Kategorie

Praca w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze - definicja

Praca w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze - definicja
Praca w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze - definicja
ShutterStock
Prace o szczególnym charakterze to prace wyma­gające od pracowników szczególnej odpowiedzial­ności oraz szczególnej sprawności psychofizycz­nej, których możliwość należytego wykonywania w sposób niezagrażający bezpieczeństwu publicz­nemu, w tym zdrowiu lub życiu innych osób, zmniej­sza się przed osiągnięciem wieku emerytalnego na skutek pogorszenia sprawności psychofizycznej, związanego z procesem starzenia się.
Reklama

Prace w szczególnych warunkach to prace związa­ne z czynnikami ryzyka, które z wiekiem pracow­nika mogą z dużym prawdopodobieństwem spo­wodować u niego trwałe uszkodzenie zdrowia, wykonywane w szczególnych warunkach środo­wiska pracy, determinowanych siłami natury lub procesami technologicznymi, które mimo zasto­sowania środków profilaktyki technicznej, organi­zacyjnej i medycznej stawiają przed pracownikami wymagania przekraczające poziom ich możliwo­ści, ograniczony w wyniku procesu starzenia się jeszcze przed osiągnięciem wieku emerytalnego, w stopniu utrudniającym ich pracę na dotychcza­sowym stanowisku.

Praca w szczególnych warunkach lub o szczegól­nym charakterze jest różnie kwalifikowana w zależ­ności od okresu, kiedy pracownicy wykonywali pracę. Do 31 grudnia 2008 r. pracą zaliczaną do pracy w szczególnych warunkach lub o szcze­gólnym charakterze była praca wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązują­cym na danym stanowisku pracy (§ 2 rozporzą­dzenia w sprawie wieku emerytalnego pracowni­ków zatrudnionych w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze).

Redakcja poleca produkt: Zmiany w prawie pracy + kodeks pracy gratis

Wskazane rozporzą­dzenie zawierało również wykaz takich prac. Pojęcie wykonywania pracy stale i w pełnym wymiarze czasu pracy oznacza, że do pracy w szczególnym warunkach lub o szczególnym charakterze:

  • nie zalicza się okresów zatrudnienia w niepełnym wymiarze czasu pracy, czyli np. na 3/4 etatu,
  • zalicza się okresy, w których ta praca była wyko­nywana stale, co oznacza, że pracownik wyko­nywał ją normalnie każdego swojego dnia pracy.

Inaczej okresy pracy w szczególnych warun­kach zostały uregulowane przez ustawę o eme­ryturach pomostowych, która obowiązuje od stycznia 2009 r. i reguluje te kwestie oraz zawiera wykazy pracy w szczególnych warun­kach i o szczególnym charakterze. W przypad­ku kwalifikacji prac w szczególnych warunkach za okresy zatrudnienia przypadające od 1 stycznia 2009 r. należy uznać wszystkie okresy zatrudnie­nia na stanowisku zaliczonym do stanowisk pracy w szczególnych warunkach, jeżeli pracownik był zatrudniony na tym stanowisku w pełnym wymia­rze czasu pracy.

W wynagrodzeniach

Za pracę w szczególnych warunkach lub o szcze­gólnym charakterze pracodawca może ustalić nie­obligatoryjną gratyfikację (nie dotyczy pragmatyk służbowych).

W emeryturach i rentach

Praca w warunkach szkodliwych lub o szczególnym charakterze uprawnia do wcześniejszej emerytury.

Praca w szczególnych warunkach jest związana z czyn­nikami ryzyka. Mogą one wraz z wiekiem pracownika spowodować trwałe uszkodzenie zdrowia. Szczególne warunki pracy są determinowane siłami natury lub pro­cesami technologicznymi. Praca o szczególnym cha­rakterze wymaga szczególnej odpowiedzialności oraz odpowiedniej sprawności psychofizycznej. Wykaz prac wykonywanych w szczególnych warun­kach, a także lista prac o szczególnym charakte­rze znajdują się w załącznikach do rozporządze­nia w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Nie jest pracą w szczególnych warunkach wyko­nywanie umowy zlecenia lub prowadzenie działal­ności gospodarczej, choćby nawet przedmiot tej umowy lub działalności odpowiadał rodzajowi pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym cha­rakterze uprawniającemu do uzyskania emerytury. Nie jest możliwe zaliczenie do stażu pracy w szcze­gólnych warunkach lub o szczególnym charakte­rze m.in. okresu:

  • w którym praca ta była wykonywana w niepełnym wymiarze czasu pracy,
  • niezdolności do pracy, za który zostało wypłaco­ne wynagrodzenie, zasiłek chorobowy lub świad­czenie rehabilitacyjne,
  • za który pracownik otrzymał zasiłek opiekuńczy lub macierzyński,
  • usprawiedliwionej nieobecności w pracy, za który w okresie od 15 listopada 1991 r. do 24 lipca 1992 r. wypłacono nauczycielowi wynagrodzenie za czas usprawiedliwionej nieobecności w pracy, a w odniesieniu do wynagrodzenia wypłaconego nauczycielowi w czasie urlopu macierzyńskiego - za okres od 15 listopada 1991 r. do 31 lipca 1992 r. - urlopu dla poratowania zdrowia, urlopu szkoleniowego, przebywania na urlopie na dalsze kształcenie, pozostawania w stanie nieczynnym.

Dołącz do nas na Facebooku

Zadaj pytanie na FORUM

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Czas pracy 2021. Planowanie, rozliczanie i ewidencja
Tylko teraz
Źródło: Encyklopedia kadrowego
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Emerytura brutto netto - kalkulator

    Emerytura brutto - ile to netto? Kalkulator emerytalny pozwala ustalić wysokość emerytury. Oblicz.

