Kategorie

Prawa pracownicze pracownika sezonowego - obowiązki pracodawcy

Katarzyna Bartman
Pracownik sezonowy, inaczej niż np. stały pracownik administracyjny, pracuje u danego pracodawcy okazjonalnie (sezonowo). Mimo to pracownik sezonowy ma zbliżone prawa pracownicze do tych, które przysługują stałym pracownikom.

Rozmowa ze Sławomirem Paruchem, radcą prawnym, partnerem kierującym Departamentem Prawa Pracy w kancelarii Sołtysiński, Kawecki, & Szlęzak

Istnieją trzy dopuszczalne formy zatrudnienia pracownika sezonowego (umowa o pracę, umowa o pracę tymczasową oraz umowa-zlecenie). Czy zawsze konieczna jest forma pisemna każdej z powyższych umów z pracownikiem sezonowym?

– Konieczność zawarcia umowy z pracownikiem sezonowym na piśmie zależy od rodzaju umowy. W przypadku umów o pracę obowiązują przepisy Kodeksu pracy, zgodnie z którymi umowę zawiera się na piśmie. Umowa zawarta w innej formie jest wprawdzie skuteczna i wiąże strony, jednak pracodawca ma obowiązek, pod karą grzywny, potwierdzenia na piśmie jej rodzaju, stron i warunków, najpóźniej w dniu rozpoczęcia pracy przez pracownika. Takie same wymagania dotyczące formy umowy o pracę tymczasową przewiduje art. 13 ustawy o zatrudnianiu pracowników tymczasowych, z tą tylko różnicą, że agencja pracy tymczasowej, będąca pracodawcą, ma 2 dni na potwierdzenie warunków umowy na piśmie. Umowa-zlecenie natomiast może być zawarta w dowolnej formie. Do celów dowodowych, zaleca się jednak stosowanie formy pisemnej.

W jakich sytuacjach inspekcja pracy może ukarać pracodawcę mandatem z powodu braku umowy z pracownikiem sezonowym?

– Zależy to od formy zatrudnienia pracownika sezonowego. Jeżeli jest to stosunek pracy (lub dotyczy to pracowników tymczasowych), pracodawca, który nie potwierdzi umowy na piśmie, podlega karze grzywny w wysokości do 30 000 zł.

A zatem, jeżeli inspektor pracy stwierdzi, że ma do czynienia z pracownikiem, a pracodawca (lub agencja pracy tymczasowej) nie będzie w stanie okazać pisemnej umowy zawartej z pracownikiem – ci ostatni zostaną ukarani. Dotyczy to również sytuacji, w której pracownik będzie formalnie zatrudniony na podstawie umowy-zlecenia, ale zatrudnienie będzie miało cechy stosunku pracy.

W przypadku natomiast klasycznego zlecenia umowa sporządzona na piśmie nie jest wymagana, a więc zleceniodawca nie może zostać ukarany z powodu braku jej pisemnej formy.

Czy możliwe jest zawarcie umowy z pracownikiem sezonowym w sposób dorozumiany?

– Zawarcie umowy z pracownikiem sezonowym w formie dorozumianej jest skuteczne i prawnie wiążące w przypadku każdej z trzech wskazanych na wstępie form zatrudnienia. W przypadku umów o pracę (a także umów o prace tymczasową) możliwość taka wynika z niezastrzeżenia formy pisemnej pod rygorem nieważności. Jeżeli zatem pracodawca uzgodnił z pracownikiem warunki pracy sezonowej (np. w ogrodnictwie), która ma być wykonywana na podstawie umowy o pracę na czas określony, a następnie dopuścił pracownika do jej wykonywania w terminie ustalonym jako dzień rozpoczęcia pracy, to uważa się, że doszło do zawarcia umowy o pracę w sposób dorozumiany poprzez dopuszczenie pracownika do pracy. I chociaż na pracodawcy ciąży obowiązek potwierdzenia takiej umowy na piśmie, to umowa jest skutecznie zawarta od momentu faktycznego rozpoczęcia pracy. Również dopuszczalność zawarcia umowy-zlecenia w sposób dorozumiany wynika z braku zastrzeżenia jakiejkolwiek formy szczególnej dla tego typu umów.


Jakie obowiązki z zakresu bhp ciążą na pracodawcy zatrudniającym pracowników sezonowych?

– W przypadku zatrudnienia pracownika sezonowego na podstawie umowy o pracę na pracodawcy ciążą wszystkie obowiązki w zakresie bhp określone w Kodeksie pracy.

Ten sam zakres obowiązków został rozciągnięty na pracodawcę–użytkownika w stosunku do pracowników tymczasowych.

Reklama

Sytuacja komplikuje się natomiast w przypadku umowy-zlecenia. Kodeks pracy nakazuje zapewnić osobom wykonującym pracę na innej podstawie niż stosunek pracy bezpieczne i higieniczne warunki pracy. Oznacza to konieczność dopełnienia ogólnych obowiązków z zakresu bhp. Przepis ten nie rozstrzyga jednak kwestii szczegółowych, takich jak np. przeprowadzanie szkoleń, kierowanie na badania lekarskie czy przyznawanie odzieży ochronnej i środków ochrony indywidualnej.

