REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Pracodawca poniesie odpowiedzialność za zaległości alimentacyjne

Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Łukasz Guza
Łukasz Guza
Pracodawca poniesie odpowiedzialność za zaległości alimentacyjne/Fot. Fotolia
Pracodawca poniesie odpowiedzialność za zaległości alimentacyjne/Fot. Fotolia
Fotolia

REKLAMA

REKLAMA

W sytuacji, gdy pracodawca w sposób nieuczciwy będzie wypłacał wynagrodzenie wyższe niż wynikające z zawartej umowy o pracę, poniesie solidarną odpowiedzialność za zobowiązania alimentacyjne. Takie rozwiązania przewiduje rządowy projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu poprawy skuteczności egzekucji świadczeń alimentacyjnych.

Firmy, które pomagają rodzicom w unikaniu potrąceń na dzieci, uregulują za nich zaległe świadczenia. Eksperci ostrzegają - to łatwy sposób na wyłudzanie pieniędzy.

Autopromocja

Ma być to bat na nieuczciwych przedsiębiorców i skuteczna metoda na egzekwowanie alimentów. Jeżeli osoba figurująca w Krajowym Rejestrze Zadłużonych zostanie zatrudniona na czarno lub na umowie cywilnoprawnej zamiast tej o pracę, jej pracodawca poniesie solidarną odpowiedzialność za zaległości w płaceniu na dziecko. Do wysokości rocznych zobowiązań. Podobnie stanie się w przypadku, gdy firma będzie płacić pod stołem pensję wyższą niż wskazana w umowie. Takie rozwiązania przewiduje rządowy projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu poprawy skuteczności egzekucji świadczeń alimentacyjnych. Wzbudzają one ogromne kontrowersje.

– Propozycja ta narusza konstytucyjną zasadę państwa prawa. Pracodawca z tytułu zatrudniania może ponosić jedynie odpowiedzialność za łamanie prawa pracy. A w tym przypadku ustawodawca czyni go współdłużnikiem cywilnym. Nie mogę uwierzyć, że ktoś wpadł na taki pomysł – podkreśla prof. Monika Gładoch, ekspert Pracodawców RP.Eksperci wskazują, że może być to prosty sposób na wyłudzanie pieniędzy od firm.

Polecamy: RODO dla kadrowych i HR. Wzory dokumentów z objaśnieniami

Teraz omijają

Cel proponowanych zmian jest jasny. W uzasadnieniu do projektu resort pracy wskazuje, że nowe przepisy mają zniechęcać firmy do nielegalnego zatrudniania dłużników alimentacyjnych, a także wypłacania im wynagrodzenia pod stołem bez potrącania alimentów.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

– Jako komornik spotykam się od lat z sytuacjami, gdy natychmiast po zajęciu wynagrodzenia stawka zostaje znacznie zmniejszona. Ostatnio otrzymałam informację z ZUS o miejscu pracy dłużnika alimentacyjnego, w przypadku którego podstawa wymiaru składki miała wynosić 4,5 tys. zł. Po zajęciu pensji pracodawca odpisał, że wynagrodzenie dłużnika zostało zmniejszone do 2,5 tys. zł – wskazuje Monika Janus, rzecznik Krajowej Rady Komorniczej.

Podkreśla, że komornik sądowy nie ma uprawnień do weryfikacji takiej decyzji pracodawcy albo przymuszenia do zwiększenia wynagrodzenia. Dlatego zdaniem KRK każda zmiana, której celem jest zwiększenie skuteczności w płaceniu alimentów, zasługuje na aprobatę.

– Niepłacenie długów w Polsce, w tym alimentacyjnych, jest problemem cywilizacyjnym. Wynika z naszej świadomości i kultury prawnej. Obawiam się, że nie da się jednym przepisem wyeliminować szarej strefy. Potrzeba działań wielotorowych – także modyfikacji pozaprawnych, które zmieniłyby mentalność dłużników – dodaje Monika Janus.

Zbyt radykalnie

Omawiana zmiana wywołuje jednak także wiele wątpliwości. Przede wszystkim natury prawnej.

– Alimenty są zobowiązaniem osobistym, wygasającym wraz ze śmiercią zobowiązanego – tłumaczy Jerzy Grycz, adwokat z Kancelarii Adwokackiej Jerzy Grycz, specjalizującej się w sprawach rodzinnych.

Podkreślał to wielokrotnie Sąd Najwyższy. W uchwale z 25 listopada 1975 r. (sygn. akt III CZP 76/75, OSNCP 1976) uznał, że prawa i obowiązki alimentacyjne mają charakter ściśle osobisty i są nieprzenoszalne. Tymczasem ustawodawca chce obciążyć współodpowiedzialnością za alimenty osobę, która nie jest nawet spokrewniona z uprawnionym do świadczeń.


