REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Niestawienie się w pracy przed czasem a kara porządkowa

Anna Wijkowska
radca prawny, PFR Portal PPK Sp. z o. o.
Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Niestawienie się w pracy przed czasem a kara porządkowa. / Fot. Fotolia
Niestawienie się w pracy przed czasem a kara porządkowa. / Fot. Fotolia
ShutterStock

REKLAMA

REKLAMA

Pracodawca zarządził, aby pracownicy znajdowali się w miejscu pracy 10 minut przed godziną rozpoczęcia pracy. Czy niestawienie się w pracy przed czasem może być przyczyną nałożenia na pracownika kary porządkowej?

Pracownik nie musi być w firmie 10 minut przed czasem

Obniżenie pensji za niestawienie się w pracy równo o 7.50 jest niezgodne z przepisami. Tak samo, gdy z powodu spóźnienia nie mógł wejść na teren zakładu. W obu przypadkach bezprawnie rozszerzono ustawowy katalog kar.

REKLAMA

Autopromocja

Z umowy o pracę wynika, że swoje obowiązki mam wykonywać od godz. 8.00 do godz. 16.00. Niedawno pracodawca zarządził, że:

  • na stanowisku pracy mam być o 7.50, w przeciwnym razie moje wynagrodzenie będzie pomniejszane o 20 zł,
  • bramę zakładu mam przekroczyć najpóźniej o 7.55, jeżeli nie, to ochroniarz nie ma prawa mnie wpuścić do pracy. Wtedy decyzję podejmuje kierownik, czy mogę zacząć pracę,
  • mamy monitoring, który wyrywkowo jest sprawdzany przez prezesów i gdy nie będzie mnie w momencie sprawdzania (wyjście do łazienki, bo nigdzie indziej nie można się ruszyć), jest kara finansowa – 10 zł.

Polecany produkt: INFORLEX.PL Kadry i Płace

Czy takie kary są dopuszczalne?

W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na regulacje prawne wskazujące, w jakich sytuacjach pracodawca może stosować wobec pracownika kary oraz określające rodzaje tych kar. Są to przepisy kodeksu pracy (dalej: k.p.) dotyczące odpowiedzialności porządkowej pracowników, tj. art. 108 i następne k.p. Przepisy te przewidują zamknięty katalog kar porządkowych, które pracodawca może stosować wobec pracowników. Karami takimi są:

  • upomnienie,
  • nagana,
  • sankcja pieniężna.

Porozmawiaj o tym na FORUM

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Zamknięta lista

Jednocześnie kodeks pracy wskazuje, za jakie naruszenia mogą zostać zastosowane poszczególne rodzaje kar. Kary upomnienia i nagany mogą zostać udzielone pracownikowi za nieprzestrzeganie ustalonej organizacji i porządku w procesie pracy, przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów przeciwpożarowych, a także przyjętego sposobu potwierdzania przybycia i obecności w pracy oraz usprawiedliwiania nieobecności w pracy. Natomiast kara pieniężna może zostać nałożona na pracownika wyłącznie za nieprzestrzeganie przez niego przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy lub przepisów przeciwpożarowych, opuszczenie pracy bez usprawiedliwienia, stawienie się do pracy w stanie nietrzeźwości lub spożywanie alkoholu w czasie pracy. Niedopuszczalne jest stosowanie przez pracodawcę innego rodzaju kar niż przewidziane w kodeksie pracy kary porządkowe.

Co więcej, pracodawca uprawniony jest do stosowania tych kar wyłącznie za dopuszczenie się przez pracownika, określonych również przepisami kodeksu pracy, naruszeń. Co to oznacza? Otóż, dla przykładu, pieniężna kara porządkowa nie może zostać nałożona na pracownika za niepodpisanie listy obecności, pomimo iż podpisanie takiej listy przyjmuje się u pracodawcy jako potwierdzenie przybycia i obecności w pracy. W takim przypadku zasadne może się okazać natomiast udzielenie pracownikowi kary upomnienia.

