Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Luka płacowa w Polsce - jak zwalczyć?

3 sposoby na zwalczenie luki płacowej w Polsce - RPO
3 sposoby na zwalczenie luki płacowej w Polsce - RPO
Shutterstock
Jak zwalczyć lukę płacową występującą w Polsce? Oto 3 główne rozwiązania przedstawione przez Rzecznika Praw Obywatelskich.

Różnica wysokości wynagrodzeń ze względu na płeć

Nierówność płci wciąż widoczna w różnicy płac. RPO wskazuje, jak temu przeciwdziałać  

  • Luka płacowa między mężczyznami a kobietami  w Polsce - choć jedna z najniższych w Unii Europejskiej - nieco się zwiększyła
  • W 2019 r. mężczyźni zarabiali średnio o blisko 9% więcej niż kobiety, podczas gdy w 2015 r. ta przewaga wynosiła ok. 7% 
  • Zmniejsza się zaś luka płacowa w sektorze prywatnym, gdzie była dużo wyższa niż w sektorze publicznym (niemal 16% wobec niespełna 4%)
  • Rzecznik Praw Obywatelskich wskazuje, co należy zrobić, aby wyeliminować tę przeszkodę, będącą zarazem wyrazem nierówności płci 

Marcin Wiącek prosi Annę Schmidt, pełnomocnik rządu ds. równego traktowania, o informacje o prowadzonych lub planowanych działaniach na rzecz przestrzegania zasady równego traktowania w zatrudnieniu, zwłaszcza co do niwelowania różnic w średnich wynagrodzeniach obu płci.

Zgodnie z ustawą z 3 grudnia 2010 r. o wdrożeniu niektórych przepisów Unii Europejskiej w zakresie równego traktowania, RPO wykonuje zadania dotyczące realizacji zasady równego traktowania, w tym związane z równym statusem kobiet i mężczyzn. Szczególnie interesuje się zjawiskiem nierównego wynagradzania przedstawicieli obu płci za jednakową pracę lub o jednakowej wartości. 

Dyskryminacja płacowa kobiet w UE

10 listopada 2021 r. to Europejski Dzień Równości Wynagrodzeń. Ta symboliczna data wyznacza dzień, od którego kobiety w całej Europie przestają otrzymywać wynagrodzenie za wykonywaną przez siebie pracę zawodową, podczas gdy praca mężczyzn nadal jest opłacana aż do 31 grudnia. Ilustruje to jedną z najpoważniejszych przeszkód dla rzeczywistej równości płci – dyskryminację płacową kobiet. 

Mimo prawnych gwarancji równego traktowania, również w odniesieniu do wynagradzania, kobiety nadal zarabiają kilkanaście procent mniej niż mężczyźni. W 2016 r. przeciętne miesięczne wynagrodzenie brutto mężczyzn było wyższe od przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto kobiet o 18,5%.  

Na przestrzeni lat sytuacja ta nie tylko nie poprawiła się, ale nawet się pogorszyła. Różnice pomiędzy płacami mężczyzn a płacami kobiet nadal się utrzymują, co potwierdza najnowszy Gender Equlity Index 2021. Mierzy on równość płci w zakresie wynagrodzenia m.in. medianą dochodów (ujawniającą różnicę średniej wysokości wynagrodzeń na niekorzyść kobiet w odniesieniu do standardu siły nabywczej) oraz medianą ekwiwalentnych dochodów netto (ujawniającą różnicę średnich dochodów z różnych źródeł na niekorzyść kobiet w odniesieniu do standardu siły nabywczej).

Luka płacowa w Polsce

Luka płacowa w Polsce, choć jedna z najniższych w Unii Europejskiej, nieco się bowiem zwiększyła: w 2019 r. mężczyźni zarabiali średnio o blisko 9% więcej niż kobiety, podczas gdy w 2015 r. ta przewaga wynosiła ok. 7%. Zmniejsza się zaś luka płacowa w sektorze prywatnym, gdzie była dużo wyższa niż w sektorze publicznym (niemal 16% wobec niespełna 4%).

A skorygowana luka płacowa, która porównuje płace kobiet i mężczyzn na podobnych stanowiskach i o podobnych kompetencjach, jest znacznie wyższa i wynosi około 20%.