Wyobraźmy sobie jednak sytuację, w której zleceniobiorca wykonujący prace informatyczne, niosąc ciężką paczkę ze sprzętem komputerowym, spadł ze schodów i w następstwie tego zmarł. Jego praca wydaje się mieć charakter „bezpieczny”, w związku z czym zleceniodawca nie przeprowadzał badań lekarskich ani szkolenia bhp. Jak się jednak później okazało, zleceniobiorca miał wadę kręgosłupa uniemożliwiającą noszenie ciężkich przedmiotów i w tej sytuacji nieprzeprowadzenie badań naraża zleceniodawcę na odpowiedzialność z tytułu wypadku pracownika. Biorąc pod uwagę tego typu ryzyko, zaleca się zleceniodawcom dokonywanie wszelkich niezbędnych obowiązków z zakresu bhp, a nie tylko tych określonych w ww. przepisie.

Jak prawidłowo obliczać wymiar urlopu pracowników sezonowych?

– Zasady wymiaru urlopu wypoczynkowego będą się różniły w przypadku każdej z trzech możliwych form zatrudniania pracowników sezonowych. Jeżeli będzie to umowa o pracę, będą obowiązywały zasady określone w Kodeksie pracy. Urlop wypoczynkowy będzie wówczas przyznawany w wymiarze 20 lub 26 dni rocznie, stosowanie do posiadanego stażu pracy i poziomu wykształcenia oraz proporcjonalnie do przepracowanego okresu. W przypadku pracowników tymczasowych ustawa wprowadza odrębne regulacje. Wymiar urlopu jest niezależny od stażu pracy czy wykształcenia i wynosi 2 dni na każdy przepracowany miesiąc.

Wyobraźmy sobie zatem pracownika, którego staż pracy wynosi 8 lat, a który przepracował jako pracownik sezonowy 3 miesiące. Przy zatrudnieniu na podstawie umowy o pracę otrzyma 5 dni urlopu, a jako pracownik tymczasowy – 6 dni.

Natomiast z uwagi na cywilnoprawny charakter umowy-zlecenia nie będą obowiązywały w stosunku do niej żadne przepisy dotyczące urlopów. W przypadku umowy-zlecenia zleceniobiorcy nie będzie przysługiwało prawo do urlopu, chyba że strony umowy przewidziały alternatywną formę płatnego zwolnienia z wykonywania zlecenia.

Czy praca sezonowa jest okresem składkowym do celów ubezpieczeniowych?

Reklama

– Praca sezonowa świadczona na podstawie umowy o pracę jest okresem składkowym i jest wliczana do stażu pracy, od którego zależą uprawnienia wynikające z przepisów o ubezpieczeniach społecznych. Odnosi się to również do pracowników tymczasowych.

Natomiast w przypadku umowy-zlecenia okres zatrudnienia będzie okresem składkowym i będzie zaliczany do stażu pracy na potrzeby przepisów o ubezpieczeniach społecznych tylko wtedy, gdy co do zasady umowa-zlecenie jest jedynym tytułem do ubezpieczeń obowiązkowych lub gdy została zawarta z pracodawcą, z którym zleceniobiorcę łączy stosunek pracy.

Źródło: kadry.infor.pl
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Stawka godzinowa 2022 – netto, zlecenie

    Stawka godzinowa 2022 i umowa zlecenie – kwota netto i brutto? Ile wynosi minimalne wynagrodzenie na umowach cywilnoprawnych, a ile na umowie o pracę?

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl - nowa ustawa

    Elektroniczny system kadrowy na praca.gov.pl to ułatwienie dla mikroprzedsiębiorcy, rolnika i osoby fizycznej. Za pomocą systemu będzie można zawrzeć umowę o pracę i zlecenia. Automatycznie dokona zgłoszenia do ZUS i KAS, wyliczy wynagrodzenie, składki, podatki i rozliczy urlopy.

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia 2022 a inne świadczenia

    Podwyżka minimalnego wynagrodzenia w 2022 r. wpłynie na wysokość innych świadczeń, np. odprawy, odszkodowania, wynagrodzenia za czas gotowości do pracy i przestój, dodatek za pracę w nocy. Ile wyniosą?

    Praca w upały - zalecenia GIP

    Praca w upały - GIP wydał zalecenia dla pracodawców w związku z wysokimi temperaturami. Jakie obowiązki bhp mają pracodawcy względem pracowników?

    Staż z urzędu pracy 2021 - wynagrodzenie, urlop, L4, ciąża

    Staż z urzędu pracy odbywa osoba bezrobotna. Jakie wynagrodzenie za staż należy się w 2021 r.? Czy stażysta ma prawo do L4 i urlopu? Co w przypadku ciąży?

