REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Podstawowe obowiązki pracownika w prawie pracy

Podstawowe obowiązki pracownika w prawie pracy/ Fot. Fotolia
Podstawowe obowiązki pracownika w prawie pracy/ Fot. Fotolia

REKLAMA

REKLAMA

Pracownik zawierając umowę o pracę zobowiązuje się do sumiennego i starannego świadczenia pracy, stosowania się do poleceń przełożonych, wykonywa­nia ciążących na nim obowiązków i dbania o dobro zakładu pracy. Podstawowe obowiązki pracownika zostały wskazane w Kodeksie pracy. Za niewypełnianie lub niewłaściwe wypełnianie obowiązków pracownik może ponieść odpowie­dzialność porządkową, a nawet może zostać zwolniony dyscyplinarnie.

Obowiązki pracownika

Podstawowe obowiązki pracownika zostały wskazane w Kodeksie pracy. Są one ogólne i uniwersalne dla wszystkich pracowników. Należy do nich w szczególności przestrzeganie:

REKLAMA

REKLAMA

Autopromocja
  • ustalonego czasu pracy,
  • regulaminu pracy i ustalonego porządku,
  • przepisów i zasad bhp oraz przepisów przeciw­pożarowych.

Niektóre grupy zawodowe, np. funkcjonariusze Policji, żołnierze zawodowi, obowiązki mają okre­ślone w odrębnych ustawach (pragmatykach zawodowych), inne - częściowo w pragmatykach, a w zakresie nieuregulowanym stosuje się przepi­sy Kodeksu pracy. Przepisy zawodowe określają większy zakres obowiązków pracowniczych bądź zaostrzają odpowiedzialność za ich niewykona­nie. Pragmatyki wprowadzają z reguły obowiązek pracy w godzinach nadliczbowych w normalnych dniach pracy w przypadku zaistnienia szczególnych potrzeb pracodawcy bez prawa do rekompensa­ty (dotyczy to np. pracowników samorządowych).

Rekomendowany produkt: Zmiany w prawie pracy + kodeks pracy gratis

W ramach stosunku pracy niektóre obowiązki pra­cownika są wskazywane w „zakresie obowiąz­ków", jeżeli taki zostanie stworzony dla zajmo­wanego przez niego stanowiska. Ponadto mogą wynikać z regulaminu pracy (jeżeli jest utworzo­ny) bądź z innych aktów wewnątrzzakładowych (zarządzeń, obwieszczeń). Podstawą obowiązku pracowniczego mogą być też polecenia praco­dawcy. W stosunkach służbowych formą wprowa­dzenia obowiązku może być rozkaz czy polecenie służbowe. Obowiązek wykonania poleceń pracow­niczych dotyczy poleceń niesprzecznych z prawem i umową o pracę. W przypadku stosunków służbowych powinny być one wykonane po uprzednim zwróceniu na ten fakt uwagi przełożonych. Podwyższone standardy i obowiązki pracownicze ma kadra menedżerska, w tym również w samo­rządzie czy urzędach. Z reguły ma ona obowiązek pracy w nadgodzinach bez możliwości uzyskania rekompensaty.

REKLAMA

Niewypełnianie obowiązków pracowniczych

Za niewypełnianie lub niewłaściwe wypełnianie obowiązków pracownik może ponieść odpowie­dzialność porządkową. W przypadkach nagmin­nie powtarzających się lub zaniedbania podsta­wowych obowiązków pracowniczych pracodawca może wypowiedzieć pracownikowi umowę o pracę. Jeżeli pracownik dopuści się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych, praco­dawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypo­wiedzenia, natomiast w przypadku formacji służbo­wych może to być podstawą do wszczęcia postę­powania dyscyplinarnego i zwolnienia ze służby.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Ubezpieczenie

Pracownik ma obowiązek informowania płatnika o wszelkich zmianach dotyczących jego danych osobowych oraz mających wpływ na prawidło­we ustalenie obowiązku podlegania ubezpiecze­niom, w tym na uprawnienia członków rodziny do korzystania z ubezpieczenia zdrowotnego. Jeżeli pracownik jest jednocześnie zatrudniony w kilku zakładach pracy lub posiada różne tytuły do obo­wiązkowych ubezpieczeń, ma obowiązek powiado­mienia każdego płatnika o wysokości rocznej pod­stawy składek na ubezpieczenia emerytalne i rento­we w celu ustalenia przekroczenia limitu. Pracownik odpowiada finansowo za skutki błędnego oświad­czenia dotyczącego rocznej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. Jeżeli podstawa zostanie przez pracownika zawy­żona i z tego powodu powstanie niedopłata skła­dek na te ubezpieczenia, będzie on musiał zwrócić płatnikowi powstałą zaległość wraz z odsetkami.