Sankcja finansowa bez podstawy

Odnosząc powyższe do przedstawionego stanu faktycznego, należy uznać, że wydane przez pracodawcę zarządzenia opisane na wstępie naruszają obowiązujące regulacje prawne. Niedopuszczalne jest bowiem stosowanie przez pracodawcę kar, które wykraczają poza katalog określony we wskazanym art. 108 k.p. To oznacza, że pracodawca nie jest uprawniony do pomniejszania przysługującego pracownikowi wynagrodzenia o kwotę 20 zł w sytuacji, kiedy pracownika nie ma na stanowisku pracy o godz. 7:50, podczas gdy godziną rozpoczęcia przez niego pracy jest 8.00. Niestawienie się przez pracownika w pracy na 10 minut przed czasem jej rozpoczęcia nie może stanowić podstawy do nałożenia na pracownika kary pieniężnej. Jednocześnie jeżeli pracownik rozpoczyna pracę o godz. 8:00 i o tej porze jest obecny w pracy i świadczy pracę, brak jest podstaw do pomniejszenia jego wynagrodzenia tylko na tej podstawie, że nie stawił się do pracy 10 minut przed godziną jej rozpoczęcia. Odmiennie natomiast przedstawiałaby się sytuacja, gdyby pracownik rozpoczął pracę z 10-minutowym opóźnieniem, tj. o godz. 8:10. W takim wypadku pracodawca byłby uprawniony do stosownego pomniejszenia wynagrodzenia, gdyż wynagrodzenie przysługuje tylko za pracę wykonaną.

Rozliczanie spóźnień i nieusprawiedliwionych nieobecności w pracy

REKLAMA

Nieuprawnione jest również niedopuszczenie do pracy w sytuacji, kiedy pracownik nie przekroczy bramy zakładu co najmniej na 5 minut przed czasem jej rozpoczęcia. Brak jest jakichkolwiek podstaw do takiego działania pracodawcy. Jeżeli pracownik zgłosi swoją gotowość do pracy w miejscu wykonywania pracy i w czasie, w którym rozpoczyna pracę, pracodawca powinien dopuścić pracownika do pracy.

Brak także podstaw do nałożenia na pracownika kary finansowej w wysokości 10 zł w przypadku, gdy weryfikacja monitoringu wykaże, że pracownik nie był obecny na swoim stanowisku pracy w momencie sprawdzania. Nieobecność pracownika na stanowisku pracy w czasie pracy nie w każdym przypadku stanowi opuszczenie pracy bez usprawiedliwienia. A tylko w razie takiego opuszczenia pracy pracodawca jest uprawniony do nałożenia kary finansowej. Co więcej, nałożenie kary finansowej w wysokości 10 zł za każdą stwierdzoną przez pracodawcę nieobecność w pracy, w przypadku kiedy w danym miesiącu tych nieobecności będzie znaczna liczba, może prowadzić do przekroczenia dopuszczalnej maksymalnej łącznej wysokości kar pieniężnych.

Co można zrobić

W takiej sytuacji pracownik powinien się zwrócić do pracodawcy, najlepiej w formie pisemnej, z wnioskiem o podanie podstawy prawnej zastosowanych wobec niego kar, jednocześnie wskazując, że w jego opinii działania podjęte przez pracodawcę naruszają obowiązujące regulacje prawne. Możliwe, że w konsekwencji takiego działania pracownika pracodawca zweryfikuje słuszność swoich decyzji i w wyniku tego je zmieni. W przeciwnym wypadku pracownik może zgłosić niezgodną z prawem praktykę Państwowej Inspekcji Pracy, a nawet wystąpić do sądu pracy z powództwem o zasądzenie od pracodawcy bezpodstawnie potrąconego wynagrodzenia za pracę wraz z odsetkami.

Podstawa prawna:

  • Art. 108 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1502 ze zm.).
Autopromocja

REKLAMA

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Dostosowanie stanowisk pracy wyposażonych w monitory ekranowe - sprawdź, czy Twoje jest odpowiednie

Przepisy bhp wymagają odpowiednio przygotowanych i dostosowanych stanowisk pracy wyposażonych w monitory ekranowe. Sprawdź, czy Twoje stanowisko pracy jest zgodne z przepisami!

