Kategorie

Uzasadnienie wypowiedzenia umowy o pracę

Piotr Żukowski
Przy rozwiązywaniu umowy o pracę należy zwrócić szczególną uwagę na właściwe sformułowanie uzasadnienia. Brak w nim np. wszystkich rzeczywistych przyczyn decyzji może być podstawą do uznania rozwiązania stosunku pracy za bezzasadne.

Oświadczenie pracodawcy o wypowiedzeniu umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony lub o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia powinno nie tylko nastąpić na piśmie, ale dodatkowo zawierać uzasadnienie decyzji zatrudniającego w tym przedmiocie. I choć czytany literalnie przepis art. 30 § 4 k.p. wymaga jedynie „wskazania przyczyny uzasadniającej wypowiedzenie lub rozwiązanie umowy”, to praktyka wskazuje, że pracodawca, który decyduje się na zwolnienie pracownika, powinien poświęcić sporo uwagi właściwemu uzasadnieniu swojej decyzji na piśmie. Z pewnością nie może poprzestać na ogólnikowym wskazaniu jakiejkolwiek przyczyny.

Przyczyna musi być zgodna z rzeczywistością

Przyczyna wskazana w oświadczeniu pracodawcy o wypowiedzeniu umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony lub o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia musi być prawdziwa.

Zwalnianie pracowników zatrudnionych na zastępstwo >>

Powyższe stwierdzenie może się wydawać dosyć oczywiste. Z praktyki sporów sądowych wynika jednak, że wiele pracowniczych odwołań od wypowiedzenia umowy o pracę lub jej rozwiązania bez zachowania okresu wypowiedzenia zostało uwzględnionych właśnie z tego powodu. Pracodawcy wskazują często pozorną przyczynę, tylko rzekomo uzasadniającą rozwiązanie z pracownikiem umowy.

Przykłady

Pracodawca ma problem z jednym pracownikiem, który w ciągu roku kalendarzowego przebywał na kilku niespodziewanych, długich zwolnieniach, wymagających od pracodawcy szukania pracowników na zastępstwo. Obawiając się, że w razie ewentualnego odwołania, sąd pracy stanie po stronie pracownika, w uzasadnieniu wskazał przyczynę pozorną w postaci „utraty zaufania”. Podając nieprawdziwą przyczynę, nie wiedział, że zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego takie nieobecności stanowią uzasadnioną przyczynę rozwiązania umowy za wypowiedzeniem.

***

Reklama

Pracodawca dąży do rozwiązania umowy o pracę z pracownicą, ponieważ dowiedział się, że ta chciałaby w najbliższym czasie zajść w ciążę. Zdaje sobie jednak sprawę z tego, że zwolnienie jej z tego powodu stanowi przejaw dyskryminacji. W oświadczeniu o wypowiedzeniu umowy o pracę wskazuje jako motyw swojej decyzji przyczynę pozorną – „niespełnianie oczekiwań pracodawcy”.

Ponieważ w obu powyższych przykładach pracodawca wskazał nierzeczywistą przyczynę rozwiązania umowy, to zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego wskazane sytuacje należy ocenić tak samo, jak gdyby zatrudniający w ogóle nie uzasadnił swojej decyzji. Wypowiedzenie umowy o pracę trzeba zatem uznać nie tylko za niezgodne z prawem, a konkretnie z art. 30 § 4 k.p., ale także za bezzasadne. Osoba zwolniona może więc wnieść skuteczne odwołanie do sądu pracy.


Rzetelne i precyzyjne przyczyny rozwiązania umowy z pracownikiem

Nie wystarczy jednak, aby przyczyna wypowiedzenia umowy o pracę lub jej rozwiązania bez wypowiedzenia, którą pracodawca wskazuje na piśmie, była prawdziwa. Musi ona także zostać sformułowana w sposób precyzyjny i konkretny. Nie może pozostawiać najmniejszych wątpliwości odnośnie do tego, o jakie okoliczności faktyczne, które legły u podstaw decyzji o rozstaniu się z pracownikiem, chodzi.

Reklama

Pisemne uzasadnienie powinno być sformułowane w sposób rzeczowy, z powołaniem faktów i konkretnych okoliczności. Zwalniający powinien się przy tym skoncentrować przede wszystkim na sferze faktycznej, a nie prawnej, ponieważ samo wskazanie błędnej podstawy prawnej nie stanowi istotnego naruszenia przepisów o rozwiązywaniu umowy o pracę.

Sądy pracy uznają – za Sądem Najwyższym – że sytuacja, w której pracodawca uzasadnia swoją decyzję o zwolnieniu pracownika niedostatecznie konkretnie, stanowi – podobnie jak wskazanie przyczyny pozornej – naruszenie art. 30 § 4 k.p.

