Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jak zaskarżyć ugodę zawartą przed sądem pracy

Adam Malinowski
Jeżeli pracodawca po podpisaniu z pracownikiem ugody stwierdzi, że jej treść narusza jego interesy, wówczas może zaskarżyć ją zażaleniem. Ma na to siedem dni od momentu wydania postanowienia umarzającego postępowanie. Takie uprawnienie przysługuje również pracownikowi, który zawarł z pracodawcą ugodę.

Po podpisaniu ugody w sądzie pracy nie zawsze pracownicy są zadowoleni z ostatecznej treści porozumienia zawartego z pracodawcą. Bywa też, że pracodawca, wykorzystując trudne położenie pracownika, wprowadza go w błąd lub wymusza określoną treść ugody. W takim przypadku strony mogą zaskarżyć podpisaną wcześniej ugodę, uchylając się od skutków prawnych złożonego w niej oświadczenia woli. Zaskarżenie polega na złożeniu zażalenia na postanowienie umarzające postępowanie z powodu zawarcia ugody. Uchylenie się od skutków prawnych ugody zawartej pod wpływem błędu jest jednak dopuszczalne tylko wtedy, gdy błąd dotyczy stanu faktycznego, który według treści ugody obie strony uważały za niewątpliwy (np. podpisując ugodę, strony myślały, że pracownica nie jest w ciąży). Nie można uchylić się od skutków prawnych ugody z powodu odnalezienia dowodów co do roszczeń, których ugoda dotyczy, chyba że została zawarta w złej wierze (np. pracodawca oszukał pracownika, przedstawiając mu zaniżone wyliczenie premii, które stało się podstawą ugody).

Kiedy sąd nie uwzględni roszczenia o przywrócenie do pracy >>

Prawo ogranicza jednak możliwość zaskarżenia ugody zawartej przed sądem pracy. Nie może być tak, że pracodawca wprowadza pracownika w błąd, realizując swój partykularny interes, albo że gwarantuje sobie w ugodzie same korzyści z ewidentnym pokrzywdzeniem pracownika. Zdaniem Sądu Najwyższego ustalenia faktyczne i ocena prawna, co do tego, że strona ugody sądowej nie może się uchylić od skutków prawnych swego oświadczenia woli jako złożonego pod wpływem błędu, albowiem nie są spełnione przesłanki przewidziane w art. 918 kodeksu cywilnego oraz art. 88 k.c., nie wykluczają ustalenia i oceny, że ugoda sądowa jest bezwzględnie nieważna jako czynność niezgodna z prawem lub zasadami współżycia społecznego albo rażąco naruszająca usprawiedliwiony interes osób uprawnionych – art. 223 § 2 kodeksu postępowania cywilnego w związku z art. 203 § 4 k.p.c. – lub jako czynność naruszająca słuszny interes pracownika (art. 469 k.p.c.) (wyrok SN z 1 lutego 2000 r., sygn. akt I PKN 503/99, OSNP 2001/12/411). Oznacza to, że nawet jeśli pracownik nie może się uchylić od skutków swojego błędu, to i tak ugoda może być nieważna (np. pracownik domagał się wynagrodzenia za okres roku i ekwiwalentu pieniężnego za urlop, zawarł jednak ugodę, na podstawie której otrzyma jedynie dwutygodniowe wynagrodzenie).

Umorzenie postępowania

Konsekwencją ugody w sprawach pracowniczych jest umorzenie postępowania – w tej sytuacji wydanie wyroku staje się zbędne. Po ustnym ustaleniu treści porozumienia sędzia dyktuje ją do protokołu. Po odczytaniu ugody podpisuje ją pracownik i pracodawca albo ich pełnomocnicy. Następnie sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania i poucza strony o możliwości zaskarżenia. W sprawach pracowniczych postanowienie o umorzeniu może być wydane na każdym etapie postępowania. Jest to możliwe już podczas czynności wstępnych sądu mających na celu ustalenie zakresu sporu między stronami. Jak wskazał SN w postanowieniu z 27 stycznia 1987 r., sygn. akt I PRN 66/86, OSNC 1988/4/50: „w razie zawarcia przez strony w sprawie z zakresu prawa pracy ugody na posiedzeniu wyznaczonym dla przeprowadzenia czynności wyjaśniających sędzia przeprowadzający te czynności bez udziału ławników władny jest – uznając zawarcie ugody ze względu na jej treść za dopuszczalne – wydać na tym posiedzeniu postanowienie o umorzeniu postępowania”.


