Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Dane o szczepieniu ujawniane na podstawie ustawy - RPO

Konstytucja: ujawnianie danych o szczepieniu możliwe jest tylko na podstawie ustawy
Konstytucja: ujawnianie danych o szczepieniu możliwe jest tylko na podstawie ustawy
shutterstock
Dane o szczepieniu mogą być ujawniane tylko na podstawie ustawy - RPO twierdzi, że § 2 ust. 29 tego rozporządzenia Rady Ministrów z  6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii jest niezgodny z art. 51 ust. 5 Konstytucji

Informacja o szczepieniu danej osoby - prawo

Chaos prawny ws. szczepień. Marcin Wiącek prosi Ministra Zdrowia o poprawę przepisów.

Większość podmiotów zobowiązanych do przestrzegania limitów osób w stanie epidemii nie może - pod groźbą administracyjnej kary pieniężnej – weryfikować, czy dana osoba jest zaszczepiona. Mogą zatem odpowiadać za coś, na co nie mają żadnego wpływu z braku dostępu do kluczowych informacji. Zarazem w sposób nieuzasadniony zróżnicowano sytuację podmiotów, których część (służby państwowe) ma jednak dostęp do informacji o zaszczepieniu danej osoby. Tymczasem z Konstytucji wynika, że nikt nie może być zobowiązany inaczej niż na podstawie ustawy do ujawniania informacji na swój temat. W tym zakresie rozporządzenie rządu z 6 maja 2021 r. jest niekonstytucyjne.

Rzecznik Praw Obywatelskich prosi ministra zdrowia Adama Niedzielskiego o dostosowanie obecnego stanu prawnego do standardów konstytucyjnych. Nie spełnia ich bowiem sytuacja, w której materia ustawowa – jak w tym przypadku - jest regulowana w rozporządzeniu. Nie jest też z nimi zgodne nakładanie na pracodawców i inne podmioty obowiązków - bez nadania narzędzi prawnych dla wywiązywania się z nich. W tym kontekście Marcin Wiącek mówi o „chaosie prawnym”.

Przepisy BHP - narażenie pracowników na zakażenie covid

Z art. 207 § 1 Kodeksu pracy wynika, że pracodawca ponosi odpowiedzialność za stan bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie pracy. Jest ona  bezwarunkowa. Nie może on się od niej uwolnić zarzutem, że również pracownik nie dopełnił obowiązków. A pracodawca naraża się na zarzut naruszenia zdrowia pracowników - jako ich dobra osobistego - także gdy naraża ich na ryzyko zakażenia koronawirusem. 

Z art. 51 ust. 1 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce wynika, że rektor zapewnia bezpieczne i higieniczne warunki pracy i kształcenia. Analizuje i identyfikuje zagrożenia dla zdrowia i życia oraz ocenia i dokumentuje ryzyko związane z kształceniem. Podejmuje działania profilaktyczne i zmniejszające to ryzyko.

Według art. 5 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie imprez masowych za bezpieczeństwo imprezy masowej w miejscu i w czasie jej trwania odpowiada jej organizator. Obejmuje to m. in. spełnienie wymogów zapewnienia uczestnikom bezpieczeństwa. Ma też spełniać wymogi określone w przepisach sanitarnych. 

Z perspektywy tych przykładowych obowiązków należy rozpatrywać zagrożenie zakażenia koronawirusem. Zarówno pracodawcy, jak rektorzy i organizatorzy imprez masowych, aby móc skutecznie realizować swe zobowiązania i przeciwdziałać zagrożeniom zakażenia koronawirusem, muszą mieć adekwatne narzędzia prawne. 

Jednym z podstawowych środków, wykorzystujących osiągnięcia nauki, który ma zapewnić w stanie epidemii bezpieczne i higieniczne warunki pracy (oraz bezpieczeństwo w szkołach wyższych i obiektach użyteczności publicznej) są szczepienia przeciw COVID-19. Jednakże ani pracodawcy, ani inne podmioty w ramach przypisanej im odpowiedzialności -  w celu ustalenia skali ryzyka epidemicznego w zakładzie pracy czy w zarządzanym obiekcie - nie mają prawnej możliwości uzyskania informacji, czy dana osoba zaszczepiła się.