Przykład

W piśmie wypowiadającym pracownikowi umowę o pracę pracodawca zawarł zarzut „niewłaściwe wywiązywanie się z obowiązków” i „niespełnianie oczekiwań pracodawcy w związku z zajmowanym stanowiskiem”, bez powołania się na żadne inne okoliczności.

W takim przypadku odwołanie pracownika do sądu pracy będzie co do zasady skuteczne. Jeżeli jednak przed dokonaniem wypowiedzenia pracodawca wielokrotnie zwracał pracownikowi uwagę na konkretne jego zachowania stanowiące w opinii szefa przejaw niewłaściwego wywiązywania się z obowiązków lub wskazywał, w jakim konkretnie zakresie zatrudniony nie spełnia jego oczekiwań, to zwolnienia nie będzie już można podważyć. Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego „wymóg konkretności przyczyny może być spełniony również przez wskazanie kategorii zdarzeń, jeżeli z okoliczności sprawy wynika, że szczegółowe motywy wypowiedzenia są pracownikowi znane” (wyrok SN z 4 listopada 2008 r., II PK 82/08).

Czy można wydawać pracownikowi polecenia, które nie odpowiadają ani jego obowiązkom, ani jego stanowisku ?  >>

Właściwe i uwzględniające powyższe uwagi sformułowanie przyczyny bądź przyczyn decyzji pracodawcy o zwolnieniu pracownika ma (jak już wspomniano wyżej) ogromne znaczenie w razie ewentualnego wniesienia przez pracownika odwołania od decyzji pracodawcy do sądu pracy. Badając zgodność z prawem i zasadność rozwiązania umowy o pracę, sąd może się poruszać wyłącznie w granicach przyczyn podanych przez pracodawcę na piśmie. „Już z samego oświadczenia pracodawcy o wypowiedzeniu musi wynikać w sposób niebudzący wątpliwości, co jest istotą zarzutu stawianego pracownikowi i usprawiedliwiającego rozwiązanie z nim stosunku pracy. Dalsza konkretyzacja i uzupełnianie przyczyny wypowiedzenia mogą służyć pełniejszemu uzasadnieniu wypowiedzenia, nie mogą jednak usunąć wadliwości (niekonkretności) określenia jego przyczyny w oświadczeniu o wypowiedzeniu” (wyrok SN z 8 stycznia 2008 r., I PK 177/07).

W razie wysłania do pracownika pisma, które będzie wadliwe z opisanego punktu widzenia, pracodawca może jeszcze podjąć próbę naprawienia swojego błędu.

Poprawienie uzasadnienia będzie skuteczne, jeżeli sprostowane i zawarte w odrębnym dokumencie uzasadnienie dotrze do pracownika wcześniej lub równocześnie z pismem zawierającym oświadczenie o rozwiązaniu umowy. Jeżeli jednak to dodatkowe, uzupełniające uzasadnienie dotrze do pracownika później niż pismo zawierające oświadczenie pracodawcy o rozwiązaniu umowy o pracę, wadliwość czynności pracodawcy nie zostanie usunięta.

Podstawa prawna:

  • wyroki Sadu Najwyższego z:

– 8 stycznia 2008 r. (I PK 177/07, niepubl.),

– 4 listopada 2008 r. (II PK 82/08, niepubl.).

Poszerzaj swoją wiedzę, korzystając z naszego programu
INFORLEX Książki dla Firm
INFORLEX Książki dla Firm
Tylko teraz
598,00 zł
798,00
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Podatki i składka zdrowotna - zmiany od 1 stycznia 2022 r.

    Podatki i składka zdrowotna - jakie zmiany wprowadza Polski Ład? Co zmieni się od 1 stycznia 2022 r.?

    Planner kadrowo-płacowy na sierpień 2021 r.

    Planner kadrowo-płacowy na sierpień 2021 r. wymienia wszystkie obowiązki miesięczne. Jaki jest wymiar czasu pracy w sierpniu? Ile wynosi dodatek nocny?

    Obowiązek szczepień dla niektórych grup zawodowych?

    Obowiązek szczepień dla niektórych grup zawodowych może wejść w życie?

    Pracownicy punktów szczepień jak funkcjonariusze publiczni

    Pracownicy punktów szczepień będą traktowani jak funkcjonariusze publiczni. Co to oznacza?

    Zaświadczenie z ZUS ściągniesz z Internetu

    Zaświadczenie o wysokości emerytury lub zasiłku z ZUS można ściągnąć z Internetu. Jak stworzyć elektroniczne potwierdzenie?

    PIP - coraz częstsze kontrole i decyzje

    Kontrole PIP odbywają się coraz częściej. Gdzie jest ich najwięcej? Jakie branże są najczęściej kontrolowane?

