Kategorie

Kiedy rodzic nie otrzyma z ZUS dofinansowania do składek niani

Andrzej Okułowicz
Małżeństwo – ojciec pracujący na umowę o pracę oraz matka zatrudniona na umowę o dzieło, która jest jednocześnie uczestnikiem dziennych studiów doktoranckich – zatrudnia nianię do opieki nad swoim dzieckiem. Czy w takiej sytuacji ZUS będzie dopłacał do składek za nianię?

Nie, jeżeli jeden z małżonków – uczestnik dziennych studiów doktoranckich wykonuje pracę na podstawie umowy o dzieło, nie są spełnione warunki do tego, aby składki za nianię były opłacane przez ZUS.

Rodzice (albo rodzic samotnie wychowujący dziecko) mogą zatrudnić nianię na podstawie umowy uaktywniającej. Budżet państwa za pośrednictwem ZUS sfinansuje za nianię składki na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne, jeśli zostaną spełnione łącznie wszystkie następujące warunki (art. 51 ust. 3 ustawy żłobkowej):

  • niania została zgłoszona przez rodzica do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego,
  • rodzice (albo rodzic samotnie wychowujący dziecko):
  • są zatrudnieni,
  • świadczą usługi na podstawie umowy cywilnoprawnej stanowiącej tytuł do ubezpieczeń społecznych,
  • prowadzą pozarolniczą działalność,
  • dziecko nie jest umieszczone w żłobku, klubie dziecięcym oraz nie zostało objęte opieką sprawowaną przez dziennego opiekuna.

Nawet jeżeli powyższe warunki są spełnione, rodzice nie skorzystają z finansowania składek za nianię, jeżeli

  • korzystają z ulgi na podstawie umowy aktywizacyjnej, o której mowa w art. 61c ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (w brzmieniu obowiązującym przed 26 października 2007 r. – zatrudnienie osoby bezrobotnej w celu wykonywania pracy zarobkowej w gospodarstwie domowym),
  • umowa uaktywniająca została zawarta między nianią a osobami pełniącymi funkcję rodziny zastępczej zawodowej.

WAŻNE!

Reklama

Finansowanie lub współfinansowanie z budżetu składek za nianię jest możliwe tylko w sytuacji, gdy oboje rodzice (lub rodzic samotnie wychowujący dziecko) pracują na podstawie umowy o pracę, umowy o charakterze umowy zlecenia stanowiącej tytuł do ubezpieczeń społecznych lub prowadzą działalność pozarolniczą.

Reklama

Umowa uaktywniająca – pisemna umowa o świadczenie usług, do której zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, na podstawie której niania sprawuje opiekę nad dzieckiem w wieku od ukończenia przez nie 20. tygodnia życia do końca roku szkolnego, w którym ukończy 3. rok życia lub w przypadku, gdy objęcie dziecka wychowaniem przedszkolnym (4. rok życia) jest niemożliwe lub utrudnione.

Przez pojęcie „zatrudnienie” należy rozumieć zatrudnienie etatowe, na podstawie umowy o pracę. Przepisy ustawy żłobkowej nie wskazują minimalnego wymiaru czasu pracy, w jakim musi być zatrudniony rodzic zatrudniający nianię. Z kolei „umowa cywilnoprawna stanowiąca tytuł do ubezpieczeń społecznych” oznacza umowę agencyjną, umowę zlecenia albo inną umowę o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia. Wszystkie osoby wykonujące pracę na podstawie umów tego typu, w świetle przepisów ubezpieczeniowych są traktowane jak zleceniobiorcy. Z tytułu zatrudnienia obowiązkowo podlegają ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu. Umowa o dzieło nie stanowi tytułu do ubezpieczeń społecznych – ani obowiązkowych ani dobrowolnych. Wyjątkiem jest sytuacja, w której umowa o dzieło jest zawarta z własnym, aktualnym pracodawcą lub jest wykonywana na jego rzecz – wykonawca dzieła podlega wówczas ubezpieczeniom jak pracownik.


