Kategorie

Przywrócenie do pracy po bezprawnym zwolnieniu - ważne zmiany od 7 listopada 2019 r.

Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Łukasz Guza
Łukasz Guza
Przywrócenie do pracy po bezprawnym zwolnieniu - ważne zmiany od 7 listopada 2019 r./ fot. Shutterstock
Przywrócenie do pracy po bezprawnym zwolnieniu - ważne zmiany od 7 listopada 2019 r./ fot. Shutterstock
Od 7 listopada 2019 r. duże zmiany w kwestii przywrócenia do pracy po bezprawnym zwolnieniu pracownika. Nowe rozwiązanie w praktyce może wywołać wiele wątpliwości - wskazują eksperci.

Od 7 listopada o powrocie bezprawnie zwolnionego do pracy może już decydować sąd I instancji. Ułatwi to dochodzenie roszczeń, ale jednocześnie mocno skomplikuje zasady zakończenia zatrudnienia.

Reklama

Sąd I instancji w wyroku przywracającym do pracy może od dziś nałożyć na pracodawcę obowiązek zatrudnienia podwładnego aż do momentu uprawomocnienia się orzeczenia. Jeśli to zrobi, firma będzie musiała dopuścić do pracy zwolnionego wcześniej pracownika i – jeśli się odwoła – czekać na wyrok II instancji. Ta zdecyduje ostatecznie, czy podwładny wraca do firmy na stałe, czy też jego zwolnienie było zgodne z prawem i zatrudnienie się zakończy.

Tak wynika z nowelizacji kodeksu postępowania cywilnego (Dz.U. z 2019 r. poz. 1469), która dziś wchodzi w życie. Istotnie wzmocni ona pozycję pracownika w sporze z zatrudniającym. Ten pierwszy będzie krócej czekał na przywrócenie do pracy po bezprawnym zwolnieniu. Ale nowe rozwiązanie w praktyce wywoła wiele istotnych wątpliwości, zwłaszcza jeśli sąd II instancji uzna, że zakończenie zatrudnienia było jednak zgodne z prawem.

Są rozbieżności

Reklama

Dotychczas bezprawnie zwolniony pracownik mógł wrócić do firmy dopiero na podstawie prawomocnego wyroku (czyli często po postępowaniach przed dwiema instancjami). Wiele osób, zwłaszcza w dużych miastach, czekało więc na rozstrzygnięcie długo (średni czas trwania postępowania procesowego z zakresu prawa pracy w 2018 r. to 8,7 miesiąca). Obowiązek dalszego zatrudnienia sąd mógł przewidywać tylko w razie uznania zwolnienia za bezskuteczne (czyli gdy sąd I instancji zdążył wydać wyrok korzystny dla pracownika przed upływem jego okresu wypowiedzenia; w praktyce ze względu na długotrwałość procesów to się nie zdarza).

Po wejściu w życie nowelizacji taki nakaz można przewidzieć także w razie wydania wyroku przywracającego do pracy w I instancji, jeżeli wniosek o to złoży sam pracownik. Przepis ten nie przewiduje żadnych przesłanek nałożenia obowiązku dalszego zatrudnienia, co oznacza, że swobodę w tym zakresie będą mieć sędziowie.

– Moim zdaniem w zdecydowanej większości przypadków sądy będą decydować o dalszym zatrudnieniu. Odmienna decyzja mogłaby sugerować, że I instancja wahała się co do rozstrzygnięcia. Kto będzie chciał wystawiać sobie świadectwo niepewności? – wskazuje prof. Monika Gładoch, radca prawny w kancelarii M. Gładoch Specjaliści Prawa Pracy.

Odmienną opinię wyraża Paweł Korus, radca prawny z kancelarii Sobczyk i Współpracownicy, który uważa, że sądy będą ostrożne. – Dopuszczanie do pracy zapewne najczęściej będzie dotyczyć osób szczególnie chronionych przed zwolnieniem – tłumaczy.

Czyli np. kobiet w ciąży lub działaczy związkowych, których – według sądu I instancji – zwolniono bezprawnie. Wątpliwości nie ma natomiast co do tego, że sami skarżący zwolnieni pracownicy będą wnioskować o dopuszczenie do pracy.

Polecamy: Kodeks pracy 2019. Praktyczny komentarz z przykładami

– To już się dzieje. Nowe przepisy mają zastosowanie do spraw, które już się toczą, a nie tylko do tych, które będą wszczęte po 7 listopada 2019 r. Znam przypadki, gdy pracownicy przed tą datą wnieśli pozwy o przywrócenie wraz z wnioskiem o dopuszczenie do pracy już w wyroku I instancji. To zgodne z przepisami – wyjaśnia Izabela Zawacka, radca prawny w kancelarii Zawacka Rdzeń Prawo Przedsiębiorstw i HR.

