Kategorie

Rozpoczęcie prowadzenia pozarolniczej działalności lub zaprzestanie jej wykonywania?

Ewa Zawiślak - Szatańska
Szczegółowe informacje na temat wypełniania dokumentów są zawarte w poradniku „Zasady wypełniania dokumentów ubezpieczeniowych” zamieszczonym na stronach ZUS.
Szczegółowe informacje na temat wypełniania dokumentów są zawarte w poradniku „Zasady wypełniania dokumentów ubezpieczeniowych” zamieszczonym na stronach ZUS.
Osoby prowadzące pozarolniczą działalność mają obowiązek zgłoszenia się w ZUS jako płatnicy składek oraz jako osoby ubezpieczone. W przypadku, kiedy zakończą działalność, tytuł do ubezpieczeń wygaśnie bądź zmieni się sposób podlegania ubezpieczeniom - fakty te również muszą zostać zgłoszone w ZUS. Zgłoszeń tych dokonuje się na sformalizowanych drukach, w określonych przepisami terminach.

Zgłoszenie płatnika składek

Osoby fizyczne prowadzące pozarolniczą działalność i będące płatnikami składek za siebie lub inne osoby, osoby prawne lub jednostki nieposiadające osobowości prawnej – wszyscy oni mają obowiązek zgłosić się w ZUS niezależnie od tego, jakie składki i za kogo będą rozliczać.

 W tym celu płatnicy składają w trybie zgłoszenia dokumenty: 

  • ZUS ZPA (zgłoszenie/zmiana danych płatnika składek) – w przypadku osoby prawnej lub jednostki nieposiadającej osobowości prawnej, zawierające następujące dane:
    • numery NIP i REGON,
    • nazwę skróconą płatnika,
    • nazwę zgodną z aktem prawnym konstytuującym płatnika,
    • nazwę organu założycielskiego płatnika,
    • występowanie obowiązku wpisu do rejestru lub ewidencji, nazwę organu rejestrowego lub ewidencyjnego,
    • datę i numer wpisu do rejestru lub ewidencji,
    • datę powstania obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne,
    • wykaz rachunków bankowych,
    • adres siedziby i adres do korespondencji,
    • adres prowadzenia działalności.
  • lub ZUS ZFA (zgłoszenie/zmiana danych płatnika składek) w przypadku osoby fizycznej, zawiera ono w szczególności następujące dane:
    • numery NIP i REGON, a gdy płatnikowi składek nie nadano tych numerów lub jednego z nich - numer PESEL lub serię i numer dowodu osobistego albo paszportu,
    • nazwisko, imię pierwsze i drugie,
    • datę i miejsce urodzenia, obywatelstwo,
    • rodzaj i numer uprawnienia, na podstawie którego prowadzona jest pozarolnicza działalność,
    • nazwę organu wydającego uprawnienie oraz datę jego wydania,
    • nazwę skróconą firmy,
    • datę powstania obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne,
    • wykaz rachunków bankowych,
    • adres siedziby, adres zamieszkania, jeżeli jest inny niż adres siedziby, adres do korespondencji,
    • adres prowadzenia działalności.

Zobacz: Do czego przydaje się RMUA?

Do zgłoszenia płatnika składek ZUS ZPA i ZUS ZFA należy dołączyć: kopie decyzji urzędu skarbowego o nadaniu numeru NIP i zaświadczenia urzędu statystycznego o nadaniu aktualnego numeru REGON.

W razie potrzeby należy dołączyć dokumenty:

  • ZUS ZBA - informację o dodatkowych numerach rachunków bankowych płatnika składek,
  • ZUS ZAA  – informację o adresach prowadzenia działalności gospodarczej przez płatnika składek.

Szczegółowe informacje na temat sposobu wypełniania dokumentów są zawarte w poradniku „Zasady wypełniania dokumentów ubezpieczeniowych” zamieszczonym na stronach Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Niektóre osoby zobowiązane do opłacania składek wyłącznie na własne ubezpieczenie, dokonują zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych odpowiednio na druku ZUS ZUA lub ZUS ZZA, który jednocześnie jest traktowany jako zgłoszenie płatnika składek. Odrębnego zgłoszenia płatnika składek nie dokonują:

  • duchowni sami opłacający składki na własne ubezpieczenia (obowiązkowe lub dobrowolne),
  • osoby podlegające dobrowolnym ubezpieczeniom społecznym (z wyłączeniem osób prowadzących pozarolniczą działalność) - same opłacające składki na własne ubezpieczenia,
  • osoby kontynuujące ubezpieczenia emerytalne i rentowe, same opłacające składki na własne ubezpieczenia,
  • osoby podlegające dobrowolnemu ubezpieczeniu zdrowotnemu - same opłacające składki na własne ubezpieczenie,
  • pracownicy najemni, którzy na podstawie umowy zawartej z pracodawcą zagranicznym przejęli obowiązki płatnika składek (tj. pracownicy lub osoby wykonujące umowę agencyjną, umowę zlecenia lub umowę o świadczenie usług, opłacające składki na własne ubezpieczenia w przypadku określonym w art. 109 rozporządzenia nr 574/72/EWG z dnia 21 marca 1972 r. w sprawie wykonywania rozporządzenia (EWG) nr 1408/71 w sprawie stosowania systemów zabezpieczenia społecznego w stosunku do pracowników najemnych, osób prowadzących działalność na własny rachunek oraz do członków i ich rodzin przemieszczających się we Wspólnocie (Dz.Urz. WE L 74 z 27 marca 1972 r. z późn. zm.)

