REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Rozwiązanie umowy o pracę z kobietą w ciąży

Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Paweł Ziółkowski
Prawnik, publicysta, trener, wykładowca na studiach podyplomowych organizowanych przez Akademię Leona Koźmińskiego w Warszawie, Górnośląską Wyższą Szkołę Handlową w Katowicach oraz Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu. Współpracownik Kancelarii Maksyma z siedzibą w Warszawie. Właściciel biura doradztwa gospodarczego. Autor ponad 8000 publikacji zamieszczonych w prasie fachowej i portalach elektronicznych.
Rozwiązanie umowy o pracę z kobietą w ciąży
Rozwiązanie umowy o pracę z kobietą w ciąży
Fotolia

REKLAMA

REKLAMA

Co do zasady pracownicom w ciąży przysługuje szczególna ochrona przed wypowiedzeniem oraz rozwiązaniem umowy o pracę w okresie ciąży lub urlopu macierzyńskiego. Jednakże przepisy Kodeksu pracy nie chronią jej w sposób absolutny, bowiem pracodawca będzie mógł zwolnić kobietę w ciąży w określonych sytuacjach.

Pracodawca będzie mógł ją zwolnić m.in. w razie ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych lub popełnienia przestępstwa. Konieczne jest jednak uzyskanie zgody organizacji związkowej

Autopromocja

Często podkreśla się, że kobiet w ciąży nie wolno zwolnić. Niewątpliwie ciężarne pracownice są chronione przez prawo pracy. Ochrona ta nie jest jednak zupełna ani tym bardziej przymusowa. W efekcie istnieje wiele sytuacji, w których mimo ciąży można utracić status pracownika. Przejrzyjmy katalog takich sytuacji, ale wcześniej przypomnijmy podstawowe zasady.

Pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę:

1) w okresie ciąży, a także

2) w okresie urlopu macierzyńskiego pracownicy

Dalszy ciąg materiału pod wideo

– chyba że zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z jej winy i reprezentująca pracownicę zakładowa organizacja związkowa wyraziła zgodę na rozwiązanie umowy. Powyższego nie stosuje się do pracownicy w okresie próbnym nieprzekraczającym jednego miesiąca.

Redakcja poleca: Zatrudnianie i zwalnianie pracowników – praktyczny poradnik (książka)

Dodatkowo umowa o pracę:

1) zawarta na czas określony lub

2) na czas wykonania określonej pracy (22 lutego przyszłego roku umowy te przestają istnieć w polskim prawie) albo

3) na okres próbny przekraczający jeden miesiąc

– która uległaby rozwiązaniu po upływie trzeciego miesiąca ciąży, ulega przedłużeniu do dnia porodu. Zasady tej nie stosuje się do umowy o pracę na czas określony zawartej w celu zastępstwa pracownika w czasie jego usprawiedliwionej nieobecności w pracy.

Ustawodawca dopuszcza jednak rozwiązanie przez pracodawcę umowy o pracę za wypowiedzeniem w okresie ciąży lub urlopu macierzyńskiego w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy.

1. Rozwiązanie umowy przez pracownicę

Praca nie ma charakteru przymusowego, a kobieta w ciąży nie traci zdolności do czynności prawnej. Oznacza to, że spodziewająca się dziecka kobieta ma prawo rozwiązać stosunek pracy, przy czym może to zrobić zarówno za wypowiedzeniem (w każdym przypadku), jak i bez wypowiedzenia (jeżeli uprawniają ją do tego obowiązujące przepisy).

Jednak prawdopodobieństwo takiego działania jest niemal zerowe, gdyż w ten sposób można stracić prawo do zasiłku. Jeżeli bowiem kobieta w ciąży chciałaby uniknąć przychodzenia do pracy, zazwyczaj wystarcza, że pójdzie do lekarza. Uzyskanie zwolnienia lekarskiego w takim stanie jest przeważnie formalnością. Istotne jest także to, że zarówno wynagrodzenie chorobowe, jak i zasiłek są w czasie ciąży wypłacane w wysokości 100 proc. W efekcie, aby sama rozwiązać umowę, kobieta musiałaby mieć naprawdę ważny powód.

Zdarza się jednak, że kobieta składa wypowiedzenie umowy o pracę, po czym okazuje się, że jest w ciąży. Zazwyczaj w takiej sytuacji występuje ona do pracodawcy o wycofanie jej wypowiedzenia o pracę. Jeżeli ten się na to nie zgodzi, sprawa znajduje finał w sądzie. Tam pracownica powoła się na błąd co do faktu (jedna z wad oświadczenia woli), a sąd zapewne przywróci ją do pracy.