    Umowa o pomocy przy zbiorach - KRUS 2021

    Umowa o pomocy przy zbiorach w 2021 r. - rolnicy ubezpieczeni w KRUS mogą podpisywać umowy cywilnoprawne na pomoc przy zbiorach. Jaka jest stawka godzinowa?

    Strategia Demograficzna 2040 - zmiany w Kodeksie pracy

    Strategia Demograficzna 2040 przewiduje duże zmiany w Kodeksie pracy. Rodzice będą chronieni przed zwolnieniem i zapewnia się im elastyczną pracę.

    Urlop rodzicielski - rewolucyjne zmiany w 2022 r.

    Urlop rodzicielski - do 2 sierpnia 2022 r. wejdą w życie rewolucyjne zmiany w urlopach rodzicielskich dla ojców. Co się zmieni?

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - PIP

    Bonusy i dni wolne dla zaszczepionych pracowników - co na to PIP? Czy to zgodne z Kodeksem pracy?

    Sygnalista - nowe przepisy od grudnia 2021 r.

    Sygnalista - nowe przepisy implementujące dyrektywę unijną mają wejść w życie w grudniu 2021 r. Kto to sygnalista? Jaki będzie system zgłaszania nieprawidłowości w zakładzie pracy?

    Pracownicy fizyczni w czasie pandemii [RAPORT]

    Pracownicy fizyczni - jak wpłynęła na nich pandemia COVID-19? Zapoznaj się z wynikami raportu "Kariera okiem fachowca".

    Ilu Polaków pracuje po 60. roku życia?

    Praca po 60. roku życia - ilu Polaków nadal pracuje po ukończeniu 60 lat?

    Minimalne wynagrodzenie w 2022 r. netto

    Minimalne wynagrodzenie w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Ustawa dezubekizacyjna - Trybunał Konstytucyjny

    Ustawa dezubekizacyjna - Trybunał Konstytucyjny orzekł, że obniżenie renty inwalidzkiej byłym funkcjonariuszom służb bezpieczeństwa PRL jest zgodne z konstytucją.

    Minimalna płaca w 2022 r. - 3000 zł brutto

    Minimalna płaca w 2022 r. - 3000 zł brutto to propozycja rządu. Minimalna stawka godzinowa wyniesie 19,50 zł brutto.

    Waloryzacja środków na kontach i subkontach ZUS 2021

    Waloryzacja środków zgromadzonych na kontach i subkontach w ZUS odbywa się corocznie w czerwcu. W 2021 r. wyniosła 5,41%. O ile zwiększył się stan kont przyszłych emerytów?

    System kadrowo-płacowy - od czego zależy cena?

    System kadrowo-płacowy a cena - od czego zależy, ile kosztuje?

    Konkurs "HR OF CHANGE" – 18 czerwca poznamy zwycięzców!

    Konkurs "HR OF CHANGE" - już 18 czerwca ogłoszeni zostaną zwycięzcy! Kto otrzyma nagrodę w kategoriach: szkolenia i rozwój, zarządzanie zmianą, HR Business Partnering?

    Niepełny etat a praca ponadwymiarowa - jak wynagradzać?

    Niepełny etat a praca ponadwymiarowa - jak wynagradzać pracownika zatrudnionego na część etatu za pracę w godzinach ponadwymiarowych?

    Dodatek wyrównawczy do wynagrodzenia - jak obliczyć?

    Dodatek wyrównawczy do wynagrodzenia - jakie są zasady jego przyznawania? Jak obliczyć wysokość dodatku wyrównawczego?

    Transfer oszczędności PPK - pracodawca może pomóc

    Transfer oszczędności PPK - pracodawca może pomóc pracownikowi (uczestnikowi PPK) w przeniesieniu oszczędności między rachunkami PPK. Ustawa o PPK określa dwie takie sytuacje.

    Zatrudnienie Brytyjczyka po brexicie

    Zatrudnienie Brytyjczyka po brexicie - jak brexit wpłynął na zatrudnienie pracownika z Wielkiej Brytanii w Polsce? Co z dokumentami? Jakich formalności trzeba dokonać?

    Nadanie statusu płatnika składek - wyrok TK (K 15/16)

    Wyrok Trybunału Konstytucyjnego o sygn. akt K 15/16 - czy TK uznał wniosek o nadanie statusu płatnika składek pracodawcy, którego pracownik wykonuje na jego rzecz pracę w ramach umowy cywilnoprawnej zawartej z osobą trzecią?

    Zadaniowy czas pracy a praca zdalna

    Zadaniowy czas pracy a praca zdalna - jak wprowadzić? Jak ewidencjonować i kontrolować czas pracy zdalnej w systemie zadaniowym?

    Dlaczego pracodawcy płacą Ukraińcom więcej niż Polakom?

    Pracodawcy chcą płacić Ukraińcom więcej niż Polakom? Dlaczego?