Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Podwyższenie wieku emerytalnego a praca w szczególnych warunkach

Patrycja Dados
Podwyższenie wieku emerytalnego a praca w szczególnych warunkach. /Fot. Fotolia
Podwyższenie wieku emerytalnego a praca w szczególnych warunkach. /Fot. Fotolia
ShutterStock
Osoby, które wykonywały pracę w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze mogą skorzystać z prawa do emerytury w obniżonym wieku. Podwyższenie wieku emerytalnego nie spowodowało wydłużenia wieku emerytalnego dla tych osób.

Od 1 stycznia 2013 roku obowiązują zmiany w przepisach emerytalnych. Najistotniejszą zmianą jest stopniowe podwyższanie wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn do osiągnięcia poziomu 67 lat. Jednak podwyższenie wieku emerytalnego nie ma wpływu na uprawnienie osób pracujących w szczególnych warunkach do emerytury w obniżonym wieku.

Zasady nabywania prawa do takiej emerytury regulują przepisy ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Czym jest praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze?

Pracownicy zatrudnieni w szczególnych warunkach to pracownicy zatrudnieni w warunkach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających znacznej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia.

Za pracowników w szczególnym charakterze uważa się m.in.: pracowników organów kontroli państwowej, żołnierzy zawodowych, funkcjonariuszy Policji czy pracowników jednostek ochrony przeciwpożarowej.

Pełny wykaz prac w szczególnym charakterze lub w szczególnych warunkach, a także wiek wcześniejszego przejścia na emeryturę dla danej grupy zawodowej oraz długość wymaganego stażu pracy zostały określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.

Ubezpieczeni urodzeni po 31 grudnia 1948 r.

Ubezpieczeni urodzeni po 31 grudnia 1948 r., a przed 1 stycznia 1969 r. mają prawo do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym. Aby uzyskać uprawnienie do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym, ubezpieczony, który wykonywał pracę w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, do dnia 31 grudnia 2008 r. musi spełnić określone warunki:

  • osiągnąć wiek emerytalny przewidziany w rozporządzeniu dla danej grupy zawodowej,
  • posiadać i udowodnić wymagany okres zatrudnienia: 20 lat dla kobiet lub 25 lat dla mężczyzn, w tym w zależności od danej grupy zawodowej, 10 lub 15 lat pracy w szczególnych warunkach.

Do okresu zatrudnienia wlicza się także okresy uznane za równorzędne.

Zobacz również: Wykaz prac w szczególnych warunkach


Ponadto ubezpieczony, który przystąpił do OFE, jest zobowiązany do złożenia za pośrednictwem ZUS wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w OFE na dochody budżetu państwa.

Przykład

Ubezpieczona urodzona 1 października 1953 r., biorąc pod uwagę nowelizację przepisów, osiągnie wiek emerytalny w wieku 60 lat i 4 miesięcy, tj. 1 lutego 2014 r. Jednak do końca 2008 r. ukończyła 55 lat, osiągnęła 15 lat pracy w szczególnych warunkach i udowodniła 28-letni okres składkowy i nieskładkowy, w związku z tym w czerwcu 2013 r. zgłosiła wniosek do ZUS o przyznanie wcześniejszej emerytury. Ponieważ ubezpieczona spełniła określone warunki, ZUS przyznał świadczenie, bez względu na to, że ubezpieczona wiek emerytalny osiągnie 1 lutego 2014 r.

Dla osób urodzonych po 31 grudnia 1948 r. przewidziano dodatkową możliwość przejścia na wcześniejszą emeryturę. Mianowicie zgodnie z art. 184 ustawy emerytalnej osoba ubezpieczona nabywa prawo do wcześniejszej emerytury, jeżeli:

  • na dzień wejścia w życie ustawy, tj. 1 stycznia 1999 r. osiągnęła odpowiedni okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (10 lub 15 lat), a ponadto udowodniła odpowiedni okres składkowy i nieskładkowy (20 lat dla kobiet, 25 lat dla mężczyzn),
  • osiągnęła obniżony wiek emerytalny określony w wyżej wymienionym rozporządzeniu (ale nie musi go osiągnąć do dnia 31 grudnia 2008 r.),
  • w przypadku przystąpienia do OFE złożyła wniosek o przekazanie środków.

