Kategorie

Ubezpieczenia społeczne, Orzecznictwo SN

Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Czy wspólnik spółki z ograniczoną odpowiedzialnością podlega pracowniczym ubezpieczeniom społecznym? Czy wspólnicy mogą zatrudniać osoby współpracujące?
Członek zarządu spółki z o.o. nie może reprezentować tej spółki jako podmiotu zainteresowanego w sprawie toczącej się przeciwko niemu o nieopłacone składki ZUS przez tę spółkę, ze względu na potencjalny konflikt interesów (postanowienie Sądu Najwyższego z 5 października 2011 r., II UZP 9/11).
Brak opłacenia składki na ubezpieczenia społeczne za dany okres wykonywania pracy zarobkowej, nieobjęty obowiązkiem ubezpieczenia, skutkuje wyłączeniem tego okresu ze stażu emerytalnego, od którego zależy prawo do świadczenia przedemerytalnego (wyrok Sądu Najwyższego z 15 kwietnia 2011 r., sygn. akt I UK 375/10).
Orzeczenie o konieczności przekwalifikowania się i przyznanie renty szkoleniowej wykluczają prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy (wyrok Sądu Najwyższego z 7 grudnia 2010 r., I UK 206/10).
Dopóki należne pracownikowi wynagrodzenie za pracę nie zostanie mu wypłacone, nie stanowi podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne. Tym samym składki stają się należne nie wcześniej niż w momencie wypłaty wynagrodzenia, nawet jeżeli zaległa wypłata została przyznana prawomocnym wyrokiem sądu.
W decyzji dotyczącej egzekucji składek od członków zarządu spółki musi być oznaczone, że chodzi o solidarność dłużników. Sama zaś decyzja ZUS musi być wystawiona jako jedna dla całego zarządu. Brak stwierdzenia solidarnej odpowiedzialności i wystawienie decyzji odrębnie dla każdego dłużnika – członka zarządu skutkuje bezskutecznością decyzji i wstrzymaniem ewentualnej egzekucji (wyrok Sądu Najwyższego z 3 marca 2011 r., II UK 307/10).
Decyzja interpretacyjna ZUS nie może być przedmiotem merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przez Sąd Najwyższy (postanowienie Sądu Najwyższego z 4 lutego 2011 r., II UZP 1/11).
Usługi zdrowotne świadczone w ramach działalności gospodarczej przez lekarza, na rzecz podmiotu, w którym był wcześniej zatrudniony jako stażysta, wyłączają możliwość preferencyjnego ustalenia podstawy wymiaru składki na poziomie 30% minimalnego wynagrodzenia. Tak orzekł Sąd Najwyższy.
Sąd ubezpieczeń społecznych jest związany decyzją ZUS, od której strona ani nie wniosła odwołania w sposób przewidziany w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego, ani nie podważyła jej skuteczności w inny przewidziany przez prawo sposób. Zaniechanie złożenia odwołania od decyzji ZUS może mieć zatem bardzo niekorzystne skutki dla ubezpieczonego.
Nie wolno karać w różny sposób i na podstawie różnych przepisów za ten sam czyn – stwierdził Trybunał Konstytucyjny, kwestionując możliwość jednoczesnego obowiązywania opłaty dodatkowej ZUS i kar kryminalnych dla pracodawców uchylających się od opłacania składek ubezpieczeniowych.
Nadmierne podwyższenie wynagrodzenia może być uznane przez ZUS jako czynność dokonana z zamiarem nadużycia prawa do świadczeń.
Prawomocny wyrok wydany w sprawie odmowy przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy nie zamyka ubezpieczonemu drogi do ponownego złożenia wniosku o to świadczenie. Muszą jednak być przedłożone nowe dowody, a wnioskodawca musi spełniać wszystkie ustawowe warunki nabycia prawa do renty.