Zostań naszym ekspertem!

2. Rozwiązanie za porozumieniem stron

W pełni dopuszczalne jest także rozwiązanie umowy za porozumieniem stron. Inicjatywa w tym zakresie raczej jednak nie będzie należała do pracownicy (patrz wyżej).

Z kolei jeżeli inicjatorem będzie pracodawca, pracownica zapewne się nie zgodzi. Pracodawca musiałby mieć jakieś dodatkowe argumenty, np. porozumienie stron będzie alternatywą dla dyscyplinarki.

3. Dyscyplinarka

Ustawodawca dopuszcza rozwiązanie umowy o pracę w czasie ciąży pracownicy z jej winy, jeżeli zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia. Pracodawca może rozwiązać umowę w razie:

1) ciężkiego naruszenia przez pracownika podstawowych obowiązków pracowniczych;

2) popełnienia przez pracownika w czasie trwania umowy o pracę przestępstwa, które uniemożliwia dalsze zatrudnianie go na zajmowanym stanowisku, jeżeli przestępstwo jest oczywiste lub zostało stwierdzone prawomocnym wyrokiem;

3) zawinionej przez pracownika utraty uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku.

Dodatkowo w wyżej wymienionych sytuacjach trzeba uzyskać zgodę reprezentującej pracownicę organizacji związkowej.

Praktyka pokazuje jednak, że pracodawcy boją się stosować dyscyplinarkę wobec kobiet w ciąży. Takie sprawy niemal automatycznie trafiają do sądu, a ten orzeka według swobodnego uznania. W efekcie zanim pracodawcy zdecydują się na ten krok, starają się wcześniej inaczej rozwiązać problem, np. poprzez porozumienie stron.

4. Upadłość lub likwidacja zakładu pracy

Ustawodawca dopuszcza wypowiedzenie umowy w czasie ciąży w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy. Pracodawca jest zobowiązany uzgodnić z reprezentującą pracownicę zakładową organizacją związkową termin rozwiązania umowy o pracę. W razie niemożności zapewnienia w tym okresie innego zatrudnienia pracownicy przysługują świadczenia określone w odrębnych przepisach. Okres pobierania tych świadczeń wlicza się do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia pracownicze.

Pracodawca może także wypowiedzieć w czasie ciąży umowę na okres próbny, pod warunkiem że została ona zawarta na okres do jednego miesiąca.

Zdarza się też, że pracodawca wypowiada umowę, nie wiedząc, że pracownica jest w ciąży. W takim przypadku – jeżeli udokumentuje ona swój stan – pracodawca powinien wycofać wypowiedzenie.

5. Wygaśnięcie umowy

Umowa o pracę może się rozwiązać z powodu upływu czasu jej obowiązywania. W przypadku ciąży istnieją jednak pewne ograniczenia:

1) umowy terminowe ulegają rozwiązaniu w czasie ciąży, jeżeli termin rozwiązania przypada w ciągu pierwszych trzech miesięcy ciąży; umowy, których termin rozwiązania przypada po pierwszym trymestrze, ulegają przedłużeniu do dnia porodu z zastrzeżeniem następnych punktów,

2) umowy na zastępstwo nigdy nie ulegają przedłużeniu do dnia porodu,

3) umowa na okres próbny do jednego miesiąca nie ulega przedłużeniu do porodu; przy umowach na okres dłuższy niż jeden miesiąc stosujemy zasady z pkt 1.

Umowa o pracę w czasie ciąży może także wygasnąć:

1) z dniem śmierci pracownicy,

2) z dniem śmierci pracodawcy, jeżeli nie doszło do przejęcia stosunku pracy,

3) z upływem 3 miesięcy nieobecności pracownika w pracy z powodu tymczasowego aresztowania, chyba że pracodawca rozwiązał wcześniej bez wypowiedzenia umowę o pracę z winy pracownika. ©?

Dołącz do nas na Facebooku!

Podstawa prawna

Art. 52, art. 631, art. 632, art. 66 i art. 177 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1502 ze zm.).

Autopromocja

REKLAMA

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
QR Code
Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
2417,14 zł - tyle otrzymasz za wczasy pod gruszą w czasie majówki?

Wczasy pod gruszą 2024 można wykorzystać w czasie majówki już od 27 kwietnia albo 1 maja. Ile wynosi dofinansowanie do urlopu? Nie można mylić gruszy ze świadczeniem urlopowym! Które świadczenie nie ma określonej maksymalnej kwoty?