Luka ta pozostaje w Polsce wysoka mimo wyraźnej przewagi edukacyjnej kobiet – w roku akademickim 2020/21 stanowiły one 58% studiujących, a w roku akademickim 2019/20 – aż 63,2% absolwentów.

Dysproporcje wysokości emerytury kobiet i mężczyzn

Wykazuje ona ponadto zróżnicowanie zarówno pod względem wieku kobiet i mężczyzn, jak i rodzaju zawartej umowy, a także związek ze zróżnicowanym wiekiem emerytalnym ze względu na płeć. Przeciętne wynagrodzenie aktywnych zawodowo kobiet po 65. roku życia jest niższe o 9% niż mężczyzn. Przekłada się to na znaczące dysproporcje wysokości emerytury – w 2018 r. emerytura kobiety była średnio o 30% niższa niż mężczyzny. Tym samym wyższe jest ryzyko ubóstwa kobiet.

Pandemia covid a nierówność między kobietami i mężczyznami

Choć pandemia COVID-19 zdaje się nie wpływać znacząco na przeciętne różnice między wynagrodzeniami kobiet i mężczyzn, to pogłębiła ona nierówny podział obowiązków domowych miedzy płciami. Kobiety częściej twierdzą, że obowiązki domowe podzielone są niesprawiedliwie (23% wobec 7% mężczyzn), co przyczynia  się do częstszej nieodpłatnej pracy kobiet. Nierówność płci widoczna jest także w odniesieniu do pełnionych nieodpłatnie funkcji opiekuńczych. 

Jak wyeliminować lukę płacową? - 3 propozycje RPO

Wyeliminowanie tej istotnej przeszkody i jednocześnie przejawu nierówności płci wymaga podjęcia działań o zróżnicowanym charakterze. 

1. Edukacja

Szczególne znaczenie ma edukacja. Edukacja szkolna wolna od przekazywania stereotypów dotyczących płci oraz socjalizująca dziewczęta i chłopców do pełnienia różnych ról społecznych i zawodowych jest niezbędnym i jednym z najskuteczniejszych instrumentów budowania społeczeństwa opartego na równości i niedyskryminacji.

2. Upowszechnianie informacji o zakazie dyskryminacji w zatrudnieniu

Konieczne są również działania dla upowszechnienia informacji na temat zakazu i przejawów dyskryminacji w zatrudnieniu, w tym zwłaszcza ze względu na płeć, oraz o prawie do jednakowego wynagrodzenia za jednakową pracę lub za pracę o jednakowej wartości. 

Badania wskazują bowiem na niski poziom świadomości. Z jednej strony może przyczyniać się to do zwiększenia skali naruszeń zakazu nierównego traktowania przez podmioty zobowiązane do jego przestrzegania,  w tym  – pracodawców, a z drugiej – obniża skuteczność mechanizmów ochronnych osób dyskryminowanych, jeśli pozostają one niewykorzystane w praktyce. 

3. Prawo do informacji o płacach i obowiązek sprawozdawczy pracodawców

Należy podkreślić niezmienną rekomendację RPO co do wprowadzenia rozwiązań ustawowych przyznających pracownikom prawo do informacji o płacach i – równolegle – nakładających obowiązek sprawozdawczy po stronie pracodawców

Z tych względów z aprobatą należy odnieść się do rozwiązań zawartych w poselskim projekcie ustawy o ograniczeniu różnic w wynagrodzeniach kobiet i mężczyzn. Jego przyjęcie pozwoliłoby osiągnąć standard wpisujący się w kierunek rozwoju ustawodawstwa unijnego, którego ilustracją jest propozycja dyrektywy w sprawie jawności wynagrodzeń złożona przez Komisję Europejską.

- Liczę, że wypracowane rozwiązania przyczynią się osiągnięcia istotnej i szybkiej zmiany w ramach Unii Europejskiej, w tym w Polsce - pisze Marcin Wiącek. 

