Kategorie

Szczególna ochrona kobiet a przepisy BHP

Katarzyna Tomaszewska
Zatrudniając kobiety w zakładzie pracy, pracodawca jest zobowiązany do zapewnienia im odpowiednich warunków pracy. Dotyczy to głównie organizacji pomieszczeń higienicznosanitarnych oraz niezatrudniania przy określonych rodzajach prac.

Warunki pracy, jakie pracodawca powinien zapewnić kobietom i mężczyznom w swoim zakładzie pracy, są w zasadzie podobne. Niemniej jednak są takie obszary, w których warunki te muszą być rozróżnione ze względu na płeć.

Odmienne obowiązki odnoszą się do:

  • niektórych pomieszczeń i urządzeń higienicznosanitarnych,
  • szczególnej ochrony zdrowia, czyli określenia prac szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet,
  • przenoszenia kobiet w niektórych okresach do innych prac.

Pomieszczenia i urządzenia higienicznosanitarne

Każdy pracodawca ma obowiązek zapewnić swoim pracownikom odpowiednią liczbę pomieszczeń i urządzeń higienicznosanitarnych. Obowiązek taki spoczywa na pracodawcy w stosunku do wszystkich pracowników, zarówno mężczyzn, jak i kobiet.

Wymagania dla pomieszczeń pracy>>

Jednak część pomieszczeń i urządzeń higienicznosanitarnych, takich jak:

  • szatnie,
  • umywalnie,
  • pomieszczenia z natryskami,
  • ustępy, należy urządzić oddzielnie dla kobiet i mężczyzn.

WAŻNE!

Pracodawca, który zatrudnia do 10 pracowników na jednej zmianie, nie musi urządzać osobnych pomieszczeń higienicznosanitarnych dla kobiet i mężczyzn. Niemniej w takim przypadku powinien zapewnić możliwość osobnego korzystania przez kobiety i mężczyzn z tych pomieszczeń, np. wstawiając zamki w drzwiach.


Dla niektórych pomieszczeń higienicznosanitarnych dla kobiet pracodawca musi spełnić określone warunki organizacyjne. Polegają one na spełnieniu następujących wymogów:

  • na każde 20 kobiet jednocześnie zatrudnionych przy pracach biurowych lub zbliżonych do tych prac należy urządzić 1 umywalkę, ale nie mniej niż 1 umywalkę przy mniejszej liczbie zatrudnionych kobiet,
  • na każde 20 kobiet zatrudnionych na 1 zmianie powinna przypadać co najmniej 1 miska ustępowa, ale nie mniej niż 1 taka miska przy mniejszej liczbie zatrudnionych kobiet,
  • w razie zatrudnienia na 1 zmianie więcej niż 20 kobiet w jednym budynku należy urządzić w nim pomieszczenie z miejscami do wypoczynku w pozycji leżącej dla kobiet w ciąży i karmiących matek. Musi tu przypadać co najmniej 1 miejsce na każde 300 kobiet zatrudnionych na 1 zmianie, ale nie mniej niż 1 miejsce. Powierzchnia tego pomieszczenia nie może być mniejsza niż 8 m2.

Zatrudnianie przy szczególnych rodzajach prac

Powszechnie wiadomo, że kobiet nie można zatrudniać przy pracach szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia. Większość ograniczeń w tym zakresie dotyczy kobiet w ciąży lub kobiet karmiących. Jeśli dana praca jest dla kobiety wzbroniona, to nie można jej przy niej zatrudnić, nawet jeżeli sama wyrazi na to zgodę.

Jak prawidłowo zlecać pracę nocną>>

Prace szczególnie uciążliwe lub szkodliwe dla zdrowia kobiet określone są w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z 10 września 1996 r. w sprawie wykazu prac szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet. Dzielą się one na prace dotyczące wszystkich kobiet, kobiet w ciąży i karmiących, wyłącznie kobiet w ciąży, wyłącznie kobiet karmiących.

WAŻNE!

Zakaz zatrudniania kobiet przy pracach im wzbronionych obejmuje wszystkie kobiety–pracownice. A więc nie dotyczy osób zatrudnionych na podstawie umowy cywilnoprawnej.

Nie ma konkretnego katalogu prac szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet. Zostały jednak określone pewne czynniki szkodliwe dla zdrowia i parametry środowiska pracy, których istnienie lub przekroczenie w środowisku pracy będzie czyniło pracę wzbronioną.

WAŻNE!

Reklama

Pracodawca, na podstawie załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z 10 września 1996 r. w sprawie wykazu prac szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet, powinien ustalić własny wykaz prac, które występują w jego firmie i są wzbronione kobietom.


Aby stworzyć taki wykaz, pracodawca musi ustalić, które spośród prac wymienionych w wykazie stanowiącym załącznik do wyżej wymienionego rozporządzenia są w danym zakładzie wykonywane. Często zdarza się, że pracodawca podejmuje taką decyzję samodzielnie, ale nierzadko trzeba też wykonać badania środowiska pracy. Niekiedy niezbędne będzie także obliczenie wydatku energetycznego.

Pracodawca powinien zamieścić wykaz prac szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet w regulaminie pracy. Gdy w zakładzie nie ma obowiązku tworzenia regulaminu pracy, wykaz powinien stanowić odrębny dokument. Może on być sporządzony w formie zarządzenia wewnętrznego.

Zakładowy wykaz prac wzbronionych kobietom nie może być tylko kopią załącznika do wyżej wymienionego rozporządzenia. Musi zawierać prace, które faktycznie występują w danym zakładzie pracy i są rzeczywiście wykonywane.

Ograniczenia związane z pracą kobiet w ciąży>>

Reklama

Może zdarzyć się tak, że w danym zakładzie pracy kobiety wykonują prace szczególnie uciążliwe lub szkodliwe dla ich zdrowia, a rozporządzenie Rady Ministrów z 10 września 1996 r. w sprawie wykazu prac szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet nie zawiera w swojej treści takich prac. W takiej sytuacji pracodawca ma obowiązek sam dopisać daną pracę do zakładowego wykazu prac wzbronionych kobietom.

Dodatkowo należy pamiętać, że naruszenie przepisów dotyczących pomieszczeń higienicznosanitarnych i zatrudniania kobiet przy pracach szczególnie uciążliwych lub szkodliwych stanowi wykroczenie przeciwko prawom pracownika. W razie kontroli Państwowej Inspekcji Pracy pracodawca może być ukarany grzywną w wysokości od 1000 zł do 30 000 zł.

Podstawa prawna:

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?