Kategorie

Urlop macierzyński po urodzeniu martwego dziecka

Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Urlop macierzyński po urodzeniu martwego dziecka/Fot. Fotolia
Urlop macierzyński po urodzeniu martwego dziecka/Fot. Fotolia
Obecnie nie każde urodzenie martwego dziecka upoważnia pracownicę do nabycia prawa do urlopu macierzyńskiego. Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do resortu pracy o ujednolicenie przepisów w tym zakresie poprzez umożliwienie rodzicom dzieci martwo urodzonym skorzystania ze świadczeń, które im się należą.

Pracodawca musi każdorazowo ustalić, czy urodzenie martwego dziecka nastąpiło po 22. tygodniu ciąży. Tylko wtedy bowiem pracownica będzie mieć prawo do tego urlopu. Nie uzyska go zaś w razie poronienia

Rzecznik praw obywatelskich 14 marca 2016 r. zwrócił się z ponowną prośbą do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej o rozważenie zmiany przepisów obowiązujących rozporządzeń, aby umożliwić rodzicom dzieci martwo urodzonym skorzystania ze świadczeń, które im się należą (w tym celu, w jego ocenie, konieczne byłoby rezygnacja z wymagania określenia płci w akcie urodzenia dziecka martwego). Zeszłoroczne próby zainteresowania resortu pracy tym problemem nie przyniosły żadnych skutków.

Polecamy produkt: Zasiłki, urlopy, zwolnienia – nowe prawa rodziców (książka)

Według danych GUS opublikowanych w roczniku statystycznym w 2014 r. odnotowano 1341 martwych urodzeń na 376 501 urodzeń ogółem. Jeszcze większa jest natomiast liczba poronień. W 2014 r. wyniosła ok. 40 tys. (raport przygotowany przez Fundację Przetrwać Cierpienie w ramach kampanii „Ja też jestem dzieckiem”). To właśnie matek, które poroniły, dotyczy interwencja RPO.

Jak zatem przedstawia się prawo do urlopu macierzyńskiego w przypadku urodzenia martwego dziecka i poronienia?

Kodeksowy wymiar

Reklama

Zgodnie z art. 1801 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1502 ze zm.) pracownicy przysługuje urlop macierzyński w wymiarze 8 tygodni po dacie urodzenia martwego dziecka. Z tym, że nie musi ona wykorzystywać całego urlopu macierzyńskiego w powyższym wymiarze i może wcześniej wrócić do pracy. Nie może to jednak nastąpić wcześniej niż po 7 dniach od dnia urodzenia martwego dziecka. Ten tydzień został uznany przez ustawodawcę za swoiste minimum pozwalające pracownicy na regenerację sił po urodzeniu martwego dziecka. Oczywiście nie jest to jednoznaczne z regeneracją psychiczną, chodzi wyłącznie o regenerację fizyczną.

W okresie urlopu macierzyńskiego pracownica ma prawo do zasiłku macierzyńskiego na identycznych zasadach co w przypadku urodzenia żywego dziecka. Wynika to bezpośrednio z art. 29a ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 372).

Zobacz serwis: Urlop rodzicielski

Kłopotliwa definicja

Nie każde urodzenie martwego dziecka będzie jednak upoważniało pracownicę do nabycia prawa do urlopu macierzyńskiego. Kodeks pracy nie zawiera bowiem definicji pojęcia „urodzenie martwego dziecka”. Należy zatem odwołać się do definicji legalnej tego pojęcia w innym akcie prawnym. Zawiera ją rozporządzenie ministra zdrowia z 9 listopada 2015 r. w sprawie rodzajów, zakresu i wzorów dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania (Dz.U. poz. 2069 ze zm.) za martwe dziecko uznaje się dziecko urodzone (tj. wydalone lub wydobyte z ustroju matki) po 22. tygodniu ciąży, które nie oddycha ani nie wykazuje żadnego innego znaku życia, jak czynność serca, tętnienie pępowiny lub wyraźne skurcze mięśni zależnych od woli. Mając na względzie powyższą definicję legalną, należy zatem uznać, że jedynie w przypadku urodzenia martwego dziecka po 22. tygodniu ciąży pracownica ma prawo do urlopu macierzyńskiego.

Przy ustalaniu prawa do urlopu macierzyńskiego należy też odróżnić poronienie od urodzenia martwego dziecka. Zgodnie z cytowanym powyżej rozporządzeniem poronieniem jest wydalenie lub wydobycie z ustroju matki płodu, który nie oddycha ani nie wykazuje żadnego innego znaku życia, jak czynność serca, tętnienie pępowiny lub wyraźne skurcze mięśni zależnych od woli, o ile nastąpiło to przed upływem 22. tygodnia ciąży (21 tygodni i 7 dni). Matka, która starci dziecko na wczesnym etapie ciąży, nie ma zatem podstaw do ubiegania się o urlop macierzyński. Ten bowiem przysługuje jedynie w przypadku urodzenia martwego dziecka po 22. tygodniu ciąży.

Dokumentacja i terminy

Dla pracodawcy dokumentem poświadczającym urodzenie martwego dziecka jest akt urodzenia z adnotacją, że dziecko urodziło się martwe. Zgodnie z art. 53 ustawy z 28 listopada 2014 r. – Prawo o aktach stanu cywilnego (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1741 ze zm.) akt urodzenia sporządza się na podstawie karty martwego urodzenia. Taką kartę wydaje się jedynie wtedy, gdy można określić płeć zmarłego dziecka. Co do zasady jest to możliwe po 16. tygodniu ciąży. Jeżeli zatem nie można określić płci zmarłego dziecka, to pracownica nie otrzyma karty martwego urodzenia i tym samym nie otrzyma aktu urodzenia. Wówczas urlop macierzyński jej nie przysługuje.

Dołącz do nas na Facebooku!

Z kolei w przypadku gdy pracownica otrzymała akt urodzenia, pracodawca powinien sprawdzić, kiedy miało miejsce urodzenie martwego dziecka. Jeżeli nastąpiło to przed 22. tygodniem ciąży, to nie jest to urodzenie martwego dziecka w rozumieniu przywołanego powyżej rozporządzenia, ale poronienie. Wówczas pracownica nie nabywa prawa do urlopu macierzyńskiego. Jeśli jednak urodzenie martwego dziecka nastąpiło po 22. tygodniu ciąży, to urlop ten będzie pracownicy przysługiwać.

Aby móc zestawić datę urodzenia martwego dziecka z tygodniem ciąży, pracodawca musi odwołać się do zaświadczenia o ciąży dostarczonego przez pracownicę.

Współpraca Marlena Maniecka,

radca prawny, prawnik w kancelarii Raczkowski Paruch

Zostań naszym ekspertem!

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - zlecenie 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów zlecenie w 2022 r. - jak Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto przy zleceniu?

    IOSKU: ile masz na koncie w ZUS?

    IOSKU czyli informacja o tym, ile masz na koncie w ZUS. Jak sprawdzić? Ile wyniesie przyszła emerytura?

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?