Zobacz także: Podjęcie pracy zarobkowej przez emeryta

PRZYKŁAD

Mężczyzna urodzony 1 października 1953 r. na dzień 1 stycznia 1999 r. udowodnił 21 lat pracy i 5 okresów nieskładkowych, w tym 15 lat pracy w warunkach szczególnych. Wiek emerytalny przewidziany dla jego grupy zawodowej osiągnął w październiku 2013 r. (60 lat) i złożył wniosek do ZUS o przyznanie wcześniejszej emerytury. ZUS przyznał świadczenie.

Istotną kwestią wartą omówienia w tym miejscu jest możliwość wykonywania pracy na podstawie dotychczasowego stosunku pracy przez osobę uprawnioną do wcześniejszej emerytury. Kontynuowanie przez emeryta dotychczasowego stosunku pracy nie stoi na przeszkodzie uzyskaniu prawa do emerytury w obniżonym wieku, jednak jej wypłata zostanie zawieszona. Bowiem zgodnie z art. 103a ustawy emerytalnej prawo do emerytury ulega zawieszeniu bez względu na wysokość przychodu, jeżeli emeryt po uzyskaniu prawa do emerytury kontynuuje wykonywanie pracy bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą.

Ubezpieczeni urodzeni przed dniem 1 stycznia 1949 r.

Ubezpieczony, który wykonywał pracę w warunkach szczególnych lub o szczególnym charakterze, a urodził się przed 1 stycznia 1949 r. również ma prawo do wcześniejszej emerytury. Podstawową różnicą w stosunku do osób urodzonych po 31 grudnia 1948 r. jest to, że ustawodawca nie przewiduje dla tych osób daty granicznej do spełnienia wymaganych warunków: osiągnięcie wieku emerytalnego przewidzianego dla danej grupy zawodowej, udowodnienie wymaganego okresu zatrudnienia, w tym lat pracy w szczególnych warunkach.