Informacja o szczepieniu a RODO

Art. 9 ust. 1 rozporządzenia RODO zabrania przetwarzania danych osobowych dotyczących zdrowia. Zakaz ten nie ma zastosowania, gdy dana osoba, wyraziła wyraźną zgodę na przetwarzanie. Nie stosuje się go również, gdy takie przetwarzanie jest niezbędne do wypełnienia obowiązków i wykonywania szczególnych praw przez administratora lub osobę, której dane dotyczą, w dziedzinie prawa pracy, zabezpieczenia społecznego i ochrony socjalnej, o ile jest to dozwolone prawem Unii lub prawem państwa członkowskiego, lub porozumieniem zbiorowym na mocy prawa państwa członkowskiego przewidującymi odpowiednie zabezpieczenie praw podstawowych i interesów osoby, której dane dotyczą. Zakaz ten nie ma też zastosowania, gdy przetwarzanie jest niezbędne ze względów związanych z interesem publicznym w dziedzinie zdrowia publicznego.

WAŻNE! W świetle RODO realizacja przez pracodawców i inne podmioty obowiązków co do zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy czy bezpieczeństwa sanitarnego - w kontekście szczepień przeciw COVID-19 -  wymaga zgody danej osoby bądź też wyraźnego przepisu prawa. 

Dane o zdrowiu - ujawnienie tylko na podstawie ustawy 

W warunkach polskich musi to być ustawa. Z art. 51 ust. 1 Konstytucji wynika bowiem, że nikt nie może być obowiązany inaczej niż na podstawie ustawy do ujawniania informacji  na jego temat. A zgodnie z art. 51 ust. 5 Konstytucji zasady i tryb gromadzenia oraz udostępniania informacji określa ustawa.

Zgodnie z § 2 ust. 29 rozporządzenia Rady Ministrów z  6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii, dane przetwarzane w unijnych cyfrowych zaświadczeniach COVID są udostępniane w celu weryfikacji statusu zdrowotnego posiadacza zaświadczenia: 

•    Państwowej Inspekcji Sanitarnej, Narodowemu Funduszowi Zdrowia, Policji, straży gminnej, Państwowej Straży Pożarnej, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Straży Ochrony Kolei, Centralnemu Biuru Antykorupcyjnemu, Służbie Ochrony Państwa, Służbie Kontrwywiadu Wojskowego, Żandarmerii Wojskowej, Wojskom Obrony Terytorialnej, Systemowi Wspomagania Dowodzenia Państwowego Ratownictwa Medycznego oraz przedsiębiorcom i podmiotom niebędącym przedsiębiorcą wykonującym m.in. międzynarodowy transport drogowy, transport powietrzny,  środkami publicznymi i kolejowy z przekroczeniem granic RP.

§ 2 ust. 29 tego rozporządzenia jest niezgodny z art. 51 ust. 5 Konstytucji. Udostępnienie danych przetwarzanych w unijnych cyfrowych zaświadczeniach COVID w celu weryfikacji statusu zdrowotnego ich posiadaczy odbywa się bowiem nie na podstawie ustawy, lecz rozporządzenia. 

Prowadzi to ponadto do nieuzasadnionego zróżnicowania sytuacji prawnej podmiotów (w tym pracodawców) w zakresie dostępu do informacji o zaszczepieniu danej osoby. 

Weryfikacja szczepień - chaos prawny

Część tych podmiotów – dzięki dostępowi do danych przetwarzanych w unijnych cyfrowych zaświadczeniach COVID - ma rzeczywistą możliwość realizacji ich obowiązków zapewnienia bezpieczeństwa sanitarnego. Jednak większość podmiotów w dalszym ciągu ponosi odpowiedzialność za coś, na co nie ma żadnego wpływu – z powodu braku dostępu do kluczowych informacji.

Obrazu chaosu prawnego dopełnia § 9 ust. 19b rozporządzenia RM, że do ograniczeń działalności  w stanie epidemii nie wlicza się osób zaszczepionych. Nie ma jednak żadnego narzędzia prawnego, które umożliwiłoby podmiotom zobowiązanym do przestrzegania limitów - pod groźbą administracyjnej kary pieniężnej - weryfikację, czy dana osoba jest zaszczepiona. 

Narusza to zasadę zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa, wywodzoną z art. 2 Konstytucji. Podmioty, które mają stosować limity i ograniczenia - nie obejmujące osób zaszczepionych - nie mają żadnych możliwości, aby te zobowiązania wykonać.