Należy też kontynuować wysiłki w kierunku zniwelowania problemu poprzez podejmowanie różnorodnych inicjatyw już teraz, zwłaszcza mających na celu podniesienie świadomości, w tym prawnej, wśród pracowników i pracodawców, a także odpowiednio uwzględniać propozycje m.in. organizacji pozarządowych.   

XI.801.6.2020

Załączniki:

Dokument

Pismo do Pełnomocnik Rządu do Spraw 11.10.2021.pdf

PODATKI 2023
PODATKI 2023

Praktyczny komplet wiedzy dla księgowych i biur rachunkowych dotyczący wszystkich zmian w podatkach w 2023 r. Na pakiet składa się jedenaście publikacji prezentujących kompleksową informację prawną na temat podatków w 2023 r. oraz rozliczenia PIT za 2022 r. Dodatkowym atutem wersji PREMIUM jest webinarium VAT 2023.

Teraz komplet kupisz z rabatem 100 zł i e-bookiem w PREZENCIE!
Źródło: Rzecznik Praw Obywatelskich
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Umowa o pracę
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Najpopularniejszym sposobem zawierania stosunku pracy jest:
    powołanie
    mianowanie
    umowa o pracę
    spółdzielcza umowa o pracę
    Następne
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Będzie można więcej zarobić. Ważna zmiana przepisów od 1 grudnia
    Od grudnia, przez najbliższe 3 miesiące, będą obowiązywały nowe limity dorabiania dla emerytów i rencistów. Pracujący będą mogli dorobić 227 zł więcej. Limity te dotyczą tyko wcześniejszych emerytów. Emeryci, którzy osiągnęli powszechny wiek emerytalny, czyli kobiety 60, a mężczyźni 65 lat, nie muszą ograniczać się przy dorabianiu żadnymi limitami.
    Minister Szwed: praca zdalna to odpowiedź na oczekiwania pracowników i pracodawców
    Prawne unormowanie pracy zdalnej to bardzo korzystne i oczekiwane rozwiązanie. Przygotowany przez MRiPS projekt powstawał po konsultacjach ze stroną społeczną – mówił w środę w Sejmie wiceminister rodziny i polityki społecznej Stanisław Szwed.
    Porażka może być fundamentem przyszłego sukcesu
    Porażka jest nieuniknioną częścią każdej sfery życia i prędzej czy później przytrafi się każdemu. Trudno ją przewidzieć, ale można kontrolować sposób, w jaki na nią reagujemy, aby – zamiast paraliżować, demotywować i zmniejszać prawdopodobieństwo odniesienia sukcesu w przyszłości – przekuć niepowodzenie w coś pożytecznego i konstruktywnego. Takie podejście jest ważne zwłaszcza w biznesie, gdzie nauka na własnych błędach może pomóc w rozwinięciu firmy albo ulepszeniu produktu czy usługi. – W takich obszarach jak lotnictwo czy medycyna lekcja wyciągnięta z porażki jest z kolei czymś, co może uratować zdrowie lub życie innych ludzi – wskazuje Jarosław Łojewski, założyciel Fundacji Dobra Porażka.
    Ważne zmiany w specustawie o pomocy obywatelom Ukrainy
    Obywatele Ukrainy, którzy przyjechali do Polski, uciekając przed wojną, od 24 listopada br. mogą składać wnioski o pobyt czasowy na mocy specustawy przyjętej w marcu br. Rząd planuje jednak wycofać ten wymóg i pracuje nad nowelizacją, która wprowadzi również zmiany w dokumencie DIIA. Będzie on sam w sobie dokumentem pobytowym, który pozwoli na szybsze i łatwiejsze skontrolowanie legalności pobytu obywatela Ukrainy na terytorium Polski. W praktyce może to jednak rodzić pewne problemy.
    Dyrektywa work-life balance – co nowe przepisy oznaczają dla pracowników i jak wpłyną na sytuację firm?