Czy pracownik na zwolnieniu lekarskim może wyjechać na urlop

Podczas zwolnienia lekarskiego pracownikowi nie wolno wykonywać żadnej pracy zarobkowej. Ponadto nie może wykorzystywać zwolnienia w sposób niezgodny z jego celem. Czy to oznacza, że podczas choroby pracownik powinien zostać w domu i nie wolno mu wyjechać na urlop?

Wskaźnik waloryzacji na ustawowym minimum. W 2025 r. emerytury i renty wzrosną o 6,78 proc.

6,78 proc. - co najmniej o tyle wzrosną emerytury i renty w przyszłym roku. Rząd pracuje nad rozporządzeniem w sprawie wysokości zwiększenia wskaźnika waloryzacji emerytur i rent w 2025 r.

Czy 21 lipca to niedziela handlowa?

Czy przedostatnia niedziele lipca to niedziela handlowa? Czy sklepy będą otwarte? 

REKLAMA

Składki tylko do ZUS czy do ZUS i OFE. Kończy się czas na podjęcie decyzji

Wkrótce „okno transferowe” pozwalające ubezpieczonym decydować, gdzie ma być przekazywana część ich składki emerytalnej, zostanie zamknięte. O tym, gdzie ma trafiać część składki, mogą decydować mężczyźni, którzy nie ukończyli 55 lat, i kobiety, które nie ukończyły 50 lat.

Wypłata z PPK bez podatku – wystarczy wybrać odpowiedni sposób wypłaty

Środki z PPK można wypłacić bez podatku. Bez względu na to, jaki wariant wypłaty oszczędności uczestnik PPK wybierze – zyski wypracowane przez 25% środków zgromadzonych na jego rachunku PPK będą zwolnione z podatku dochodowego. Rozłożenie wypłaty na co najmniej 120 miesięcznych rat zwalnia z podatku zyski wypracowane przez całość oszczędności. 

Wydłużenie ważności orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności – projekt ustawy

Rząd przyjął projekt nowelizacji ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Nowelizacja przewiduje wydłużenie ważności orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności maksymalnie o 6 miesięcy.

Czy pracodawca może zmusić do 14-dniowego urlopu?

Według Kodeksu pracy wymiar urlopu wypoczynkowego wynosi 20 lub 26 dni – w zależności od stażu pracy pracownika. Urlop może być podzielony na części, z których co najmniej jedna powinna trwać nie mniej niż 14 kolejnych dni kalendarzowych. Czy 14-dniowy urlop jest obowiązkowy?

REKLAMA

4 dni albo 35 godzin tygodnia pracy w Polsce do 2027 roku? Za granicą już testowali a efekty są pozytywne

W oczekiwaniu na zapowiadane przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej  skrócenie tygodniowego czasu pracy w Polsce, warto przyjrzeć się przykładom z innych państw. Dotąd w programach pilotażowych 4-dniowego tygodnia pracy zaobserwowano np. spadek rotacji zatrudnienia o 40 proc., polepszenie dobrostanu pracowników w 82 proc. firm oraz oszczędności dla pracodawców na poziomie niemal 2 mln zł w skali roku. Krótszy tydzień pracy najlepiej przyjął się na Islandii, gdzie 86 proc. pracowników korzysta z niego lub ma taką możliwość. Ale polscy pracodawcy nie są entuzjastami tego rozwiązania. Aż 51 proc. firm uważa, że w ich branży jest ono niemożliwe. Jeżeli nie uda się skrócić tygodnia pracy, to dobrą alternatywą dla 54 proc. Polaków mogłaby być częstsza praca zdalna lub hybrydowa. 

Czy na zwolnieniu lekarskim można wyjechać?

Czy na zwolnieniu lekarskim można wyjechać na urlop? Jakie wskazania może zawierać L4? Czy wyjazd na wakacje do rodziny do innego miasta lub wyjazd za granicę jest dopuszczalny w czasie zwolnienia lekarskiego?

REKLAMA