Prawa i obowiązki stron wynikające z przedwstępnej umowy o pracę

Istotne postanowienia umowy o pracę są określone w art. 29 kodeksu pracy. Należą do nich określenie stron umowy, data zawarcia umowy oraz warunki pracy i płacy, w szczególności:
1) rodzaj pracy,
2) miejsce wykonywania pracy,
3) wynagrodzenie za pracę odpowiadające rodzajowi pracy, ze wskazaniem składników wynagrodzenia,
4) wymiar czasu pracy,
5) termin rozpoczęcia pracy.

Zobacz: Kiedy pracodawca może zawrzeć umowę na okres próbny?

Umowa o pracę powinna być zwarta w formie pisemnej. Natomiast żaden przepis nie wskazuje formy zawarcia przedwstępnej umowy o pracę. Zatem umowa przedwstępna może być zawarta w dowolnej formie, także ustnej. Forma zawarcia przedwstępnej umowy o pracę ma natomiast znaczenie dla skutków jakie umowa ta wywiera.

Umowa przedwstępna nie musi wskazywać terminu zawarcia umowy przyrzeczonej. Jeśli jednak termin ten nie zostanie wskazany umowa przyrzeczona powinna być zawarta w odpowiednim terminie wyznaczonym przez stronę uprawnioną do żądania zawarcia umowy przyrzeczonej. Jeśli obie strony są uprawnione do żądania zawarcia umowy przyrzeczonej i każda z nich wyznaczyła inny termin, strony wiąże termin wyznaczony przez stronę, która wcześniej złożyła stosowne oświadczenie. Jeżeli w ciągu roku od dnia zawarcia umowy przedwstępnej nie został wyznaczony termin do zawarcia umowy przyrzeczonej nie można żądać jej zawarcia.

W przypadku gdy strona uchyla się od zawarcia umowy przyrzeczonej skutki umowy są zależne od formy w jakiej zawarto umowę przedwstępną. Gdy umowa przedwstępna czyni zadość wymaganiom, od których zależy ważność umowy przyrzeczonej, w szczególności wymaganiom co do formy - w przypadku umowy o pracę będzie to forma pisemna - strona uprawniona może dochodzić zawarcia umowy przyrzeczonej. Gdy strona zobowiązana uchyla się od złożenia stosownego oświadczenia woli (zawarcia umowy o pracę) uprawniony może dochodzić sądownie nawiązania stosunku pracy.

Prawomocne orzeczenie sądu zastępuje oświadczenie woli i w tym przypadku powoduje nawiązanie stosunku pracy.

Pan Jacek zawarł z Panią Anią umowę przedwstępną o pracę, na mocy której Pani Ania ma rozpocząć pracę w jego firmie od dnia 1 września. Strony umówiły się, że właściwa umowa o pracę zostanie zawarta w pierwszym dniu pracy Pani Ani. W dniu 1 września Pan Jacek odmówił zawarcia umowy. Pani Ania skierowała sprawę na drogę sądową, żądając zawarcia umowy przyrzeczonej. Sąd przychylił się do prośby Pani Ani i nakazał Panu Jackowi zawarcie z nią właściwej umowy o pracę.

Pracodawca z tytułu przedwstępnej umowy o pracę może dochodzić jedynie odszkodowania - nie może zaś żądać zawarcia przez pracownika umowy o pracę.

Polecamy: Umowa o pracę a inne umowy cywilnoprawne