Zobacz: Co musisz wiedzieć o raporcie ZUS RMUA?

Zgłoszenie płatnika składek wraz z załącznikami należy złożyć:

  • w terenowej jednostce organizacyjnej ZUS właściwej ze względu na adres siedziby płatnika składek,
  • w formie obowiązującej płatników rozliczających składki za nie więcej niż 5 ubezpieczonych, tj. w formie papierowej dokumentu pisemnego według ustalonego wzoru (na oryginalnym formularzu pobranym w terenowej jednostce organizacyjnej ZUS) lub w formie wydruku z aktualnego programu "Płatnik",
  • w terminie 7 dni od:
    • daty zatrudnienia pierwszego pracownika lub powstania stosunku prawnego uzasadniającego objęcie ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi i/lub ubezpieczeniem zdrowotnym pierwszej osoby, 
    • daty powstania obowiązku ubezpieczeń emerytalnego i rentowych i/lub ubezpieczenia zdrowotnego danej osoby prowadzącej działalność lub osoby z nią współpracującej - w przypadku osób fizycznych wyłącznie zobowiązanych do płacenia składek na własne ubezpieczenia.
Reklama

Twórcy i artyści dokonują zgłoszenia płatnika składek (ZUS ZFA) - w ciągu 7 dni od dnia otrzymania decyzji Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców, ustalającej datę rozpoczęcia wykonywania działalności twórczej lub artystycznej.

Hanna N. rozpoczęła 14 listopada 2008r. prowadzenie działalności jako wspólnik jednoosobowej spółki  z ograniczona odpowiedzialnością. Nie podlega ubezpieczeniom z żadnego innego tytułu. W związku z powyższym w/wymieniona osoba powinna w ciągu 7 dni, a więc do 21 listopada 2008r. zgłosić się jako płatnik składek poprzez złożenie druku ZUS ZFA, dołączyć do niego kopię decyzji urzędu skarbowego o nadaniu numeru NIP, zaświadczenie urzędu statystycznego o nadaniu aktualnego numeru REGON oraz zgłosić się do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego na druku ZUS ZUA.

W dniu 10 października 2008 r. rozpoczęła działalność firma „X” Sp. z o.o. Pierwszą osobę, co do której istniał obowiązek ubezpieczenia spółka zatrudniła 2 listopada 2008 r. i był to zleceniobiorca podlegający jedynie ubezpieczeniu zdrowotnemu. W związku z tym, podmiot ten powinien dokonać zgłoszenia płatnika składek od 2 listopada 2008r., na druku ZUS ZPA, ma na to czas do 9 listopada 2008 r. W tym samym terminie Spółka „X” powinna zgłosić do ubezpieczenia zdrowotnego swojego zleceniobiorcę, na druku ZUS ZZA.

Zobacz serwis: Opłacanie składek

Zgłoszenie do ubezpieczeń

Dokonując zgłoszenia płatnika składek, osoby prowadzące działalność składają również zgłoszenie do ubezpieczeń społecznych i/lub do ubezpieczenia zdrowotnego (jeżeli im podlegają). Zgłoszenia takiego dokonuje się poprzez złożenie druków:

  • ZUS ZUA - zgłoszenie do ubezpieczeń/zgłoszenie zmiany danych osoby ubezpieczonej - w przypadku zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego lub tylko do ubezpieczeń społecznych,
  • ZUS ZZA - zgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego/zgłoszenie zmiany danych - w przypadku zgłoszenia tylko do ubezpieczenia zdrowotnego.

Terminy zgłoszeń

UBEZPIECZENI

TERMIN ZGŁOSZENIA

Podlegający obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu i wypadkowemu oraz zdrowotnemu

7 dni od daty powstania obowiązku ubezpieczeń, tj. od dnia rozpoczęcia wykonywania pozarolniczej działalności.

Przystępujący dobrowolnie do ubezpieczenia chorobowego

razem ze zgłoszeniem do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych, od dnia wskazanego we wniosku, jeżeli zgłoszenie do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych nastąpi terminowo (7 dni)

Przystępujący dobrowolnie do  ubezpieczeń emerytalnego i rentowego

w wybranym terminie, nie później jednak niż w dniu, od którego osoba chce podlegać

Przystępujący dobrowolnie do  ubezpieczenia zdrowotnego

w wybranym terminie, nie później jednak niż w dniu, od którego osoba chce podlegać

Kontynuujący ubezpieczenia emerytalne i rentowe

w ciągu 30 dni od ustania obowiązkowych ubezpieczeń

Twórcy i artyści

w ciągu 7 dni od dnia otrzymania decyzji Komisji do Spraw Zaopatrzenia Emerytalnego Twórców, ustalającej datę rozpoczęcia wykonywania działalności

W przypadku zmiany danych wykazanych w zgłoszeniu do ubezpieczeń, dotyczących tytułu ubezpieczenia oraz rodzajów ubezpieczeń i terminów ich powstania, płatnik składek zawiadamia ZUS poprzez złożenie zgłoszenia wyrejestrowania i ponowne zgłoszenie do ubezpieczeń społecznych, zawierającego prawidłowe dane.

