Kategorie

Zmiana Kodeksu pracy w zakresie wstępnych badań lekarskich

Cezary Mak
W związku z ostatnią zmianą Kodeksu pracy od 21 marca 2011 r. pracodawca nie musi już kierować na wstępne badania lekarskie wszystkich osób, które chce ponownie zatrudnić.

W myśl przepisów obowiązujących przed 21 marca 2011 r. pracodawca był zobowiązany skierować pracownika na wstępne badania lekarskie nawet wówczas, gdy w ciągu kilku dni od rozwiązania poprzedniej umowy o pracę zatrudniał go ponownie na to samo stanowisko. Jedynie nawiązanie stosunku pracy bezpośrednio (czyli następnego dnia po rozwiązaniu lub wygaśnięciu poprzedniej umowy o pracę) między dotychczas zatrudnionym pracownikiem a pracodawcą nie wymagało przeprowadzenia badań lekarskich.

Szkolenia bhp i badania lekarskie stażystów >>

Po zmianie Kodeksu pracy pracodawca nie ma takiego obowiązku, jeżeli w ciągu 30 dni zdecyduje się ponownie zawrzeć umowę o pracę z tą samą osobą. Zwolnienie z obowiązku przeprowadzenia badań dotyczy wyłącznie stosunku pracy nawiązywanego ponownie przez te same strony, z zastrzeżeniem, że warunki pracy na danym stanowisku pracy nie uległy zmianie, a termin kolejnych badań wyznaczony w poprzednim orzeczeniu lekarskim jeszcze nie upłynął.

Przykład

Reklama

Pracownik posiada badania lekarskie ważne do 15 kwietnia. Jego umowa o pracę rozwiązała się 1 kwietnia. Pracodawca bez konieczności kierowania na badania wstępne nawiązał z tym samym pracownikiem kolejny stosunek pracy od 5 kwietnia. W dniu 15 kwietnia pracodawca będzie jednak zobowiązany skierować pracownika na kolejne okresowe badania lekarskie.

Mimo że przedmiotowa nowelizacja weszła w życie 21 marca 2011 r., to jednak w praktyce ma zastosowanie do wcześniejszych stanów faktycznych. Dzieje się tak, ponieważ zgodnie z przepisami przejściowymi do okresu 30 dni, tj. przerwy między kolejnymi zatrudnieniami, wlicza się okres po ustaniu zatrudnienia, jeżeli przypada bezpośrednio przed dniem wejścia w życie nowych przepisów.

Jak kontrolować wykorzystywanie zwolnień lekarskich >>

Przykład

Pracownik był zatrudniony na podstawie umowy o pracę na czas określony do 12 marca 2011 r. Następnie już 4 kwietnia zawarł z tym pracodawcą kolejną umowę o pracę. Jeżeli pracownik posiada ważne badania lekarskie, pracodawca nie musi kierować go na badania wstępne.


Na urlop bez badań

Warto zaznaczyć, że w dalszym ciągu w przypadku niezdolności do pracy trwającej dłużej niż 30 dni spowodowanej chorobą pracownicy będą podlegać kontrolnym badaniom lekarskim w celu ustalenia zdolności do wykonywania pracy na dotychczasowym stanowisku. W takich przypadkach pracownicy zgłaszający się do pracy po długotrwałej chorobie są zobowiązani stawić się do pracy i zgłosić gotowość jej wykonywania, a obowiązkiem pracodawcy jest skierowanie ich na badania kontrolne.

Czy zleceniobiorców trzeba kierować na badania lekarskie i szkolenia bhp >>

Niezależnie jednak od długości zwolnienia chorobowego pracownik nie musi podlegać badaniom kontrolnym, gdy bezpośrednio po zakończeniu okresu zasiłkowego korzysta z urlopu wypoczynkowego, uzgodnionego wcześniej z pracodawcą. W tym ostatnim przypadku pracownik nie musi przecież zgłaszać pracodawcy gotowości wykonywania pracy. (wyrok SN z 20 marca 2008 r., II PK 214/07). Taką gotowość pracownik musi natomiast zgłosić, gdy po zakończeniu zwolnienia zgłasza pracodawcy wniosek o udzielenie mu urlopu na żądanie.