Wymaga to uporządkowania i kompleksowego uregulowania na poziomie ustawy. Zgodnie ze stanowiskiem Trybunału Konstytucyjnego to wyłącznie do ustawy należy określenie obowiązku ujawnienia informacji o osobie (w tym zdrowotnych) oraz  zasad, trybu ich gromadzenia i udostępniania – podkreśla Marcin Wiącek.

VII.7050.1.2021

Załączniki:

Do_Ministra_Zdrowia_9.12.2021.pdf

Chcesz dowiedzieć się więcej, sprawdź »
Komplet: Polski Ład w wynagrodzeniach i dochodach, Kodeks pracy 2022 i Czas pracy 2022
Komplet: Polski Ład w wynagrodzeniach i dochodach, Kodeks pracy 2022 i Czas pracy 2022
Tylko teraz
Źródło: Rzecznik Praw Obywatelskich
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Opieka na dziecko 2022
    Opieka na dziecko zdrowe w 2022 roku – ile dni wynosi? Do ilu lat dziecka można korzystać? Co w przypadku opieki nad dzieckiem na kwarantannie, nauce zdalnej i nad dzieckiem chorym?
    Omikron powoduje ogromne braki pracowników
    Omikron powoduje ogromne braki pracowników - nawet 2 mln pracowników może przebywać na izolacji i kwarantannie w lutym 2022 roku. Jak ochronić firmę przed kryzysem?
    Praca zdalna wymaga pilnej regulacji w Kodeksie pracy
    Praca zdalna wymaga pilnej regulacji w Kodeksie pracy - przedsiębiorcy apelują o uchwalenie szczegółowych przepisów dotyczących pracy zdalnej. Pandemia trwa już dwa lata, a przepisów kodeksowych nadal brak.
    Pracownicy na kwarantannie - paraliż firm
    Coraz więcej pracowników przebywa na kwarantannie. Omikron dziesiątkuje kadry. Firmom grozi paraliż. Przedsiębiorcy apelują o pilne wdrożenie weryfikacji covidowej i innego wsparcia dla polskich firm.
    Przyszłość pracy - odmienne wizje pracodawców i pracowników
    Jak będzie wyglądała przyszłość pracy? Okazuje się, że pracodawcy i pracownicy mają odmienne wizje. Z czym muszą zmierzyć się pracodawcy? Czym jest Wielka Rezygnacja?
    Weryfikacja covidowa - drugi projekt ustawy
    Weryfikacja covidowa - w środę 26 stycznia 2022 r. do Sejmu wpłynął drugi projekt ustawy. Stanowi uzupełnienie "lex Hoc". Pracodawca będzie mógł sprawdzić szczepienia pracowników, wyniki testów na COVID-19 lub uzyskać informację o przebytej infekcji. Kto zapłaci za testy pracowników?
    Rekordowy wzrost wynagrodzeń w grudniu 2021 r.
    W grudniu 2021 r. odnotowano rekordowy wzrost wynagrodzeń w sektorze przedsiębiorstw zatrudniających powyżej 9 osób. Inflacja wpływa na podwyżki wynagrodzeń. Jak wygląda przeciętne zatrudnienie?
    Ile wynosi składka zdrowotna dla pracownika?
    Ile wynosi składka zdrowotna dla pracownika w 2022 roku? Jak obliczyć podstawę wymiaru składki zdrowotnej?
    Dni wolne na opiekę nad dzieckiem (urlop opiekuńczy) - zasady, przepisy
    Pracownicy, tj. osoby zatrudnione na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę (art. 2 Kodeksu pracy, „kp”), mają prawo do korzystania z dni wolnych na opiekę nad dzieckiem z zachowaniem prawa do wynagrodzenia, zwanych potocznie urlopem opiekuńczym.
    Dzień wolny na szczepienie dla pracowników PGG
    Dzień wolny na szczepienie dla pracowników PGG, którzy zdecydują się zaszczepić do 11 marca 2022 roku.
    Okres rozliczeniowy - wydłużenie do 12 miesięcy
    Wydłużenie okresu rozliczeniowego do 12 miesięcy może rozwiązać problem nadgodzin. Kiedy można wydłużyć okres rozliczeniowy do roku? Jak wprowadzić 12-miesięczny okres rozliczeniowy?
    Wypłata wynagrodzenia - termin
