Co dalej z zasiłkiem pielęgnacyjnym: czy będzie waloryzacja w 2025? MRPiPS dostało zapytanie w tej sprawie

• Waloryzacja zasiłku pielęgnacyjnego. Czy będzie w 2025?
• Jakie są świadczenia rodzinne?
• Na co zasiłek pielęgnacyjny?
• Jaka jest kwota zasiłku pielęgnacyjnego 2025?
• Komu przysługuje zasiłek pielęgnacyjny?
• Przez ile zasiłek pielęgnacyjny w 2025?
• Gdzie i kiedy złożyć wniosek o zasiłek pielęgnacyjny?
• Co dalej z zasiłkiem pielęgnacyjnym?
• Wykluczenie jednoczesnego otrzymywania dodatku pielęgnacyjnego i zasiłku pielęgnacyjnego

Do Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, trafiła w ostatnim czasie interpelacja nr 8386, jednej z posłanek, mianowicie Lidii Czechak. Zapytanie skierowane do resortu pracy dotyczy sprawy podnoszonej już od dawna, ale wciąż nie znajdującej pozytywnego rozstrzygnięcia dla zainteresowanych. Chodzi sprawę braku waloryzacji zasiłku pielęgnacyjnego. Jak wiemy waloryzacji marcowej od lat ulegają emerytury, renty i inne zasiłki i świadczenia wypłacane przez ZUS czy KRUS. Dlaczego więc kwota zasiłku pielęgnacyjnego nie jest waloryzowana i stoi w miejscu, nie przystając do aktualnych realiów i kosztów utrzymania.

Waloryzacja zasiłku pielęgnacyjnego. Czy będzie w 2025?

Data wpływu interpelacji to 26 lutego 2025 r., można więc powiedzieć, że sprawa jest świeża. Pani Poseł na Sejm RP pisze tak: "Szanowna Pani Minister, zasiłek pielęgnacyjny i dodatek pielęgnacyjny w ogólnym zarysie pełnią podobną funkcję społeczną. Jednak zasadnicza różnica między nimi polega na tym, że dodatek pielęgnacyjny w przeciwieństwie do zasiłku podlega corocznej waloryzacji. Oba świadczenia nie podlegają łączeniu, czyli obywatel może pobierać tylko jeden z nich. 17 października 2024 r. senacka komisja zajmowała się petycją, w której zaproponowano zrównanie kwoty zasiłku pielęgnacyjnego z dodatkiem pielęgnacyjnym. Senat zdecydował jednak o niekontynuowaniu prac nad petycją. 2024 rok to był czas, kiedy doszło do weryfikacji wysokości zasiłku pielęgnacyjnego i rząd zdecydował, że pomimo inflacji zasiłek przez następne trzy lata pozostanie na tym samym, niskim poziomie 215,84 zł. Natomiast dodatek pielęgnacyjny od 1 marca 2024 do 28 lutego 2025 roku wynosi 330,07 zł, a to, że jest regularnie waloryzowany, sprawi w najbliższych latach, iż różnica pomiędzy oboma świadczeniami będzie dalej rosła. W związku z interwencją w moim biurze poselskim w sprawie niskiej wysokości zasiłku pielęgnacyjnego proszę o odpowiedź na poniższe pytania:

1. Z jakich powodów rząd nie podniósł kwoty zasiłku pielęgnacyjnego podczas zeszłorocznej weryfikacji?
2. Czy ministerstwo planuje podniesienie kwoty zasiłku pielęgnacyjnego?".

Jakie są świadczenia rodzinne?

Świadczeniami rodzinnymi są:

• zasiłek rodzinny oraz dodatki do zasiłku rodzinnego
• świadczenia opiekuńcze: zasiłek pielęgnacyjny oraz świadczenie pielęgnacyjne;
• zapomoga wypłacana przez gminy;
• świadczenia wypłacane przez gminy (jednorazowa zapomogę z tytułu urodzenia ich dziecka);
• jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia się dziecka;
• świadczenie rodzicielskie.

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 2020 r., I OSK 77/20 potwierdza, że zasiłek pielęgnacyjny jest świadczeniem rodzinnym. Zgodnie z art. 1 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych świadczenia rodzinne przysługują obywatelom polskim, jeżeli zamieszkują na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres zasiłkowy.

Na co zasiłek pielęgnacyjny?

Celem zasiłku pielęgnacyjnego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z koniecznością zapewnienia opieki i pomocy innej osoby z powodu niezdolności do samodzielnej egzystencji.

Jaka jest kwota zasiłku pielęgnacyjnego 2025?

Już od kilku lat wysokość zasiłku pielęgnacyjnego nie była waloryzowana. Ta kwota podlega weryfikacji co 3 lata, ale na chwilę obecną, w 2025 r. zasiłek pielęgnacyjny wynosi 215,84 zł miesięcznie.

Komu przysługuje zasiłek pielęgnacyjny?