Za zobowiązania z tytułu zaległych składek wobec ZUS członkowie zarządu spółki kapitałowej odpowiadają niezależnie od istnienia spółki. Odpowiedzialność trwa nawet po jej upadłości lub likwidacji i późniejszym wykreśleniu z Krajowego Rejestru Sądowego. ZUS w decyzji stwierdzającej zaległości nie może ustalać zakresu odpowiedzialności poszczególnych członków zarządu.
Zdarza się, że strony, zawierając umowę o pracę, nie mają na celu jej wykonywania, a jedynie objęcie pracownika ubezpieczeniami społecznymi. Taka umowa może być uznana za umowę pozorną.
Osoba prowadząca działalność na własny rachunek na terytorium Polski i będąca równocześnie pracownikiem najemnym na terytorium innego państwa UE podlega, co do zasady, tylko ustawodawstwu innego państwa UE - czyli nie podlega polskim przepisom (wyrok Sądu Najwyższego z 23 sierpnia 2007 r., I UK 68/07).
Wspólnicy spółki cywilnej podlegają ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu, jeśli faktycznie prowadzą działalność w ramach spółki. Wykonywanie działalności przez pozostałych wspólników i/lub pracowników spółki cywilnej nie przesądza o obowiązku ubezpieczeń wspólnika, który tej działalności nie prowadzi (wyrok Sądu Najwyższego z 26 marca 2008 r., sygn. akt I UK 251/07).
Wynagrodzenie członka zarządu składa się z wielu elementów, które zależą od stosunku prawnego łączącego go ze spółką.
Nabywca przedsiębiorstwa odpowiada za należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne w części finansowanej z własnych środków przez zbywcę jako płatnika składek (pracodawcę), a nie odpowiada za należności z tytułu składek w części finansowanej przez ubezpieczonych pracowników (art. 112 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 31 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych) (uchwała Sądu Najwyższego z 5 sierpnia 2008 r., I UZP 3/08).
Jedną z wad postępowań sądowych jest ich długotrwałość i przewlekłość. Ustawodawca, chcąc wyeliminować ten stan, stworzył pewne mechanizmy, które mają na celu przyspieszenie postępowania.
Dążenie do uzyskania świadczeń z ubezpieczenia społecznego jako cel podjęcia zatrudnienia nie świadczy o zamiarze obejścia prawa, jeżeli umowa o pracę jest faktycznie realizowana.
Z faktu opłacania składek na ubezpieczenie społeczne i możliwości korzystania z określonych świadczeń nie można wyciągać wniosku, że taki stosunek prawny może być uznany za równoważny do stosunku pracy, służby czy innego zaliczanego do wysługi lat.
Odmowa wydania przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych zaświadczenia lub zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie w przedmiocie zalegania z opłacaniem składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych następuje w drodze decyzji, od której przysługuje odwołanie do sądu właściwego w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych (art. 4778 § 1 k.p.c.) (uchwała Sądu Najwyższego z 19 lutego 2008 r., II UZP 8/07).
Dla uznania zdarzenia za wypadek przy pracy nie ma znaczenia wina lub bezprawne działanie pracodawcy. Ważne jest natomiast to, by zdarzenie, które spowodowało wypadek, było nagłe, wywołane przyczyną zewnętrzną i miało związek z pracą.
Osoba prowadząca działalność na własny rachunek na terytorium Polski i będąca równocześnie pracownikiem najemnym na terytorium innego państwa UE podlega, co do zasady, tylko ustawodawstwu innego państwa UE - czyli nie podlega polskim przepisom (wyrok Sądu Najwyższego z 23 sierpnia 2007 r., I UK 68/07).
Zawiadomienie o wyrejestrowaniu z ubezpieczenia społecznego ma formę oświadczenia, wobec czego organ ubezpieczenia społecznego nie może odmówić jego przyjęcia, ale może dokonać weryfikacji zasadności i zgodności z prawem czynności podejmowanych przez ubezpieczonego.
Należnościami z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne – zgodnie z art. 24 ust. 2 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. Nr 137, poz. 887 z późn.zm.) – są: składki, odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia oraz dodatkowa opłata.