REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Podstawowe obowiązki pracownika w prawie pracy

Podstawowe obowiązki pracownika w prawie pracy/ Fot. Fotolia
Podstawowe obowiązki pracownika w prawie pracy/ Fot. Fotolia

REKLAMA

REKLAMA

Pracownik zawierając umowę o pracę zobowiązuje się do sumiennego i starannego świadczenia pracy, stosowania się do poleceń przełożonych, wykonywa­nia ciążących na nim obowiązków i dbania o dobro zakładu pracy. Podstawowe obowiązki pracownika zostały wskazane w Kodeksie pracy. Za niewypełnianie lub niewłaściwe wypełnianie obowiązków pracownik może ponieść odpowie­dzialność porządkową, a nawet może zostać zwolniony dyscyplinarnie.

Obowiązki pracownika

Podstawowe obowiązki pracownika zostały wskazane w Kodeksie pracy. Są one ogólne i uniwersalne dla wszystkich pracowników. Należy do nich w szczególności przestrzeganie:

REKLAMA

Autopromocja
  • ustalonego czasu pracy,
  • regulaminu pracy i ustalonego porządku,
  • przepisów i zasad bhp oraz przepisów przeciw­pożarowych.

Niektóre grupy zawodowe, np. funkcjonariusze Policji, żołnierze zawodowi, obowiązki mają okre­ślone w odrębnych ustawach (pragmatykach zawodowych), inne - częściowo w pragmatykach, a w zakresie nieuregulowanym stosuje się przepi­sy Kodeksu pracy. Przepisy zawodowe określają większy zakres obowiązków pracowniczych bądź zaostrzają odpowiedzialność za ich niewykona­nie. Pragmatyki wprowadzają z reguły obowiązek pracy w godzinach nadliczbowych w normalnych dniach pracy w przypadku zaistnienia szczególnych potrzeb pracodawcy bez prawa do rekompensa­ty (dotyczy to np. pracowników samorządowych).

Rekomendowany produkt: Zmiany w prawie pracy + kodeks pracy gratis

W ramach stosunku pracy niektóre obowiązki pra­cownika są wskazywane w „zakresie obowiąz­ków", jeżeli taki zostanie stworzony dla zajmo­wanego przez niego stanowiska. Ponadto mogą wynikać z regulaminu pracy (jeżeli jest utworzo­ny) bądź z innych aktów wewnątrzzakładowych (zarządzeń, obwieszczeń). Podstawą obowiązku pracowniczego mogą być też polecenia praco­dawcy. W stosunkach służbowych formą wprowa­dzenia obowiązku może być rozkaz czy polecenie służbowe. Obowiązek wykonania poleceń pracow­niczych dotyczy poleceń niesprzecznych z prawem i umową o pracę. W przypadku stosunków służbowych powinny być one wykonane po uprzednim zwróceniu na ten fakt uwagi przełożonych. Podwyższone standardy i obowiązki pracownicze ma kadra menedżerska, w tym również w samo­rządzie czy urzędach. Z reguły ma ona obowiązek pracy w nadgodzinach bez możliwości uzyskania rekompensaty.

Niewypełnianie obowiązków pracowniczych

Za niewypełnianie lub niewłaściwe wypełnianie obowiązków pracownik może ponieść odpowie­dzialność porządkową. W przypadkach nagmin­nie powtarzających się lub zaniedbania podsta­wowych obowiązków pracowniczych pracodawca może wypowiedzieć pracownikowi umowę o pracę. Jeżeli pracownik dopuści się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych, praco­dawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypo­wiedzenia, natomiast w przypadku formacji służbo­wych może to być podstawą do wszczęcia postę­powania dyscyplinarnego i zwolnienia ze służby.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Ubezpieczenie

Pracownik ma obowiązek informowania płatnika o wszelkich zmianach dotyczących jego danych osobowych oraz mających wpływ na prawidło­we ustalenie obowiązku podlegania ubezpiecze­niom, w tym na uprawnienia członków rodziny do korzystania z ubezpieczenia zdrowotnego. Jeżeli pracownik jest jednocześnie zatrudniony w kilku zakładach pracy lub posiada różne tytuły do obo­wiązkowych ubezpieczeń, ma obowiązek powiado­mienia każdego płatnika o wysokości rocznej pod­stawy składek na ubezpieczenia emerytalne i rento­we w celu ustalenia przekroczenia limitu. Pracownik odpowiada finansowo za skutki błędnego oświad­czenia dotyczącego rocznej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. Jeżeli podstawa zostanie przez pracownika zawy­żona i z tego powodu powstanie niedopłata skła­dek na te ubezpieczenia, będzie on musiał zwrócić płatnikowi powstałą zaległość wraz z odsetkami.