Rodzic będący wykonawcą dzieła nie spełnia zatem jednej z przesłanek warunkujących prawo do finansowania składek za nianię przez ZUS. Bez znaczenia pozostaje również fakt, że jednocześnie rodzic ten jest uczestnikiem dziennych studiów doktoranckich. Nawet jeżeli drugi z rodziców spełnia wszystkie warunki określone w art. 53 ust. 3 ustawy żłobkowej, a rodzice zawrą z nianią umowę o świadczenie usług w celu opieki nad dzieckiem, to umowa ta nie będzie mogła być traktowana jak umowa uaktywniająca w rozumieniu ustawy żłobkowej (nawet jeżeli zostanie w ten sposób nazwana).

WAŻNE!

Jeżeli tylko jedno z rodziców spełnia ustawowe warunki opłacania składek przez ZUS, finansowanie ubezpieczeń niani z budżetu państwa nie jest możliwe.

Składki za osobę wykonującą opiekę nad dzieckiem na podstawie takiej umowy nie będą finansowane z budżetu, lecz na ogólnych zasadach dotyczących zleceniobiorców – przez płatnika składek (rodzica) oraz ubezpieczonego (opiekunkę-zleceniobiorcę).

PRZYKŁAD

Ojciec samotnie wychowujący 1,5-roczne dziecko 15 grudnia 2011 r. zatrudnił opiekunkę do dziecka na podstawie nienazwanej umowy o świadczenie usług, której przedmiotem jest opieka nad dzieckiem. Wynagrodzenie miesięczne za wykonanie zlecenia ustalono kwotowo, w wysokości 1300 zł miesięcznie. Ojciec dziecka wykonuje pracę na podstawie umowy o dzieło. Umowa zawarta z opiekunką ma charakter umowy zlecenia. Opiekunka nie wnioskowała o dobrowolne ubezpieczenie chorobowe. Rodzic musi zgłosić ją do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych (emerytalnego, rentowych i wypadkowego) oraz ubezpieczenia zdrowotnego, z kodem tytułu ubezpieczenia rozpoczynającym się cyframi 04 11 xx. Termin 7 dni na złożenie dokumentu zgłoszeniowego ZUS ZUA upływa z końcem 22 grudnia. Od przychodu uzyskanego przez opiekunkę składki współfinansuje rodzic i opiekunka:

  • na ubezpieczenie emerytalne – w równych częściach po 9,76% od podstawy wymiaru składek (kwoty uzyskanego przychodu brutto),
  • na ubezpieczenia rentowe – 1,5% podstawy wymiaru składek finansuje opiekunka, a 4,5% rodzic,
  • na ubezpieczenie wypadkowe – składkę w wysokości 1,67% podstawy finansuje w całości rodzic,
  • na ubezpieczenie zdrowotne (9% podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne) finansuje w całości opiekunka.

Podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne zleceniobiorców oraz niań – przychód w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych osiągany z tytułu wykonywania umowy zlecenia, jeżeli w umowie tej określono odpłatność za jej wykonywanie kwotowo (lub w kwotowej stawce godzinowej, lub akordowej albo prowizyjnie) – art. 18 ust. 3 ustawy systemowej.

Podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne zleceniobiorców oraz niań – podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, pomniejszona o kwoty składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe (oraz chorobowe – jeżeli zleceniobiorca wnioskuje o to ubezpieczenie) finansowane przez ubezpieczonego (art. 81 ust. 1 i 6 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych).

Podstawa prawna:

  • art. 51 ustawy z 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (Dz.U. Nr 45, poz. 235 ze zm.),
  • art. 6 ust. 1 pkt 4 oraz ust. 2d, art. 18 ust. 3 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.),
  • art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. e, art. 81 ust. 1 i ust. 6 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 ze zm.).
Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?