Odwołanie ugody

Strona, która chce zaskarżyć podpisaną ugodę, powinna przede wszystkim zrobić to w wymaganym terminie. Zbyt późne zaskarżenie może się bowiem zakończyć odrzuceniem zażalenia. Składa się je na postanowienie kończące postępowanie w sprawie. Pod koniec posiedzenia, na którym strony podpisały ugodę, sąd wydaje bowiem postanowienie o umorzeniu postępowania. Jest ono zaskarżalne zażaleniem w siedmiodniowym terminie – zazwyczaj liczonym od ogłoszenia postanowienia albo od dnia jego doręczenia, jeżeli zgłoszono takie żądanie. Do czasu uprawomocnienia się postanowienia jest zatem możliwe odwołanie ugody za pomocą zażalenia, pod warunkiem że istnieją uzasadnione powody takiej decyzji. Zdaniem SN samo „odwołanie ugody”, bez wykazania przyczyn wadliwości zawartego w niej oświadczenia woli, nie uzasadnia zażalenia na umorzenie postępowania (postanowienie z 26 października 1998 r., sygn. akt III CKN 824/98, OSNC 1999/4/78). Jeżeli pracownik chce unieważnić ugodę, powinien się powołać na wadę oświadczenia woli, która miała wpływ na podpisanie ugody z pracodawcą. Wadą oświadczenia woli może być np.:

  • błąd, dotyczący stanu faktycznego, który strony uważały za niewątpliwy (np. po zawarciu ugody okazuje się, że pracownica nie była w ciąży, a pracodawca zaproponował jej wypłatę odszkodowania za niezgodne z prawem zwolnienie, w zamian za co pracownica zrzekła się odsetek),
  • podstęp (np. pracodawca wprowadził pracownika w błąd co do planów likwidacji firmy i ciężkiej sytuacji finansowej, co spowodowało zrzeczenie się części roszczenia),
  • groźba (np. pracodawca zagroził pracownikowi, że w przypadku niezawarcia ugody zwolni dyscyplinarnie również małżonkę pracownika zatrudnioną w innym dziale).

Brak świadomości lub swobody przy podpisaniu ugody powoduje jej nieważność

Terminy na dochodzenie roszczeń z zakresu prawa pracy >>

Powody, dla których strona uchyliła się od ugody, muszą być wyraźnie udokumentowane. Można także w tym celu korzystać z zeznań świadków i przesłuchania stron.

Przykład

Możliwość uchylenia ugody
Pracownik żądał od pracodawcy przed sądem pracy zapłaty 4850 zł tytułem odszkodowania za nieprawidłowe rozwiązanie stosunku pracy oraz 2120 zł tytułem ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za 2010 r. Pracownik żądał również od obu kwot odsetek ustawowych. W zawartej na rozprawie 27 stycznia 2011 r. ugodzie strony uzgodniły, że pracodawca wypłaci 80% dochodzonych kwot, a pracownik zrzeka się pozostałych roszczeń i odsetek. Nazajutrz pracownik dowiedział się, że w okresie wypowiedzenia w dziale, w którym pracował, wszyscy pracownicy otrzymali 20% podwyżki wynagrodzenia, co wpłynęłoby na wartość dochodzonego roszczenia. W takiej sytuacji może on zaskarżyć postanowienie o umorzeniu postępowania zażaleniem i wskazując na podstęp pracodawcy, uchylić ugodę.

Zażalenie wnosi się do sądu II instancji (okręgowego lub apelacyjnego) za pośrednictwem sądu, który wydał postanowienie o umorzeniu w terminie siedmiu dni od wydania lub doręczenia postanowienia.


Skutki upływu terminu

Po upływie siedmiodniowego terminu na złożenie zażalenia postanowienie o umorzeniu staje się prawomocne i nic nie można już z nim zrobić. Nadal jednak można się uchylić od skutków prawnych oświadczenia woli. W tym celu należy wystosować pismo do drugiej strony stosunku pracy i wystąpić do sądu z powództwem o zapłatę (gdy ugoda dotyczyła roszczeń pieniężnych) albo wystąpić z powództwem o ustalenie nieważności ugody. Jest to możliwe, ponieważ ugoda nie jest objęta zasadą powagi rzeczy osądzonej (stan ten nie pozwala na wytoczenie ponownie powództwa o to samo). W przypadku prób podważenia ugody sąd nie może odrzucić pozwu i musi przeanalizować argumenty stron. Pozwany może jednak podnieść zarzut „rzeczy ugodzonej” (czyli przedstawi w sądzie ugodę), prowadzący do oddalenia powództwa po merytorycznym rozpoznaniu sprawy. Oddalenie powództwa nie nastąpi, jeśli powód skutecznie powoła się na wady oświadczenia woli. W opinii SN prawomocne umorzenie postępowania na skutek zawarcia ugody sądowej nie stoi na przeszkodzie dochodzeniu w odrębnym procesie ustalenia jej nieważności lub bezskuteczności także wtedy, gdy postanowienie o umorzeniu stało się prawomocne w wyniku oddalenia zażalenia powołującego zarzuty naruszenia art. 203 § 4 w związku z art. 223 § 2 k.p.c. (uchwała z 11 września 1991 r., sygn. akt III CZP 80/91, niepublikowana).

Wyrok sądu może zmienić wysokość wynagrodzenia >>

Przykład

Zaskarżenie niekorzystnej ugody
Pracodawca pozwał pracownika o zapłatę kwoty 6570 zł wraz z odsetkami ustawowymi z tytułu odpowiedzialności materialnej pracownika. 25 stycznia 2011 r. strony zawarły ugodę, która po jej podpisaniu została uznana przez pracownika za niekorzystną W takiej sytuacji odwołanie przez pracownika ugody sądowej może nastąpić w ciągu siedmiu dni od ogłoszenia (względnie doręczenia) postanowienia o umorzeniu postępowania. W tym celu trzeba zaskarżyć je zażaleniem, wskazując na przyczyny decyzji, i odpowiednio je motywując. Uchylenie się od materialnych skutków ugody jest możliwe również po prawomocnym umorzeniu postępowania. Można wytoczyć proces o ustalenie nieważności ugody z powołaniem się na wady oświadczenia woli (np. brak świadomości lub swobody). Nie mogą być jednak powoływane w tym procesie nowe fakty i roszczenia powstałe dopiero po zawarciu ugody.

Podstawa prawna:

Chcesz dowiedzieć się więcej, sprawdź »
Umowy zlecenia, umowy o dzieło  i inne umowy cywilnoprawne od 1 stycznia 2022 r.
Umowy zlecenia, umowy o dzieło i inne umowy cywilnoprawne od 1 stycznia 2022 r.
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Świadczenia emerytalno-rentowe
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Emerytury i renty podlegają corocznie waloryzacji od dnia:
    1 stycznia
    1 marca
    1 czerwca
    1 września
    Następne
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Niedziela handlowa – sierpień 2022
    Sierpień 2022 ma 4 niedziele. Czy któraś z tych niedziel to niedziela handlowa? Kiedy wypada najbliższa niedziela handlowa?
    ZUS może dofinansować poprawę bezpieczeństwa pracy
    Koszty świadczeń wynikających z wypadków przy pracy tylko w 2021 r. wyniosły 664 322 700 zł. Koszty pracodawcy to jedno, ale oczywiście kluczową do zaadresowania kwestią pozostaje możliwość poprawy warunków i bezpieczeństwa pracy. Na początku 2023 roku rusza kolejny nabór wniosków na dofinansowanie obszaru BHP przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Jak przygotować się do programu?
    Praca zdalna w Kodeksie pracy od jesieni?
    Myślę, że uda się to jesienią tego roku – odpowiedziała w czwartek PAP.pL szefowa MRiPS Marlena Maląg, zapytana o to, kiedy nastąpi nowelizacja Kodeksu pracy, związana z wprowadzeniem do niego pojęcia pracy zdalnej. Dziś możliwa jest ona na podstawie przepisów covidowych.
    Liczba bezrobotnych w lipcu najniższa od 1990 r.
    W porównaniu z poprzednim miesiącem liczba bezrobotnych w lipcu br. spadła o 6,5 tys., a w urzędach pracy zarejestrowanych było 811,5 tys. bezrobotnych. – Po raz ostatni w rejestrach urzędów pracy mniej bezrobotnych zarejestrowanych było w lipcu 1990 r. – informuje minister rodziny i polityki społecznej Marlena Maląg.
    Wzrost świadczenia emerytalno-rentowego w ostatnich siedmiu latach wyższy niż inflacja?
    Wzrost świadczenia emerytalno-rentowego w ostatnich 7 latach jest wyższy niż średnioroczna inflacja – powiedziała w czwartek PAP.pl szefowa MRiPS Marlena Maląg. Zaznaczyła, że wobec wysokiej obecnie inflacji 14. emerytura jest kolejnym wsparciem państwa dla grup o najniższych dochodach.
    PGZ: wspólne konstrukcje z Koreą, zwiększenie produkcji
    Wobec związanego z wojną na Ukrainie zwiększenia zamówień i kolejnych planów MON, Polska Grupa Zbrojeniowa musi się skupić na zwielokrotnieniu produkcji; za kilka lat będą możliwe wspólne konstrukcje z Koreą Południową - powiedział PAP prezes PGZ Sebastian Chwałek.
    Ojciec na urlopie rodzicielskim. Nowe przepisy, nowe szanse dla pracodawców i nas wszystkich.
    2 sierpnia minął termin wdrożenia tzw. unijnej Dyrektywy Work-Life Balance. To dobry moment na to, aby przyjrzeć się sytuacji zawodowej matek i ojców oraz roli pracodawców w budowaniu równości na rynku pracy. Dlatego Fundacja Rodzic w mieście stworzyła publikację “Ojciec na urlopie rodzicielskim. Nowe przepisy, nowe szanse dla pracodawców i nas wszystkich”. Szeroko omawia w niej samą Dyrektywę oraz wskazuje pozytywne aspekty, jakie wynikają z korzystania przez ojców z przysługujących im praw związanych z rodzicielstwem. Wskazuje także dobre praktyki w kwestii wspierania pracujących rodziców.
    Świadczenie postojowe - do kiedy czas na złożenie?
    Przedsiębiorcy i osoby wykonujące umowy cywilnoprawne, którzy odczuli negatywne skutki występowania w Polsce COVID-19, mają czas na złożenie wniosku o świadczenie postojowe do 16 sierpnia. Zgodnie z przepisami wnioski te mogą złożyć najpóźniej w ciągu 3 miesięcy, od kiedy został zniesiony stan epidemii.