Zdaniem ekspertów wniosek może odgrywać rolę straszaka.

– Dotychczas przywrócenia do pracy domagały się osoby, które rzeczywiście chciały wrócić do firmy. Teraz wielu zwolnionych będzie składać takie pozwy wraz z wnioskiem o dopuszczenie do pracy po wyroku I instancji, aby wzmóc presję na pracodawcę do zawarcia ugody – uważa prof. Gładoch.

Znaki zapytania

Szczególnie skomplikowana może być sytuacja, gdy firma zostanie zobowiązana do dalszego zatrudnienia pracownika, a ten w okresie oczekiwania na wyrok II instancji popełni czyn, który usprawiedliwia rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia.

– Dopuszczenie do pracy ma charakter „zatrudnieniowy”, a nie „zabezpieczający” roszczenie. W takim przypadku zatem dopuszczalne będzie wręczenie dyscyplinarki – wskazuje mec. Korus.

Zatrudniony może się od niej odwołać, więc jednocześnie będą prowadzone dwa procesy lub to w sprawie dyscyplinarki będzie zawieszane (trudno przesądzić, jaka będzie praktyka sądów). Jeśli II instancja prawomocnie przywróci go do pracy, to wróci on do firmy już po tym, jak został z niej zwolniony w trybie natychmiastowym. Jeśli zaś sąd uzna, że zwolnienie było zgodne z prawem, postępowanie w sprawie dotyczącej dyscyplinarki zapewne zostanie umorzone.

– Czyli w praktyce pracownik, który prowadzi spór z pracodawcą, może ciężko naruszyć obowiązki pracownicze i nie poniesie konsekwencji, choćby w postaci adnotacji w świadectwie pracy. Na marginesie – przepisy dotyczące wydawania świadectw też nie są dostosowane do omawianych zmian – podkreśla mec. Zawacka.

Wskazuje też kolejne wątpliwości. – Przepisy nie określają, kiedy ma nastąpić dopuszczenie do pracy. Czy analogicznie należy stosować art. 48 k.p. (dotyczący prawomocnego przywrócenia), zgodnie z którym firma ma prawo odmówić ponownego zatrudnienia, jeśli pracownik nie zgłosił gotowości podjęcia pracy w ciągu siedmiu dni od przywrócenia? – dodaje.

To istotne, bo przecież pracownik może w ogóle się nie stawić w firmie po nałożeniu obowiązku jego dalszego zatrudnienia. Nie do końca jasne jest też, czy pracodawca będzie mógł domagać się odszkodowania od Skarbu Państwa, jeśli sąd I instancji nakaże dalsze zatrudnienie, a II instancja uzna, że zwolnienie było zgodne z prawem. Nawet jeśli teoretycznie jest to możliwe, to w praktyce mało prawdopodobne. Firma musiałaby wykazać, że poniosła szkodę w związku z tym, że sąd nakazał jej dopuścić do pracy osobę, którą – jak się ostatecznie okaże – wcześniej zwolniła zgodnie z prawem.

– Konieczne byłoby wykazanie oczywistego błędu sędziego. To mało prawdopodobne – podsumowuje mec. Korus.

Wszystkie tego typu wątpliwości – z uwagi na brak regulacji – będą musiały być rozstrzygane przez sądy.

Etap legislacyjny: Wchodzi w życie 7 listopada

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni - zwolnienie z ZUS

    Piloci wycieczek i przewodnicy turystyczni mogą składać wnioski o zwolnienie z ZUS za lipiec, sierpień i wrzesień 2020 r. Do kiedy? Jakie warunki należy spełnić?

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa

    Sklepiki szkolne - Tarcza Antykryzysowa przyznaje postojowe i zwolnienie z ZUS. Jakie kody PKD? Jakie warunki należy spełnić? Do kiedy złożyć wniosek?

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS

    Sklepiki szkolne, piloci wycieczek i przewodnicy - wsparcie z ZUS otrzymują wsparcie z ZUS. Mogą liczyć na postojowe i zwolnienie z opłacania składek. Do kiedy można składać wnioski?

    Minimalna płaca w 2022 r. brutto netto

    Minimalna płaca w 2022 r. wyniesie 3000 zł brutto. Ile to netto?

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?