    Chociaż projekt zmian w Kodeksie pracy wynikających z wdrożenia dwóch dyrektyw: Dyrektywy 2019/1152 w sprawie przejrzystych i przewidywalnych warunków pracy oraz Dyrektywy 2019/1158 w sprawie równowagi między życiem zawodowym a prywatnym rodziców i opiekunów (tzw. work-life balance), nadal nie został przyjęty, to jego zapisy budzą duże zainteresowanie na rynku pracy. Wg ekspertów szeroka implementacja dyrektywy to z jednej strony nowe, oczekiwane przez pracowników uprawnienia, z drugiej natomiast szereg wyzwań dla firm ich zatrudniających, na które warto się odpowiednio wcześnie przygotować.
    Pieniądze szczęścia (nie) dają
    Rosnąca inflacja, niepewność zatrudnienia i coraz większe wymagania zawodowe – taka rzeczywistość maluje się przed polskimi pracownikami. Jak wynika z badania ADP „People at Work 2022: A Global Workforce View” – blisko siedmiu na dziesięciu ankietowanych Polaków (68,37 proc.) deklaruje, że to wysokość wynagrodzenia decyduje o wyborze pracodawcy, a co czwarty (25 proc.) rozważa zmianę miejsca pracy.
    Projekt noweli dotyczący m.in. postępowań awansowych w Sejmie
    Projekt noweli usuwa wiele mankamentów ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce - mówili w czasie dyskusji w Sejmie posłowie PiS o projekcie dotyczącym m.in. postępowań awansowych. Opozycja krytykowała m.in. podwyższenie limitu wieku rektora i dodanie poprawek związanych z nowymi dyscyplinami nauki.
    Czym jest wypowiedzenie zmieniające?
    Pracodawca, który chce dalej zatrudniać pracownika, ale na innych warunkach niż określone w umowie o pracę, może skorzystać z przewidzianej w art. 42 Kodeksu pracy formy wypowiedzenia warunków pracy i płacy, zwanej wypowiedzeniem zmieniającym.
    Młodzi inżynierowie na rynku pracy. To oni zbudują naszą przyszłość
    Kadra inżynierska to grupa zawodowa, która na polskim rynku pracy czuje się bezpiecznie. Młodzi inżynierowie i inżynierki mają świadomość, że to po stronie pracodawców jest zabieganie o ich zatrudnienie, zaś oczekiwania finansowe zbliżają się coraz bardziej do standardów Europy Zachodniej. Wymieniamy top 3 najważniejsze oczekiwania młodej kadry inżynierskiej.
    Praca zdalna - kiedy ustawa?
    Projekt został wypracowany w drodze kompromisu; zmiany są społecznie oczekiwane - wskazywali w środę posłowie PiS w kolejnej debacie nad projektem w sprawie pracy zdalnej. Opozycja, z wyjątkiem Konfederacji, zadeklarowała poparcie dla projektu. KO zgłosiła poprawki.
    Komisja przeciw wnioskowi o odrzucenie projektu w sprawie pracy zdalnej
    Komisja Nadzwyczajna do spraw zmian w kodyfikacjach opowiedziała się w środę przeciwko wnioskowi Konfederacji o odrzucenie projektu w sprawie pracy zdalnej. Poparcia komisji nie uzyskały też poprawki złożone przez Koalicję Obywatelską zakładające m.in. wydłużenie vacatio legis do 3 miesięcy.
    Świadczenie pielęgnacyjne nie dla każdego – RPO interweniuje
    Czy opiekunowie osób z niepełnosprawnościami będą mieli prawo do świadczenia pielęgnacyjnego w pełnej wysokości, nawet jeżeli pobierają emeryturę czy rentę? Co z opiekunami, którzy są uprawnieni do świadczeń emerytalno-rentowych ale dysponują innym niż EWK symbolem świadczenia?
    Jakie zmiany w ubezpieczeniach społecznych na 2023?
    Jakie zmiany w 2023 r. w ubezpieczeniach społecznych? Jakie waloryzacje i dla kogo? Prezydent RP w dniu 21 listopada 2022 r. podpisał dwie ważne nowelizacje ustaw ubezpieczeniowych.
    Wyniki kontroli zawodowych kierowców. Wykryto liczne nieprawidłowości!
