Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie, III AUa 1247/24. To będzie przełom dla pracowników i pracodawców: tokeny w zamian za podwyżkę

• Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie, III AUa 1247/24. To będzie przełom dla pracowników i pracodawców: tokeny w zamian za podwyżkę
• Co nie stanowi podstawy wymiaru składek?
• Tokenizacja odpowiedzią na rekordowe koszty pracy
• Standard 2026: Płynność, dziedziczność i compliance

Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie, III AUa 1247/24. To będzie przełom dla pracowników i pracodawców: tokeny w zamian za podwyżkę

Wraz z rozwojem technologii, rozwijają się też stosunki społeczno-gospodarcze. Cyfryzacja i tokenizacja dotarła i do stosunku pracy. Już wcale nie takie oczywiste jest to, że dodatkowe świadczenia pracownicze mogą mieć formę tylko pieniężną, benefitów czy deputatów. We współczesnych realiach prym mogą wieść tokeny. I tutaj z odpowiedzią na wiele prawno-pracowniczych wątpliwości przychodzi nam wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie, III AUa 1247/24 - bardzo świeży i aktualny bo z 19 lutego 2025 r. Już da się słyszeć głosy, że to będzie przełom dla pracowników i pracodawców, tokeny w zamian za podwyżkę - to jest novum.

Jak podaje Inforlex: Głównym problemem prawnym była kwestia, czy korzyści materialne uzyskiwane przez pracowników w postaci dostępu do programu komputerowego po cenie niższej niż detaliczna mogą być wyłączone z podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne. Spór obejmował interpretację § 2 ust. 1 pkt 26 rozporządzenia w zakresie uznania zakupu licencji oprogramowania jako usługi, artykułu lub przedmiotu, które podlegają wyłączeniu z podstawy składkowej. Sąd Apelacyjny w Warszawie nie podzielił argumentacji organu rentowego, stwierdzając, że dostęp do programu komputerowego, współfinansowany przez pracodawcę, stanowi korzyść materialną w formie usługi cyfrowej. Sąd uznał, że zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 26 rozporządzenia, koszt zakupu dostępu w części finansowanej przez pracodawcę może być traktowany jako usługa wyłączona z podstawy wymiaru składek. Sąd argumentował, że system rabatowania cen nie stanowi wynagrodzenia za pracę, ale jest przychodem uzyskiwanym w ramach stosunku pracy. Tym samym, różnica w cenie nabycia usługi powinna być wyłączona z podstawy wymiaru składek. Zatem jak podkreśla Inforlex: wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 19 lutego 2025 r. (sygn. III AUa 1247/24) potwierdził, że współfinansowanie przez pracodawcę dostępu do cyfrowych tokenów benefitowych nie podlega składkom na ubezpieczenia społeczne. Orzeczenie otwiera nową perspektywę dla programów motywacyjnych opartych na technologii blockchain.

Co nie stanowi podstawy wymiaru składek?

Zgodnie z brzmieniem § 2 ust. 1 pkt 26, podstawy wymiaru składek nie stanowią: „korzyści materialne wynikające z układów zbiorowych pracy, regulaminów wynagradzania lub przepisów o wynagradzaniu, a polegające na uprawnieniu do zakupu po cenach niższych niż detaliczne niektórych artykułów lub usług oraz korzystaniu z bezpłatnych lub częściowo odpłatnych przejazdów środkami lokomocji".

Tematem sporu było nowatorskie świadczenie niepieniężne realizowane przez pracodawcę dla zatrudnionych osób, z uwzględnieniem wewnętrznych zasad wynagradzania. Firma udostępniła zespołowi dostęp do aplikacji benefitowej SoCapToken – systemu opartego na technologii tokenizacji cyfrowych usług, którego częściowy koszt finansowany był bezpośrednio z budżetu przedsiębiorstwa. Mechanizm polegał na tym, że pracownicy co miesiąc mogli kupić ustaloną ilość tokenów SoCap (Social Capitalism) po stawce preferencyjnej, niższej od wartości rynkowej; pozostałą kwotę dopłacał pracodawca zgodnie z obowiązującym regulaminem. Aby skorzystać z oferty, konieczne było założyć portfel w dedykowanej aplikacji (SoCapWallet), a transakcje były obsługiwane przez operatora platformy w oparciu o umowę partnerską z pracodawcą, co nadawało benefitowi formalną strukturę w ramach systemu socjalnego firmy.

W decyzji wydanej 27 lutego 2023 roku (nr 100/2023, sygn. DI/100000/43/114/2023) ZUS podjął stanowisko, iż korzyść płynąca z dopłaty pracodawcy do zakupu tokenów SoCap powinna być doliczana do podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne. Organ ten uznał, że uzyskana przez pracowników ulga cenowa stanowi przychód ze stosunku pracy, objęty zasadami ogólnymi składkowymi.