Zadaj pytanie: Forum Kadry

Chcesz dowiedzieć się więcej, sprawdź »
Dokumentacja kadrowa 2022. Zasady prowadzenia i przechowywania
Dokumentacja kadrowa 2022. Zasady prowadzenia i przechowywania
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Świadczenia emerytalno-rentowe
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/10
    Emerytury i renty podlegają corocznie waloryzacji od dnia:
    1 stycznia
    1 marca
    1 czerwca
    1 września
    Następne
    Kadry
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Praca dla niepełnosprawnych - jakie projekty?
    Jednym z głównych funduszy UE jest Europejski Fundusz Społeczny (EFS). W ramach niego kraje członkowskie UE otrzymują wsparcie finansowe na rozwój społeczno-gospodarczy. Właśnie m.in. z EFS przeznaczono 170 mln zł na Program Operacyjny Wiedza Edukacja Rozwój. Program ma na celu na aktywizację zawodową i społeczną osób z niepełnosprawnościami i osób biernych zawodowo z powodu choroby. Kto może skorzystać z projektu i co może zyskać?
    Czy wystawienie faktury podczas L4 prowadzi do zwrotu zasiłku?
    Wystawienie faktury przez przedsiębiorcę podczas zwolnienia lekarskiego, nie stanowi pracy zarobkowej i nie powoduje konieczności zwrotu do ZUS-u pobranego już zasiłku chorobowego.
    Czy to koniec epoki "Great Resignation" w Polsce?
    Z badania firmy doradczej Kincentric wynika, że mamy do czynienia z sygnałami odwrócenia trendu na rynku pracy. W porównaniu do ubiegłego roku Polacy rzadziej chcą odchodzić z pracy, a poziom lojalności względem swoich pracodawców wzrósł do poziomu obserwowanego ostatnio w trakcie pandemii Covid-19 w 2020 r. Tymczasem, w Europie lojalność pracowników wciąż spada.
    Wniosek o świadczenie postojowe do 16 sierpnia 2022 r.
    16 sierpnia 2022 r. to ostatni dzień na składanie wniosków o świadczenie postojowe. Jak można ubiegać się o wsparcie?
    Pracodawcy będą wiedzieć od kiedy nie powinni naliczać już wpłat do PPK
    Po rozpoczęciu przez uczestnika PPK wypłaty oszczędności PPK po osiągnięciu przez niego 60. roku życia, wpłaty do PPK za tego uczestnika nie mogą być już dokonywane. Od 21 listopada br. PFR - za pośrednictwem instytucji finansowych - będzie informował pracodawców o rozpoczęciu takich wypłat.
    Przedsiębiorcy z obawą patrzą w przyszłość
    86% pracodawców spodziewa się kilkuletniego, poważnego kryzysu gospodarczego w Polsce. To przekonanie podzielają przedstawiciele wszystkich firm, niezależnie od wielkości.
    Polski pracownik - jest w złej kondycji psychicznej?
    Polscy pracownicy mają poważne problemy ze zdrowiem psychicznym – wynika z raportu przygotowanego przez Konfederację Lewiatan. Problem jest na tyle poważny, że nie uda się go rozwiązać bez zmian systemowych.
    Rekordowa inflacja, a tempo wzrostu cen spada
    W lipcu wskaźnik inflacji wyniósł 15,6 proc. rok do roku — podał Główny Urząd Statystyczny. Mamy kolejny rekordowo wysoki odczyt wskaźnika inflacji, jednak tempo wzrostu cen wyraźnie spadło (0,1 p.p. m/m) – komentuje ekspert.
    Zawarcie umowy dla pozoru a ciąża
    Czy zawarcie umowy o pracę w ciąży jest zgodne z prawem? Czy krótko po zawarciu umowy można przejść na zwolnienie lekarskie? Czy ZUS może uznać taką umowę zawartą dla pozoru i żądać zwrotu pobranego zasiłku macierzyńskiego? Podobną sprawą zajął się ostatnio Sąd Okręgowy w Kaliszu.
    Jakie jest w Polsce bezrobocie?
    Kim jest bezrobotny? Jakie są rodzaje bezrobocia? Jaka jest stopa bezrobocia w Polsce w porównaniu z innymi krajami UE? Co robi Polska, aby dążyć do pełnego produktywnego zatrudnienia? Poniżej najważniejsze dane i informacje.
    Co Państwowa Inspekcja Pracy zrobiła w 2021?
    W czerwcu 2022 r. odbyło się posiedzenie Rady Ochrony Pracy, która jest organem sprawującym nadzór nad Państwową Inspekcją Pracy (PIP) jak i warunkami pracy, działającym przy Sejmie RP. Co roku, Główny Inspektor PIP składa Radzie Ochrony Pracy sprawozdanie ze swojej działalności.
    Stabilizacja na rynku pracy – aktualne trendy i wyniki badań w zakresie kompetencji i rynku pracy
    Badania przeprowadzone wśród pracodawców i pracowników pokazują stabilizację na rynku pracy. W czerwcu 2022 r. stopa bezrobocia była niższa niż w maju, a w urzędach pracy było zarejestrowanych mniej bezrobotnych w stosunku do poprzedniego miesiąca.
    Zatrudnianie cudzoziemców - jakie nieprawidłowości?
    W Polsce legalnie pracuje ponad milion cudzoziemców. Czy kontrole Państwowej Inspekcji Pracy wykazują nieprawidłowości?
    2/3 pracowników ma symptomy wypalenia zawodowego
    W ciągu ostatniego roku objawy wypalenia zawodowego zauważyło u siebie dwie trzecie pracowników - wynika z badania Nationale-Nederlanden. Zjawisko to dotyczy coraz częściej także młodszych pracowników - wskazano.
    Brak kompetencji blokuje innowacyjność firm
