie w siedzibie zleceniodawcy, jedną z form potwierdzania liczby godzin, jeśli taka forma została określona przez strony umowy, może być prowadzenie codziennej ewidencji potwierdzania liczby godzin, aby istniała możliwość bieżącej kontroli godzin wykonywania zlecenia lub świadczenia usługi. Zleceniodawca może nałożyć obowiązek potwierdzania na bieżąco zestawienia liczby godzin świadczonych usług, co ułatwi kontrolę rzetelności prowadzonych zestawień.

Firma świadcząca usługi sprzątania zgodnie z zawartą umową o świadczenie usług z podmiotem A zatrudnia na podstawie umów zlecenia trzy sprzątaczki, których zadaniem jest sprzątanie pomieszczeń biurowych dla danego podmiotu. Ze względu na to, że usługi te są świadczone codziennie, osoby te od 1 stycznia 2017 r. zostały zobowiązane do codziennego potwierdzania liczby godzin świadczonych usług. W związku z tym po zakończonym miesiącu kalendarzowym, w zależności od liczby godzin pracy, jest ustalana wysokość wynagrodzenia gwarantująca wypłatę wynagrodzenia w wysokości co najmniej 13 zł za każdą godzinę.

Przykładowy wzór miesięcznej ewidencji godzin pracy zleceniobiorcy

Imię i nazwisko zleceniobiorcy: ........................................................
Dzień miesiąca	Miesiąc i rok ....................
	Liczba godzin pracy	Podpis zleceniobiorcy	Podpis zleceniodawcy
1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.
8.
9.
10.
11.
12.
13.
14.
15.
16.
17.
18.
19.
20.
21.
22.
23.
24.
25.
26.
27.
28.
29.
30.
31.

Potwierdzeniem liczby godzin pracy mogą być również faktury, rachunki wystawiane do umów zlecenia potwierdzające ich realizację oraz inne informacje lub sprawozdanie przedstawione przez zleceniobiorcę po wykonaniu zlecenia (art. 740 Kodeksu cywilnego).

Przedsiębiorca zamierza rozpocząć współpracę w 2017 r. na podstawie umowy zlecenia z osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą (niezatrudniającą pracowników ani zleceniobiorców) w zakresie przeprowadzania szkoleń bhp. Z treści zawartej umowy będzie wynikać, że osoba ta ma przeprowadzać szkolenia z zakresu bhp dla nowo zatrudnionych pracowników w siedzibie zleceniodawcy i po zakończonym szkoleniu będzie zobowiązana do sporządzenia protokołu potwierdzającego liczbę godzin przeprowadzonego szkolenia. Taki protokół będzie wystarczającym dokumentem potwierdzającym liczbę godzin świadczonej usługi. W tej sytuacji można również wprowadzić zapis do umowy o świadczenie usług, z którego będzie wynikać, że po zakończeniu szkolenia wystawiany będzie rachunek za wykonanie usługi wraz z potwierdzeniem liczby godzin.

Właściciel firmy budowlanej (niezatrudniający pracowników ani zleceniobiorców) zamierza zawrzeć w 2017 r. z przedsiębiorcą na okres 6 miesięcy umowę o świadczenie usług, polegającą na malowaniu pomieszczeń biurowych pod wynajem. Rozliczenie danej usługi będzie się odbywać na podstawie wystawionej faktury VAT. Ponieważ w przypadku umów zawartych na okres dłuższy niż 1 miesiąc został nałożony obowiązek wypłaty wynagrodzenia co najmniej raz w miesiącu, w wysokości wynikającej z wysokości minimalnej stawki godzinowej, strony w zawartej umowie ustaliły, że okresem rozliczeniowym będzie miesiąc kalendarzowy. W związku z tym, aby zapewnić wymóg wynikający z przepisów, ustaliły, że po zakończonym miesiącu kalendarzowym zleceniobiorca będzie zobowiązany do wystawienia faktury VAT ze wskazaniem potwierdzenia liczby godzin wykonanej usługi, składanej najpóźniej do 10. dnia następnego miesiąca kalendarzowego. Wypłata wynagrodzenia nastąpi w ciągu 7 dni od dnia złożenia dokumentu. Takie postępowanie będzie prawidłowe.

Brak ustalenia w umowie sposobu ewidencji godzin pracy

W przypadku gdy strony w zawartej umowie nie określą sposobu potwierdzania liczby godzin wykonania zlecenia lub świadczenia usług, przyjmujący je ma obowiązek przedłożyć w jednej z wybranych form:

● pisemnej,

● elektronicznej,

● dokumentowej,

informację o liczbie godzin wykonania zlecenia lub świadczenia usług, najpóźniej w terminie poprzedzającym termin wypłaty wynagrodzenia (art. 8b ust. 2 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu po nowelizacji).

Do zachowania pisemnej formy czynności prawnej wystarczy złożenie własnoręcznego podpisu na dokumencie obejmującym treść oświadczenia woli (art. 78 § 1 Kodeksu cywilnego). W sytuacji wykonywania zlecenia lub świadczenia usługi w miejscu znacznie odległym od siedziby zlecającego, ta forma może wydłużyć czas na dostarczenie odpowiedniego dokumentu potwierdzającego liczbę godzin pracy.