    Kobiety nauczyły się oczekiwać mniej od swoich szefów
    Po dwóch latach pandemii polskie firmy stały się bardziej „włączające”, ale... dla kobiet nadal mniej niż dla mężczyzn. Kobiety nadal, jak przed pandemią, rzadziej niż mężczyźni czują się angażowane w decyzje, wspierane przez współpracowników i doceniane. Więcej kobiet uważa również, że wyniki ich pracy nie mają wpływu na wynagrodzenie. Coraz bardziej dostrzegalny jest efekt „przyzwyczajenia się” już do nierówności. Firmy notowane na giełdzie, by mieć kim wypełnić stanowiska kierownicze zarezerwowane parytetami dla kobiet zgodnie z rozporządzeniem UE w ciągu następnych czterech lat, już dziś powinny popracować nad rozwiązaniami, które uwzględnią ich konkretne potrzeby.
    Enefit rozwija swoją działalność w Polsce i otwiera nowe biuro na Śląsku
    Enefit, spółka należąca do estońskiej grupy Eesti Energia, jednego z największych wytwórców energii elektrycznej w krajach bałtyckich, otworzył biuro sprzedaży w Katowicach. Nowy oddział jest odpowiedzią na rosnącą liczbę klientów z regionu śląskiego, dolnośląskiego, opolskiego i małopolskiego. W ostatnich miesiącach firma powiększyła także swój zespół w Warszawie.
    Dobra atmosfera w pracy – 6 kluczowych aspektów
    Minęły czasy, kiedy głównym powodem wyboru pracodawcy była jego stabilność finansowa i poziom wynagrodzeń. Wraz z wejściem na rynek pracy przedstawicieli generacji Y i Z wzrosło znaczenie czynników pozapłacowych. Elementem, na który młodsze pokolenie pracowników zwraca szczególną uwagę, jest atmosfera w pracy. Jest to jedno z ważniejszych kryteriów wyboru pracodawcy. Ale także powód, dla którego pracownicy są skłonni ponownie wkroczyć do raz opuszczonej rzeki. Pojawia się zatem pytanie – jak budować dobrą atmosferę w pracy? Oto 6 nieodzownych elementów.
    DANONE rozwija innowacje w środowisku pracy
    Praca, która umożliwia harmonijne łączenie rozwoju zawodowego z odpoczynkiem, a nawet pasjami podróżniczymi – to wizja, jaką realizuje grupa spółek DANONE. Firma, jako jedna z pierwszych w Polsce, wprowadziła rozwiązanie zyskujące coraz większą popularność na świecie. Workation to połączenie pracy i wyjazdu wypoczynkowego, które daje pracownikom DANONE możliwość pracy z niemal dowolnego miejsca w Europie aż przez miesiąc. Rozwiązanie jest niezależne od, wprowadzonego na stałe, modelu pracy hybrydowej, a elastyczne formy pracy to część realizowanej w firmie strategii budowania środowiska, będącego najlepszym miejscem do pracy i rozwoju.
    Relacja trudna do wyważenia
    Pomimo ewoluującej praktyki tworzenia partnerskich relacji pracodawcy z pracownikiem w rozumieniu Kodeksu pracy pracodawca niezmiennie jest podmiotem uprzywilejowanym - to pracownik pozostaje względem niego w stosunku podporządkowania. Pracodawca ma wiele uprawnień w nawiązanych stosunkach pracy. Jakich?
    Rząd reguluje pracę zdalną. Nowelizacja Kodeksu Pracy
    Do Sejmu trafił rządowy projekt nowelizacji Kodeksu Pracy zawierający wyczekiwane przez pracodawców przepisy szczegółowo regulujące pracę zdalną. Obecnie obowiązujące przepisy, wprowadzone specustawą covidową, mówią jedynie, że pracodawca może polecić pracownikowi wykonywanie obowiązków poza stałym miejscem pracy.
    PIP: problem z wdrożeniem przepisów dot. bezpieczeństwa przeciwwybuchowego
    Kontrola Państwowej Inspekcji Pracy wskazuje, że w dużej części skontrolowanych podmiotów nadal występują problemy z wdrożeniem przepisów związanych z bezpieczeństwem przeciwwybuchowym - poinformował Główny Inspektorat Pracy.