    Ochrona przedemerytalna - ile lat?

    Ochrona przedemerytalna - ile lat trwa ochrona przed zwolnieniem? Od ilu lat pracownika zaczyna obowiązywać pracodawcę?

    Strategia Demograficzna 2040 - ocena Konfederacji Lewiatan

    Strategia Demograficzna 2040 jest zbyt ogólna i nie odpowiada współczesnym trendom związanym z rodziną. Jak ocenia ją Konfederacja Lewiatan?

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu

    Zwolnienie lekarskie musi wskazywać aktualny adres pobytu. Czy trzeba poinformować ZUS o zmianie miejsca pobytu?

    Zmiana dostawcy PPK wymaga konsultacji z załogą

    Zmiana dostawcy PPK wymaga konsultacji z załogą czyli z zakładową organizacją związkową lub inną reprezentacją osób zatrudnionych.

    Emerytura bez podatku – tabela

    Emerytura bez podatku - tabela z kwotą netto w 2021 r. i po zmianach w 2022 r. wskazuje, ile emeryt otrzyma na rękę po podwyżce.

    Pracownik oczekuje elastyczności zatrudnienia

    Elastyczność zatrudnienia - tego oczekuje pracownik od miejsca pracy.

    Pracownicy ocenili sytuację w zakładach pracy [BADANIE]

    Sytuacja w zakładach pracy została oceniona przez pracowników. Jakie są wyniki badania CBOS?

    Kasy zapomogowo-pożyczkowe u pracodawców - projekt ustawy

    Kasy zapomogowo-pożyczkowe u pracodawców - komisje sejmowe pozytywnie zaopiniowały projekt ustawy. Projekt reguluje zasady tworzenia, organizowania i działania kas w zakładach pracy.

    Pracownicy PIP z dodatkowym urlopem wypoczynkowym

    Dodatkowy urlop wypoczynkowy zostanie przyznany niektórym pracownikom PIP. Ile dni?

    Emerytury czerwcowe od 2009 do 2019 r. - ponowne przeliczenie

    Emerytury czerwcowe od 2009 do 2019 r. będą ponownie przeliczone. Takie rozwiązanie przewiduje nowelizacja ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

    Państwowy egzamin na maszynistę od 2023 r. - projekt

    Państwowy egzamin na maszynistę od 2023 r. przewiduje projekt nowelizacji ustawy o transporcie kolejowym. Co się zmieni?

    Szczepienia pracowników przeciwko COVID-19 - stanowisko PIP

    Szczepienia pracowników przeciwko COVID-19 są celowe i zasadne, lecz mają charakter dobrowolny. To oficjalne stanowisko PIP na temat szczepień pracowników.

    Pracownik niepełnosprawny - zwolnienie lekarskie, czas pracy

    Pracownik niepełnosprawny - jakie ma uprawnienia? Jakie są zasady przebywania na zwolnieniu lekarskim? Jaki jest wymiar czasu pracy pracownika niepełnosprawnego? Co z urlopem wypoczynkowym?

    5 korzyści z audytu wynagrodzeń

    Audyt wynagrodzeń przynosi liczne korzyści. Poniższy artykuł omawia 5 najważniejszych z nich.

    Badania do celów sanitarno-epidemiologicznych

    Badania sanitarno-epidemiologiczne to dodatkowa weryfikacja zdrowotna wymagana do pracy, przy wykonywaniu której istnieje możliwość przeniesienia zakażenia lub choroby zakaźnej na inne osoby.

    Reforma rynku pracy w Polsce

    Reforma rynku pracy w Polsce jest częścią Krajowego Planu Odbudowy. Jakie zmiany zakłada nowy model polityki zatrudnienia?

    Zakaz noszenia hidżabu w miejscu pracy - wyrok TSUE

    Hidżab w miejscu pracy - pod pewnymi warunkami można wprowadzić zakaz noszenia hidżabu w pracy. Tak zdecydował TSUE w swoim wyroku. Krytykuje go Prezydent Turcji.

    Ile osób odbiera telefony służbowe na urlopie?

    Telefon służbowy na urlopie? Ile osób odbiera je podczas urlopowego wypoczynku?

    Przeciętne wynagrodzenie i zatrudnienie - czerwiec i II kwartał 2021

    Przeciętne wynagrodzenie i zatrudnienie - ile wyniosło w czerwcu i II kwartale 2021 r.? GUS podaje kwoty.

    Niedziela handlowa - sierpień 2021

    Niedziela handlowa - sierpień 2021 ma aż 5 niedziel. Czy 1 sierpnia, 8 sierpnia, 15 sierpnia, 22 sierpnia lub 29 sierpnia to niedziela handlowa? Kiedy jest najbliższa niedziela handlowa?

    Nowy pracownik zdalny - jak mu pomóc?

    Nowy pracownik zdalny może mieć wiele trudności z wdrożeniem się do pracy w nowej firmie. Jak mu pomóc?

    Zapisanie nowego pracownika do PPK - 90 dni zatrudnienia

    Zapisanie nowego pracownika do PPK wymaga 90 dni zatrudnienia. Co wlicza się do tego okresu według ustawy o PPK?

    Praca podczas upałów – zalecenia PIP

    Praca podczas upałów - jakie są zalecenie PIP? Po pierwsze, pracodawca zapewnia zimne napoje. Po drugie, wentylację i klimatyzację w pomieszczeniach pracy. PIP zaleca także skracanie czasu pracy.

    Wyższe zarobki i 4 dni pracy w tygodniu w gastronomii - Niemcy

    Wyższe zarobki i 4 dni pracy w tygodniu to rozwiązanie dla sektora gastronomii w Niemczech. Czy to pomoże na niedobory kadrowe?