Zadaj pytanie na FORUM

Źródło: Encyklopedia kadrowego

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code
Uprawnienia rodzicielskie - QUIZ
certificate
Jak zdobyć Certyfikat:
  • Czytaj artykuły
  • Rozwiązuj testy
  • Zdobądź certyfikat
1/10
Ile tygodni urlopu macierzyńskiego można maksymalnie wykorzystać jeszcze przed porodem?
nie ma takiej możliwości
3
6
9 - tylko jeśli pracodawca wyrazi na to zgodę
Następne

REKLAMA

Kadry
Czy ojcowie angażują się w opiekę nad dziećmi? Coraz więcej tatusiów korzysta z urlopu rodzicielskiego

Ojcowie coraz chętniej angażują się w opiekę nad dziećmi na urlopie rodzicielskim. Pracownicy, którym urodziły się dzieci, mogą skorzystać zarówno z urlopu ojcowskiego, jak i z urlopu rodzicielskiego.

Okulary dla pracownika i dla zleceniobiorcy, w tym członka zarządu. Kiedy należy się refundacja? Jak podatkowo rozliczyć zakup okularów?

Okulary dla pracownika i dla zleceniobiorcy, w tym członka zarządu to jeden z elementów obowiązku zapewnienia przez pracodawcę bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Kiedy należy się refundacja? Jak podatkowo rozliczyć zakup okularów?

Czas do końca czerwca 2026 r. na dostosowanie systemów detekcji do nowych wymogów prawnych. Firmy montują czujki, ale to nie gwarantuje bezpieczeństwa

Właściciele obiektów turystycznych mają czas do końca czerwca 2026 r. na dostosowanie systemów detekcji do nowych wymogów prawnych. Jednak sam montaż urządzeń to za mało, by uniknąć odpowiedzialności. Eksperci alarmują: narasta zjawisko „pozornej zgodności”, które w razie kontroli lub pożaru może prowadzić do sankcji administracyjnych i odmowy wypłaty odszkodowania przez ubezpieczyciela.

Nagroda jubileuszowa – kiedy należy wypłacić? Od kiedy zaczyna się bieg przedawnienia?

Roszczenie pracownika samorządowego do wypłaty nagrody jubileuszowej staje się wymagalne od dnia nabycia do niej prawa i ten dzień należy przyjąć za początek biegu terminu przedawnienia. Wypłata świadczenia powinna nastąpić niezwłocznie po udokumentowaniu okresów zatrudnienia.

REKLAMA

Dzień Ojca 2026: uprawnienia ojców w pracy i pomysły na prezent

Dzień Ojca 2026: jakie uprawnienia przysługują ojcom w pracy? Część z nich należy się po narodzinach dziecka. Czy pracownicy z nich korzystają? Oto pomysły na prezent z okazji Dnia Ojca.

Dodatkowa wpłata do PPK. Taką możliwość ma uczestnik programu, a także pracodawca

Dodatkowa wpłata do PPK? Uczestnik programu ma możliwość oprócz wpłaty podstawowej finansować dodatkową wpłatę do PPK. Składa wówczas deklarację w tej sprawie swojemu pracodawcy. Ile może wynosić wysokość zadeklarowanej przez uczestnika wpłaty dodatkowej? Co więcej, również pracodawca może sfinansować dodatkową wpłatę swoim pracownikom.

Pracownicy nie chcą rezygnować z AI nawet, gdy firma tego zakazuje. Korzystają z narzędzi po cichu

Pracownicy nie chcą rezygnować z AI nawet, gdy firma tego zakazuje. Czasami pracodawca wybiera bezpieczeństwo zamiast zwiększonej efektywności, a zatrudnieni korzystają z ulubionych narzędzi po cichu. Czym jest Shadow AI?

Bezpłatne badanie krwi w pracy. Polscy pracownicy chcą większej profilaktyki zdrowotnej od pracodawcy

Bezpłatne badanie krwi w pracy - aż 85% Polaków zadeklarowało gotowość skorzystania z bezpłatnych badań krwi organizowanych przez pracodawcę. Polscy pracownicy chcą większej profilaktyki zdrowotnej w miejscu pracy.

REKLAMA

MRPiPS opublikowało oficjalny poradnik dla pracodawcy w związku z reformą PIP od 8 lipca 2026: już wiadomo, co trzeba zrobić

Już 8 lipca wchodzi duża reforma PIP - zyska prawo do przekształcania umów zlecenia, B2B i innych w umowy o pracę, jeśli stwierdzi, że faktycznie zachodzi stosunek pracy. Kara za naruszenie to do 60 000 zł. Ale jest 12-miesięczny okres abolicyjny dla dobrowolnych przekształceń. A MRPiPS opublikowało 22 czerwca 2026 r. oficjalny poradnik dla pracodawców. Sprawdź, co musisz zrobić teraz - konkrety.

Wniosek urlopowy nie zawsze jest wymagany. Pracodawca może samodzielnie skierować pracownika na urlop

Prawo do urlopu wypoczynkowego przysługuje każdemu zatrudnionemu na podstawie umowy o pracę. Zwykle urlop jest udzielany na wniosek pracownika w terminie uzgodnionym z pracodawcą. Przepisy przewidują jednak sytuacje, gdy pracodawca może samodzielnie skierować pracownika na urlop bez jego zgody.

Zapisz się na newsletter
Kodeks pracy, urlopy, wynagrodzenia, świadczenia pracownicze. Bądź na bieżąco ze zmianami z zakresu prawa pracy. Zapisz się na nasz newsletter.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA