Kategorie

Zwolnienie jednego pracownika powoduje zwrot pełnego dofinansowania z Tarczy Antykryzysowej

Karolina Topolska
Karolina Topolska
Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Zwolnienie jednego pracownika powoduje zwrot pełnego dofinansowania z Tarczy Antykryzysowej - zwraca się dotację na wszystkich pracowników, a nie tylko tego zwalnianego pracownika. /fot. Shutterstock
Tarcza Antykryzysowa 4.0 wprowadziła surowsze zasady dofinansowania do wynagrodzenia pracowników. Pracodawca, który zwolni pracownika objętego pomocą, będzie musiał zwrócić dotację na wszystkich pracowników. Wcześniej przepisy przewidywały zwrot dotacji przyznanej na zwalnianego pracownika.

Tarcza 4.0: Zwolnisz jednego pracownika, zwrócisz dotację na wszystkich

Reklama

Na tak surowe konsekwencje musi być przygotowany ten pracodawca, który chce skorzystać z nowych dopłat do pensji. Tymczasem przy dofinansowaniu opartym na wcześniejszych zasadach trzeba w zasadzie oddać tylko pieniądze przyznane na konkretną osobę.

W czerwcu wojewódzkie urzędy pracy odnotowały najniższą liczbę planowanych zwolnień grupowych od początku pandemii. Prawie 5 tys. zgłoszonych do zwolnienia pracowników to prawie o połowę mniej niż w maju czy kwietniu. To skutek działania tarcz antykryzysowych, ale też koniunktury sezonowej. W okresie pandemii łącznie przymierzano się do zwolnienia w ten sposób ok. 33 tys. osób. Sytuacja może się pogorszyć pod koniec roku, gdy skończy się rządowa kroplówka i zapotrzebowanie na pracowników sezonowych. Mniej zwolnień to efekt m.in. tego, że firmy, które korzystają ze wsparcia, zobowiązują się, że nie będą redukować etatów. Obecnie niektóre z nich będą musiały zwrócić pieniądze otrzymane na wszystkich pracowników, nawet jeśli zwolnią tylko jednego. Tak wynika z opinii przesłanej nam przez resort pracy.

Polecamy: INFORLEX Twój Biznes Jak w praktyce korzystać z tarczy antykryzysowej Zamów już od 98 zł

Problem dotyczy zwrotu dopłat w sytuacji, gdy pracodawca naruszy zakaz wypowiedzenia umowy o pracę z osobami, na które to wsparcie jest udzielone. Z wyjaśnień uzyskanych od Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wynika, że nawet jeśli zwolnimy tylko jednego pracownika, na którego uzyskaliśmy dofinansowanie, to trzeba będzie zwracać również pieniądze przyznane na pozostałych zatrudnionych objętych dopłatami.

Stanowisko resortu odnosi się do nowej dotacji do wynagrodzeń pracowników z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, które wprowadziła tarcza antykryzysowa 4.0 (Dz.U. poz. 1086). Co ciekawe, firmy, które z niego skorzystają, są de facto w gorszej sytuacji od tych, które pobierają dofinansowania z FGŚP na podstawie wcześniejszych regulacji.

Dodatkowa możliwość

Przed 24 czerwca dofinansowania do pensji pracowników były wypłacane na podstawie art. 15g specustawy o COVID-19 (Dz.U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.). Przepis ten umożliwia pozyskanie dopłat na pracowników objętych przestojem ekonomicznym lub z obniżonym etatem. Tarcza 4.0 wprowadziła dodatkową możliwość – mianowicie pozwoliła, aby dotację z FGŚP otrzymali również ci, którzy na wprowadzenie żadnego z tych rozwiązań się nie zdecydowali (a także nie objęli zatrudnionych zwykłym przestojem z kodeksu pracy – więcej o tym dziś w dodatku dla prenumeratorów Kadry i Płace).

Reklama

W nowej regulacji wątpliwości budzą m.in. skutki niewywiązania się przez pracodawcę z zakazu wypowiadania umów o pracę (z przyczyn niedotyczących pracownika w okresie pobierania świadczeń). Jeśli pracodawca naruszy ten zakaz, musi zwrócić „całość otrzymanej pomocy”. Zapytaliśmy więc resort pracy, czy chodzi tu o wsparcie uzyskane na zwolnionych pracowników, czy też na wszystkich zatrudnionych objętych dotacją. Zdaniem MRPiPS przepis przewiduje ten drugi skutek. A to oznacza, że choćby firma zwolniła tylko jednego „dotowanego” pracownika, to będzie musiała zwrócić pomoc np. na tysiąc innych, na których również przyznano wsparcie.