    Zmiany w Kodeksie pracy obejmą pracę zdalną - jej uregulowanie jest bardzo ważne
    Najbardziej wyczekiwanymi zmianami w Kodeksie pracy są regulacje dotyczące pracy zdalnej - ocenia dyrektorka HR w agencji zatrudnienia Trenkwalder Joanna Rutkowska. Dla pracodawców uregulowanie przepisami prawa takiej formy pracy jest bardzo ważne - dodaje.
    Pracownicy hybrydowi pracują ciężej – jak pracować w tym modelu i nie doprowadzić do wypalenia zawodowego
    W ciągu ostatnich dwóch lat słowo „hybrydowy” całkowicie zmieniło swoje znaczenie i na stałe wpisało się w biurowy żargon, a sam model współpracy został na stałe wdrożony w znacznej części organizacji i cieszy się dużą popularnością wśród zatrudnionych. Większość Polaków (86%), którzy pracują zdalnie lub hybrydowo deklaruje, że w przyszłości chce nadal wykonywać służbowe obowiązki w takim modelu.
    Wyzwanie zatrudniania w szczycie sezonu rolniczego
    Okresowe zapotrzebowanie na pracowników sezonowych wzrasta przed okresem żniw i zbiorów, a to powoduje konieczność nie tylko znalezienia wystarczającej liczby osób, ale również zaproponowania im optymalnej formy zatrudnienia.
    ZUS: ważność bonów turystycznych upływa we wrześniu. 750 tys. nieaktywnych
    Blisko 3,5 mln bonów turystycznych aktywowali dotąd rodzice i opiekunowie. Kwota zrealizowanych płatności bonem sięga 2,4 mld zł. – poinformował PAP Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Zwrócił uwagę, że wciąż ok. 750 tys. bonów pozostaje nieaktywnych. Ich ważność upływa 30 września.
    Zawarcie umowy o pracę
    W jaki sposób zawiera się umowę o pracę?
    Od 2025 największe firmy będą raportować swój wpływ na środowisko i lokalne społeczności
    Działalność CSR i ESG to wciąż słabo znane zagadnienie dla wielu firm. Nawet jeśli przedsiębiorstwa realizują inicjatywy z tego obszaru, bywają one niepoparte strategią, a czasem nakierowane wyłącznie na budowanie pozytywnego wizerunku wśród odbiorców. To jednak będzie musiało się zmienić wraz z nowymi obowiązkami, jakie dyrektywa CSRD nałoży na firmy już za dwa i pół roku. Chodzi o wymóg raportowania zagadnień dotyczących m.in. wpływu na środowisko i społeczeństwo. Chociaż obowiązek będzie dotyczyć największych podmiotów, swoje podejście będą musiały zmienić także mniejsze przedsiębiorstwa, które z nimi współpracują.
    Pracownicy budżetówki i nauczyciele walczą o podwyżki
    Protest pracowników budżetówki trwa od ponad tygodnia, a na sierpień zaplanowana jest duża akcja protestacyjna w Warszawie. Protestujący podkreślają, że ich wynagrodzenia są niewspółmierne do inflacji i domagają się 20-proc. podwyżek płac. Natomiast propozycję rządu, która zakłada w przyszłym roku wzrost o 7,8 proc., wprost określają jako skandaliczną. O podwyżki walczą również nauczyciele.
    Od stycznia 2023 r. najniższa pensja wyniesie 3383 zł brutto
    W przyszłym roku planowane są dwie podwyżki minimalnego wynagrodzenia. Od 1 stycznia 2023 r. najniższa pensja będzie wynosiła 3383 zł brutto, a od lipca - 3450 zł brutto - zakłada opublikowany w czwartek projekt rozporządzenia Rady Ministrów.
    PIP: w maju i w czerwcu kilkanaście tragicznych wypadków przy pracy
    Kilkanaście tragicznych wypadków przy pracy, w tym śmiertelnych, wydarzyło się w dwóch miesiącach poprzedzających wakacje: maju i czerwcu - poinformowała Państwowa Inspekcja Pracy.
    Umowa zlecenia 2022 r.
    Czym jest umowa zlecenia i czy stosuje się do niej Kodeks Pracy? Czy obowiązuje minimalna stawka godzinowa? Jakie są zasady podatku?