Oczywiście pracodawca ponosiłby odpowiedzialność solidarną z dłużnikiem, więc mógłby domagać się zwrotu pieniędzy od nieuczciwego zatrudnionego. Ale w praktyce będzie to trudne.

– Podwładny może zrezygnować z pracy, nie pozostawić adresu, unikać kontaktu z byłym zatrudniającym. Odzyskanie takich środków nie będzie łatwe – tłumaczy prof. Gładoch. 
Nie można też wykluczyć, że nowe przepisy będą sposobem na wyłudzanie pieniędzy od firm.

– Można sobie wyobrazić przypadek, gdy na podstawie ugody ojciec dziecka zgadza się na zapłatę bardzo wysokich alimentów, np. w wysokości 10 tys. zł miesięcznie. Następnie podejmuje zatrudnienie na czarno lub za wynagrodzeniem wypłacanym częściowo pod stołem, np. w wysokości 2 tys. zł. Jeśli ujawni odpowiednim organom, że pracodawca złamał przepisy o nielegalności zatrudnienia, to matka dziecka może domagać się od firmy zapłaty rocznych alimentów – wskazuje Jerzy Grycz.

Podkreśla, że pracodawca – w przeciwieństwie do rodzica zobowiązanego do alimentów – nie ma prawa kwestionować ich wysokości. W praktyce może więc stać się ofiarą opiekunów, którzy wiedzą, że samodzielnie nie zapewniliby dziecku tak wysokich świadczeń.

– Trzeba też zwrócić uwagę, że pracodawca będzie mógł być karany dwukrotnie za ten sam czyn. Można bowiem wyobrazić sobie, że np. zatrudnienie na czarno lub płacenie pod stołem zostanie zakwalifikowane jako pomocnictwo w przestępstwie uporczywej niealimentacji – dodaje Jerzy Grycz.

– Na dodatek pracodawca nie jest w stanie z góry przewidzieć, czy np. zawarte przez niego zlecenie nie powinno być jednak umową o pracę, bo jest świadczone w warunkach charakterystycznych dla tej ostatniej. W praktyce firmy przestaną zatrudniać zalegających z alimentami na kontraktach cywilnoprawnych, czyli trudniej będzie im uregulować dług – wskazuje prof. Gładoch.

Jaka skuteczność?

Istotne znacznie będzie miał też sposób pociągania pracodawców do odpowiedzialności. Projekt zakłada, że to Państwowa Inspekcja Pracy ma informować komorników np. o przypadku zatrudnienia na czarno dłużnika. Nie oznacza to jednak, że automatycznie rozpocznie się egzekucja alimentów z majątku firmy. W takiej sytuacji wierzyciel, czyli najczęściej matka dziecka, zyska roszczenie przeciwko pracodawcy dłużnika, które będzie mogła zrealizować w odrębnym procesie.

– Dopiero prawomocny wyrok, uwzględniający powództwo w całości lub w części, zaopatrzony w klauzulę wykonalności, będzie podstawą egzekucji w postępowaniu egzekucyjnym. To ostatnie będzie toczyło się niezależnie od postępowania przeciwko dłużnikowi alimentacyjnemu – podsumowuje Krzysztof Pietrzyk, rzecznik Izby Komorniczej w Warszawie.

Autopromocja

REKLAMA

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
QR Code
Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Jawność wynagrodzeń w Polsce. Jakie zmiany wprowadzi dyrektywa unijna od 2026 roku? Dlaczego warto wiedzieć ile zarabia kolega z pracy?

Różne badania potwierdzają, że wysokość wynagrodzenia jest dla pracowników bardzo ważna ale i tak brak widełek płacowych w ogłoszeniu o pracę zwykle nie zniechęca kandydata do wysłania aplikacji. W naszej kulturze jest często obecna zasada, że o pieniądzach się nie rozmawia. Znajduje to swój wyraz nie tylko w procesie rekrutacji, lecz także przez cały okres zatrudnienia. Jak wynika z raportu Aplikuj.pl "Czy potrafimy rozmawiać o pieniądzach z pracodawcą" z kwietnia 2024 r., ponad połowa pracowników przyznaje, że w ich miejscu nie panuje jawność wynagrodzeń. Jednak już wkrótce ma się to zmienić.

Komunikat MRPiPS: 770 mln zł na dofinansowanie wynagrodzeń osób z niepełnosprawnościami

Łukasz Krasoń, pełnomocnik rządu ds. osób niepełnosprawnych oraz wiceminister rodziny, pracy i polityki społecznej, wspólnie z Ministerstwem Finansów proponuje zwiększyć o 15% stawki dofinansowań do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. Wydatki na ten cel wyniosą 220 mln zł w 2024 r. i 550 mln zł w 2025 r.