    Kontrola zawodowa kierowców. 70 proc. kontroli wykazało, że zawodowi kierowcy nie mają zapewnionych przerw w pracy wynikających z unijnych przepisów. Wykryto też inne, liczne nieprawidłowości - wynika z informacji Głównego Inspektora Pracy przedstawionej sejmowej Komisji do Spraw Kontroli Państwowej.
    Sejm: Komisja przeciw wnioskowi o odrzucenie projektu w sprawie pracy zdalnej
    Praca zdalna w Sejmie. Komisja Nadzwyczajna do spraw zmian w kodyfikacjach opowiedziała się w środę przeciwko wnioskowi Konfederacji o odrzucenie projektu w sprawie pracy zdalnej. Poparcia komisji nie uzyskały też poprawki złożone przez Koalicję Obywatelską zakładające m.in. wydłużenie vacatio legis do 3 miesięcy.
    Pozorna umowa o pracę zawarta przez proboszcza z matką jego dzieci
    Czy umowa o pracę zawarta przez proboszcza parafii ze swoją partnerką, z którą ma dwoje dzieci może zostać zakwestionowana i uznana za zawartą dla pozoru?
    Polityka firmy dotycząca zachowań w social mediach
    Kiedy pracuję z klientami nad wdrożeniami social sellingu w ich firmach czy nad projektami z zakresu employee advocacy, pojawia się zawsze temat ewentualnych kryzysów oraz nadużywania zaufania firmy, która udostępnia poufne dane swoim pracownikom, oraz kwestia zdefiniowania zasad i ogłoszenia ich. Z pomocą przychodzi polityka zachowań w mediach społecznościowych.
    Czy pracownica opiekująca się małym dzieckiem może pracować w nocy
    Nasza pracownica opiekuje się małym dzieckiem. Zaproponowała, że chce pracować w nocy, żeby więcej zarobić. Czy możemy ją zatrudnić do pracy w nocy?
    Czy zmiana kodu zawodu powoduje obowiązek wyrejestrowania z ubezpieczeń w ZUS
    Powierzyliśmy pracownikowi nowe stanowisko pracy i w związku z tym zmienił się kod zawodu, z którym został poprzednio zgłoszony do ubezpieczeń w ZUS. W jaki sposób powinniśmy poinformować ZUS o tej zmianie? Czy trzeba złożyć dokument wyrejestrowania i ponownie zgłosić pracownika do ubezpieczeń?
    Czy menedżerom można skrócić okres tygodniowego odpoczynku
    Przy ustalaniu grafików czasu pracy okazało się, że w przypadku kilku osób z kadry menedżerskiej konieczne jest ustalenie odpoczynku tygodniowego krótszego niż 35 godzin. Czy takie rozwiązania są dopuszczalne?
    Czy koszt podróży autokarem na wyjazd integracyjny finansowany ze środków zfśs jest przychodem pracownika
    Ze środków zfśs zakupiliśmy usługę transportu autokarem pracowników i ich rodzin na wycieczkę w ramach wyjazdu integracyjnego. Czy jest to świadczenie, które musi być przyznane pracownikowi w oparciu o jego kryterium dochodowe? Czy transport nie będzie stanowił ich przychodu? - pyta Czytelniczka z Łodzi.
    Zdrowie psychiczne Polaków a ich życie zawodowe [badanie]
    Zdrowie psychiczne a praca. Okazuje się, że aż 37% Polaków zmagało się z problemami psychicznymi. Za mało zarabiają, są przeciążeni, a praca nie daje im poczucia bezpieczeństwa
    Work-life balance - nowe przepisy dla pracowników i firm
    Dyrektywa work-life balance - co nowe przepisy oznaczają dla pracowników i jak wpłyną na sytuację firm?
    Nowelizacja Kodeksu pracy - drugie czytanie w Sejmie
    Nowelizacja Kodeksu pracy - drugiego czytania rządowego projektu w Sejmie. Zmiany zmierzają m.in. do wprowadzenia przepisów o pracy zdalnej.
    Umowa o pracę 2023 – nowa treść i zasady wypełniania. Wzory wraz z omówieniem [webinarium]
    Umowa o pracę 2023. Zapraszamy na praktyczne webinarium „Umowa o pracę 2023 – nowa treść i zasady wypełniania. Wzory wraz z omówieniem” z gwarantowanym imiennym certyfikatem, które odbędzie się 16 grudnia 2022 roku. Polecamy!