Ta interpretacja jest rygorystyczna, ale muszę przyznać, że czytając przepis, dochodzę do tego samego wniosku, co MRPiPS. Wykładnia językowa w tym przypadku nie pozwala na przyjęcie, że obowiązek zwrotu byłby ograniczony do pomocy otrzymanej na niektórych, tj. zwolnionych pracowników. Wydaje się zresztą, że taki właśnie był cel ustawodawcy – nie można przecież dopuszczać do sytuacji, w której ktoś pobiera dotację, a następnie wypowiada umowy – zauważa dr Magdalena Zwolińska, adwokat, partner w kancelarii NGL Wiater.

To podejście jest niekorzystne dla pracodawców, ale ma umocowanie w przepisach – potwierdza Łukasz Kuczkowski, radca prawny, partner w kancelarii Raczkowski.

Inaczej niż było

Jest tu jednak niekonsekwencja, bo dotychczas, tj. w przypadku dofinansowania do pensji z art. 15g (które, jak już wspomniano, przysługuje tylko na pracowników objętych przestojem ekonomicznym lub z obniżonym etatem), zwrot środków z powodu naruszenia zakazu zwolnień dotyczył w zasadzie tylko kwot przekazanych na konkretnego pracownika.

Umowy o to dofinansowanie, zawierane z wojewódzkimi urzędami pracy, wprost przewidywały w swojej treści, że w razie niewywiązania się z zakazu wypowiedzenia umowy o pracę z przyczyn niedotyczących pracownika w okresie pobierania świadczeń, pracodawca będzie zobowiązany do zwrotu tej części środków, która była przeznaczona na dofinansowanie świadczeń tych pracowników, z którymi pracodawca rozwiązał umowę w tym trybie – mówi Paweł Sych, radca prawny z kancelarii PCS Paruch Chruściel Schiffter.

Jego zdaniem zmiana, która nastąpiła w przypadku nowego dofinansowania z art. 15gg, wskazuje na to, że ochronę pracowników, która była przewidziana poprzednio – przy dotacji z art. 15g – najwyraźniej uznano za niewystarczającą. – Biorąc pod uwagę, że zakaz wypowiadania umów dotyczy wyłącznie okresu pobierania świadczeń, a nie jak pierwotnie planowano, również odpowiedniego okresu po jego zakończeniu, obowiązek zwrotu środków przyznanych wyłącznie na zwolnionego pracownika nie jest zbyt wielką dolegliwością – zauważa Paweł Sych.

De facto mamy więc sytuację, w której pracodawcy korzystający z różnych rodzajów dofinansowań (z art. 15 g i 15gg) są nierówno traktowani w analogicznej sytuacji.

Zasady w obu przypadkach powinny być jednolite. Jeśli więc przyjęto już jakieś reguły wcześniej, to powinno się je utrzymać – twierdzi Paweł Sych.

O nierównym traktowaniu możemy mówić, o ile przyjmiemy, że zapis z umów z WUP-ami jest w tym przypadku wiążący. Tymczasem sprawa nie jest jednoznaczna. Przy „starym” dofinansowaniu z art. 15g mamy bowiem odesłanie do ustawy z 2013 r. o ochronie miejsc pracy (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 669). A w nim mowa jest z jednej strony o obowiązku zwrotu całości dofinansowania, z drugiej zaś o zwrocie dotacji w części, w takim zakresie, w jakim wykorzystano dotację niezgodnie z przeznaczeniem.

Można więc czytać to tak, że środki powinny być przeznaczone na ochronę miejsc pracy, a więc na utrzymanie danego stanowiska, a zatem wypowiedzenie stosunku pracy oznacza, że wykorzystano je niezgodne z przeznaczeniem. Choć jest to tylko jedna z interpretacji – zauważa Łukasz Kuczkowski.

Jest wyjście

Zdaniem Pawła Sycha nowa regulacja przyniesie wprawdzie większą ochronę miejsc pracy, jednak w obecnym czasie sankcja z art. 15gg jest jednak zbyt daleko idąca. – Jesteśmy przecież w kryzysie, a wobec tego pracodawcy powinni mieć możliwość bardziej elastycznego reagowania, w tym również jeśli chodzi o redukcję etatów – stwierdza.