Zmiany w składce zdrowotnej - prace ruszają już w tym kwartale 2024

Zmiany w składce zdrowotnej już niedługo! Ministerstwo Finansów oraz Ministerstwo Zdrowia poinformowały, że analizy doprowadziły do jednoznacznego wniosku, że wyeliminowanie problemów wymaga wdrożenia zmiany normatywnej na poziomie ustawowym. Na teraz - zatem drugi kwartał 2024 r. przewidziane są prace nad zmianami ustaw. Wejście w życie zaproponowanych zmian w zakresie składki zdrowotnej przewidziane są na 1 stycznia 2025 r.

Pracodawca nie dokonał wpłat do PPK w terminie? Pracownik może żądać odszkodowania i odsetek!

Wpłaty na PPK - co jeśli pracodawca nie dokonał ich w terminie? Pracodawca nie może dokonać zaległych wpłat do PPK nawet na prośbę uczestnika PPK. Musi mu jednak zrekompensować spowodowaną przez siebie szkodę. Chyba, że za nieprzekazanie wpłat do PPK odpowiedzialność ponosi sam uczestnik.

REKLAMA

50 mln zł dla powiatów, w których planowane są zwolnienia grupowe. Sytuacja jest stabilna, pewna i optymistyczna – zapewnia minister pracy

Na ostatnim posiedzeniu Rady Dialogu Społecznego minister Agnieszka Dziemianowicz-Bąk poinformowała o 50 mln zł z Funduszu Pracy dla powiatów, w których planowane są zwolnienia grupowe. Szefowa MRPiPS przedstawiła także informacje o inicjatywach i działaniach podległego jej ministerstwa.

Równość wynagrodzeń kobiet i mężczyzn - zmiany w kodeksie pracy do 2026 r.

Koniec z luką płacową ze względu na płeć. Do 7 czerwca 2026 r. w Kodeksie Pracy zajdą nie małe zmiany! Już niespełna rok temu uchwalono w UE akt prawny na który czekało miliony kobiet. Mowa o dyrektywie w sprawie wzmocnienia stosowania zasady równości wynagrodzeń dla mężczyzn i kobiet za taką samą pracę lub pracę o takiej samej wartości. Jednak co z tym faktem zrobiła Polska? Póki co nie wiele. Co więcej już podczas rozmowy rekrutacyjnej czy w ofercie pracy trzeba będzie określić wynagrodzenie - wreszcie będzie więc jawność i przejrzystość zarobków. Czas nagli, ponieważ państwa członkowskie zobowiązane są wprowadzić w życie przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne niezbędne do wykonania dyrektywy do dnia 7 czerwca 2026 r. Mamy więc 2 lata na tą rewolucyjną zmianę na ryku pracy.

Zasiłek z ZUS z powodu otyłości - to możliwe!

Otyłość to choroba przewlekła. W niektórych przypadkach otyłość może być wręcz uznana za niepełnosprawność. W związku z tym ZUS, biegli i sąd pracy mogą uznać, że z powodu otyłości przysługuje zasiłek chorobowy czy renta - ponieważ osoba otyła nie jest zdolna do świadczenia pracy. Problem otyłości w Polsce jest ogromny - choruje na nią około 9 mln osób!

Czy można mieć dwie umowy o pracę?

Wiele osób zastanawia się, czy może pracować na podstawie dwóch umów o pracę. O ile, prostą wydaje się odpowiedź na pytanie o dwie umowy na pół etatu, o tyle wątpliwości mogą powstawać przy umowach w wyższym wymiarze czasu pracy. Czy dwie umowy o pracę na pełny etat są możliwe?

REKLAMA

300000 zł dofinansowania z ZUS na poprawę warunków bhp. Wpłynęło ponad 5000 wniosków

W konkursie ZUS na projekty dotyczące poprawy bezpieczeństwa i higieny pracy można zdobyć dofinansowanie w wysokości 300000 zł. Wpłynęło ponad 5000 wniosków.

Będzie waloryzacja o 15 proc. Czy dofinansowanie do wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych wzrośnie do 4140 zł?

PFRON wypłaca comiesięczne dofinansowanie do wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych. Za pośrednictwem Rady Dialogu Społecznego pracodawcy starają się o zwiększenie tego dofinansowania. Na ostatnim posiedzeniu Rady ogłoszono, że na ten cel udało się wygospodarować 770 mln zł na rok 2024 i kolejny.

REKLAMA