    Kalkulator wynagrodzeń Polski Ład - zlecenie 2022

    Kalkulator wynagrodzeń od umów zlecenie w 2022 r. - jak Polski Ład wpłynie na wysokość wynagrodzenia netto przy zleceniu?

    IOSKU: ile masz na koncie w ZUS?

    IOSKU czyli informacja o tym, ile masz na koncie w ZUS. Jak sprawdzić? Ile wyniesie przyszła emerytura?

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń, umowa o pracę

    Polski Ład - kalkulator wynagrodzeń pozwala obliczyć dla umowy o pracę wysokość pensji netto, zaliczki na podatek dochodowy oraz składki na ubezpieczenie społeczne w 2022 r.

    Lista obecności a ewidencja czasu pracy – różnice

    Lista obecności pracowników - czy jest obowiązkowa? Czy zastępuje ewidencję czasu pracy? Jakie informacje można zamieścić w tych dokumentach kadrowych? Czy można prowadzić je w elektroniczny sposób? Wyjaśniamy w artykule.

    Pracodawca dyskryminuje pracownika - co można zrobić?

    Dyskryminacja w pracy - kiedy można mówić o nierównym traktowaniu pracowników? Co można zrobić, kiedy pracodawca dyskryminuje pracownika?

    Wpłaty do PPK także od wynagrodzenia po ustaniu zatrudnienia

    Wpłaty do PPK nalicza się także od wynagrodzenia wypłaconego uczestnikowi PPK po ustaniu zatrudnienia. Czy nalicza się je od nagrody stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe? Jeśli tak, to w jakiej wysokości procentowej?

    Ile wynosi najniższa krajowa?

    Najniższa krajowa w 2021 i 2022 r. - ile wynosi brutto i netto? Jaka jest stawka godzinowa? Oto kalkulator wynagrodzeń.

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - zmiany w projekcie

    Praca zdalna w Kodeksie pracy - jest nowa wersja projektu nowelizacji. Co się zmieni?

    Rejestracja w urzędzie pracy a umowa zlecenie, dzieło, działalność

    Rejestracja w urzędzie pracy - czy bezrobotny może wykonywać pracę na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło lub prowadzić działalność nierejestrowaną?

    Prezeska, prawniczka, psycholożka - kobiety o feminatywach

    Feminatywy - jakim językiem pisane są oferty pracy? Jak kobiety oceniają żeńskie nazwy stanowisk, np. prezeska, prawniczka, psycholożka? Oto wyniki badania.

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca - jak uzyskać [PORADNIK]

    Zezwolenie na pracę sezonową dla cudzoziemca. Od 1 stycznia 2018 roku obowiązują nowe regulacje prawne dotyczące cudzoziemców świadczących prace sezonową. O zezwolenie typu S, czyli na pracę sezonową, mogą ubiegać się pracodawcy, którzy planują zatrudnić obcokrajowców do pracy w rolnictwie, ogrodnictwie lub turystyce.

    Błędy w umowie o pracę - jak je poprawić?

    Błędy w umowie o pracę w zakresie wynagrodzenia i innych świadczeń - jak je poprawić?

    Pracodawcy nie chcą pracy zdalnej [BADANIE]

    Praca zdalna nie jest dla pracodawców najlepszym rozwiązaniem. Prawie wszyscy chcą powrotu do biur. Wprowadzą elastyczne godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy.

    Udzielanie zaległego urlopu wypoczynkowego - ustawa o covid-19

    Zaległy urlop wypoczynkowy - jak udzielić zgodnie z ustawą o COVID-19?

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę

    Urząd pracy pomoże zmienić pracę i kwalifikacje pracownika. Obecnie skupia się na zatrudnianiu bezrobotnych. Rząd chce rozszerzyć jego kompetencje.

    Utrata pracy i finanse - obawy pracowników

    Utrata pracy i finanse to główne zmartwienia polskich pracowników. Ratują ich jednak deficyty kadrowe.

    Ukąszenie kleszcza a wypadek przy pracy - obowiązki pracodawcy

    Ukąszenie kleszcza - czy to może być wypadek przy pracy? Czy pracodawca zatrudniający pracowników do pracy na świeżym powietrzu ma obowiązek zabezpieczenia ich przed kleszczami?

    Sygnalista w firmie od 17 grudnia 2021 r. - co z ustawą?

    Sygnalista w firmie musi być wdrożony od 17 grudnia 2021 r. Polska musi implementować przepisy unijne do 16 grudnia tego roku. Co z ustawą o sygnalistach?

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator

    Urlop wypoczynkowy - kalkulator wymiaru urlopu wypoczynkowego pozwala wyliczyć, ile dni urlopu przysługuje pracownikowi.