Kiedy można zwolnić pracownicę na wychowawczym?

Ochrona pracownika przed rozwiązaniem stosunku pracy kończy się w 2 przypadkach:

• w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy,
• gdy zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.

Na upadłość i likwidację pracownik zazwyczaj nie ma wpływu. Często zdarza się tak, że również pracodawca stosuje wiele metod uniknięcia tej ostatecznej decyzji, jaką jest zamknięcie firmy. Kiedy już jednak do tego dojdzie, pracodawca ma prawo wypowiedzieć wszystkie stosunki pracy, jakie łączą go z pracownikami, również te objęte ochroną przed ich rozwiązaniem. Takim przypadkiem jest nie tylko kobieta przebywająca na urlopie wychowawczym, ale także m.in. pracownik w przedemerytalnym okresie ochronnym. Prawo daje pracodawcy takie uprawnienie przede wszystkim dlatego, że likwidacja czy upadłość jest rozwiązaniem ostatecznym i pracodawca nie ma innej możliwości, jak zwolnienie pracowników. Trudno byłoby wymagać w takim wypadku, aby pracodawca musiał szukać innej pracy dla zwalnianych w okresie ochronnym pracowników.

Jeżeli pracodawcą jest część większego podmiotu (jednostka organizacyjna), to jej likwidacja również powoduje rozwiązanie stosunku pracy z osobami na urlopach wychowawczych.

Zobacz również: Kto ma prawo do urlopu wychowawczego?

Jeżeli jednak sytuacja w firmie jest stabilna, a chcemy z pewnych względów zwolnić pracownicę, to pozostaje nam tylko zwolnienie dyscyplinarne, czyli wypowiedzenie umowy o pracę z winy pracownika. Należy jednak pamiętać, że pracownica na wychowawczym nie świadczy pracy, a zatem podstawy zwolnienia dyscyplinarnego takie jak nieprawidłowe wykonywanie obowiązków, czy konflikty ze współpracownikami nie mogą w takim wypadku zostać zastosowane, gdyż ich nie ma.

Art. 52 Kodeksu pracy stanowi, że pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika w razie:

• ciężkiego naruszenia przez pracownika podstawowych obowiązków pracowniczych,
• popełnienia przez pracownika w czasie trwania umowy o pracę przestępstwa, które uniemożliwia dalsze zatrudnianie go na zajmowanym stanowisku, jeżeli przestępstwo jest oczywiste lub zostało stwierdzone prawomocnym wyrokiem,
• zawinionej przez pracownika utraty uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku.

W przypadku kobiety przebywającej na urlopie wychowawczym, jak wskazano wyżej, raczej ciężko udowodnić naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych, gdyż nie ma jej w pracy. Ewentualnie, może to być, np. podjęcie innej pracy zarobkowej i nieprawidłowe korzystanie z urlopu wychowawczego.

Dużo łatwiej udowodnić popełnienie przestępstwa czy utratę uprawnień do wykonywania pracy, gdyż taka sytuacja może mieć miejsce nawet jeżeli kobieta nie świadczy pracy. Wprawdzie przepisy kodeksu pracy nie regulują takiej sytuacji, wydaje się, że w przypadku zaistnienia przesłanki utraty uprawnień do wykonywania pracy, nie trzeba czekać, aż pracownica wróci do pracy. Wystarczy sam fakt utraty kwalifikacji. 

Polecamy serwis Wypowiedzenie