Wyrejestrowanie płatnika składek i osoby ubezpieczonej

Reklama

W przypadku zawieszenia lub zakończenia prowadzenia działalności, powinniśmy wyrejestrować wszystkich zgłoszonych ubezpieczonych, wywiązać się z rozliczenia należności oraz złożyć zgłoszenie wyrejestrowania płatnika składek na druku ZUS ZWPA.  Obowiązek ten ciąży na nas w terminie 14 dni od daty zakończenia działalności.

Osoba prowadząca pozarolniczą działalność, w stosunku do której wygasł tytuł do ubezpieczeń społecznych (a więc jeżeli zawiesza lub kończy prowadzenie działalności, albo np. przestaje podlegać ubezpieczeniom społecznym), podlega wyrejestrowaniu z tych ubezpieczeń na druku ZUS ZWUA. Zgłoszenie wyrejestrowania osoba prowadząca pozarolniczą działalność zobowiązana jest złożyć w terminie 7 dni od zaistnienia tego faktu.

Wyrejestrowaniu i ponownemu zgłoszeniu do ubezpieczeń podlega także osoba, w stosunku do której uległ zmianie tytuł ubezpieczenia, rodzaje ubezpieczeń i terminy ich powstania.

Jako datę wyrejestrowania należy wpisywać datę, od której ubezpieczony nie podlega już ubezpieczeniu. Jeśli na przykład podlegaliśmy ubezpieczeniom z tytułu pozarolniczej działalności do dnia 31 listopada 2008r. włącznie, to powinniśmy się wyrejestrować z datą 1 grudnia 2008r.

Tadeusz S. prowadzący pozarolniczą działalność w formie spółki cywilnej ze swoim bratem podjął jednocześnie pracę  w innej firmie od 13 grudnia 2008r., za wynagrodzeniem miesięcznym w wysokości 4000 zł brutto. W ciągu 7 dni od zaistnienia tego faktu Tadeusz S. powinien więc wyrejestrować się ze wszystkich ubezpieczeń na formularzu ZUS ZWUA z datą 13 grudnia 2008r. Osoba ta, w związku ze zbiegiem tytułów do ubezpieczeń podlega dobrowolnie ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym oraz obowiązkowo ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu prowadzenia działalności.  Tadeusz S. nie chce przystępować do dobrowolnych ubezpieczeń, a więc powinien dokonać zgłoszenia od 13 grudnia 2008r. do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego na formularzu ZUS ZZA jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność.

Poszerzaj swoją wiedzę, korzystając z naszego programu
INFORLEX Książki dla Firm
INFORLEX Książki dla Firm
Tylko teraz
598,00 zł
798,00
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?

    Zmiana dostawcy PPK wymaga konsultacji z załogą

    Zmiana dostawcy PPK wymaga konsultacji z załogą czyli z zakładową organizacją związkową lub inną reprezentacją osób zatrudnionych.

    Emerytura bez podatku – tabela

    Emerytura bez podatku - tabela z kwotą netto w 2021 r. i po zmianach w 2022 r. wskazuje, ile emeryt otrzyma na rękę po podwyżce.

    Pracownik oczekuje elastyczności zatrudnienia

    Elastyczność zatrudnienia - tego oczekuje pracownik od miejsca pracy.

    Pracownicy ocenili sytuację w zakładach pracy [BADANIE]

    Sytuacja w zakładach pracy została oceniona przez pracowników. Jakie są wyniki badania CBOS?

    Kasy zapomogowo-pożyczkowe u pracodawców - projekt ustawy

    Kasy zapomogowo-pożyczkowe u pracodawców - komisje sejmowe pozytywnie zaopiniowały projekt ustawy. Projekt reguluje zasady tworzenia, organizowania i działania kas w zakładach pracy.

    Pracownicy PIP z dodatkowym urlopem wypoczynkowym

    Dodatkowy urlop wypoczynkowy zostanie przyznany niektórym pracownikom PIP. Ile dni?

    Emerytury czerwcowe od 2009 do 2019 r. - ponowne przeliczenie

    Emerytury czerwcowe od 2009 do 2019 r. będą ponownie przeliczone. Takie rozwiązanie przewiduje nowelizacja ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

    Państwowy egzamin na maszynistę od 2023 r. - projekt

    Państwowy egzamin na maszynistę od 2023 r. przewiduje projekt nowelizacji ustawy o transporcie kolejowym. Co się zmieni?