    Przełomowe pomysły to tylko jeden z czynników innowacyjności w firmach. Drugim, równie istotnym, jest odpowiednie zarządzanie tymi pomysłami i ich wdrażanie. Do tego jednak potrzebny jest szereg kompetencji, których dziś w firmach brakuje i same to przyznają. Dwie na trzy twierdzą, że przeszkodą w podejmowaniu przez nie innowacji jest problem z pozyskaniem odpowiednich pracowników. Akademia Menadżera Innowacji – prowadzona przez PARP – ma tę lukę kompetencyjną zasypywać. Uczestniczący w niej menadżerowie przechodzą szereg szkoleń podnoszących ich umiejętności zarządzania w tym obszarze, ale także pracują z doradcami, którzy od lat zajmują się wdrażaniem innowacji.
    Prawie połowa Polaków jest skłonna usprawiedliwić pracę na czarno
    Od czterech lat obserwowany jest wysoki poziom akceptacji nieetycznych zachowań i nadużyć finansowych – pokazują badania Związku Przedsiębiorstw Finansowych w Polsce. Dziś takie praktyki jest skłonna usprawiedliwić prawie połowa Polaków. Najczęściej przymykają oko na pracę na czarno w celu unikania ściągania długów z pensji. Zrozumienie dla takich praktyk deklaruje ponad 61 proc. społeczeństwa. Z kolei najbardziej rygorystycznie Polacy odnoszą się do wyłudzania pieniędzy z wykorzystaniem cudzych lub fałszywych dokumentów.
    Profil zaufany - jak go założyć?
    Profil zaufany powstał po to, aby umożliwić załatwienie spraw urzędowych bez wychodzenia z domu. Dla przedsiębiorców, jak i osób prywatnych, które często kontaktują się z instytucjami publicznymi, profil zaufany to idealne narzędzie. W jaki sposób się go zakłada? Jak długo jest ważny? Podpowiadamy.
    Praca przy komputerze. Jak zadbać o zdrowie?
    Wielogodzinna praca przed komputerem może negatywnie odbijać się na naszym zdrowiu fizycznym. Ból ramion, nadgarstków, ud i pleców są częstymi dolegliwościami pracowników biurowych. Dlatego tak ważne są przerwy od pracy. Podpowiadamy, w jaki sposób można je efektywnie wykorzystać, wykonując kilka prostych ćwiczeń korzystnych dla naszego ciała.
    Szukasz pracownika? Samo ogłoszenie to nie wszystko!
    Rynek pracy staje się coraz bardziej konkurencyjny, firmy rywalizują ze sobą o najlepsze talenty, ale aż 75% z nich spodziewa się w tym roku trudności w znalezieniu pracownika . Poszukujący mają za to do dyspozycji kilka różnych portali pracy, na których co chwila pojawiają się nowe oferty. Ale czy rola dobrego jobboardu ogranicza się tylko do publikowania ogłoszeń? Zadbanie o atrakcyjność oferty to jedno, sztuką jest także dotarcie do właściwego odbiorcy. Co wpływa na efektywność procesu rekrutacyjnego i jak zwiększyć szansę na trafienie do najbardziej wartościowych kandydatów?
    Praca zdalna wymaga doprecyzowania
    Praca zdalna zostanie uregulowana w kodeksie pracy. Wątpliwości może wywoływać m.in. forma, w jakiej ustala się miejsce świadczenia pracy poza siedzibą zatrudniającego. Niektóre przepisy może poprawić jeszcze Sejm, który nie spieszy się z uchwaleniem nowelizacji kodeksu pracy.
    Rekrutacja od strony pracodawcy – jak zwiększyć szanse na sukces
    Rynek pracy staje się coraz bardziej konkurencyjny, firmy rywalizują ze sobą o najlepsze talenty, ale aż 75% z nich spodziewa się w tym roku trudności w znalezieniu pracownika . Poszukujący mają za to do dyspozycji kilka różnych portali pracy, na których co chwila pojawiają się nowe oferty. Co wpływa na efektywność procesu rekrutacyjnego i jak zwiększyć szansę na trafienie do najbardziej wartościowych kandydatów?
    Ostatnie dni rekrutacji w szkołach. Dla nauczycieli ofert na pęczki
    Napływ uchodźców z Ukrainy to wielkie wyzwanie przed polskimi szkołami. Niestety wygląda na to, że powstanie sporo wakatów, a kuratorzy oświaty pozostaną z trudnymi zadaniami.
    Odzież ochronna i robocza chroniąca przed promieniowaniem UV
    Stale rośnie liczba dni, w których temperatury osiągają wysokie wartości, a promieniowanie UV jest niebezpieczne – szczególnie dla tych, którzy swoją pracę wykonują na świeżym powietrzu. Ochrona przed skutkami promieniowania to nie tylko filtry UV czy przebywanie w cieniu. To także kwestia odzieży ochronnej – w której funkcjonalności nastąpił duży postęp.
    Połowa Polaków ocenia polskich szefów gorzej niż zagranicznych, a 28% potwierdza, że ich przełożony krzyczy na pracowników
    Badanie przeprowadzone przez serwis InterviewMe wykazało, że 73% Polaków ma szacunek dla swojego przełożonego, chociaż aż 28% przyznało, że szef krzyczy, a 21%, że źle traktuje swoich pracowników
    Prawie 6 godzin tygodniowo darmowych nadgodzin. 12 sierpnia Światowy Dzień Pracoholików
    Polacy coraz częściej zostają w pracy po godzinach; badania wykazują, że pracownicy tygodniowo wykonują średnio 5 h 48 minut dodatkowej pracy za darmo - wynika z najnowszego raportu ADP „People at Work 2022: A Global Workforce View”.