W pierwszej instancji Sąd Okręgowy w Warszawie (sygn. XXI U 595/23) zapadł na odmienną linię orzeczenia. Sąd ustalił, że sporne świadczenie korzysta z ustawowego wyłączenia z oskładkowania. W motywach wskazano, że choć token ma charakter niematerialny, funkcjonalnie działa jak talon lub bon uprawniający do usług czy produktów. Ponieważ pracownik wnosi część ceny, otrzymując w zamian aktywa o wyższej wartości rynkowej, spełnione są warunki zwalniające określone w prawie. Sąd Apelacyjny w Warszawie, w dniu 19 lutego 2025 r. (sygn. III AUa 1247/24), oddalił odwołanie ZUS. Decyzja stała się prawomocna, potwierdzając, że wspiera się ją wnioski Sądu Pierwszej Instancji. Wyrok ten stanowi przełomowe rozstrzygnięcie dotyczące zastosowania technologii blockchain w benefitach pracowniczych.

Tokenizacja odpowiedzią na rekordowe koszty pracy

Przy płacy minimalnej 4806 zł brutto tradycyjna podwyżka szybko staje się dla firmy nie do udźwignięcia. W takiej sytuacji przełomowy wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie (III AUa 1247/24) wskazuje inną drogę: część wynagrodzenia można wypłacać w formie tokenów użytkowych jako legalnego benefitu pozapłacowego. Sąd prawomocnie potwierdził, że w rozpatrywanej sprawie takie świadczenie - jako forma usługi, a nie dodatkowa gotówka - nie wchodzi do podstawy wymiaru składek ZUS, dzięki czemu pracownik realnie zyskuje więcej „na rękę”, a firma nie podnosi kosztów zatrudnienia proporcjonalnie do tej podwyżki.

Kluczowym argumentem dla dyrektorów finansowych (CFO) stało się prawomocne rozstrzygnięcie Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 19 lutego 2025 r. (sygn. III AUa 1247/24). Sąd potwierdził w nim, że poprawnie zaprojektowany program oparty na tokenach użytkowych (utility tokens) może być traktowany jako świadczenie niepieniężne pozostające poza podstawą wymiaru składek ZUS.

Wdrożenie modelu SoCap Bonus pozwala na redukcję całkowitego kosztu zatrudnienia (TCO) nawet o ok. 25% w wybranych modelach operacyjnych. System został zaprojektowany w pełnej zgodności z unijnym rozporządzeniem MiCA, co gwarantuje najwyższy standard bezpieczeństwa obrotu i przejrzystość regulacyjną. „Przestajemy rozmawiać o dodatkach, a zaczynamy o nowej efektywności pakietów płacowych. Tokenizacja to dziś sprawdzona droga, by dać pracownikowi odczuwalny przyrost wartości netto, nie obciążając przy tym marży firmy nadmiarowymi składkami. To finansowa tarcza dla zarządu i realny, dziedziczny kapitał na przyszłość dla zespołu” - podkreśla Stanisław Iwaszkiewicz, Prezes Zarządu SoCap Polska.

Standard 2026: Płynność, dziedziczność i compliance

Nowoczesny ekosystem świadczeń redefiniuje relację pracodawca-pracownik poprzez trzy filary:

• Prywatny kapitał zamiast obietnic: Dzięki wyższemu wynagrodzeniu netto, pracownik buduje realne oszczędności poza systemem publicznym. Środki te od pierwszego dnia stanowią jego prywatną własność, są w pełni płynne i podlegają dziedziczeniu - w przeciwieństwie do tradycyjnych składek emerytalnych
• Minimalizacja ryzyka: Model oparty jest na aktualnej linii orzeczniczej i precyzyjnych regulaminach, a zarazem zintegrowany z systemem wynagradzania w sposób ograniczający ryzyko zakwestionowania przez organy nadzorcze
• Realna płynność: Integracja z systemami kart płatniczych umożliwia korzystanie z programów cashback, co zamienia benefit w żywy kapitał na codzienne zakupy.

W obliczu rekordowych kosztów pracy i domykania tradycyjnych ścieżek optymalizacji, kluczowe staje się poszukiwanie rozwiązań opartych na utrwalonej linii orzeczniczej. Tokenizacja świadczeń pozapłacowych, osadzona w unijnych standardach cyfrowych, wyznacza nowy standard bezpieczeństwa i efektywności finansowej nowoczesnych przedsiębiorstw. Niniejsze orzeczenie wpisuje się w utrwalony nurt prawa, który uznaje zwolnienia składkowe dla tradycyjnych benefitów rzeczowych w kwestii aut służbowych oraz praktyka dotycząca kart sportowych Multisport. Innowacja polega na poszerzeniu tej wykładni na instrumenty cyfrowe typu blockchain.

Źródło: Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 19 lutego 2025 r., sygn. III AUa 1247/24, Inforlex oraz https://executivepr.eu