Przykład

Pracownik po długotrwałej chorobie stawił się do pracy, zgłaszając wniosek o udzielenie mu 4 dni urlopu na żądanie, bezpośrednio po ustaniu okresu zasiłkowego. Pracodawca w tej sytuacji powinien skierować pracownika na badania kontrolne i poinformować go, że jego wniosek zostanie uwzględniony nawet bez przedstawienia zaświadczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do wykonywania dotychczasowej pracy. Natomiast już po urlopie musi przedstawić pracodawcy zaświadczenie lekarskie.

Skutki braku aktualnych badań

Pracownicy oprócz badań kontrolnych i wstępnych podlegają także badaniom okresowym. Częstotliwość przeprowadzenia tych badań uzależniona jest od rodzaju czynnika szkodliwego lub uciążliwego oddziałującego na pracownika. Pracodawca nie może dopuścić do pracy pracownika bez aktualnego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku.

Zakres badań okresowych a odpowiedzialność za wypadek przy pracy >>

WAŻNE!

Reklama

Aktualnym orzeczeniem lekarskim jest orzeczenie stwierdzające stan zdrowia pracownika w dacie, w której ma być dopuszczony do pracy. Zachowuje ono aktualność w okresie w nim określonym, jednak staje się nieaktualne w przypadku wystąpienia w tym czasie zdarzeń, które mogą wskazywać na zmianę stanu zdrowia pracownika (wyrok SN z 18 grudnia 2002 r., I PK 44/02).

Badający pracownika lekarz dokonuje oceny, czy dana praca nie stanowi zagrożenia dla jego zdrowia. Badania te mają zabezpieczyć pracownika przed wykonywaniem pracy, która może okazać się dla niego szkodliwa, a także zabezpieczyć pracodawcę przed ryzykiem wypadku przy pracy lub choroby zawodowej.


Za zewnętrzną przyczynę wypadku przy pracy może być uznane dopuszczenie pracownika do pracy:

  • bez przeprowadzenia badań kontrolnych,
  • na podstawie orzeczenia lekarskiego wydanego po upływie terminu obowiązującego do przeprowadzenia tych badań,
  • w przypadku istnienia oczywistego błędu w zaświadczeniu.

Błąd oczywisty zaświadczenia lekarskiego można stwierdzić tylko wówczas, gdy łatwo dostrzec jego wady lub braki, bez wnikania w zawartą w nim, zastrzeżoną dla lekarzy, ocenę merytoryczną (wyrok SN z 18 sierpnia 1999 r., II UKN 89/99).

Obowiązki pracodawcy w razie wypadku przy pracy >>

Przykład

Pracownik w związku z przebytym już raz zawałem serca w ogóle nie może dźwigać ciężarów, o czym pracodawca wie. Jednak z przedłożonego przez pracownika zaświadczenia lekarskiego wynika, że nie stwierdzono u niego jakichkolwiek przeciwwskazań do wykonywania pracy. W tej sytuacji pracodawca nie powinien dopuszczać pracownika do pracy i wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania. Dostarczone zaświadczenie lekarskie najprawdopodobniej jest wadliwe i nie uwzględnia przebytych poważnych schorzeń przez pracownika.

Niezależnie od rodzaju badań profilaktycznych koszty ich przeprowadzenia ponosi pracodawca. Dodatkowo w przypadku badań okresowych i kontrolnych w razie przejazdu do innej miejscowości pracownikom przysługują należności na pokrycie kosztów przejazdu według zasad obowiązujących przy podróżach służbowych.

Podstawa prawna:

Orzecznictwo:

  • wyrok SN z 18 sierpnia 1999 r. (II UKN 89/99, OSNP 2000/20/762),
  • wyrok SN z 18 grudnia 2002 r. (I PK 44/02, OSNP 2004/12/209),
  • wyrok SN z 20 marca 2008 r. (II PK 214/07, OSNP 2009/15–16/194).
Poszerzaj swoją wiedzę, korzystając z naszego programu
INFORLEX Książki dla Firm
INFORLEX Książki dla Firm
Tylko teraz
598,00 zł
798,00
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?