Zadaj pytanie na FORUM

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: Encyklopedia kadrowego

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Uprawnienia rodzicielskie
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne
Kadry
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Ważność orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności zostanie wydłużona. Będą nowe przepisy

19 lipca 2024 r. do Sejmu wpłynął projekt nowelizacji ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Dzięki nowym przepisom zostanie wydłużona ważność orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności niemal 400 tys. osób.

Dostosowanie stanowisk pracy wyposażonych w monitory ekranowe - sprawdź, czy Twoje jest odpowiednie

Przepisy bhp wymagają odpowiednio przygotowanych i dostosowanych stanowisk pracy wyposażonych w monitory ekranowe. Sprawdź, czy Twoje stanowisko pracy jest zgodne z przepisami!

Czy pracownik na zwolnieniu lekarskim może wyjechać na urlop

Podczas zwolnienia lekarskiego pracownikowi nie wolno wykonywać żadnej pracy zarobkowej. Ponadto nie może wykorzystywać zwolnienia w sposób niezgodny z jego celem. Czy to oznacza, że podczas choroby pracownik powinien zostać w domu i nie wolno mu wyjechać na urlop?

Wskaźnik waloryzacji na ustawowym minimum. Czy w 2025 r. wzrosną emerytury i renty?

6,78 proc. - co najmniej o tyle wzrosną emerytury i renty w przyszłym roku. Rząd pracuje nad rozporządzeniem w sprawie wysokości zwiększenia wskaźnika waloryzacji emerytur i rent w 2025 r.

REKLAMA

Czy 21 lipca to niedziela handlowa?

Czy przedostatnia niedziele lipca to niedziela handlowa? Czy sklepy będą otwarte? 

Składki tylko do ZUS czy do ZUS i OFE. Kończy się czas na podjęcie decyzji

Wkrótce „okno transferowe” pozwalające ubezpieczonym decydować, gdzie ma być przekazywana część ich składki emerytalnej, zostanie zamknięte. O tym, gdzie ma trafiać część składki, mogą decydować mężczyźni, którzy nie ukończyli 55 lat, i kobiety, które nie ukończyły 50 lat.

Wypłata z PPK bez podatku – wystarczy wybrać odpowiedni sposób wypłaty

Środki z PPK można wypłacić bez podatku. Bez względu na to, jaki wariant wypłaty oszczędności uczestnik PPK wybierze – zyski wypracowane przez 25% środków zgromadzonych na jego rachunku PPK będą zwolnione z podatku dochodowego. Rozłożenie wypłaty na co najmniej 120 miesięcznych rat zwalnia z podatku zyski wypracowane przez całość oszczędności. 

Wydłużenie ważności orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności – projekt ustawy

Rząd przyjął projekt nowelizacji ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Nowelizacja przewiduje wydłużenie ważności orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności maksymalnie o 6 miesięcy.

REKLAMA

Czy pracodawca może zmusić do 14-dniowego urlopu?

Według Kodeksu pracy wymiar urlopu wypoczynkowego wynosi 20 lub 26 dni – w zależności od stażu pracy pracownika. Urlop może być podzielony na części, z których co najmniej jedna powinna trwać nie mniej niż 14 kolejnych dni kalendarzowych. Czy 14-dniowy urlop jest obowiązkowy?

4 dni albo 35 godzin pracy w tygodniu w Polsce do 2027 roku? Inne państwa już testowały: efekty są zachęcające

W oczekiwaniu na zapowiadane przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej  skrócenie tygodniowego czasu pracy w Polsce, warto przyjrzeć się przykładom z innych państw. Dotąd w programach pilotażowych 4-dniowego tygodnia pracy zaobserwowano np. spadek rotacji zatrudnienia o 40 proc., polepszenie dobrostanu pracowników w 82 proc. firm oraz oszczędności dla pracodawców na poziomie niemal 2 mln zł w skali roku. Krótszy tydzień pracy najlepiej przyjął się na Islandii, gdzie 86 proc. pracowników korzysta z niego lub ma taką możliwość. Ale polscy pracodawcy nie są entuzjastami tego rozwiązania. Aż 51 proc. firm uważa, że w ich branży jest ono niemożliwe. Jeżeli nie uda się skrócić tygodnia pracy, to dobrą alternatywą dla 54 proc. Polaków mogłaby być częstsza praca zdalna lub hybrydowa. 

REKLAMA