Dzień wolny za święto w sobotę a zwolnienie lekarskie

Dzień wolny za święto wypadające w sobotę

Zgodnie z ustawą o dniach wolnych od pracy w Polsce wszystkie niedziele i święta są dniami wolnymi od pracy. Ustawa ta wylicza 13 świąt. Święto wymienione w ustawie o dniach wolnych od pracy, które wypada w innym dniu niż niedziela, obniża wymiar czasu pracy w danym okresie rozliczeniowym o 8 godzin. Gdy takie święto przypada w środku tygodnia pracującego, a zwykle jest to poniedziałek-piątek, dzień świąteczny staje się dniem wolnym od pracy. W ten sposób dochodzi do obniżenia wymiaru czasu pracy. Sytuacja komplikuje się, kiedy święto wypada w sobotę, która i tak jest wolna od pracy z tytułu zasady przeciętnie 5-dniowego tygodnia pracy.

Zgodnie z Kodeksem pracy święto wypadające w sobotę również powoduje obniżenie wymiaru czasu pracy o 8 godzin czyli o jeden dzień. W praktyce oznacza to tyle, co konieczność wyznaczenia przez pracodawców w tym samym okresie rozliczeniowym innego dnia wolnego (dla pracowników niepracujących w soboty zgodnie z harmonogramem czasu pracy).

Na podkreślenie zasługuje fakt obowiązku oddania innego dnia wolnego w tym samym okresie rozliczeniowym, w którym wypada święto. W przypadku miesięcznego okresu rozliczeniowego pracodawca musi więc wskazać dzień wolny jeszcze w tym samym miesiącu. Największą swobodę w tym zakresie mają pracodawcy, u których obowiązuje roczny okres rozliczeniowy. Co do zasady pracodawca ustala termin wolnego samodzielnie. Może jednak wziąć pod uwagę sugestie pracowników lub reprezentacji pracowników.

Dzień wolny za święto w sobotę a zwolnienie lekarskie

Jak choroba pracownika i przebywanie na L4 wpływa na udzielenie dodatkowego dnia wolnego za święto wypadające w sobotę? Można wyróżnić dwie sytuacje:

1. choroba pracownika w dniu wolnym wyznaczonym przez pracodawcę za święto wypadające w sobotę
2. choroba pracownika w święto wypadające w sobotę

Pierwsza sytuacja to przebywanie na L4 w dniu wyznaczonym przez pracodawcę jako dodatkowy dzień wolny za święto wypadające w sobotę. Czy chorowanie w czasie tego dnia wolnego uprawnia pracownika do otrzymania wolnego w innym terminie już po powrocie ze zwolnienie lekarskiego? Nie. W tym przypadku doktryna nie ma żadnych wątpliwości. Pracodawca nie ma obowiązku ustalania innego dnia wolnego, jeśli pracownik nie mógł skorzystać z wyznaczonego wcześniej terminu z powodu choroby.

Co prawo mówi na temat drugiej sytuacji? Czy choroba pracownika w sobotę, kiedy wypada święto ustawowo wolne od pracy, uprawnia go do skorzystania z wyznaczonego przez pracodawcę dnia wolnego? Tak. Jeśli w czasie zwolnienia lekarskiego jedno ze świąt wymienionych w ustawie o dniach wolnych od pracy wypada w sobotę, pracownik ma prawo do skorzystania z dnia wolnego wyznaczonego za to święto przez pracodawcę. Jakie jest uzasadnienie takiego rozwiązania? Wypowiedziała się w tej sprawie Państwowa Inspekcja Pracy (odnośnie pytania skierowanego o święto wypadające w sobotę dnia 1 listopada 2008 r.):

"Dzień wolny od pracy z tego tytułu otrzyma również pracownik, który w dniu świątecznym przebywał na zwolnieniu lekarskim. Jeżeli bowiem pracodawca wyznaczył jako dzień wolny w zamian za święto dzień przypadający po powrocie chorego pracownika do pracy, pracownik ten ma prawo z tego wolnego dnia skorzystać. Obniżenie obowiązującego pracownika wymiaru czasu pracy, zgodnie z dyspozycją zawartą w art. 130 Kodeksu pracy, ma bowiem nastąpić z tytułu przypadającego w danym okresie rozliczeniowym święta. Sobota, na którą przypada święto, tak jak miało to miejsce 1 listopada 2008 r., była bowiem dniem wolnym z tytułu święta, nie zaś z tytułu przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy.

Choroba pracownika, w opisanym przypadku, nie obniża obowiązującego go wymiaru czasu pracy. Zgodnie bowiem z art. 130 § 3 Kodeksu pracy, wymiar czasu pracy pracownika w danym okresie rozliczeniowym, ulega obniżeniu o liczbę godzin usprawiedliwionej nieobecności w pracy, przypadających do przepracowania w czasie tej nieobecności, zgodnie z przyjętym rozkładem czasu pracy. Oznacza to zatem, iż wymiar czasu pracy pracownika przebywającego na zwolnieniu lekarskim ulega obniżeniu o liczbę godzin pracy, jaką pracownik miałby do przepracowania, zgodnie z obowiązującym go harmonogramem czasu pracy, gdyby z tego zwolnienia nie korzystał. Sobota była natomiast dniem wolnym od pracy, a zatem nie obniżała wymiaru czasu pracy choremu pracownikowi."

Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dziennik Ustaw rok 2020 poz. 1320)

Ustawa z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy (Dziennik Ustaw rok 2020 poz. 1920)