Zmiany w ubezpieczeniach społecznych od 18 września 2021 r.

Zmiany w ubezpieczeniach społecznych 2021-2023

Zmiany, zmiany, czy to kiedyś się skończy? Chyba nie, od 18 września 2021 r. czekają nas kolejne zmiany, a to dopiero początek. Zmiany będą wprowadzane sukcesywnie: 1 stycznia 2022 r.; 1 kwietnia 2022 r. oraz 1 stycznia 2023 r.

Ubezpieczenia społeczne - zmiany od 18 września 2021 r.

Zgodnie z opublikowaną Ustawą z dnia 24 czerwca 2021 roku o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw w Dzienniku Ustaw z dnia 3 września 2021 roku, pozycja 1621, niektóre zapisy wchodzą w życie w ciągu 14 dni od daty jej opublikowania, czyli 18 września 2021, dotyczą one m.in.:

1. Rozszerzenie kręgu osób objętych dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym, o osoby współpracujące z przedsiębiorcami będącymi osobami fizycznymi, korzystającymi z tzw. „ulgi na start” czyli podejmujących własną działalność gospodarczą po raz pierwszy albo podejmujących ją ponownie po upływie co najmniej 60 miesięcy od dnia jej ostatniego zawieszenia lub zakończenia.
2. Okres obowiązkowych ubezpieczeń emerytalno-rentowych wspólników jednoosobowych spółek z o.o., wspólników spółki jawnej, partnerskiej i komandytowej – liczony jest od dnia wpisania spółki do KRS, albo od dnia nabycia udziałów/praw/obowiązków w spółce do dnia wykreślenia z KRS lub zbycia udziałów/praw/obowiązków współce.
3. Ustalanie odsetek za zwłokę od zaległości składkowych, zostaje powiązane z kwotą minimalnego wynagrodzenia i będzie wynosić 1% tego wynagrodzenia, czyli do 31 grudnia 2021 – 28,00 zł, a od 1 stycznia 2022 r. – 30,10 zł; dotychczas była to kwota 6,60 zł.
4. Rozliczenia z Zakładem Ubezpieczeń Społecznych

• Przedawnienie składek ZUS, tutaj zmiany dotyczą liczenia terminu przedawnienia, a część zmian wejdzie w życie z dniem 1 stycznia 2022 roku.
• Zwrot nienależnie opłaconych składek ZUS. Zakład Ubezpieczeń Społecznych zawiadamia płatnika składek o kwocie nienależnie opłaconych składek, które mogą być zwrócone, jeżeli kwota nienależnie opłaconych składek będzie przekraczała dziesięciokrotność kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, czyli będzie wyższa niż 116 zł
• Umorzenie należności z tytułu składek ZUS, zostaje rozszerzony katalog wystąpienia całkowitej nieściągalności od których uwarunkowane jest umorzenie należności składkowych o osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej. Ponadto z mocy prawa będą podlegały umorzeniu należności jeżeli nastąpiło wyrejestrowanie płatnika składek oraz ubezpieczonych, jeżeli ich wysokość nie przekracza:

- wysokości dziesięciokrotności kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym w administracji; dłużnik zmarł,

- wysokości 10% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w kwartale poprzedzającym datę zgonu dłużnika.

• Wznowienie wykonywania działalności gospodarczej, nie będzie powodowało konieczności ponownego zgłoszenia do obowiązkowych ubezpieczeń emerytalno-rentowych i wypadkowego oraz ubezpieczenia chorobowego jeżeli podlegały temu ubezpieczeniu dobrowolnie.
• Pobieranie dokumentów potwierdzających dane zgromadzone w systemie teleinformatycznym ZUS, za pośrednictwem posiadanego profilu, w postaci dokumentu elektronicznego, który będzie można zweryfikować na udostępnionej przez ZUS stronie internetowej.
• Zwrot nienależnie pobranych świadczeń, m.in. rozszerzenie katalogu świadczeń uznanych za nienależnie pobrane o świadczenie z tytułu niezdolności do pracy spowodowanej chorobą z ubezpieczenia chorobowego lub wypadkowego, i stwierdzono, że w okresie ich pobierania świadczeniobiorca wykonywał pracę zarobkową lub wykorzystywał zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia.
• W zakresie kontroli ZUS, zostaje rozszerzony zakres czynności inspektora dokonującego kontroli o wzywania do złożenia zeznań.
• Podpisywanie dokumentów przekazywanych do ZUS, rozszerzenie katalogu o podpis zaufany albo podpis osoby odpowiedzialnej za przekazanie dokumentów do ZUS-u.
• Umarzanie przez ZUS należności cywilnoprawnych, w całości, w części albo odraczać spłatę lub rozkładać na raty.

5. Zmiany w ustalaniu stopy procentowej składki wypadkowej

• Rodzaj działalności według PKD określony w ustawie wypadkowej dotyczy osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, o ustalonym odrębnie więcej niż jednym rodzaju przeważającej działalności, decydujący będzie rodzaj działalności dla działalności wpisanej do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej.
• Brak sukcesji wysokości stopy procentowej składki wypadkowej, co w konsekwencji prowadzi do konieczności ustalenia wysokości stopy procentowej składki wypadkowej z uwzględnieniem warunków powstałych po dokonaniu sukcesji.
• Stopa procentowa składki wypadkowej dla rozpoczynającego działalność. Zgodnie z zapisem art. 33 ust. 2 ustawy wypadkowej „Jeżeli przed upływem terminu opłacania składek, określonego w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, płatnik składek, o którym mowa w ust. 1, nie zostanie ujęty w rejestrze REGON wraz z informacją o rodzaju działalności według PKD, stopę procentową składki na ubezpieczenie wypadkowe ustala się zaliczkowo w wysokości określonej w art. 28 ust. 1. Po ujęciu w rejestrze REGON informacji o rodzaju działalności według PKD płatnik składek jest obowiązany od początku roku składkowego skorygować stopę procentową składki do wysokości stopy procentowej określonej dla grupy działalności, do której jest zaklasyfikowany.”.
• Zlecenie kontroli u płatników składek, dodano w art. 35 ust. 2 ustawy wypadkowej następujący zapis „W przypadkach, w których płatnicy składek korygują informację, o której mowa w art. 31 ust. 6, w zakresie liczby zatrudnionych w warunkach zagrożenia, właściwa jednostka organizacyjna Zakładu może wystąpić do okręgowego inspektora pracy z wnioskiem o przeprowadzenie kontroli w tym zakresie.”