Łukasz Kuczkowski podpowiada jednak, że jest pewne wyjście z tej sytuacji.

Wystarczy, że firma zrezygnuje z dofinansowania na danego pracownika np. po jednym lub dwóch z trzech miesięcy pobierania wsparcia – do czego ma przecież prawo. Oczywiście musi o tym poinformować urząd. Jednak od chwili, gdy dana osoba nie jest już objęta dotacją, można wypowiedzieć jej umowę – wyjaśnia. ©℗

Stanowisko MRPiPS z 30 czerwca 2020 r. dla DGP w sprawie zwrotu dofinansowania z art. 15gg specustawy o COVID-19

Pytanie DGP: Czy niedotrzymanie zakazu wypowiedzenia umowy o pracę z przyczyn niedotyczących pracownika w okresie pobierania świadczeń (art. 15gg ust. 8 ustawy o COVID-19) wobec jednego pracownika skutkuje koniecznością zwrotu całości otrzymanej pomocy wraz z odsetkami (art. 15gg ust. 23), tj. uzyskanej na wszystkich pracowników, czy też na tego jednego pracownika?

Odpowiedź MRPiPS: Zgodnie z art. 15gg ust. 23 ustawy COVID pracodawca, który nie wywiązał się z obowiązku określonego w ust. 8, tj. wypowiedział umowę o pracę z przyczyn niedotyczących pracownika w okresie pobierania świadczeń na dofinansowanie wynagrodzenia tego pracownika, jest obowiązany do zwrotu na rachunek bankowy wojewódzkiego urzędu pracy, z którego otrzymał środki, całości otrzymanej pomocy wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków wykorzystanych niezgodnie z warunkami określonymi w ustawie. Powyższe oznacza, że pracodawca w razie niespełnienia warunku, o którym mowa w art. 15gg ust. 8 ustawy COVID, zobowiązany jest do zwrotu pomocy otrzymanej na wszystkich pracowników, nie tylko na tego pracownika, któremu wypowiedział umowę o pracę. Jeżeli rozwiązanie umowy o pracę z pracownikiem nastąpi z przyczyn dotyczących pracownika (np. wypowiedzenie umowy przez pracownika itp.), wtedy przedsiębiorca powinien zwrócić jedynie niewykorzystaną część świadczenia.

Pytanie DGP: Czy zakaz wypowiedzenia umowy dotyczy tutaj wyłącznie pracowników objętych dofinansowaniem, czy wszystkich zatrudnionych u danego pracodawcy?

Odpowiedź MRPiPS: Zakaz wypowiedzenia przez pracodawcę umowy o pracę z przyczyn niedotyczących pracownika dotyczy wyłączne pracowników objętych dofinansowaniem. 

Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Kup licencję

Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Niedziela handlowa - lipiec 2021

    Niedziela handlowa - lipiec 2021 r. ma 4 niedziele. Czy 4 lipca, 11 lipca, 18 lipca albo 25 lipca to niedziela handlowa? Kiedy jest najbliższa niedziela handlowa?

    System kadrowo-płacowy - o co pytać dostawcę

    System kadrowo-płacowy - o co należy pytać dostawcę przy wyborze oprogramowania HR?

    Praca zdalna - Kodeks pracy [PROJEKT]

    Praca zdalna - Kodeks pracy będzie zawierał przepisy dotyczące pracy zdalnej. Jakie regulacje przewiduje projekt?

    Prace sezonowe a bezpieczeństwo pracowników

    Prace sezonowe zalewają portale z ofertami pracy. Co z bezpieczeństwem pracowników?

    Zmiana warunków pracy cudzoziemca a zezwolenie na pracę

    Czy zmiana warunków pracy cudzoziemca wiąże się z koniecznością zmiany zezwolenia na pracę lub uzyskania nowego?

    Ochrona danych przy pracy zdalnej - 5 wskazówek na wakacje

    Ochrona danych przy pracy zdalnej czyli jak nie narazić firmy na kradzież wrażliwych danych. Oto 5 wskazówek na wakacje dla pracowników zdalnych.

    Wyższe wynagrodzenia lekarzy rezydentów od 1 lipca 2021 r.

    Wyższe wynagrodzenia lekarzy rezydentów od 1 lipca 2021 r. przewiduje projekt rozporządzenia ministra zdrowia o zasadniczych wynagrodzeniach dla rezydentów. Ile wyniosą?