Zasiłek pielęgnacyjny jest przyznawany osobom niezdolnym do samodzielnej egzystencji. Wynosi obecnie 215,84 zł miesięcznie. Zasiłek pielęgnacyjny przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji. Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje:

• niepełnosprawnemu dziecku;
• osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;
• osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia;
• osobie, która ukończyła 75 lat.

Przez ile zasiłek pielęgnacyjny w 2025?

Generalną zasadą jest, że zasiłek pielęgnacyjny przyznaje się na czas nieokreślony. Jeżeli jednak zostanie wystawione orzeczenie o niepełnosprawności lub orzeczenie o stopniu niepełnosprawności na czas określony, to zasiłek ma charakter czasowy.

Gdzie i kiedy złożyć wniosek o zasiłek pielęgnacyjny?

Wniosek o zasiłek pielęgnacyjny można złożyć w urzędzie gminy lub miasta właściwym ze względu na miejsce zamieszkania (albo w ośrodku pomocy społecznej lub w innej jednostce organizacyjnej gminy, której przekazano realizację świadczeń rodzinnych). Można go również znaleźć i wypełnić na stronie rządowej po zalogowaniu w serwisie www.empatia.mpips.gov.pl. Jeżeli wniosek zostanie złożony w terminie 3 miesięcy od wydania orzeczenia o niepełnosprawności, zasiłek zostanie przyznany od miesiąca złożenia wniosku o wydanie orzeczenia. Złożenie wniosku o zasiłek po 3 miesiącach od wydania tego orzeczenia skutkuje przyznaniem zasiłku od miesiąca złożenia wniosku o zasiłek.

Co dalej z zasiłkiem pielęgnacyjnym?

Na chwilę obecną wiemy tyle, że od 1 listopada 2024 r. nie poszedł w górę, zatem nie uległ waloryzacji zasiłek pielęgnacyjny. Waloryzacji nie było od lat i póki co nie będzie, w 2025 r. też nie. Chyba, że resort pracy i rząd zmienią swoje dotychczasowe stanowisko i decyzję w sprawie. Sytuacja finansowa wielu osób, w tym niepełnosprawnych i ich byt materialny nie poprawi się.

Już w tamtym roku redakcja Infor.pl pisała, że nie ma waloryzacji zasiłku pielęgnacyjnego. Zasiłek nie będzie podwyższony, chociaż pierwotnie mówiono, że waloryzacja świadczenia będzie miała miejsce jeszcze w tym roku, od 1 listopada 2024 r. Trzeba mieć jednak na uwadze, że Rada Ministrów już jakiś czas temu, bo w maju 2024 r. wskazała na utrzymanie dotychczasowej wysokości kryteriów dochodowych i kwot świadczeń rodzinnych. Z drugiej strony w dniu 30 lipca 2024 r. w wykazie prac legislacyjnych rządu pojawiła się informacja o projekcie rozporządzenia Rady Ministrów, które określa wysokość dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiące podstawę ubiegania się o zasiłek rodzinny i specjalny zasiłek opiekuńczy, wysokości świadczeń rodzinnych, wysokości zasiłku dla opiekuna oraz kwoty kryterium dochodowego i wysokości specjalnego zasiłku opiekuńczego na poziomie wynikającym z propozycji przedstawionych Radzie Dialogu Społecznego. Ostatecznie decyzja jest jednak negatywna dla osób pobierających zasiłek, bo prac nie kontynuuje się.

Wykluczenie jednoczesnego otrzymywania dodatku pielęgnacyjnego i zasiłku pielęgnacyjnego

W wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 26 września 2019 r., III SA/Gd 363/19 jasno podkreślono, że choć oba świadczenia - dodatek pielęgnacyjny i zasiłek pielęgnacyjny - wypłacane są na podstawie odrębnych ustaw, to jest ustawy o świadczeniach rodzinnych i ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, to jednak w orzecznictwie sądowoadministracyjnym ukształtował się pogląd, że ich charakter jest porównywalny - oba świadczenia przysługują osobom niezdolnym do samodzielnej egzystencji. Dodatek pielęgnacyjny , stosownie do art. 75 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, przysługuje bowiem osobie uprawnionej do emerytury i renty, jeżeli osoba ta została uznana za całkowicie niezdolną do pracy oraz do samodzielnej egzystencji. Celem obu wskazanych świadczeń jest pokrywanie przez osoby je otrzymujące wydatków wynikających z niepełnej sprawności fizycznej lub intelektualnej, pozbawiającej możliwości samodzielnej egzystencji. Podkreślić należy, że ustawodawca nie tylko wykluczył możliwość otrzymywania obu świadczeń jednocześnie, ale ponadto wyłączył swobodę decydowania przez osobę uprawnioną, które świadczenie chce otrzymywać – bowiem w przypadku przyznania prawa do dodatku pielęgnacyjnego przysługiwać może jedynie prawo do tego właśnie świadczenia, a nie prawo do zasiłku pielęgnacyjnego.