Nowością w przepisach jest wprowadzenie potwierdzania godzin pracy w formie dokumentowej oraz elektronicznej. Obie te formy czynności prawnych obowiązują już w prawie cywilnym od 8 września 2016 r. (art. 73 § 1 Kodeksu cywilnego).

Do zachowania elektronicznej formy czynności prawnej wystarcza złożenie oświadczenia woli w postaci elektronicznej i opatrzenie go bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu. Złożone w tej formie oświadczenie woli jest równoważne z oświadczeniem woli złożonym w formie pisemnej.

Do zachowania dokumentowej formy czynności prawnej wystarczy złożenie oświadczenia woli w postaci dokumentu, w sposób umożliwiający ustalenie osoby składającej oświadczenie. Z punktu widzenia praktycznego może to być wysłanie potwierdzenia liczby godzin w wiadomości e-mail z adresu, który zawiera w sobie imię i nazwisko osoby składającej oświadczenie woli.

Przyjmijmy, że Jan K., jako osoba fizyczna, zawarł na okres kilku miesięcy 2017 r. umowę zlecenia z przedsiębiorcą. Jej przedmiotem są usługi serwisowe świadczone w siedzibie zleceniodawcy. Strony w zawartej umowie nie wskazały sposobu potwierdzania liczby godzin świadczonych usług. Z treści umowy wynika natomiast, że okresem rozliczeniowym wypłaty wynagrodzenia jest miesiąc kalendarzowy. Rozliczanie wynagrodzenia następuje na podstawie przedłożonego przez zleceniobiorcę rachunku składanego najpóźniej na koniec miesiąca kalendarzowego. W umowie określono wynagrodzenie w stałej kwocie w wysokości 1500 zł. Wypłata wynagrodzenia jest dokonywana najpóźniej do 5. dnia danego miesiąca kalendarzowego. W przedłożonym przez Jana K. rachunku brakuje potwierdzenia liczby godzin pracy. W celu spełnienia obowiązku wynikającego z nowelizacji przepisów o minimalnym wynagrodzeniu Jan K. 3 dni przed wypłatą wynagrodzenia przesłał z prywatnego konta e-mail potwierdzenie liczby godzin świadczonych usług za poprzedni miesiąc kalendarzowy. W tej sytuacji należy uznać, że postępowanie stron umowy zlecenia było prawidłowe.

Przepisy Kodeksu cywilnego nie nakładają na strony umowy zlecenia żadnych wymagań co do formy takiej umowy. Oznacza to, że umowę zlecenia można zawrzeć również w formie ustnych ustaleń i taka umowa będzie wiązała strony. Dla własnego bezpieczeństwa najlepiej zawrzeć tego rodzaju umowę na piśmie w celach dowodowych potwierdzających zawarcie umowy oraz określających postanowienia stron. Jednak w przypadku niezachowania formy pisemnej, elektronicznej lub dokumentowej umowy, zleceniodawca, przed rozpoczęciem wykonania zlecenia lub świadczenia usług, będzie musiał potwierdzić zleceniobiorcy w jednej z trzech wybranych form (pisemnej, dokumentowej bądź elektronicznej) ustalenia co do sposobu potwierdzania liczby godzin wykonania zlecenia lub usługi. W sytuacji braku takiego potwierdzenia, co dopuszczają przepisy, podstawą ustalenia liczby godzin pracy będzie stosowna informacja przedłożona przez zleceniobiorcę, najpóźniej w terminie poprzedzającym termin wypłaty wynagrodzenia, w formie pisemnej, elektronicznej lub dokumentowej (art. 8b ust. 3 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu po nowelizacji).

Przepisy odnoszą się również do sytuacji, w której zlecenie lub usługa jest realizowana przez więcej niż jedną osobę albo zostaje powierzona osobie trzeciej. Minimalną gwarancją wynagrodzenia jest objęta każda z tych osób (art. 8a ust. 3 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu po nowelizacji). W takim przypadku potwierdzenie liczby godzin pracy następuje odrębnie w stosunku do każdej z tych osób (art. 8b ust. 5 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu po nowelizacji).

Warto również zaznaczyć, że przedsiębiorca albo osoba działająca w imieniu przedsiębiorcy lub innej jednostki organizacyjnej, która będzie wypłacać od 1 stycznia 2017 r. przyjmującemu zlecenie lub świadczącemu usługi wynagrodzenie za każdą godzinę wykonywania zlecenia lub świadczenia usług kwotę niższą niż minimalne wynagrodzenie, podlega karze grzywny od 1 tys. do 30 tys. zł (art. 8e ustawy o minimalnym wynagrodzeniu po nowelizacji).

Nie ma natomiast regulacji, która przewiduje takie kary za brak potwierdzenia liczby godzin pracy.

Podstawa prawna:

● art. 73 § 1, art. 78 § 1, art. 734, art. 740, art. 750 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny – j.t. Dz.U. z 2016 r., poz. 380; ost.zm. Dz.U. z 2016 r., poz. 1579

● art. 1 pkt 1a i pkt 1b, art. 8a ust. 2–3, art. 8b ust. 2–3 i ust. 5, art. 8e ustawy z 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2017 r. – j.t. Dz.U. z 2015 r., poz. 2008; ost.zm. Dz.U. z 2016 r., poz. 1265

● art. 1 pkt 1 i pkt 6 ustawy z 22 lipca 2016 r. o zmianie ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę oraz niektórych innych ustaw – Dz.U. z 2016 r., poz. 1265