    "Blaski i cienie PPK" - niezależne badanie naukowe

    PPK - jakie są opinie o programie? Poznaj wyniki niezależnego badania naukowego "Blaski i cienie PPK".

    Tata wybiera urlop ojcowski

    Urlop ojcowski to urlop najczęściej wykorzystywany przez ojców urlop po narodzinach dziecka. Najrzadziej korzystają z urlopu rodzicielskiego.

    Monitoring poczty elektronicznej pracownika a przepisy

    Monitoring poczty elektronicznej pracownika - jakie są przepisy prawne? Czy to nie narusza dóbr osobistych pracownika?

    Zasiłek macierzyński i opiekuńczy - będzie okres wyczekiwania?

    Okres wyczekiwania przy zasiłku macierzyńskim i opiekuńczym? To propozycja ZUS mająca zapobiegać nadużyciom.

    Zwolnienie z ZUS - do kiedy wniosek?

    Zwolnienie z ZUS - do kiedy można złożyć wniosek o zwolnienie ze składek za grudzień 2020, styczeń, luty, marzec i kwiecień 2021 r. z tarczy 9.0?

    Pracownik niepełnosprawny – jakie prawa?

    Pracownik niepełnosprawny - jakie prawa przyznaje Kodeks pracy i ustawa o rehabilitacji zawodowej? Jaki jest wymiar czasu pracy i urlopu?

    Elektroniczne wypowiedzenie umowy o pracę - jak przechowywać?

    Elektroniczne wypowiedzenie umowy o pracę polega na złożeniu oświadczenia woli w postaci elektronicznej i opatrzeniu go kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Jak je przechowywać?

    Czas wolny za nadgodziny a odpoczynek tygodniowy

    Czas wolny za nadgodziny może zostać zaliczony do 35-godzinnego odpoczynku tygodniowego. To stanowisko MRPiT z dnia 5 maja 2021 r.

    PIP kontroluje małe budowy

    Kontrole PIP - mała budowa to miejsce, gdzie najczęściej w budownictwie występują wypadki przy pracy. PIP rozpoczęła więc akcję "Kontrole na małych budowach".

    Przeciętne wynagrodzenie 2021

    Przeciętne wynagrodzenie w 2021 r. wzrosło o 10% w stosunku do roku poprzedniego. Ile wynosi?

    Amerykański pracodawca wymarzony dla Polaków

    Amerykański pracodawca jest pracodawcą wymarzonym dla Polaków. Najchętniej pracowaliby dla korporacji z zagranicznym kapitałem, przede wszystkim z USA.

    Praca na magazynie - ile zarabia pracownik i kierownik magazynu

    Praca na magazynie - jakie są zarobki? Ile zarabia pracownik, a ile kierownik magazynu?

    Pandemia lekcją dla HR-owców

    Pandemia jest dla HR-owców lekcją, która wpłynie na przyszłość tego zawodu

    Stawka godzinowa 2022 – netto, zlecenie

    Stawka godzinowa 2022 i umowa zlecenie – kwota netto i brutto? Ile wynosi minimalne wynagrodzenie na umowach cywilnoprawnych, a ile na umowie o pracę?

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl - nowa ustawa

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl to ułatwienie dla mikroprzedsiębiorcy, rolnika i osoby fizycznej. Za pomocą systemu będzie można zawrzeć umowę o pracę i zlecenia. Automatycznie dokona zgłoszenia do ZUS i KAS, wyliczy wynagrodzenie, składki, podatki i rozliczy urlopy.

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia 2022 a inne świadczenia

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia w 2022 r. wpłynie na wysokość innych świadczeń, np. odprawy, odszkodowania, wynagrodzenia za czas gotowości do pracy i przestój, dodatek za pracę w nocy. Ile wyniosą?

    Praca w upały - zalecenia GIP

    Praca w upały - GIP wydał zalecenia dla pracodawców w związku z wysokimi temperaturami. Jakie obowiązki bhp mają pracodawcy względem pracowników?

    Staż z urzędu pracy 2021 - wynagrodzenie, urlop, L4, ciąża

    Staż z urzędu pracy odbywa osoba bezrobotna. Jakie wynagrodzenie za staż należy się w 2021 r.? Czy stażysta ma prawo do L4 i urlopu? Co w przypadku ciąży?