Odzież robocza a odzież ochronna - jakie są różnice? Jak i gdzie zapisać przydział odzieży pracownikom? [Przepisy BHP]

• Różnice między odzieżą ochronną a roboczą- co warto wiedzieć?
• Czym jest odzież robocza?
• Odzież ochronna – czym jest?
• Odzież ochronna a odzież robocza – różnica
• Zwrot odzieży roboczej i ochronnej pracodawcy

Różnice między odzieżą ochronną a roboczą- co warto wiedzieć?

W codziennym języku pojęcia „odzież ochronna” i „odzież robocza” często są wymiennie używane. W rzeczywistości oznaczają dwa różne rodzaje ubioru, które maja odmienne funkcje, a zatem są stosowane odmienne przepisy dotyczące bezpieczeństwa i higieny pracy. Zrozumienie tych różnic nie tylko jest konieczne do zrozumienia wymagań prawnych, ale i jest ważne zarówno dla pracodawców, jak i pracowników, którzy chcieliby zapewnić sobie komfort pracy, bezpieczeństwo i zgodność z przepisami bhp.

Czym jest odzież robocza?

Odzież robocza to ubiór mający na celu ochronę ubrania własnego pracownika przed zniszczeniem: rozdarciem, ubrudzeniem smarami lub innymi zabrudzeniami, jej zadaniem jest zapewnienie komfortu i bezpieczeństwa pracy. Nie jest ona co do zasady środkiem ochrony indywidualnej – nie chroni życia ani zdrowia, pełni funkcję użytkową i organizacyjną. Przykłady odzieży roboczej:

• Spodnie i bluzy robocze
• Fartuchy, kombinezony
• Koszulki, kombinezony robocze
• Odzież firmowa używana w określonych warunkach pracy

Podstawy prawne regulujące zasady stosowania i zapewniania odzieży roboczej są zawarte w Kodeksie Pracy oraz w aktach wykonawczych z zakresu BHP.

1. Kodeks pracy – najważniejsze regulacje - Dział X:

· Art. 237⁶ §1–3 Kodeksu pracy Pracodawca ma obowiązek nieodpłatnie zapewnić pracownikom odzież i obuwie robocze, jeżeli:

• własna odzież pracownika może ulec zniszczeniu lub znacznemu zabrudzeniu,
• wymagają tego względy technologiczne, sanitarne lub BHP.

· Art. 237⁷ Kodeksu pracy Dopuszcza się używanie własnej odzieży pracownika zamiast roboczej, za ekwiwalent pieniężny, o ile:

• spełnia ona wymagania BHP,
• nie dotyczy to stanowisk, gdzie występują czynniki szkodliwe, chemiczne, biologiczne lub promieniotwórcze.

· Art. 237⁹ §1–3 Kodeksu pracy Pracodawca jest zobowiązany do:

• zapewnienia prania, konserwacji, naprawy i odkażania odzieży roboczej,
• albo wypłaty ekwiwalentu pieniężnego, jeżeli czynności te wykonuje pracownik we własnym zakresie.

2. Rozporządzenia BHP:

Uzupełnieniem Kodeksu pracy są m.in.:

· Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 26.09.1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy – określa ogólne wymagania dotyczące stosowania środków ochrony indywidualnej i odzieży roboczej.

3. Regulacje wewnętrzne pracodawcy

Polecamy: BHP w firmie. Obowiązki pracodawców

Odzież ochronna – czym jest?

Odzież ochronna to element środków ochrony indywidualnej (ŚOI), który służy do ochrony zdrowia lub życia pracownika przed zagrożeniami występującymi w środowisku pracy. Podstawa prawna:

• Art. 237⁶ §1 Kodeksu pracy – obowiązek stosowania środków ochrony indywidualnej
• Rozporządzenie (UE) 2016/425 w sprawie środków ochrony indywidualnej
• Rozporządzenie MPiPS z 26.09.1997 r. w sprawie ogólnych przepisów BHP

Jakie są cechy odzieży ochronnej? Odzież ochronna:

• chroni bezpośrednio pracownika, a nie jego ubranie,
• jest obowiązkowa, gdy występuje zagrożenie,
• musi spełniać wymagania norm i certyfikacji (CE),
• nie może być zastąpiona odzieżą własną pracownika,
• jest zawsze zapewniana nieodpłatnie przez pracodawcę.

Przed czym chroni odzież ochronna? W zależności od rodzaju zagrożeń, odzież ochronna może chronić m.in. przed:

• czynnikami chemicznymi (kwasy, zasady, substancje toksyczne),
• czynnikami biologicznymi (bakterie, wirusy, grzyby),
• czynnikami mechanicznymi (przecięcia, uderzenia),
• wysoką lub niską temperaturą,
• płomieniem, iskrami, łukiem elektrycznym,
• promieniowaniem (np. UV, jonizującym),
• zagrożeniami elektrycznymi.

Przykłady odzieży ochronnej:

• ubrania kwasoodporne,
• odzież trudnopalna i antyelektrostatyczna,
• ubrania chroniące przed czynnikami biologicznymi,
• kombinezony ochronne,
• ubrania dla spawaczy,
• odzież elektroizolacyjna.

Odzież ochronna a odzież robocza – różnica

Prawidłowy zapis przydziałów odzieży roboczej i ochronnej w regulaminie powinien być ogólny, a szczegóły należy zapisać w załączniku (tabeli norm), dzięki temu unikniemy zmian regulaminu przy każdej aktualizacji (korekcie) asortymentu.

Zwrot odzieży roboczej i ochronnej pracodawcy

Odzież zarówno robocza, jak i ochronna są własnością pracodawcy i pracownik rozstając się z firmą, powinien rozliczyć się z powierzonego mu ubrania. Jeśli pracownik go nie zwróci lub zniszczy, pracodawca ma prawo ubiegać się o zwrot kosztów (z uwzględnieniem amortyzacji), ale nie może dokonywać potrąceń z wynagrodzenia bez zgody pracownika.