Do 50 tys. zł kary dla pracodawcy za nielegalne zatrudnienie po zmianie przepisów

• Do 50. tys. zł kary za nielegalne zatrudnienie cudzoziemca
• Umowa o outsourcing pracowników - o czym nie wiedzą pracodawcy?
• Legalne zatrudnienie cudzoziemców

Do 50. tys. zł kary za nielegalne zatrudnienie cudzoziemca

Przeciwdziałanie patologiom rynku pracy, walka z wyzyskiem i realne zabezpieczenie praw cudzoziemców to główne cele nowych przepisów, które już obowiązują. Państwowa Inspekcja Pracy oraz Straż Graniczna otrzymały szersze uprawnienia kontrolne, w tym możliwość nakładania kar, mandatów i kierowania wniosków o ukaranie do sądu. W ograniczaniu nielegalnego zatrudnienia mają pomóc również nowe zasady dla agencji pracy m.in. 2-letni okres karencji dotyczący świadczenia usług na rzecz zatrudniania cudzoziemców. O czym jeszcze muszą wiedzieć pracodawcy, którzy w szczególnie gorącym okresie przedświątecznym szukają rąk do pracy „na już”?

Najważniejsze zmiany w połowie 2025 r.:

1. Nakładanie kar i mandatów w przypadku stwierdzenia naruszeń przepisów, PIP i SG mogą nakładać grzywny w drodze mandatu karnego o znacznie wyższej niż do tej pory wartości (do 50 000 zł za nielegalne zatrudnienie). PIP może ukarać kwotą od 3 000 lub od 6 000 zł za każdą osobę skierowaną do pracy (wbrew regulacjom zakazującym pozornego outsourcingu). Te organy mogą kierować wnioski o ukaranie do sądu.
2. Kontrola legalności zatrudnienia, w tym w kontekście dopuszczalnej formy współpracy pracodawcy i jego klienta: inspektorzy PIP są uprawnieni do niezapowiedzianych kontroli (nawet w środku nocy), czy cudzoziemcy wykonują pracę na podstawie ważnych i właściwych tytułów prawnych: zezwolenia na pracę, oświadczenia o powierzeniu wykonywania pracy.
3. Ustawodawca wprowadził 2-letnią karencję. Agencja pracy tymczasowej może świadczyć usługi na rzecz cudzoziemców wymagających zezwolenia dopiero po 2 latach działalności na rzecz obywateli polskich lub UE.

Umowa o outsourcing pracowników - o czym nie wiedzą pracodawcy?

Wielu pracodawców nie zdaje sobie sprawy, że już sama umowa o outsourcing pracowników może być obarczona ryzykiem błędów, które w praktyce prowadzą do poważnych konsekwencji prawnych. Prawnie niedopuszczalna jest sytuacja, w której pracownicy formalnie zatrudnieni przez agencję pracy wykonują obowiązki pod bezpośrednim nadzorem klienta niebędącego pracodawcą użytkownikiem. Może to skutkować uznaniem ich za pracowników klienta, ewentualnie PIP lub sąd mogą orzec, że jest to ukryta praca tymczasowa. W efekcie klient jako pracodawca-użytkownik może zostać zobowiązany do przejęcia pełnych obowiązków prawnych i finansowych wobec tych osób, m.in. wynikających z zasady równego traktowania oraz przepisów dotyczących pracowników tymczasowych.

Innym ryzykownym scenariuszem może być sytuacja, w której firma formalnie zleca zadania na zewnątrz, ale przekazanie ich nie jest faktyczne np. pracownicy nadal podlegają tym samym przełożonym i wykonują pracę w niezmienionym modelu organizacyjnym. Sąd może uznać taką operację za pozorne przejście zakładu pracy. Co może skutkować odpowiedzialnością prawną pracodawcy, w tym nałożeniem sankcji finansowych.

Równie ważne jest ustalenie z klientem, gdy nadzór operacyjny nad zatrudnionymi cudzoziemcami sprawuje de facto firma-klient, mimo że formalnie są oni zatrudnieni przez agencję. Jeśli na pytanie organów kontroli: „dla kogo pracujesz?” i „kto wydaje polecenia?” pracownik nie potrafi jednoznacznie odpowiedzieć i wskazać, kto jest jego pracodawcą, albo wskazuje klienta jako osobę wydającą polecenia i organizującą jego pracę, organy mogą uznać, że umowa outsourcingowa ma charakter pozorny. Taka kwalifikacja skutkuje nie tylko odpowiedzialnością za naruszenia prawa pracy, lecz także konsekwencjami w zakresie składek ZUS i rozliczeń podatkowych po stronie pracodawcy-użytkownika.

Legalne zatrudnienie cudzoziemców

Legalne zatrudnienie cudzoziemców to pełna odpowiedzialność prawna pracodawców, dlatego tak ważna jest współpraca z rzetelnymi partnerami, oferującymi outsourcing pracowniczy. Jak można sprawdzić, czy agencja pracy zatrudnia legalnie? Warto odszukać, czy dany podmiot widnieje w Krajowym Rejestrze Agencji Zatrudnienia (KRAZ) i ma odpowiednie uprawnienia. Wystarczy wpisać nazwę agencji, jej NIP lub inne dane w wyszukiwarce, aby uzyskać informacje dotyczące rodzaju świadczonych usług.

Źródło: Concept PR