20 maja to ważny termin dla niektórych płatników. ZUS przypomina o rocznym rozliczeniu składki na ubezpieczenie zdrowotne

Zbliża się ważny termin dla osób prowadzących pozarolniczą działalność. Do 20 maja 2024 r. muszą one przekazać do ZUS roczne rozliczenie składki na ubezpieczenie zdrowotne za rok 2023. To również termin na złożenie ZUS DRA lub ZUS RCA za kwiecień 2024 r., które uwzględniają to rozliczenie.

Dzień wolny w urodziny i krótsza praca w piątek lepsze niż premia? Pracownicy już trochę inaczej podchodzą do benefitów od pracodawcy

Wniosek z obserwacji przez ekspertów obecnego rynku pracy jest jednoznaczna: coraz bardziej rozbieżne są oczekiwania pracowników i chęci przedsiębiorców w zakresie oferowania benefitów będących uzupełnieniem wynagrodzenia. – Ponad 70% pracowników oczekuje, że poza standardowym wynagrodzeniem będzie otrzymywać od pracodawcy także benefity motywacyjne oraz nagrody np. w trybie kwartalnym. Widzimy jednak w tym zakresie zdecydowaną zmianę tendencji. Jeszcze kilka lat temu najważniejsze były pieniądze lub ew. pakiet sportowy czy ubezpieczeniowy. Teraz najbardziej oczekiwany benefit jest zupełnie inny – mówi Dorota Siedziniewska – Brzeźniak, ekspert rynku pracy, prokurent IDEA HR Group.

Minister pracy: Będą składki ZUS od umów o dzieło i zlecenia, będzie godna emerytura

Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, minister rodziny, pracy i polityki społecznej, poinformowała, że wkrótce do konsultacji społecznych trafi projekt ustawy reformującej oskładkowanie umów o dzieło i zlecenie. Zmiany mają zapewnić godną emeryturę osobom pracującym w oparciu o umowę zlecenie albo umowę o dzieło.

REKLAMA

Czy 2 maja jest dniem wolnym od pracy?

2 maja 2024 r. wypada w czwartek pomiędzy wolną środą 1 maja (Święto Pracy) i wolnym piątkiem (Narodowe Święto 3 Maja). Czy wypadające 2 maja Święto Flagi to dzień wolny od pracy? Czy trzeba wziąć na ten dzień urlop?

Zaliczka czy zadatek - co będzie lepsze przy współpracy z freelancerem?

Zaliczka czy zadatek? Jaka jest różnica? Co jest zwrotne, a co przepada? Podpowiadamy, co wybrać przy współpracy z freelancerem.

Minister pracy: Zwolnień grupowych jest sporo, ale są monitorowane przez resort pracy

Firmy działające w naszym kraju coraz częściej przeprowadzają zwolnienia grupowe. Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, minister rodziny, pracy i polityki społecznej, przyznaje, że faktycznie tych zwolnień jest sporo.

Majówka 2024: weź 3 dni urlopu a będziesz miał 9 dni wolnych

Majówka w 2024 zapowiada się wspaniale. Wypoczynek może być naprawdę długi. Wystarczy wziąć 3 dni urlopu a można mieć 9 dni wolnych (wliczając weekendy). Co ciekawe Boże Ciało w 2024 r. wypada 30 maja (czwartek) oznacza to, że biorąc wolne w dniu 31 maja (piątek) - łącznie z weekendem można mieć 4 dni wolnego. Jak wypada majówka 2024? Czy w majówkę jest wolne od szkoły?

REKLAMA

Zwolnienie grupowe: kto może zwolnić, z jakich przyczyn, kogo nie można zwolnić, jaka wysokość odprawy pieniężnej

Zwolnienie grupowe to rozwiązanie umów o pracę z pracownikami z przyczyn niedotyczących pracowników. Nie każdy pracodawca może przeprowadzić takie zwolnienie i nie każdy pracownik może być nim objęty.

Poszedł po zaległe wynagrodzenie a spotkała go śmierć. Zabójstwo w Gdańsku, są zarzuty Prokuratury!

47-letni mężczyzna, pracodawca usłyszał od Gdańskiej Prokuratury zarzut popełnienia przestępstwa zabójstwa w zamiarze ewentualnym i trafił do tymczasowego aresztu. Potrącił pracownika wózkiem widłowym. 37-letni obywatel Gruzji zmarł  wyniku wstrząsu urazowego. Co grozi pracodawcy?

REKLAMA