    Wypłata wynagrodzenia za pracę - w jakim terminie powinna się odbywać? Co z wypłatą wynagrodzenia po terminie? Czy zawsze wypłaty wynagrodzenia dokonuje się na konto? Co na to Kodeks pracy?
    Wypłata części wynagrodzenia w gotówce
    Wypłata części wynagrodzenia w gotówce - czy jest możliwa? Czy pracownik może złożyć wniosek o wypłatę na konto i w gotówce? Gdzie przechowywać taki wniosek?
    Jak zwiększyć aktywność zawodową Polek?
    Jak zwiększyć aktywność zawodową Polek? Co należy zmienić w opiece i edukacji dzieci? Ważne jest wyższe subsydiowanie zatrudnienia dodatkowej opieki dla dziecka do 3 lat oraz zmiany w modelu rodziny. Jak zmodyfikować program 500+?
    Jak zachęcić pracowników IT do przyjęcia oferty pracy?
    Jak zmotywować pracowników IT do przyjęcia oferty pracy? Pracodawcy zachęcają kandydatów wysokimi zarobkami i coraz nowszymi benefitami. Czym jest premia za podpis?
    Emerytura dla stulatków czyli świadczenie honorowe z ZUS
    Emerytura dla stulatków czyli świadczenie honorowe z ZUS to dodatkowe świadczenie, które przysługuje co miesiąc od setnych urodzin. Ile wynosi w 2022 roku?
    Pandemia a obowiązki i rozwój pracowników
    Jak pandemia wpłynęła na obowiązki i rozwój pracowników? Niektórzy musieli wziąć na siebie dodatkowe obowiązki po pracownikach, którzy byli zwalniani lub ich stanowiska pracy były likwidowane. Przejście na pracę zdalną mogło wiązać się z nabyciem nowych umiejętności cyfrowych. Pracodawcy postawili też na nowe benefity.
    Sektor nowoczesnych usług dla biznesu 2022 - rekrutacje
    Sektor nowoczesnych usług dla biznesu w 2022 roku prowadzi rekrutacje na szeroką skalę. Osoby z odpowiednimi kompetencjami mogą liczyć na wysokie podwyżki wynagrodzeń. Jakie specjalizacje są najbardziej poszukiwane?
    Rośnie popyt na pracowników sektora SSC i BPO
    Wciąż rośnie popyt na pracowników sektora SSC i BPO, a liczba kandydatów jest zbyt mała. Otrzymują nawet kilka ofert pracy tygodniowo i mogą stawiać warunki. Pracodawcy przekonują ich wyższym wynagrodzeniem, premiami i praca zdalną.
    Czas pracy pracownika dojeżdżającego
    W przeważającej ilości przypadków pojęcie czasu pracy nie budzi wątpliwości. Występują jednak sytuacje nietypowe. Można do nich zaliczyć pracę, która zasadniczo odbywa się poza stałym wyznaczonym miejscem,
    Automatyzacja kadr i płac a zmiany wynikające z Polskiego Ładu
    Jak automatyzacja kadr i płac pomoże przejść przez zmiany Polskiego Ładu? Wiele zagadnień pozostaje niejasnych. Pracownicy nie wiedzą, jakie oświadczenia złożyć. Dużo osób otrzymało niższe wynagrodzenia za styczeń 2022 roku.
    Jak koronawirus wpłynął na prawa pracownika?
    Jak koronawirus wpłynął na prawa pracownika? Co należy pilnie uregulować w Kodeksie pracy? Na jakie wsparcie mogą liczyć pracodawcy w związku z koronawirusem?
    Urlop wypoczynkowy 2022
    Urlop wypoczynkowy w 2022 roku przysługuje na dotychczasowych zasadach. Ile dni urlopu przyznaje Kodeks pracy? Do kiedy można wykorzystać urlop? Ile wynosi wynagrodzenie netto za czas urlopu?
    Co to jest higiena cyfrowa?
    Higiena cyfrowa - co to jest? Niektórzy mogą przeznaczyć na używanie smartfona prawie 9 lat swojego życia. Jakie negatywne skutki wywołuje nadmierne korzystanie z narzędzi cyfrowych?
    Świadczenie aktywizacyjne 2022
    Świadczenie aktywizacyjne dla pracodawców z PUP - czym jest? Ile wynosi w 2022 roku? Ile czasu można je otrzymywać?