Zwolnienie działacza związkowego

Ochrona, która przysługuje działaczom związkowym, jest względna, ponieważ zależy od decyzji zarządu związku zawodowego, którego działacz jest członkiem. Oznacza to, że chronionego związkowca można zwolnić pod warunkiem uzyskania przez pracodawcę zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej. Nie dotyczy to jednak rozwiązania umowy na mocy porozumienia stron, tj. sytuacji, w której do rozwiązania umowy dochodzi za zgodą obu stron stosunku pracy. Jeśli działacz związkowy wyrazi zgodę na rozwiązanie umowy o pracę, to prawo go nie chroni.

Należy pamiętać również o tym, że ochrona nie dotyczy wszystkich członków związku zawodowego, lecz jedynie osób wyczerpująco wymienionych w ustawie o związkach zawodowych.

Jak zmniejszyć wymiar zwolnienia od pracy związkowca >>

Ochrona szczególna nie może więc zostać rozszerzona poza ten katalog, który obejmuje:

• członka związku imiennie wskazanego uchwałą zarządu,
• innego pracownika członka związku zawodowego upoważnionego do reprezentowania związków wobec pracodawcy albo organu lub osoby dokonującej za pracodawcę czynności w sprawach z zakresu prawa pracy,
• imiennie wskazanego członka komitetu założycielskiego związku zawodowego,
• pracowników pełniących z wyboru funkcje związkowe poza zakładową organizacją związkową, korzystających u pracodawcy z urlopu bezpłatnego lub ze zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy.

Liczba objętych immunitetem związkowców jest ograniczona. Szczegółowe limity w tym zakresie ustalają przepisy ustawy o związkach zawodowych (art. 32 ust. 3–6).

Czasowy zakres ochrony zależy od funkcji, jaką pełni dany pracownik. W przypadku pracowników imiennie wskazanych uchwałą zarządu członka związku oraz innych pracowników członków związku zawodowego upoważnionych wobec pracodawcy ochrona trwa przez okres wyznaczony uchwałą zarządu, a po jego upływie dodatkowo przez czas odpowiadający połowie tego okresu, jednak nie dłużej niż rok. Oznacza to, że jeśli pracownika upoważniono w uchwale do reprezentowania związków na czas dłuższy niż 2 lata, to ochrona po upływie tego terminu będzie trwała rok, nie więcej – chyba że dany pracownik ponownie zostanie objęty immunitetem wynikającym z uchwały.

Związki zawodowe w firmie >>

W stosunku do pozostałych działaczy ochrona kształtuje się odmiennie. Założyciele związku zawodowego podlegają ochronie przez 6 miesięcy od dnia utworzenia komitetu założycielskiego związku zawodowego. Natomiast pracownik pełniący z wyboru funkcję związkową poza zakładową organizacją związkową, korzystający u pracodawcy z urlopu bezpłatnego lub ze zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy, może liczyć na stabilność zatrudnienia w okresie tego urlopu lub zwolnienia oraz przez rok po upływie tego okresu. Jeżeli właściwy organ związkowy nie wskaże imiennie chronionych pracowników, do momentu wskazania tych pracowników ochrona przysługuje odpowiednio albo przewodniczącemu związku zawodowego, albo przewodniczącemu komitetu założycielskiego.